Kathāsaritsāgara · Chapter 10.7
% v v -| v| v| - v - v - - %
% v v -| - v v -| v - v -| - % ardhasama: Mālabhāriṇī (11, 12)
% v v - v| v - v -| v| - - %
% v v - -| v v -| v -| v - - % ardhasama: Mālabhāriṇī (11, 12)
iti mahākaviśrīsomadevabhaṭṭaviracite kathāsaritsāgare śaktiyaśolambake ṣaṣṭhas taraṅgaḥ /
saptamas taraṅgaḥ /
tataḥ prātaḥ prabuddhas tāṃ sa śaktiyaśasaṃ priyām /
naravāhanadatto 'tra dhyāyanvyākulatāṃ yayau
% v -| - -| v - -| -| % A pathyā
% v| - v v v -| v - % B correct
% v v - v v - -| -| % C pathyā
% - - - v v -| v - % D correct
tadvivāhāvadheḥ śeṣaṃ māsasya yugasaṃnibham /
manvāno na ratiṃ lebhe navoḍhotkena cetasā
% - v - - v -| - -| % A pathyā
% - - v| v v - v - % B correct
% - - -| v| v -| - -| % C pathyā
% v - - - v| - v - % D correct
tad buddhvā gomukhamukhāt snehāt tasya pitāntikam /
vatsarājaḥ svasacivān prāhiṇot savasantakān
% -| - -| - v v v -| % A na-vipulā
% - -| - v| v - v - % B correct
% - v - -| v v v -| % C na-vipulā
% - v -| v v - v - % D correct
tadgauravāttadhair ye ca tasminvatseśvarātmaje /
vidagdho gomukho mantrī vasantakam uvāca tam
% - - v - v -| -| v| % A pathyā
% - - - - v - v - % B correct
% v - -| - v -| - -| % C pathyā
% v - v v| v - v| - % D correct
yuvarājamanastuṣṭikarīmāryavasantaka /
vicitrāṃ kāṃcidākhyāhi kathāmabhinavāmiti
% v v - v v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% v - - v v - v - % B correct
% v - -| - v - - v| % C pathyā
% v - v v v - v - % D correct
tato vasantako dhīmān kathāṃ vaktuṃ pracakrame /
mālave śrīdharo nāma prakhyāto 'bhūd dvijottamaḥ
% v -| v - v -| - -| % A pathyā
% v -| - -| v - v - % B correct
% - v -| - v -| - -| % C pathyā
% - - -| -| v - v - % D correct
utpadyete sma tasya dvau sadṛśau yamajau sutau /
jyeṣṭho yaśodharo nāma tasya lakṣmīdharo 'nujaḥ
% - - - -| v| - -| -| % A pathyā
% v v -| v v -| v - % B correct
% - -| v - v -| - v| % C pathyā
% - v| - - v -| v - % D correct
yauvanasthau ca tau vidyāprāptaye bhrātarāvubhau /
deśāntaraṃ pratasthāte sahitau pitṛsaṃjñayā
% - v - -| v| -| - - % A pathyā, pādas compounded?
% - v -| - v - v - % B correct
% - - v -| v - - -| % C pathyā
% v v -| v v - v - % D correct
kramātpathi vrajantau ca prāpatustau mahāṭavīm /
ajalāmatarucchāyāṃ saṃtaptasikatācitām
% v - v -| v - -| -| % A pathyā
% - v - -| v - v - % B correct
% v v - v v - - -| % C pathyā
% - - v v v - v - % D correct
tatra yāntau parikrāntāvātapena tṛṣā ca tau /
ekaṃ saphalasacchāyāṃ sāyaṃ saṃprāpatustarum
% - v| - -| v - - - % A pathyā, pādas compounded?
% - v - v| v -| v| - % B correct
% - -| v v v - - -| % C pathyā
% - -| - - v - v - % D correct
mūle tasya taroścaikāṃ vāpīṃ pṛthagavasthitām /
śītalasvacchasalilāṃ kamalāmodavāsitām
% - -| - v| v - - -| % A pathyā
% - -| v v v - v - % B correct
% - v - - v v v -| % C na-vipulā
% v v - - v - v - % D correct
tasyāṃ snātvā kṛtāhārau pītaśītāmbunirvṛtau /
śilāpaṭṭopaviṣṭau ca kṣaṇaṃ viśrāmyataḥ sma tau
% - -| - -| v - - -| % A pathyā
% - v - - v - v - % B correct
% v - - - v - -| -| % C pathyā
% v -| - - v -| v| - % D correct
astaṃ gate ravau saṃdhyām upāsya prāṇināṃ bhayāt /
netuṃ niśāṃ bhrātarau tau tamāruruhatustarum
% - -| v -| v -| - -| % A pathyā
% v - -| - v -| v - % B correct
% - -| v -| - v -| -| % C ra-vipulā
% v - v v v - v - % D correct
niśāmukhe ca tatrādho vāpyāstasmājjalāntarāt /
udgacchanti sma puruṣā bahavaḥ paśyatostayoḥ
% v - v -| v| - - -| % A pathyā
% - - - - v - v - % B correct
% - - - -| v| v v -| % C na-vipulā
% v v -| - v - v - % D correct
teṣāṃ cāśodhayatkaścidbhūmiṃ tāṃ kaścidālipat /
kaścic ca tatra puṣpāṇi pañcavarṇānyavākirat
% - -| - - v - - - % A pathyā, pādas compounded?
% - -| -| - v - v - % B correct
% - -| v| - v| - - v| % C pathyā
% - v - - v - v - % D correct
kaś citkanakaparyaṅkamānīyātra nyaveśayast /
kaś cittastāra tasmiṃś ca tūlikāṃ pracchadottarām
% -| - v v v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% - - - -| v - v - % B correct
% -| - - - v| - -| v| % C pathyā
% - v -| - v - v - % D correct
kecitpuṣpāṅgarāgādi pānamāhāramuttamam /
ānīya sthāpayāmāsurekadeśe tarostale
% - - - - v - - v| % A pathyā
% - v - - v - v - % B correct
% - - -| - v - - v % C pathyā, pādas compounded?
% - v - -| v - v - % D correct
tato vāpītalāttasmādrūpeṇa jitamanmathaḥ /
udagātpuruṣaḥ khaḍgī divyābharaṇabhūṣitaḥ
% v -| - - v - - - % A pathyā, pādas compounded?
% - - v| v v - v - % B correct
% v v - v v -| - -| % C pathyā
% - - v v v - v - % D correct
tasmiṃstatrāsanāsīne kḷptamālyānulepanāḥ /
sarve parijanāstasyāṃ vāpyām eva mamajjire
% - - - - v - - -| % A pathyā
% - v - - v - v - % B correct
% - -| v v v - - -| % C pathyā
% - -| - v| v - v - % D correct
athojjagāra sa sukhādekāṃ bhavyākṛtiṃ priyām /
vinītaveṣāṃ maṅgalyamālyābharaṇadhāriṇīm
% v - v - v| v| v - % A na-vipulā, pādas compounded?
% - -| - - v -| v - % B correct
% v - v - -| - - v % C ma-vipulā, pādas compounded?
% - - v v v - v - % D correct
dvitīyāṃ cātirūpāḍhyāṃ sadvastrābharaṇojjvalām /
te ca bhārye ubhe tasya paścimā vallabhā punaḥ
% v - -| - v - - -| % A pathyā
% - - - v v - v - % B correct
% -| v| - -| v -| - v| % C pathyā
% - v -| - v -| v - % D correct
tato 'tra ratnapātrāṇi nyasya pātradvaye tayoḥ /
bhartuḥ sapatnyāś cāhāraṃ pānaṃ copānayat satī
% v -| v| - v - - -| % A pathyā
% - v| - - v -| v - % B correct
% - -| v - -| - - -| % C ma-vipulā
% - -| - - v -| v - % D correct
tayor bhuktavatoḥ sāpi bubhuje so 'tha tatpatiḥ /
paryaṅkaśayanaṃ bheje tayā sākaṃ dvitīyayā
% v -| - v v -| - v| % A pathyā
% v v -| -| v| - v - % B correct
% - - v v v -| - -| % C pathyā
% v -| - -| v - v - % D correct
anubhūya ratikrīḍāsukhaṃ nidrāṃ jagāma saḥ /
ādyā ca bhāryā sā tasya pādasaṃvāhanaṃ vyadhāt
% v v - v| v - - - % A pathyā, pādas compounded?
