Jataka Parijata · Chapter p15
kanyamīnanṛyugmagoharidhanuḥ kumbhasthitaiḥ khecaraiḥ
senāmattamataṅgacājivipulo rājā yaśasvī bhavet /
taulicchāgavṛdhāvasānagṛhagairjāto'khilakṣmāpati-
rgicāpāntyamakendragaiḥ pṛthuyaśāḥ pṛthvīścaro jāyate
kanyāmeṣatulāmṛgendraghaṭagairjato mahīpālako
duścikyapratibhārasātalagatairbahurrthadeśādhipaḥ /
kheṭā vikramabandhuputragṛhagā dvau vittadharmasthitau
śeṣau lagnakalatrarāśisahitau rājā bhaveddvārmikaḥ
tāreśahorāsahitā gabhogā jāto yaśasvī manujādhipaḥ syāt /
saumyāstapolābhagṛhopayātāḥ pāpā ripuvyomagatā nareśaḥ
lagnāspadānaṅgagṛhopayātā balānvitaḥ śobhanakhecarendrāḥ /
kujārkaputrau navamāyasaṃsthau nṛpo bhavetsarvaguṇābhirāṃaḥ
vargottamāṃśopagate vilagne candre'thavā candravimuktakheṭaiḥ /
sukhāspadānaṅgagṛhopayātairvilokitairbhānavanāyakaḥ syāt
aśvinyāmudayasthite bhṛgusute sarvagrahairīkṣite
jāto rājakulāgnajo ripukulaghvaṃsī bahustrīrataḥ /
hitvā nīcanavāṃśamambaracaraistryādyaiḥ svamāgānvitai-
reko lagnagato yadi kṣitipatiḥ paṅcādikairvittavān
śukre'rinīcamapahāya kutumbasaṃsthe lagneśvare balayute pṛthivīpatiḥ syāt /
candre'timitranijabhāgagate niśāyāṃ śukrekṣite nṛpatiranyavilokahīne
mīne mīnanavāṃśake bhṛugusute lagnasthite bhūpatiḥ
svocce lagnagṛhādhipe balayute rājā śaśāṅkekṣite /
lagnasvāmini tuṅgamandiragate nīcāribhāgaṃvinā vinā
kendrasthānagate nabhogaviyute jāto mahīpālakaḥ
bhāgyasthe nijatuṅgamitrabhavane sampūrṇagātre vidhau
lagnādāspadavittarāśigatayoḥ śanyārayorbhūpatiḥ /
candre pūrṇakalānvite balayute lagnaṃ vinā kendrage
dṛṣṭe dānavamantriṇā ca guruṇā rājā mahīdānakṛt
ekasminparamoccage'tisuhṛdā dṛīṣṭe yadi kṣmāpati-
stattulyo bhṛgunandane balayute lābhe'thavā riḥphage /
dvitrivyomacareṣu tuṅgagṛhageṣvindau kulīre sthite
lagne pūrṇabalānvite narapatiḥ sarvatra pūjyo bhavet
sarve copacayasthitāḥ śubhasvagāḥ pāpā vilagnasthitā
mānasthā yadi vā jitārinicayaḥ krūro mahīpālakaḥ /
bhānau saptamage niśākarayute tuṅgādivargasthite
saumyāsaumyanirīkṣite'ticapalo rājā'thavā tatsamaḥ
nīcaṅgato janmani yo grahaḥ syāttadrāśinātho'pi taduccanāthaḥ /
sa candralagnādyadi kendravartī rājā bhaveddharmikacakravartī
nīcasthitagrahanavāṃśapatau trikoṇe kendre'thavā caragṛhe yadi janmalagne /
tadbhāvape caragṛhāṃśasamanvite vā jāto mahīpatiratiprabalo'thavā syāt
mānasthanapatau parābhavagate pārāvatāṃśe'thavā
svoccasvarkṣasuhṛnnavāṃśakagate rājādhirājo bhavet /
lagne nīcagṛhe puranddaragurau randhre sapāpagrahe
tadrāśyaṃśasamanvite yadi tadā rājādhirājo bhavet
jīvasya vyayage śanau sahajape lābhe'thavā bhāskare
riḥphe lagnapatau tu nirjaragurāvurvīśarājo bhavet /
bhāgyeśasthanvāṃśape tanayage bandhusthite vā nṛpo
