Kalpadrumāvadānamālā · Verses 21-40

dhanyās te bhikṣavo hy ete saddharmasukhacāriṇaḥ
aham api ca bhūyāsaṃ tādṛgdharmasamāhitaḥ //

iti praṇidhiṃ kurvāṇo jīvitād vyavaropitaḥ
tatraiva garuḍenaivaṃ bhakṣito 'bhūt sa nāgakaḥ //

tataḥ kālagatas tatra śrāvastyāṃ puri + + +
bhūtināmnā dvijasyāsau bhāryāyā garbham āviśat* //

tataś ca kramatas tasyā garbhaḥ samanuvardhitaḥ
tatas tatsamaye prāpte dārakaḥ samajāyata //

tataḥ pitā ca taṃ dṛṣṭā dārakaṃ saṃprasādikam*
darśanīyaṃ subhadrāṅgaṃ muhuḥ paśyann ananda saḥ //

tato jātimahaṃ kṛtvā jñānīnāhūya cādarāt*
bhavanto 'sya nu kiṃ nāma kriyatām iti so 'bravīt* //

jñātayo 'pi tathā śrutvā dṛṣṭvā cainaṃ ca bālakam*
sarve harṣasamāpannā bhūtiṃ tam abruvaṃs tathā //

yasmād bhūter ayaṃ putraṃ sujāto lakṣaṇānvitaḥ
tasmāt subhūtir ity eva nāmnā bhavatu viśrutaḥ //

tathā kramād vivṛddho 'sau subhūtir bālasundaraḥ
kumāratvaṃ kramāt prāpto rarāma sa vayonvitaḥ //

pūrvakarmabalādhānāt krodhanaḥ krūrabhāṣaṇaḥ
kiṃcin nimittasaṃruṣṭo vigrahe nirato 'bhavat //

paruṣībhūtacittatvān na tasya ko 'py abhūt suhṛt*
sarvajñātiviruddhatvāt pitṛbhyām apy upekṣitaḥ //

bandhubhiś ca parityakto naiva kasyāpy abhūt priyaḥ
viśrambhapraṇayaṃ tasmin naiva kaścid abhāṣata //

sthātuṃ gantuṃ tathā bhoktuṃ śayituṃ vābhilāpitum*
tenaiva krodhinā sārdhaṃ samutsehur na kecana //

tadā pitrā niyukto 'sau lipiśālām upāgamat*
subhūtiś ca guruṃ natvā lipim anvagrahīt kramāt* //

tato vyākaraṇādīni sarvaśāstrāṇy anukramāt*
so 'dhītyaiṣāṃ suśīghreṇa pāraṃ prāpa subuddhimān* //

tathā vedān adhītyaivaṃ sāṅgopāṅgān yathākramam*
atharvam apy adhītuṃ sa prārabhat tīkṣṇamānasaḥ //

tatra pitā dvijo bhūtir atharvādhītasaṃratam*
subhūtiṃ svātmajaṃ putraṃ dṛṣṭvaivaṃ samacintayat* //

subhūtir mama putro 'yam agnikalpaḥ sutīkṣṇadhīḥ
kadācit kupito roṣāl loke 'narthaṃ kariṣyati //

tad anvāharitavyo 'yam ātharvaṇāt prayatnataḥ
ṛṣiṣu preṣayitvainaṃ yojayiṣye ca saṃyame //

iti matvā pitā bhūtiḥ subhūtiṃ svātmajaṃ tathā
ātharvaṇād vinirhṛtya prabodhayaṃs tam abravīt* //