% v -| - -| v - v| - % B correct
% - -| v| - -| -| - v| % C ma-vipulā
% - v - - v -| v - % D correct
dvitīyā sāpy anidraiva tasyābhūcchayane priyā /
dṛṣṭvaitattau vipraputrau tarusthāvūcaturmithaḥ
% v - -| -| v - - v| % A pathyā
% - - - v v -| v - % B correct
% - - - -| - v - -| % C ra-vipulā
% v - - - v - v - % D correct
ko 'yaṃ syādavatīryaitatpādasaṃvāhikāmimām /
etasya kila pṛcchāvaḥ sarve hy avikṛtā amī
% -| -| - v v - - - % A pathyā, pādas compounded?
% - v - - v - v - % B correct
% - - v| v v| - - -| % C pathyā
% - -||v v v -| v - % D correct
avatīryātha tau yāvadādyāṃ tām upasarpataḥ /
yaśodharaṃ tayostāvaddvitīyā sā dadarśa tam
% v v - - v| -| - v % A pathyā, pādas compounded?
% - -| -| v v - v - % B correct
% v - v -| v - - - % C pathyā, pādas compounded?
% v - -| -| v - v| - % D correct
utthāya śayanātpatyuḥ suptasyoddāmacāpalā /
tam upetya surūpaṃ sā māṃ bhajasvetyabhāṣata
% - - v| v v - - -| % A pathyā
% - - - - v - v - % B correct
% v| v - v| v - -| -| % C pathyā
% -| v - - v - v - % D correct
pāpe tvaṃ paradārā me tavāhaṃ parapūruṣaḥ /
tatkimevaṃ bravīṣīti tenoktā sābravītpunaḥ
% - -| -| v v - -| -| % A pathyā
% v - -| v v - v - % B correct
% - v - -| v - - v| % C pathyā
% - - -| - v - v - % D correct
tvādṛśānāṃ śatenāhaṃ saṃgatā kiṃ bhayaṃ tava /
na cetpratyeṣi paśyaitadaṅgulīyaśataṃ mama
% - v - -| v - - -| % A pathyā
% - v -| -| v -| v - % B correct
% v| - - - v| - - v % C pathyā, pādas compounded?
% - v - v v -| v - % D correct
ekaikamaṅgulīyaṃ hi hṛtamekaikato mayā /
ity uktvā svāñcalāttasmāyaṅgulīyānyadarśayat
% - - v - v - -| v| % A pathyā
% v v - - v -| v - % B correct
% -| - -| - v - - - % C pathyā, pādas compounded?
% - v - - v - v - % D correct
tato yaśodharo 'vādītsaṃgacchasva śatena vā /
lakṣeṇa vā mama tvaṃ tu mātā nāhaṃ tathāvidhaḥ
% v -| v - v -| - - % A pathyā, pādas compounded?
% - - - v| v - v| - % B correct
% - - v| -| v -| -| v| % C pathyā
% - -| - -| v - v - % D correct
evaṃ nirākṛtā tena sā prabodhya patiṃ krudhā /
yaśodharaṃ taṃ saṃdarśya jagāda rudatī śaṭhā
% - -| v - v -| - v| % A pathyā
% -| v - v| v -| v - % B correct
% v - v -| -| - - v| % C ma-vipulā
% v - v| v v -| v - % D correct
anena pāpmanā supte tvayyahaṃ dhvaṃsitā balāt /
tac chrutvaiva sa uttasthau khaḍgamākṛṣya tatpatiḥ
% v - v| - v -| - -| % A pathyā
% - v -| - v -| v - % B correct
% -| - - v| v| - - -| % C pathyā
% - v - - v| - v - % D correct
athānyā sā satī bhāryā taṃ gṛhītvaiva pādayoḥ /
abravīnmā kṛthā mithyā pāpaṃ śṛṇu vaco mama
% v - -| -| v -| - -| % A pathyā
% -| v - - v| - v - % B correct
% - v - -| v -| - -| % C pathyā
% - -| v v| v -| v - % D correct
anayā pāpayā dṛṣṭvā tvatpārśvotthitayā haṭhāt /
arthito 'yaṃ vaco nāsyāḥ sādhustatpratyapadyata
% v v -| - v -| - -| % A pathyā
% - - - v v -| v - % B correct
% - v -| -| v -| - -| % C pathyā
% - - - - v - v - % D correct
mātā mama tvamity uktvā yadanena nirākṛtā /
prābodhayadamarṣāttvāṃ vadhāyaitasya kopataḥ
% - -| v -| v -| - -| % A pathyā
% v v - v| v - v - % B correct
% - - v v v - - -| % C pathyā
% v - - - v| - v - % D correct
anayā matsamakṣaṃ ca rātriṣviha tarau sthitāḥ /
hṛtāṅgulīyakā bhuktāḥ śatasaṃkhyāḥ prabho 'dhvagāḥ
% v v -| - v - -| v| % A pathyā
% - - v v| v -| v - % B correct
% v - v - v -| - -| % C pathyā
% v v - -| v -| v - % D correct
dveṣasaṃbhāvanabhayānmayā coktaṃ na jātu te /
adya tvatpāpabhītyaivamavācyamaham abravam
% - v - - v v v - % A na-vipulā, pādas compounded?
% v -| - -| v| - v| - % B correct
% - -| - - v - - v % C pathyā, pādas compounded?
% v - v v v| - v - % D correct
vastrāñcale 'ṅgulīyāni paśyāsyāḥ pratyayo na cet /
na caiṣa me satīdharmo yadbhartaryanṛtaṃ vacaḥ
% - - v -| v - - v| % A pathyā
% - - -| - v -| v| - % B correct
% v| - v| -| v - - -| % C pathyā
% - - - v v -| v - % D correct
satītvapratyayāyemaṃ prabhāvaṃ paśya me prabho /
ity uktvā bhasma cakre sā taruṃ taṃ krodhavīkṣitam
% v - - - v - - -| % A pathyā
% v - -| - v| -| v - % B correct
% -| - -| - v| - -| -| % C pathyā
% v -| -| - v - v - % D correct
prasādadṛṣṭaṃ ca punastaṃ pūrvābhyadhikaṃ vyadhāt /
taddṛṣṭvā sa cirādbhartā tuṣṭastām upagūḍhavān
% v - v - -| v| v - % A bha-vipulā, pādas compounded?
% -| - - v v -| v - % B correct
% - - -| v| v - - -| % C pathyā
% - - -| v v - v - % D correct
nirāsa ca dvitīyāṃ tāṃ chittvā nāsāṃ kugehinīm /
aṅgulīyāni saṃprāpya tadvastrāntātsa tatpatiḥ
% v - v| -| v - -| -| % A pathyā
% - -| - -| v - v - % B correct
% - v - - v| - - v| % C pathyā
% - - - - v| - v - % D correct
kṣamayām āsa kila taṃ dṛṣṭvādhyayanapāṭhakam /
yaśodharaṃ bhrātṛyutaṃ sanirvedo jagāda ca
% v v -| - v| v v| -| % A na-vipulā
% - - v v v - v - % B correct
% v - v -| - v v -| % C bha-vipulā
% v - - -| v - v| - % D correct
bhārye hṛdi nidhāyaite rakṣyāmīrṣyāvaśātsadā /
tathāpyeṣā na śakitā pāpaikā rakṣituṃ mayā
% - -| v v| v - - -| % A pathyā
% - - - - v - v - % B correct
% v - - -| v| v v -| % C na-vipulā
% - - -| - v -| v - % D correct
vidyutaṃ kaḥ sthirīkuryātko rakṣeccapalāṃ striyam /
sādhvī yadi paraṃ svena śīlenaikena rakṣyate
% - v -| -| v - - - % A pathyā, pādas compounded?
% -| - - v v -| v - % B correct
% - -| v v| v -| - v| % C pathyā
% - - - - v| - v - % D correct
tadrakṣitā sā bhartāraṃ rakṣatyubhayalokayoḥ /
yathānayā śāpavarakṣamayādyāsmi rakṣitaḥ
% - - v -| -| - - -| % A ma-vipulā
% - - v v v - v - % B correct
% v - v -| - v v - % C bha-vipulā, pādas compounded?
% v v - - v| - v - % D correct
etatprasādātkulaṭāsaṃgamo 'pagato mama /
na copanatamatyugraṃ sadvipravadhapātakam
% - - v - - v v - % A bha-vipulā, pādas compounded?