dṛṣṭe vā śaśije surendraguruṇā yukte sa rājapriyaḥ
bhāgśeyena nirīkṣite yayisute kendrasthite bhṛgujām
tulśatvaṃ samupaiti jātamanujo lagnasthite vākpatau /
kendre vā śadi koṇage ravisute mūlatrikoṇoccage
lābheyena nirīkṣite balaśute bhūpālatulśo bhavet
lagne śītakare gurau sukhagate karmasthite bhārgave
tuṅgasvarkṣagate divākarasute rājā'thavā tatsamaḥ /
antyopā ntvavilagnavittasahajavyāpārageheṣu vā
saumyavyomacarepu bhūpatisamo rājādhirājapriyaḥ
mande cottamavargake balayute nīcā<śavarjye gurau
bhānau śobhanadṛṣtibhāgasahite rājapriyastatsamaḥ /
rāhau karmaṇi lābhage ravisute bhāgyādhipenekṣite
lagneśe yadi nīcakheṭarahite pṛthvīśatulyo bhavet
nīcaṃ gatā dvitricaturgrahendrāḥ ṣaṣṭhyaṃśake śobhanabhāgayuktāḥ /
svatuṅgarāśyāṃśasamanvitā vā dharāpatirdharmikacakravartī
lagnātkarmaśubhāhipau śubhagṛhādvayāpāradharmeśvarau
mānādāspadabhāgyapau ca sahittāvanyonyarāśisthitau /
anyonyakṣaṇakendragau dhanapateḥ sambandhinau ceddhanī
jāto yānapakāyapikṣitayutau bahurthayanādhipaḥ
ṣatasu graheṣuccagṛhasthiteṣu rājādhirājo'khilabhūpatiḥ syāt /
uccaṃ gataiḥ paṅcabhirindravandye lagnasthite sarvajanāvanīśaḥ
kumbhodayasthe ravije caturbhiḥ svoccaṅgataiḥ sarvamahīpatiḥ syāt /
meṣodayasthe yadi candraputre svoccaṃ gate devagurau nṛpālaḥ
candre vṛṣodayagate yadi ṣaḍbhiranyairdṛṣṭe'tibālyavayasi kṣitināyakaḥ syāt /
tuṅgasthitaikasvacare nijamitrayātairanyaiḥ sameti narapālasamānabhogyam
vargottame vā yadi puṣkarāṃśe sārendudevendragurau nṛpālaḥ /
karmasthite śobhanadṛṣtiyukte sampūrṇagātre śaśini kṣitīśaḥ
gurusitayutacandre cāpage candrasūnau yadi tanugṛhayāte bhūmije kanyakāyām /
mṛīgasukhabhavanasthe bhānuputre nṛpaḥ syādatiśayabalayuktaḥ sarvabhūpālapūjyaḥ
kanyāvasānayugacāpamṛgānanasthaiḥ saumyendubhaumagurubhānusutairnṛpālaḥ /
mīnodaye śaśini pūrṇatanau balāḍhye svocce kuje ravisute ghaṭage nareśaḥ
mṛgodayasthe yadi bhukumāre kulīrage candramasi kṣitīśaḥ /
dharājapūṣāmaravandyamānā mṛgājakumbhopagatā nareśaḥ
lagnādhipetarayute yadi pūrṇacandre śukrajñadevagurudṛīṣṭiyute tu rājā /
vargottamāṃśasahitā guruśukrabhaumāḥ pāpā na kendrabhavanopagatā nareśaḥ
śīrṣodayeṣu nikhiladyucareṣu candre saumyagrahekṣaṇayute kaṭake mahīpaḥ /
lagnādhipe navamage daśamasthite vā lagne sudhākarayute pṛthivīpatiḥ syāt
cāpārdhaṃ gatavān sahannakiraṇastatraiva tārādhipo
lagne bhānusute'tivīryasahite svocce ca bhūnandanaḥ /
yadyevaṃ bhavati kṣiteradhipatiḥ santyajya śauryaṃ bhayād
dūrādeva namanti tasya ripavo dagdhāḥ pratāpāgninā
upacayagṛhasaṃstho janmapo syasya candrāt
śubhagṛhanavāṃśe kendrayātāśca saumyāḥ /
sakalabalaviyuktā ye ca pāpābhidhānāḥ
sa bhavati naranāthaḥ śakratulyo balena