% - v -| v v -| v - % B correct
% v| - v v v - - -| % C pathyā
% - - v v v - v - % D correct
ity uktvā sa tamaprākṣīdupaveśya yaśodharam /
āgatau sthaḥ kutaḥ kutra vrajathaḥ kathyatāmiti
% -| - -| v| v - - - % A pathyā, pādas compounded?
% v v - v| v - v - % B correct
% - v -| -| v -| - -| % C pathyā
% v v -| - v - v - % D correct
tato yaśodharastasmai svavṛttāntaṃ nivedya saḥ /
viśvāsaṃ prāpya papraccha tam apy evaṃ kutūhalāt
% v -| v - v - - -| % A pathyā
% v - - -| v - v| - % B correct
% - - -| - v| - - v| % C pathyā
% v| -| - -| v - v - % D correct
na rahasyaṃ mahābhāga yadi tadbrūhi me 'dhunā /
kastvamīdṛśi bhoge 'pi kiṃ ca te jalavāsitā
% v| v - -| v - - v| % A pathyā
% v v| - - v| -| v - % B correct
% - v - v v| - -| v| % C pathyā
% -| v| -| v v - v - % D correct
tac chrutvā śrūyatāṃ vacmīty uktvā sa puruṣastadā /
jalavāsī svavṛttāntam evaṃ vaktuṃ pracakrame
% -| - -| - v -| - -| % A pathyā
% - -| v| v v - v - % B correct
% v v - -| v - - v| % C pathyā
% - -| - -| v - v - % D correct
himavaddakṣiṇo deśaḥ kaśmīrākhyo 'sti yaṃ vidhiḥ /
svargakautūhalaṃ kartuṃ martyānām iva nirmame
% v v - - v -| - -| % A pathyā
% - - - -| v| -| v - % B correct
% - v - - v -| - -| % C pathyā
% - - -| v v| - v - % D correct
yatra vismṛtya kailāsaśvetadvīpasukhasthitim /
svayaṃbhuvau sthānaśatāny adhyāsāte harācyutau
% - v| - - v| - - - % A pathyā, pādas compounded?
% - - - v v - v - % B correct
% v - v -| - v v -| % C bha-vipulā
% - - - -| v - v - % D correct
vitastājalapūto yaḥ śūravidvajjanākulaḥ /
ajeyaśchaladoṣāṇāṃ dviṣatāṃ balināmapi
% v - - v v - -| -| % A pathyā
% - v - - v - v - % B correct
% v - - v v - - -| % C pathyā
% v v -| v v - v - % D correct
tatrāhaṃ bhavaśarmākhyo grāmavāsī kilābhavam /
dvijātiputraḥ sāmānyo dvibhāryaḥ pūrvajanmani
% - - -| v v - - -| % A pathyā
% - v - -| v - v - % B correct
% v - v - -| - - -| % C ma-vipulā
% v - -| - v - v - % D correct
so 'haṃ kadācit saṃjātasaṃstavo bhikṣubhiḥ saha /
upoṣaṇākhyaṃ niyamaṃ tacchāstroktaṃ gṛhītavān
% -| -| v - -| - - v % A ma-vipulā, pādas compounded?
% - v -| - v -| v - % B correct
% v - v - -| v v -| % C bha-vipulā
% - - - -| v - v - % D correct
tasmin samāptaprāye ca niyame śayane mama /
pāpā haṭhād upetyaikā bhāryā suptavatī kila
% - -| v - - - -| v| % A ma-vipulā, caesura after 5th syllable in compound or incorrect?
% v v -| v v -| v - % B correct
% - -| v -| v - - -| % C pathyā
% - -| - v v -| v - % D correct
tūrye tu yāme vismṛtya tadbrate tanniveṣaṇam /
nidrāmohāttayā sākaṃ rataṃ sevitavānaham
% - -| v| - -| - - v| % A ma-vipulā
% - v -| - v - v - % B correct
% - - - - v -| - -| % C pathyā
% v -| - v v - v - % D correct
tanmātrakhaṇḍite tasminvrate 'haṃ jalapūruṣaḥ /
ihādya jātas te dve ca bhārye jāte ihāpi me
% - - v - v -| - - % A pathyā, pādas compounded?
% v -| -| v v - v - % B correct
% v - v| - -| -| -| v| % C ma-vipulā
% - -| - -| v - v| - % D correct
ekā sā kulaṭā pāpā dvitīyeyaṃ pativratā /
khaṇḍitasyāpi tasyedṛkprabhāvo niyamasya me
% - -| -| v v -| - -| % A pathyā
% v - - -| v - v - % B correct
% - v - - v| - - - % C pathyā, pādas compounded?
% v - -| v v - v| - % D correct
jātiṃ smarāmi yadyac ca rātrau bhogā mamedṛśāḥ /
yadi nākhaṇḍayiṣyaṃ tadidaṃ syānme na janma tat
% - -| v - v| - -| v| % A pathyā
% - -| - -| v - v - % B correct
% v v| - - v - -| v % C pathyā, pādas compounded?
% v -| - -| v| - v| - % D correct
ityākhyāya svavṛtāntamatithī tāvapūjayat /
samṛṣṭabhojanair divyavastraiś ca bhrātarāvubhau
% - - - -| v v - v % A sa-vipulā, incorrect? pādas compounded?
% v v -| - v - v - % B correct
% v - v - v -| - v % C pathyā, pādas compounded?
% - -| -| - v - v - % D correct
tato 'sya sā satī bhāryā pūrvavṛttamavetya tat /
vinyasya jānunī bhūmāv induṃ paśyantyabhāṣata
% v -| v| -| v -| - -| % A pathyā
% - v - v v - v| - % B correct
% - - v| - v -| - -| % C pathyā
% - -| - - v - v - % D correct
bho lokapālāḥ satyaṃ cedahaṃ sādhvī pativratā /
tadambubāsamukto 'dya svargaṃ yātveṣa me patiḥ
% -| - v - -| - -| - % A ma-vipulā, pādas compounded?
% v -| - -| v - v - % B correct
% v - v - v - -| -| % C pathyā
% - -| - - v| -| v - % D correct
ity uktavatyām evāsyāṃ khād vimānam avātarat /
tadārūḍhau ca tau svargaṃ daṃpatī saha jagmatuḥ
% -| - v - -| - - -| % A ma-vipulā
% -| v - v| v - v - % B correct
% v - - -| v| -| - -| % C pathyā
% - v -| v v| - v - % D correct
asādhyaṃ satyasādhvīnāṃ kimasti hi jagattraye /
tau ca viprau tadālokya vismayaṃ yayatuḥ param
% v - -| - v - - -| % A pathyā
% v - v| v| v - v - % B correct
% -| v| - -| v - - v| % C pathyā
% - v -| v v -| v - % D correct
nītvā ca rātriśeṣaṃ taṃ prabhāte sa yaśodharaḥ /
lakṣmīdharaś ca viprau tau bhrātarau prasthitau tataḥ
% - -| v| - v - -| -| % A pathyā
% v - -| v| v - v - % B correct
% - - v -| v| - -| -| % C pathyā
% - v -| - v -| v - % D correct
sāyaṃ ca nirjanāraṇye vṛkṣamūlamavāpatuḥ /
jalaprepsū ca tasmāttau vṛkṣācchuśruvaturgiram
% - -| v| - v - - -| % A pathyā
% - v - v v - v - % B correct
% v - - -| v| - - -| % C pathyā
% - - - v v - v - % D correct
he viprau tiṣṭhataṃ tāvadahamadya karomi vām /
snānānnapānair ātithyaṃ gṛhaṃ me hy āgatau yuvām
% -| - -| - v -| - v % A pathyā, pādas compounded?
% v v - v| v - v| - % B correct
% - - v - -| - - -| % C ma-vipulā
% v -| -||- v -| v - % D correct
ity uktvā vyaramad vāk ca jajñe tatrāmbuvāpikā /
athopatasthe tattīre vicitraṃ pānabhojanam
% -| - -| v v -| -| v| % A pathyā
% - -| - - v - v - % B correct
% v - v - -| - - -| % C ma-vipulā
% v - -| - v - v - % D correct
kimetaditi sāścaryau tatas tau dvijaputrakau /
snātvā vāpyāṃ yathākāmamāhārādyatra cakratuḥ
% v - v v v| - - -| % A pathyā
% v -| -| v v - v - % B correct
% - -| - -| v - - v % C pathyā, pādas compounded?
% - - - - v| - v - % D correct
tataḥ saṃdhyām upāsyaitau yāvattarutale sthitau /
tāvac ca kāntaḥ puruṣastarostasmādavātarat
% v -| - -| v - - -| % A pathyā
% - - v v v -| v - % B correct
% - -| v| - -| v v - % C bha-vipulā, pādas compounded?
% v - - - v - v - % D correct
sa cābhivāditastābhyāṃ vihitasvāgataḥ kramāt /
upaviṣṭo dvijātibhyāṃ ko bhavānityapṛcchyata
% v| - v - v - - -| % A pathyā
% v v - - v -| v - % B correct
% v v - -| v - - -| % C pathyā
% -| v - - v - v - % D correct
tataḥ sa puruṣo 'vādītpurāhaṃ durgato dvijaḥ /
abhūvaṃ tasya me jātā daivācchramaṇasaṃgatiḥ
% v -| v| v v -| - - % A pathyā, pādas compounded?
% v - -| - v -| v - % B correct
% v - -| - v| -| - -| % C pathyā
% - - v v v - v - % D correct
kurvaṃstadupadiṣṭaṃ ca jātu vratam upoṣaṇam /
śaṭhena sāyaṃ kenāpi bhojito 'smi balātpunaḥ
% - - v v v - -| v| % A pathyā
% - -| v v| v - v - % B correct
% v - v| - -| - - v| % C ma-vipulā
% - v -| v| v - v - % D correct
tenāhaṃ khaṇḍitāttasmādvratājjāto 'smi guhyakaḥ /
pūrṇaṃ yadyakariṣyaṃ tadabhaviṣyaṃ suro divi
% - - -| - v - - - % A pathyā, pādas compounded?
% v - - -| v| - v - % B correct
% - -| - v v - -| v % C pathyā, pādas compounded?
% v v - -| v -| v - % D correct
evaṃ mayoktaḥ svodanto yuvāṃ kathayataṃ tu me /
kuto yuvāṃ kimetāṃ ca praviṣṭau stho marusthalīm
% - -| v - -| - - -| % A ma-vipulā
% v -| v v v -| v| - % B correct
% v -| v -| v - -| -| % C pathyā
% v - -| -| v - v - % D correct
tac chrutvā so 'bravīttasmai svavṛttāntaṃ yaśodharaḥ /
tatas tau brāhmaṇau yakṣaḥ punarevam abhāṣata
% -| - -| -| v - - -| % A pathyā
% v - - -| v - v - % B correct
% v -| -| - v -| - -| % C pathyā
% v v - v| v - v - % D correct
yadyevaṃ tadahaṃ vidyāḥ svaprabhāvāddadāmi vām /
kṛtavidyau gṛhaṃ yātaṃ videśabhramaṇena kim
% - - -| v v -| - -| % A pathyā
% - v - - v - v| - % B correct
% v v - -| v -| - -| % C pathyā
% v - - v v - v| - % D correct
ity uktvā sa dadau tābhyāṃ vidyāstau ca tadaiva tāḥ /
tatprabhāvājjagṛhatuḥ so 'tha yakṣo jagāda tau
% -| - -| v| v -| - -| % A pathyā
% - - -| v| v - v| - % B correct
% - v - - v v v -| % C na-vipulā
% -| v| - -| v - v| - % D correct
ekāmidānīṃ yāce 'haṃ bhavadbhyāṃ gurudakṣiṇām /
yuvābhyāṃ matkṛte kāryaṃ vratametadupoṣaṇam
% - - v - -| - -| -| % A ma-vipulā
% v - -| v v - v - % B correct
% v - -| - v -| - -| % C pathyā
% v v - v v - v - % D correct
satyābhibhāṣaṇaṃ brahmacaryaṃ devapradakṣiṇām /
bhojanaṃ bhikṣuvelāyāṃ manasaḥ saṃyamaḥ kṣamā
% - - v - v -| - v % A pathyā, pādas compounded?
% - -| - - v - v - % B correct
% - v -| - v - - -| % C pathyā
% v v -| - v -| v - % D correct
ekarātraṃ vidhāyaitadarpaṇīyaṃ phalaṃ mayi /
pūrṇavrataphalaṃ yena divyatvaṃ prāpnuyāmaham
% - v - -| v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% - v - -| v -| v - % B correct
% - - v v v -| - v| % C pathyā
% - - -| - v - v - % D correct
ityūcivānvinamrābhyāṃ tābhyāṃ yakṣas tatheti saḥ /
viprābhyāṃ pratipannārthastatraivāntardadhe tarau
% - - v - v - - -| % A pathyā
% - -| - -| v - v| - % B correct
% - - -| v v - - - % C pathyā, pādas compounded?
% - - - - v -| v - % D correct
tau cāprayāsasiddhārthau prahṛṣṭau bhrātarāvubhau /
rātriṃ nītvā parāvṛttya svamevājagmaturgṛham
% -| - v - v - - -| % A pathyā
% v - -| - v - v - % B correct
% - -| - -| v - - -| % C pathyā
% v - - - v - v - % D correct
tatrākhyāya svavṛttāntamānandya pitarau nijau /
upoṣaṇavrataṃ tattau yakṣapuṇyāya cakratuḥ
% - - - -| v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% - - v| v v -| v - % B correct
% v - v - v -| - -| % C pathyā
% - v - - v| - v - % D correct
athaitya sa gururyakṣo vimānastho jagāda tau /
yuṣmatprasādād devatvaṃ prāpto 'smy uttīrya yakṣatām
% v - v| v| v - - -| % A pathyā
% v - - -| v - v| - % B correct
% - - v - -| - - -| % C ma-vipulā
% - -||- - v| - v - % D correct
tadātmārthamidaṃ kāryaṃ yuvābhyām apitadvratam /
bhavitā yena devatvaṃ dehānte yuvayor iti
% v - - v v -| - -| % A pathyā
% v - -| v v - v - % B correct
% v v -| - v| - - -| % C pathyā
% - - -| v v -| v - % D correct
akṣīṇārthāv idānīṃ ca varān mama bhaviṣyathaḥ /
ity uktvā sa vimānena kāmacārī yayau divam
% - - - -| v - -| v| % A pathyā
% v -| v v| v - v - % B correct
% -| - -| v| v - - v| % C pathyā
% - v - -| v -| v - % D correct
tato yaśodharo lakṣmīdharaś ca bhrātarāv ubhau /
kṛtvā vrataṃ tatprāptārthavidyāv āstāṃ yathāsukham
% v -| v - v -| - - % A pathyā, pādas compounded?
% v -| -| - v -| v - % B correct
% - -| v -| - - - v % C ma-vipulā, caesura after 5th syllable in compound or incorrect? pādas compounded?
% - -| - -| v - v - % D correct
evaṃ dharmapravṛttānāṃ śīlaṃ kṛcchre 'py amuñcatām /
devatā api rakṣanti kurvantīṣṭārthasādhanam
% - -| - - v - - -| % A pathyā
% - -| - -||v - v - % B correct
% - v -| v v| - - v| % C pathyā
% - - - - v - v - % D correct
itthaṃ vasantakākhyātakathādbhutavinoditaḥ /
vatseśvarasutaḥ prepsuḥ sa śaktiyaśasaṃ priyām
% - -| v - v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% v - v v v - v - % B correct
% - - v v v -| - -| % C pathyā
% v| - v v v -| v - % D correct
āhārasamaye pitrā samāhūtastadantikam /
naravāhanadatto 'tha yayau svasacivaiḥ saha
% - - v v v -| - -| % A pathyā
% v - - - v - v - % B correct
% v v - v v - -| v| % C pathyā
% v -| v v v -| v - % D correct
athānurūpaṃ bhuktvā ca tatra sāyaṃ svamandiram /
vayasyaiḥ sa nijaiḥ sākamāyayau gomukhādibhiḥ
% v - v - -| - -| v| % A ma-vipulā
% - v| - -| v - v - % B correct
% v - -| v| v -| - v % C pathyā, pādas compounded?
% - v -| - v - v - % D correct
tatra taṃ gomukho bhūyo vinodayitum abravīt /
śrūyatāmimamanyaṃ vo devākhyāmi kathākramam
% - v| -| - v -| - -| % A pathyā
% v - v v v| - v - % B correct
% - v - v v - -| -| % C pathyā
% - - - v| v - v - % D correct
āsīdvalīmukho nāma paribhraṣṭaḥ svayūthataḥ /
udumbaravane tīre vāridhervānararṣabhaḥ
% - - v - v -| - v| % A pathyā
% v - - -| v - v - % B correct
% v - v v v -| - -| % C pathyā
% - v - - v - v - % D correct
tasya bhakṣayato hastāścyutamekamudumbaram /
jaghāsa śiśumāro 'tra vārirāśijalāśrayaḥ
% - v| - v v -| - - % A pathyā, pādas compounded?