uccāmilāṣī savitā trikoṇe svarkṣe śaśī janmani yasya jantoḥ /
sa śāsti pṛthvī bahuratnapūrṇā bṛhaspatiḥ karkaṭakopagaścet
svasya trikoṇe raviruccago'pi vā svasvāṃśasthā raviśukrasomajāḥ /
tṛtīyaṣaṣṭhamagā niśākarāt kurvanti gopālamiva kṣitīśvaram
raviśāśibudhaśukrairvyomni mitrāṃśakasthairna ca ripubhavanasthairnāpyadṛśyairna nīcaiḥ /
sa bhavati naraputro bhupatiryat prayaṇe gajamadajalasekaiḥ sicyate yasya reṇuḥ
kṣamāsutaḥ svoccamupāśrito balī ravīnduvācaspatibhirnirikṣitaḥ /
bhavennarendro yadi kutsitastadā samastapṛthvīparirakṣaṇakṣamaḥ
bhdhodaye saptamage bṛhaspatau candre kulīre sukharāśige'male /
viyadrate bhārgavanandane grahe praśāsti pṛṭhvīmagado nirākulaḥ
pradhānabalasaṃyuktaḥ sampūrṇaḥ śaśalāṅchanaḥ /
eko'pi kurute jātaṃ narādhipamarindamam
devamantrī kuṭumbastho bhārgaveṇa samanvitaḥ /
karoti bahudhānāthaṃ nirjitārātimaṇḍalam
lagneśe kendrarāśisthe karmeśe vṛdhirāśige /
bhāgyeśe lābhage jātaścirañjivī mahīpatiḥ
raviluptakaraḥ saumyaḥ svastho mūlatrikoṇagaḥ /
sarvavidyādhiko rājā netareṣāṃ svacāriṇām
arkajñau sukharāśiśthau mandendū daśamasthitau /
kujodaye ca saṅjāto yadirājā na saṃśayaḥ
divākarodaye siṃhe śukrāṃśakvivarjite /
kanyāgate budhe jāto nīco'pi pṛthivīpatiḥ
mā(bhā)naputrodayasthau vā mandāvanisutau yadi /
pūrṇendau gururāśisthe jāto rājā bhaviṣyati
balī vilagnādhipatiśca kendre bhūpālayogaṃ kurute narāṇām /
tanmitradṛṣṭe yadi nīcavaṃśe jāto'pi rājā nṛpavandito vā
janmādhipaḥ svoccagṛhe mṛgāṅkaṃ paśyatyavaśyaṃ yadi bhūmipālaḥ /
gajādisenāturagādisaṅdhairjitārikoṭirjagati prajātaḥ
lagnaṃ vihāya kendrasthe candre pūrṇakalānvite /
gurubhārgavasandṛṣṭe jāto rājā bhavennaraḥ
lagneśe kendramāvasthe nīcamūḍhāribhaṃ vinā /
nānyagrahayukte rājā sārvabhaumo bhaviṣyati
gurucandradivānāthāḥ sutavikramadharmagaḥ /
jāto yadi mahīpālaḥ kuberasamavittavān
cāpodayasthe balini prabhākare mahīsute karmagate saśītagau /
upāntyage vā bhṛguje vyayasthite surendratulyo nṛpatiḥ prajāyate
vikramāyārigāḥ pāpā janmapaḥ śubhavīkṣitaḥ /
rājā bhavati tejasvī samastajanavanditaḥ
mṛgodayasthe balini kṣamāsute śanautapaḥsthānate'thavā'ntyage /
devākare saptamage saśītagau mahīpatiścaṅcalamānaso bhavet
lābhe sukhe vā daśame samandaścandramā yadi /
jāto nṛpakule rājā tatsamo vā dhanībhavet
jātaścopacayasthite tanupatau candre tapaḥsthānage
kendrasthāḥ śubhavargagā yadi śubhā vīryanvitā bhūpatiḥ /
jīvendū vṛṣabhasthitau balayutaḥ koṇasthito lagnapaḥ
śānyārekṣaṇavarjito yadi tadā jāto'vanīśo bhavet
vivākare mīnagṛhopayāte kulīralagne śaśini kṣitīśaḥ /
arātinīcagrahadṛṣṭiyuktā bhūpālayogaṃ na diśanti sarve
janayati nṛpameko'pyuccago mitradṛṣṭaḥ pracuraguṇasametaṃ mitrayogācca siddham /