% v v - v v - v - % B correct
% v - v| v v - -| v| % C pathyā
% - v - v v - v - % D correct
tatphalāsvādahṛṣṭaś ca sa pracakre kalaṃ ravam /
yadrasātsa bahūnyasmai phalāni kapirakṣipat
% - v - - v - -| v| % A pathyā
% -| v - -| v -| v - % B correct
% - v - v| v - - -| % C pathyā
% v - v| v v - v - % D correct
tathaiva cākṣipannityaṃ phalāni sa tathaiva ca /
śiśumāro rutaṃ cakre jajñe sakhyaṃ tatas tayoḥ
% v - v| - v - - -| % A pathyā
% v - v| v| v - v| - % B correct
% v v - -| v -| - -| % C pathyā
% - -| - -| v -| v - % D correct
tenānvahaṃ taṭasthasya jalastho nikaṭe kapeḥ /
śiśumāro dinaṃ sthitvā sa sāyaṃ svagṛhaṃ yayau
% - - v -| v - - v| % A pathyā
% v - -| v v -| v - % B correct
% v v - -| v -| - -| % C pathyā
% v| - -| v v -| v - % D correct
jñātārthā tasya bhāryā ca sadā virahadaṃ divā /
kapisakhyamanicchantī māndyavyājamaśiśriyat
% - - -| - v| - -| v| % A pathyā
% v -| v v v -| v - % B correct
% v v - v v - - -| % C pathyā
% - - - v v - v - % D correct
brūhi priye kimasvāsthyaṃ tava kena ca śāmyati /
ityārtastaṃ sa papraccha śiśumāraḥ priyāṃ muhuḥ
% - -| v -| v - - -| % A pathyā
% v v| - v| v| - v - % B correct
% - - - -| v| - - v| % C pathyā
% v v - -| v -| v - % D correct
nirbandhapṛṣṭāpi yadā na sā prativaco dadau /
rahasyajñā sakhī tasyāstadā taṃ pratyabhāṣata
% - - v - - v| v -| % A bha-vipulā
% v| -| v v v -| v - % B correct
% v - - -| v -| - - % C pathyā, pādas compounded?
% v -| -| - v - v - % D correct
yady api tvaṃ na kuruṣe necchatyeṣā tathāpy aham /
bravīmi vibudhaḥ khedaṃ janānāṃ nihnute katham
% -| v -| -| v| v v -| % A na-vipulā
% - - - -| v -| v - % B correct
% v - v| v v -| - -| % C pathyā
% v - -| - v -| v - % D correct
sa tādṛgasyā bhāryāyāstavotpanno mahāgadaḥ /
vinā vānarahṛtpadmayūṣaṃ na śamameti yaḥ
% v| - v - -| - - - % A ma-vipulā, pādas compounded?
% v - - -| v - v - % B correct
% v -| - v v - - v % C pathyā, pādas compounded?
% - -| v| v v - v| - % D correct
ity uktaḥ sa priyāsakhyā śiśumāro vyacintayat /
kaṣṭaṃ vānarahṛtpadmaṃ kutaḥ saṃprāpnuyām aham
% -| - -| -| v - - -| % A pathyā
% v v - -| v - v - % B correct
% - -| - v v - - -| % C pathyā
% v -| - - v -| v - % D correct
sakhyuḥ karomi ceddrohaṃ kapestatkiṃ mamocitam /
sakhyā kimathavā bhāryā prāṇebhyo 'py adhikapriyā
% - -| v - v| - - -| % A pathyā
% v - - -| v - v - % B correct
% - -| v v v -| - -| % C pathyā
% - - -||v v - v - % D correct
ityālocya svabhāryāṃ tāṃ śiśumāro jagāda saḥ /
tarhyānayāmyakhaṇḍaṃ te kapiṃ kiṃ dūyase priye
% - - - -| v - -| -| % A pathyā
% v v - -| v - v| - % B correct
% - - v - v - -| -| % C pathyā
% v -| -| - v -| v - % D correct
ity uktvā sa yayau yasya mittrasya nikaṭaṃ kapeḥ /
kathāprasaṅgamutpādya tam evamavadatkapim
% -| - -| v| v -| - v| % A pathyā
% - - v| v v -| v - % B correct
% v - v - v - - v| % C pathyā
% v| - v v v - v - % D correct
adyāpi na sakhe dṛṣṭaṃ gṛhaṃ bhāryā ca me tvayā /
tadehi tatra gacchāvo viśramāyaikam apy ahaḥ
% - - v| v| v -| - -| % A pathyā
% v -| - -| v| -| v - % B correct
% v - v| - v| - - -| % C pathyā
% - v - - v| -| v - % D correct
bhujyate yatra nānyonyaṃ gṛhametya nirargalam /
pradṛśyante na dārāś ca kaitavaṃ tan na sauhṛdam
% - v -| - v| - - -| % A pathyā
% v v - v| v - v - % B correct
% v - - -| v| - -| v| % C pathyā
% - v -| -| v| - v - % D correct
iti pratārya jaladhāvavatāryāvalambya ca /
vānaraṃ śiśumāras taṃ gantuṃ pravavṛte 'tra saḥ
% v -| v - v| v v - % A na-vipulā, pādas compounded?
% v v - - v - v| - % B correct
% - v -| v v - -| -| % C pathyā
% - -| v v v -| v| - % D correct
gacchantaṃ taṃ sa dṛṣṭvā ca vānaraścakitākulam /
sakhe 'nyādṛśamadya tvāṃ paśyāmīti sa pṛṣṭavān
% - - -| -| v| - -| v| % A pathyā
% - v - v v - v - % B correct
% v -| - v v - -| -| % C pathyā
% - - - v| v| - v - % D correct
nirbandhenātha pṛcchantaṃ matvā hastasthitaṃ ca tam /
plavaṃgamaṃ jagādaivaṃ śiśumāro jaḍāśayaḥ
% - - - - v| - - -| % A pathyā
% - -| - - v -| v| - % B correct
% v - v -| v - - -| % C pathyā
% v v - -| v - v - % D correct
asvasthā me sthitā bhāryā sā ca pathyopayogi mām /
yācate kapihṛtpadmaṃ tenādya vimanāḥ sthitā
% - - -| -| v -| - -| % A pathyā
% -| v| - - v - v| - % B correct
% - v -| v v - - -| % C pathyā
% - - v| v v -| v - % D correct
śrutvaitatsa vacas tasya kapiḥ prājño vyacintayat /
hantaitadarthamānītaḥ pāpenāhamihāmunā
% - - - v| v -| - v| % A pathyā
% v -| - -| v - v - % B correct
% - - v - v - - -| % C pathyā
% - - - v v - v - % D correct
aho strīvyasanākrānto mittradrohe 'yamudyataḥ /
kiṃ vā dantaiḥ svamāṃsāni bhūtagrasto na khādati
% v -| - v v - - -| % A pathyā
% - - - -| v - v - % B correct
% -| -| - -| v - - v| % C pathyā
% - - - -| v| - v - % D correct
itthaṃ saṃcintya ca prāha śiśumāraṃ sa vānaraḥ /
yadyevaṃ tattvayaitanme kiṃ noktaṃ prathamaṃ sakhe
% - -| - - v| -| - v| % A pathyā
% v v - -| v| - v - % B correct
% - - -| - v - - -| % C pathyā
% -| - -| v v -| v - % D correct
āgamiṣyaṃ svamādāya hṛtpadmaṃ tvatpriyākṛte /
vāsodumbaravṛkṣe hi tadidānīṃ mama sthitam
% - v - -| v - - v| % A pathyā
% - - -| - v - v - % B correct
% - - - v v - -| v| % C pathyā
% v v - -| v -| v - % D correct
tac chrutvā śiśumārastamārto mūrkho 'bravīdidam /
tarhyetadānayaihi tvamudumbarataroriti
% -| - -| v v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% - -| - -| v - v - % B correct
% - - v - v - -| v % C pathyā, pādas compounded?
% v - v v v - v - % D correct
ānināyāmbudhestīraṃ śiśumāraḥ punaḥ sa tam /
tatra tenāntakeneva muktaḥ sa ca kapistaṭam
% - v - - v - - -| % A pathyā
% v v - -| v -| v| - % B correct
% - v| - - v - - v| % C pathyā
% - -| v| v| v - v - % D correct
utpatyāruhya vṛkṣāgraṃ śiśumāram uvāca tam /
gaccha re mūrkha hṛdayaṃ dehādbhavati kiṃ pṛthak
% - - - - v| - - -| % A pathyā
% v v - v| v - v| - % B correct
% - v| -| - v| v v -| % C na-vipulā
% - - v v v| -| v - % D correct
mayaivaṃ mocito hy ātmā na cātraiṣyāmyahaṃ punaḥ /
kimatra na śrutā mūrkha gardabhākhyāyikā tvayā
% v - -| - v -||- -| % A pathyā
% v| - - - v -| v - % B correct
% v - v| -| v -| - v| % C pathyā
% - v - - v -| v - % D correct
āsīdgomāyusacivaḥ siṃhaḥ ko'pi vane kva cit /
...
% - - - - v v v -| % A na-vipulā
% - -| - v| v -| v| - % B correct
sa jātvākheṭakāyātenātra bhūpena kenacit /
āhato hetibhir jīvan katham apy aviśudguhām
% v| - - - v - - - % A pathyā, pādas compounded?
% - v| - - v| - v - % B correct
% - v -| - v -| - -| % C pathyā
% v v| -| v v - v - % D correct
tatra sthitaṃ gate tasmin rājñy anāhāraniḥsaham /
taccheṣāmiṣavṛttiḥ san gomāyuḥ sacivo 'bhyadhāt
% - -| v -| v -| - -| % A pathyā
% -| v - - v - v - % B correct
% - - - v v - -| -| % C pathyā
% - - -| v v -| v - % D correct
nirgatya kiṃ yathāśakti nāhāraṃ cinuṣe prabho /
sīdatyeva śarīraṃ te samaṃ parijanena yat
% - - v| -| v - - v| % A pathyā
% - - -| v v -| v - % B correct
% - - - v| v - -| -| % C pathyā
% v -| v v v - v| - % D correct
ity uktaḥ sa sṛgālena tena siṃho jagāda tam /
sakhe nāhaṃ vraṇākrāntaḥ śaknomi bhramituṃ kva cit
% -| - -| v| v - - v| % A pathyā
% - v| - -| v - v| - % B correct
% v -| - -| v - - -| % C pathyā
% - - -| v v -| v| - % D correct
svarasya karṇahṛdayaṃ bhakṣyaṃ prāpnomi cedaham /
tanme vraṇāni rohanti prakṛtistho bhavāmi ca
% v - v| - v v v -| % A na-vipulā
% - -| - - v| - v - % B correct
% - -| v - v| - - -| % C pathyā
% v v - -| v - v| - % D correct
tadānaya kuto 'pi tvaṃ gatvā gardabhamāśu me /
ity uktastena gomāyuḥ sa tatheti yayau tataḥ
% v - v v| v -| -| -| % A pathyā
% - -| - v v - v| - % B correct
% -| - - - v| - - -| % C pathyā
% v| v - v| v -| v - % D correct
bhramañjalāntike labdhvā rajakasya sa gardabham /
prītyevopetya vakti sma durbalaḥ kiṃ bhavāniti
% v - v - v -| - -| % A pathyā
% v v - v| v| - v - % B correct
% - - - - v| - -| v| % C pathyā
% - v -| -| v - v - % D correct
kṛśībhūto 'smi rajakasyāsya bhāraṃ vahansadā /
ity uktavantaṃ ca kharaṃ tam uvāca sa jambukaḥ
% v - - -| v| v v - % A na-vipulā, pādas compounded?
% - v| - -| v - v - % B correct
% -| - v - -| v| v -| % C bha-vipulā
% v| v - v| v| - v - % D correct
iha kiṃ vahasi kleśamehi tvāṃ prāpayāmy aham /
vanaṃ svargasukhaṃ yatra kharībhiḥ saha vardhase
% v v| -| v v -| - v % A pathyā, pādas compounded?
% - -| -| - v -| v - % B correct
% v -| - v v -| - v| % C pathyā
% v - -| v v| - v - % D correct
tac chrutvā sa tathety uktvā gardabho bhogalolupaḥ /
vanaṃ siṃhasya tasyāgāttena gomāyunā saha
% -| - -| v| v -| - -| % A pathyā
% - v -| - v - v - % B correct
% v -| - - v| - - - % C pathyā, pādas compounded?
% - v| - - v -| v - % D correct
taṃ ca dṛṣṭvaiva tasyaitya pṛṣṭhato gardabhasya saḥ /
siṃho dadau karāghātaṃ prāṇavaiklavyadurbalaḥ
% -| v| - - v| - - v| % A pathyā
% - v -| - v - v| - % B correct
% - -| v -| v - - -| % C pathyā
% - v - - v - v - % D correct
sa tena vīkṣitastrastaḥ palāyya sahasā kharaḥ /
āgacchanna ca taṃ siṃho 'py apatadvihvalākulaḥ
% v| - v| - v - - -| % A pathyā
% v - v| v v -| v - % B correct
% - - - v| v| -| - -||% C pathyā
% v v - - v - v - % D correct
siṃhastvasiddhakāryaḥ svāṃ tvaritaṃ prāviśadguhām /
tatas taṃ jambuko mantrī sopālambham abhāṣata
% - - v - v - -| -| % A pathyā
% v v -| - v - v - % B correct
% v -| -| - v -| - -| % C pathyā
% - - - v| v - v - % D correct
na hato gardabho 'pyeṣa varākaścettvayā prabho /
hariṇādivadhe kā tadvārtā tava bhaviṣyati
% v| v -| - v -| - v| % A pathyā
% v - - - v -| v - % B correct
% v v - v v -| -| - % C pathyā, pādas compounded?
% - -| v v| v - v - % D correct
tac chrutvā so 'bravītsiṃho yathā vetsi tathā punaḥ /
tamānaya kharaṃ tāvat sajjo bhūtvā nihanmy aham
% -| - -| -| v - - -| % A pathyā
% v -| - v| v -| v - % B correct
% v - v v| v -| - -| % C pathyā
% - -| - -| v -| v - % D correct
iti sa preṣitastena punaḥ siṃhena jambukaḥ /
gatvā kharaṃ tamavadadvidrutaḥ kiṃ bhavāniti
% v v| -| - v - - v| % A pathyā
% v -| - - v| - v - % B correct
% - -| v -| v v v - % C na-vipulā, pādas compounded?
% - v -| -| v - v - % D correct
ahaṃ sattvena kenāpi tāḍito 'treti vādinam /
taṃ ca bhūyaḥ sa gomāyurvihasya kharam abravīt
% v -| - - v| - - v| % A pathyā
% - v -| - v| - v - % B correct
% -| v| - -| v| - - - % C pathyā, pādas compounded?
% v - v| v v| - v - % D correct
mithyaiva vibhramo dṛṣṭastvayā na tvatra tādṛśam /
sattvamasti sukhaṃ hy atra vasāmy ahamapīdṛśaḥ
% - - v| - v -| - - % A pathyā, pādas compounded?
% v -| -| - v| - v - % B correct
% - v - v| v -||- v| % C pathyā
% v -| v v v - v - % D correct
tadehyeva mayā sākaṃ tannirbādhasukhaṃ vanam /
iti tadvacasā mūḍhastatrāgātsa kharaḥ punaḥ
% v - - v| v -| - -| % A pathyā
% - - - v v -| v - % B correct
% v v| - v v -| - - % C pathyā, pādas compounded?
% - - - v| v -| v - % D correct
āgataṃ taṃ ca dṛṣṭvaiva sa nirgatya guhāmukhāt /
nipatya pṛṣṭhe nyavadhīnmṛgārirdāritaṃ nakhaiḥ
% - v -| -| v| - - v| % A pathyā
% v| - - v| v - v - % B correct
% v - v| - -| v v - % C bha-vipulā, pādas compounded?