vivasukhamūḍhavyādhito bandhutapto vadhaduritasametaḥ śatrunimnarkṣageṣu
dhanurmīnatulāmeṣabhṛgakumbhodaye śanau /
cārvaṅgo nṛpatividvān parugrāmāpraṇirbhavet
svoccatrikoṇasvasuhṛcchatrunīcagṛhārkagaiḥ /
śubhaṃ sampūrṇapādonadalapādālapniṣphalam
atha paṅca mahāpuruṣayogāḥ /
mūlatrikoṇanijatuṅgagṛhopagātā bhaumajñajīvasitabhānusutā baliṣṭhāḥ /
kendrasthitā yadā rucabhadrahaṃsamālavyacāruśaśayogakarā bhavanti
atha rucaka-yogaphalam /
jātaḥ śrīrucake balānvitavapuḥ śrīkīrtiśīlānvitaḥ
śastrī mantrajapābhicārakuśalo rājā'thavā tatsamaḥ /
lāvaṇyāruṇakāntikomalatanustyāgī jītārirdhanī
saptatyabdamitāyuṣā saha sukhī senātuṅgādhipaḥ
dharmeśalābheśadhaneśvarāṇāmeko'pi śītadyutikendravartī /
svayaṃ ca lābhādhipatirguruścedakhaṇḍasābhrājyapatitvameti
atha bhādrayogaphalam /
śārūulapratimānano gajagātiḥ pīnoruvakṣasthalo
lambāpīnasuvṛttabāhuyugalastattulyamānocchayaḥ /
mānī bandhujanopakāranipuṇaḥ śrībhadrayogodbhavo
rājā'śītibhitāyureti vipulaprajñāyaśovittavān
atha haṃsayogaphalam /
raktāsyonnatanāsikaḥ sucaraṇo haṃsakharaḥ śleṣmako
gauraṅgaḥ sukumāradārasahitaḥ kandarpatulyaḥ sukhī /
śāstrajñānaparāyaṇo'tinipuṇaḥ śrīhaṃsayoge guṇī
jāto'śītikamāyureti sayugaṃ ८४ sādhukriyācāravān
atha mālavyayogaphalam /
strīceṣṭo lalitāṅgasandhinayanaḥ saundaryaśālī guṇī
tejasvī sutadāravāhanadhanī śāstrārthavitpaṇḍitaḥ /
utsāhaprabhuśaktimantracaturastyāgī parastrīrataḥ
saptatyabdamupaiti saptasahitaṃ (77) mālavyayogodbhavaḥ
atha śaśayogaphalam /
bhūpo vā sacivo vanāclarataḥ senāpatiḥ krūradhī-
rghatovārdavinodaṅcanaparo dātā saroṣekṣaṇaḥ /
tejasvī nijamātṛbhaktinirataḥ śūro'sitāṅgaḥ sukhī
jātaḥ saptatirāyureti śaśake jārakriyāśīlavān
gargahorāyām /
yasya yogasya yaḥ kartā balavān jitadṛgyutaḥ /
adhiyogādiyogeṣu svadaśāyāṃ phalapradaḥ
atha bhāskarādiyogāḥ /
bhānorarthagate budhe śaśisutāllābhasthitaścandramā-
ścandrātkoṇagataiḥ purandaragururyogastadā bhāskaraḥ /
śūro bhāskarayogajaḥ prabhusamaḥ śāstrārthavidrupavān
gāndharvaśrutivittavān gaṇitaviddhīraḥ samartho bhavet
atha candrayogaḥ /
candrādvikramagaḥ kujo'vanisutādaste śaniḥ sūryajā-
daste daityagutuḥ sitānmadanago jīvo yadīndrāhvayaḥ /
syātastatrabhavaḥ saśīlaguṇavān bhūpo'thavā tatsamo
vāgmī vittavicitrabhūṣaṇayaśorūpapratāpānvitaḥ
atha marudyogaḥ /
śukrāt koṇagato guruḥ suraguroḥ putra śaśī śītagoḥ
kendrasthānasamāśrito dinakaro yogo marutsaṃjñakaḥ /
vāgmī vāyubhavo viśālahvadayaḥ sthūlodaraḥ śāstravit
sampannaḥ krayavikrayeṣu kuśalo rājā'thavā tatsamaḥ
atha budhayogaḥ /
lagnejño gurukendrago himakaraścandrādahirvittagaḥ
sauryasthānagatau ca bhānurudhirau yogo budhaḥ kīrtitaḥ /
rājaśrībudhayogajo'tulaprakhyātanāmā viduḥ