% v - - - v -| v - % D correct
nikṛtya gardabhaṃ taṃ ca sthāpayitvā ca rakṣakam /
tasya taṃ jambukaṃ śrāntaḥ siṃhaḥ snātuṃ jagāma saḥ
% v - v| - v -| -| -| % A pathyā
% - v - -| v| - v - % B correct
% - v| -| - v -| - -| % C pathyā
% - -| - -| v - v| - % D correct
tatkālaṃ jambukas tasya sa māyāvī kharasya tat /
bhakṣayām āsa hṛdayaṃ karṇau cāpy ātmatṛptaye
% - - -| - v -| - v| % A pathyā
% v| - - -| v - v| - % B correct
% - v -| - v| v v -| % C na-vipulā
% - -| -| - v - v - % D correct
snātvāgatas tathābhūtaṃ taṃ dṛṣṭvā gardabhaṃ hariḥ /
kva karṇau hṛdayaṃ cāsyetyapṛcchattaṃ ca jambukam
% - - v -| v - - -| % A pathyā
% -| - -| - v -| v - % B correct
% v| - -| v v -| - - % C pathyā, pādas compounded?
% v - - -| v| - v - % D correct
jambukaḥ so 'py avādīttamakarṇahṛdayaḥ prabho /
prāgevāsītkathaṃ gatvāpyāgacchedanyathā hy ayam
% - v -| -||v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% v - v v v -| v - % B correct
% - - - - v -| - - % C pathyā, pādas compounded?
% - - - - v -||v - % D correct
tac chrutvā sa tathaivaitanmatvā kesaryabhakṣayat /
tanmāṃsam anyat taccheṣaṃ jambuko 'pi cakhāda saḥ
% -| - -| v| v - - - % A pathyā, pādas compounded?
% - -| - - v - v - % B correct
% - - v| - -| - - -| % C ma-vipulā
% - v -| v| v - v| - % D correct
ityākhyāya kapirbhūyaḥ śiśumāram uvāca tam /
tannātraiṣyāmyahaṃ bhūyaḥ kariṣyāmi kharāyitam
% - - - v| v - - -| % A pathyā
% v v - v| v - v| - % B correct
% - - - - v -| - -| % C pathyā
% v - - v| v - v - % D correct
evaṃ tasmātkapeḥ śrutvā śiśumāro yayau gṛham /
mohādasiddhaṃ bhāryārthaṃ śocanmittraṃ ca hāritam
% - -| - - v -| - -| % A pathyā
% v v - -| v -| v - % B correct
% - - v - -| - - -| % C ma-vipulā
% - - - -| v| - v - % D correct
tatsakhyāpagamāccāsya bhārya prakṛtimāyayau /
kapiḥ so 'py ambudhestīre cacāra ca yathāsukham
% - - - v v - - v| % A pathyā
% - -| v v v - v - % B correct
% v -| -||- v - - -| % C pathyā
% v - v| v| v - v - % D correct
tadevaṃ viśvasennaiva buddhimāndurjane jane /
durjane kṛṣṇasarpe ca kuto viśvāsataḥ sukham
% v - -| - v - - v| % A pathyā
% - v - - v -| v - % B correct
% - v -| - v - -| v| % C pathyā
% v -| - - v -| v - % D correct
ityākhyāya kathāsṃ mantrī gomukhaḥ punareva saḥ /
naravāhanadattaṃ taṃ nijagāda vinodayan
% - - - v| v -| - -| % A pathyā
% - v -| v v - v| - % B correct
% v v - v v - -| -| % C pathyā
% v v - v| v - v - % D correct
śṛṇvidānīṃ kramādanyānupahāsyānimāñjaḍān /
tatremaṃ śṛṇu gāndharvaparitoṣakaraṃ jaḍam
% - v - -| v - - - % A pathyā, pādas compounded?
% v v - - v - v - % B correct
% - - -| v v| - - v % C pathyā, pādas compounded?
% v v - v v -| v - % D correct
kaścidgāndharvikenāḍhyo gītavādyena toṣitaḥ /
bhāṇḍāgārikamāhūya tatsamakṣam abhāṣata
% - - - - v - - -| % A pathyā
% - v - - v| - v - % B correct
% - - - v v - - v| % C pathyā
% - v - v| v - v - % D correct
dehi gāndharvikāyāsmai dve sahasre paṇān iti /
evaṃ karomīty uktvā ca sa bhāṇḍāgāriko yayau
% - v| - - v - - -| % A pathyā
% -| v - -| v -| v - % B correct
% - -| v - -| - -| v| % C ma-vipulā
% v| - - - v -| v - % D correct
gāndharviko 'tha gatvā tān paṇāṃs tasmād ayācata /
na cāsmai sthitasaṃvittān paṇān bhāṇḍāriko dadau
% - - v -| v| - -| -| % A pathyā
% v -| - -| v - v - % B correct
% v| - -| v v - - -| % C pathyā
% v -| - - v -| v - % D correct
athāḍhyastena vijñaptastatkṛte vaiṇikena saḥ /
uvāca kiṃ tvayā dattaṃ yena pratidadāni te
% v - - - v| - - - % A pathyā, pādas compounded?
% - v -| - v - v| - % B correct
% v - v| -| v -| - -| % C pathyā
% - -| v v v - v| - % D correct
vīṇāvādyena me kṣipraṃ tvayā śrutisukhaṃ kṛtam /
tathaiva dānavākyena kṛtaṃ kṣipraṃ mayāpi te
% - - - - v| -| - -| % A pathyā
% v -| v v v -| v - % B correct
% v - v| - v - - v| % C pathyā
% v -| - -| v - v| - % D correct
tac chrutvā vihatāśo 'pi hasitvā vaiṇiko yayau /
kīnāśoktyāsnayā kiṃ na hāso grāvṇo 'pi jāyate
% -| - -| v v - -| v| % A pathyā
% v - -| - v -| v - % B correct
% - - - - v -| -| v| % C pathyā
% - -| - -| v| - v - % D correct
bhautaśiṣyadvayaṃ cedaṃ devedānīṃ niśamyatāsm /
guroḥ kasyapyabhūtāṃ dvau śiṣyāvanyonyamatsarau
% - v - - v -| - -| % A pathyā
% - - - -| v - v - % B correct
% v -| - - v - -| -| % C pathyā
% - - - - v - v - % D correct
tayor eko guros tasya dakṣiṇaṃ pādamanvaham /
abhyañjankṣālayām āsa vāmaṃ pādaṃ tathetaraḥ
% v -| - -| v -| - v| % A pathyā
% - v -| - v - v - % B correct
% - - - - v -| - v| % C pathyā
% - -| - -| v - v - % D correct
dakṣiṇābhyañjake jātu grāmaṃ saṃpreṣite guruḥ /
abhyaktavāmapādaṃ taṃ dvitīyaṃ śiṣyam abhyadhāt
% - v - - v -| - -| % A pathyā
% - -| - - v -| v - % B correct
% - - v - v - -| -| % C pathyā
% v - -| - v| - v - % D correct
tvam eva dakṣiṇaṃ pādamabhyajya kṣālayādya me /
śrutvaitanmūrkhaśiṣyo 'sau guruṃ svair am abhāṣata
% v| - v| - v -| - v % A pathyā, pādas compounded?
% - - -| - v - v| - % B correct
% - - - - v - -| -| % C pathyā
% v -| -| v| v - v - % D correct
pratipakṣasya saṃbandhī na pādo 'bhyaṅgya eṣa me /
evam uktavataścāsya nirbandhaṃ so 'karodguruḥ
% v v - - v| - - -| % A pathyā
% v| - -| - v| - v| - % B correct
% - v| - v v - - v| % C pathyā
% - - -| -| v - v - % D correct
tato vipakṣatacchiṣyaroṣād ādāya tasya tam /
guroḥ śiṣyaḥ sa caraṇaṃ balād grāvṇā ca bhagnavān
% v -| v - v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% - -| - - v| - v| - % B correct
% v -| - -| v| v v -| % C na-vipulā
% v -| - -| v| - v - % D correct
muktākrande gurau tasmin kuśiṣyo 'nyaiḥ praviśya saḥ /
tāḍyamānaḥ saśokena guruṇā tena mocitaḥ
% - - - -| v -| - -| % A pathyā
% v - -| -| v - v| - % B correct
% - v - -| v - - v| % C pathyā
% v v -| - v| - v - % D correct
anyedyuḥ so 'paraḥ śiṣyaḥ prāpto grāmād vilokya tām /
aṅghripīḍāṃ guroḥ pṛṣṭavṛttāntaḥ prajvalan krudhā
% - - -| -| v -| - -| % A pathyā
% - -| - -| v - v| - % B correct
% - v - -| v -| - v % C pathyā, pādas compounded?
% - - -| - v -| v - % D correct
nāhaṃ bhanajmi kiṃ pādaṃ tasya saṃbandhinaṃ dviṣaḥ /
ityākṛṣya dvitīyāṅghrīṃ guros tasya babhañja saḥ
% - -| v - v| -| - -| % A pathyā
% - v| - - v -| v - % B correct
% - - - -| v - - -| % C pathyā
% v -| - v| v - v| - % D correct
tato 'tra tāḍyamāno 'nyair api bhagnobhayāṅghriṇā /
guruṇā tena kṛpayā duḥśiṣyaḥ so 'py amocyata
% v -| v| - v - -| -| % A pathyā
% v v| - - v - v - % B correct
% v v -| - v| v v -| % C na-vipulā
% - - -| -||v - v - % D correct
sarvadveṣyopahāsyau tau śiṣyau dvau yayatus tataḥ /
guruś ca svakṣamāślāghyaḥ svasthaḥ so 'py abhavatkramāt
% - - - - v - -| -| % A pathyā
% - -| -| v v -| v - % B correct
% v -| -| - v - - -| % C pathyā
% - -| -||v v - v - % D correct
evamanyonyavidviṣṭo mūrkhaḥ parijanaḥ prabho /
svāmino 'rthaṃ nihantyeva na cātmahitamaśnute
% - v - - v - - -| % A pathyā
% - -| v v v -| v - % B correct
% - v -| -| v - - v| % C pathyā
% v| - v v v - v - % D correct
ayaṃ ca dviśiraḥsarpavṛttānto 'py avadhāryatām /
kasyāpy aher dve śirasī abhūtām agrapucchayoḥ
% v -| -| v v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% - - -||v v - v - % B correct
% - -| v -| -| v v -| % C bha-vipulā
% v - -| - v - v - % D correct
paucchaṃ śirastvabhūdandhaṃ cakṣuṣmatprakṛtaṃ punaḥ /
ahaṃ mukhyamahaṃ mukhyamityāsīdāgrahastayoḥ
% - -| v - v - - -| % A pathyā
% - - - v v -| v - % B correct
% v -| - v v -| - v % C pathyā, pādas compounded?
% - - - - v - v - % D correct
sarpastu prakṛteneva mukhena vicacāra saḥ /
ekadāsya śiraḥ paucchaṃ mārge kaṣṭamavāpa tat
% - - -| v v - - v| % A pathyā
% v - v| v v - v| - % B correct
% - v - v| v -| - -| % C pathyā
% - -| - v v - v| - % D correct
veṣṭayitvā dṛḍhaṃ tac ca sarpasyāsyāruṇadgatim /
tatas tadbalavanmene sa sarpo 'graśirojayi
% - v - -| v -| -| v| % A pathyā
% - - - - v - v - % B correct
% v -| - v v - - -| % C pathyā
% v| - -| v v - v - % D correct
tenaiva cāndhena tataḥ sa mukhena bhramannahiḥ /
avaṭe 'gnau paribraṣṭo mārgādṛṣṭeradahyata
% - - v| - - v| v -| % A bha-vipulā
% v| v - -| v - v - % B correct
% v v -| -| v - - -| % C pathyā
% - - - - v - v - % D correct
evaṃ guṇasya ye 'lpasya bahavo nāntaraṃ viduḥ /
te hīnaguṇasaṅgena mūḍhā yānti parābhavam
% - -| v - v| -| - v| % A pathyā
% v v -| - v -| v - % B correct
% -| - v v v - - v| % C pathyā
% - -| - v| v - v - % D correct
imaṃ ca śṛṇutedānīṃ bhautam taṇḍulabhakṣakam /
agāt kaścit pumān mūrkhaḥ prathamaṃ śvāśuraṃ gṛham
% v -| v| v v - - -| % A pathyā
% - -| - v v - v - % B correct
% v -| - -| v -| - -| % C pathyā
% v v -| - v -| v - % D correct
sa tatra taṇḍulāñ śvaśrvā pākārthaṃ sthāpitān sitān /
dṛṣṭvā bhakṣayituṃ teṣāṃ muṣṭiṃ prākṣipad ānane
% v| - v| - v -| - -| % A pathyā
% - - -| - v -| v - % B correct
% - -| - v v -| - -| % C pathyā
% - -| - v v| - v - % D correct
tatkṣaṇādāgatāyāṃ ca śvaśrvāṃ mūrkhaḥ sa taṇḍulān /
nāśakattānnigirituṃ na cāpy udgirituṃ hriyā
% - v - - v - -| -| % A pathyā
% - -| - -| v| - v - % B correct
% - v - - v v v -| % C na-vipulā
% v| -| - v v -| v - % D correct
tatpīnocchūnagallaṃ ca nirālāpamavetya tam /
tadrogaśaṅkayāhūya tacchvaśrūḥ patimānayat
% - - - - v - -| v| % A pathyā
% v - - v v - v| - % B correct
% - - v - v - - v| % C pathyā
% - - -| v v - v - % D correct
so 'pyālokya nināyāśu vaidyaṃ vaidyo 'py apāṭayat /
śophaśaṅkī hanuṃ tasya mūḍhasyākramya mastakam
% -| - - v| v - - v| % A pathyā
% - -| - -||v - v - % B correct
% - v - -| v -| - v| % C pathyā
% - - - - v| - v - % D correct
niryayurlokahāsena samaṃ tasya ca taṇḍulāḥ /
ityakāryaṃ karotyajño na ca jānāti gūhitum
% - v - - v - - v| % A pathyā
% v -| - v| v| - v - % B correct
% - v - -| v - - -| % C pathyā
% v| v| - - v| - v - % D correct
kecic ca dārakā mūrkhā dṛṣṭadohā gavādiṣu /
gardabhaṃ prāpya saṃrudhya dogdhumārebhire rasāt
% - -| v| - v -| - -| % A pathyā
% - v - -| v - v - % B correct
% - v -| - v| - - v| % C pathyā
% - v - - v -| v - % D correct
kaściddudoha kaścic ca kṣīrakuṇḍamadhārayat /
ahaṃ prathamikānyeṣāṃ payaḥ pātumavartata
% - - v - v| - -| -| % A pathyā
% - v - v v - v - % B correct
% v -| v v v - - -| % C pathyā
% v -| - v v - v - % D correct
na ca te lebhir e kṣīraṃ kurvanto 'pi pariśramam /
avastuni kṛtakleśo mūrkho yātyavahāsyatām
% v| v| -| - v| - - -| % A pathyā
% - - -| v| v - v - % B correct
% v - v v| v - - -| % C pathyā
% - -| - v v - v - % D correct
kaścic ca deva mūrkho 'bhūdvipraputraḥ pitā ca tam /
sāyaṃ jagāda gantavyo grāmaḥ putra tvayā prage
% - -| v| - v| - -| - % A pathyā, pādas compounded?
% - v - -| v -| v| - % B correct
% - -| v - v| - - -| % C pathyā
% - -| - -| v -| v - % D correct
śrutvetyapṛṣṭvā kāryaṃ taṃ pitaraṃ prātareva saḥ /
gatvā vṛthaiva taṃ grāmaṃ sāyamāgātkṛtaśramaḥ
% - - v - -| - -| -| % A ma-vipulā
% v v -| - v - v| - % B correct
% - -| v - v| -| - -| % C pathyā
% - v - - v - v - % D correct
grāmaṃ gatvāhamāyāta ityāha pitaraṃ ca saḥ /
gate tvayi na kiṃ siddhamiti cāha sa tatpitā
% - -| - - v - - v| % A pathyā
% - - v| v v -| v| - % B correct
% v -| v v| v| -| - v % C pathyā, pādas compounded?
% v v| - v| v| - v - % D correct
tadeti nirabhiprāyaceṣṭito lokahāsyatām /
mūrkho 'nubhavati kleśaṃ na kāryaṃ kurute punaḥ
% v - v| v v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% - v -| - v - v - % B correct
% - -| v v v -| - -| % C pathyā
% v| - -| v v -| v - % D correct
ityākarṇya kathāṃ pradhānasacivācchikṣāvatīṃ gomukhād
ātmānaṃ ca nivedya śaktiyaśasaḥ saṃprāptibaddhaspṛham /
bhūyiṣṭhāṃ ca gatāmavetya rajanīṃ vatseśvarasyātmajo
nidrāmudritalocanaḥ sa śayanaṃ bheje vayasyair yataḥ
Original text: Kathāsaritsāgara · Edition: Durgaprasad and Parab, Bombay : Nirnaya-Sagar Press 1915 · Data entry James Mallinson Elena Artesani Rabi Acharya Nirajan Kafle Tyler Neill · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0