śāstrajñānakarakriyāsu caturo bhīmānaśatrurbhavet
atha sunaphā-anaphā-dhurandhurā-kemadrumayogāḥ /
lagnasthite himakare yadi vā madasthe kemadrumo bhavati jīvadṛśā vihīne /
atyalpabindusahitā yadi khecarendrāḥ kemadruyogaphaladā vibalāśca sarve
dvitīye dvādaśe pārśve dvaye khecarasaṃyute /
śītāṃśoḥ sunaphāyogastvanaphānām kīrtitaḥ
yogo dhurandhurākhyaḥ syādvīnā sarvatra bhāskaram /
etadyogatrayābhāve kemadrumaphalaṃ vadet
candre sabhānau yadi nīcadṛṣṭe pāpāṃśake yādi daridrayogam /
kṣīṇendulagnānnidhane niśāyāṃ pāpekṣite pāpayute tathā syāt
vidhuntudādigrahapīḍitentau pāpekṣite cāśu daridrameti /
lagnācatuṣkendragṛhe sapāpe niśākarādvā'śu daridrameti
candre parājitaśubhagrahadṛṣṭiyukte rāhvādipīḍitatanau tu daridra eva /
nīcārivīkṣaṇayute ripurāśivarge candre tulādharagate tu tathā vadanti
kendre vā yadi koṇage himakare nīcārivargasthite
candrādantyasapatnarandhragṛhage jīve daridro bhavet /
pāpāṃśe ripuvīkṣite caragṛhe candre carāṃśe'thavā
jāto yāti daridrayogamatulaṃ devejyadṛgvarjite
anyonyadṛṣtau śanidānavejyau nīcāripāpagrahavargayātau /
ekarkṣagau vā yadi rājavaṃśe jāto'pi lemadrumayogameti
candre pāpayute tu pāpabhavane pāpāmśake vā niśi
vyomeśena nirikṣite gatabale kemadruyogo bhavet /
bhāgyasthānapavīkṣite khalayute nīcāṃśake'bje tathā
candre nīcayute niśi kṣayatanau jātasya kemadrumaḥ
atha kemadrumayogāpavādaḥ /
niśākare kendragate bhṛgau vā jīvekṣite naiva daridrayogaḥ /
śubhānvite vā'śubhamadhyagendau jīvekṣite naiva daridrayogaḥ
candre'timitranijatuṅgāṃśakasthe jīvekṣite yadi daridratayā vihīnaḥ /
candre'timitranijatuṅgagṛhāṃśakasthe jīvekṣite yadi darodratayā vihīnaḥ
yoge kemadrume prāpte yasmin kasmiśca jātake /
rājayogā vinaśyanti hariṃ dṛīṣvā yathā dvipāḥ
horāyām /
hitvā'rkaṃ sunaphā'naphādurudhurā svāntyobhayatthairgrahaḥ
śītāṃśoḥ kathito'nyathā tu balibhiḥ kemadrumo'nyaistvasau /
kendre śītakare'thavā grahayute kemadrumo neṣyate
kecit kendranavāṃśakeṣu ca vadantyuktiprasiddhā na te
atha sunaphādiyogaphalam /
svayamadhigatavittaḥ pārthivastatsamo vā bhavati hi sunaphāyāṃ dhīdhanakhyātimāṃśca /
prabhuragadaśarīraḥ śīlavān khyātakīrtiviṣayasukhasuveṣo nirvṛtaścānaphāyām
datpaṅgabhogasukha bhāgdhanavāhanācyastyāgānvito durudhurāprabhavaḥ subhṛtyaḥ /
kemadrume malinaduḥkhitanīcaniḥsvāḥ preṣyāḥ khalāśca nṛpaterapi vaṃśajātāḥ
atha kujādikṛtasunaphāyogaphalāni /
jātaśca bhūpatiścaṇḍo hiṃstro himbhaḥ sudhīradhīḥ /
dhanavikramavān kopī candrāddhanagate kuje
vedaśāstrakalāgeyakuśalaḥ suśarīravān /
manasvī hitavāg dharmī candrādvittagate budhe
sarvavidyādhikaḥ śrīmān kuṭumbī nṛpallabhaḥ /
rājatulyaśastrī ca cadrātvittagate gurau
vikramastrīdhanakṣetrakarmavān bahuvittavān /
ctuṣpadāḍhyā rājastrīḥ site cadrāt kutumbage
puragrāmasthitāśeṣaiḥ pūjito dhanavān sudhiḥ /
nipuṇaḥ sarvakāryeṣu candrādvittagate śanau
atha kujādigrahakṛtānaphayogaphalāni /
mānī raṇotsukaḥ krodhī dhṛṣṭaścorajanaprabhuḥ /
dhīraḥ svatanulobhī syāccandrādantyagate kuje
gāndharvalekhyapaṭuvāk kavirvaktā sudehavān /
yaśaḥsvī rājapūjyaḥ syāt candrādvyayagate budhe
rājapūjyo'timedhāvī gāmbhīryaguṇasattvavān /
śuciḥ sthānadhanāḍhyaḥ syād candrād dvādaśage gurau
yuvatījanakadarpuḥ paścādidhanavān sudhīḥ /
dhandhānyādhikaścandrādantyasthānagate bhṛgau
vistīrṇabāhurguṇavān netā paścādivittavān /
gṛhītavākyo dustrīkaścandrādantyaṅgate śanau
atha durandharayogaphalāni /
asatyavādī guṇavān bipuṇo'tiṣaṭho guṇī /
lubdho vṛddho'satīsaktaścandre saumyāramadhyage
svakarmavibhavo dṛṣṭo yaśasvī ripipīḍitaḥ /
svagehaśīlakṛccandre madhyage kujajīvayoḥ
vyāyānī subhagaḥ krūro hṛṣṭaḥ satkāmavittavān /
bhayādaśīlaḥ śītāṃśau madhyage kujaśukrayoḥ
kutsitastrīrataḥ krodhī dhanavān piśuno'rimān /
asantṛpto niśānāthe madhyage kujamadayoḥ
dharmātmā śāstravidvāgmī satkaviḥ sajjanānvitaḥ /
yaśasvī ca niśānāthe madhyage budhajīvayoḥ
nṛtygānarataḥ kāntaḥ priyavāk śubhagaḥ sudhiḥ /
śūrprakṛtikaścandre madhyage budhaśukrayoḥ
deśāddeśaṃ gataḥ pūjyo nātividyādhanānvitaḥ /
svabandhujanavidveṣī candre mandajñamadhyage
nṛpatulyakaraḥ śrīmān nītijño vikramānvitaḥ /
khyāro'duṣṭamatiścandre madhyage guruśukrayoḥ
sukhī vinayavijñānavidyārūpaguṇānvitaḥ /
dhanī śāntikaraścandre madhyage śanijīvayoḥ
vṛddhācāraḥ kulāḍhyaśca nipuṇastrījanaprabhuḥ /
dhanī nṛpapriyaścandre sitādityasutāntare
avoccasvamitrabhavanopagateṣu sarvaṃ prāpnoti jātamanujo niyataṃ yudaktam /
svāṃśeṣu vā nijasuhṛdgṛhasaṃyuteṣu prāhusthaiva phalamasti parāśaradyāḥ
candraḥ sarāhuryadi vā saketuścandrādahirvā yadi riḥphayātaḥ /
nīcāstago vā yadi yogakartā jātasya miśraṃ phalamāhurāryāḥ
atha śakaṭayogaḥ /
ṣaṣṭhāmagataścandrātsurarājapurohitaḥ /
kendrādanyagato lagnādyogaḥ śakaṭasaṃjñitaḥ
api rājakule jāto niḥsvaḥ śakaṭayogajaḥ /
kleśāyāsavaśānnityaṃ sanṭapto nṛpaviprayaḥ
atha pārijātādiyogaphalāni /
sapārijāradyucaraḥ sukhāni nīrogatāmuttamavargayātaḥ /
sagopurāṃśo yadi godhanāni siṃhāsanasthaḥ kurute vibhūtim
karoti pārāvatabhāgayukto vidyāyaśaḥśīvipulaṃ narāṇām /
sadevaloko bahuyānasenāmairāvatastho yadi bhūpatitvam
atha adhamādi yogaḥ /
adhamasamavariṣṭhānyarkakendrādisaṃsthe
śaśini vinayavittajñānadhīnaipuṇāni /
ahani niśi ca candre svādhimitraṃśake vā
surgurusitadṛṣṭe vittavān syāt sukhī ca
atha candrādhiyogā /
saumyaiḥ smarārinidhaneṣvadhiyoga indrostasmiścamūpasacivakṣitipālajanma /
sampattisaumkhyavibhavā hataśatravaśca dīrghayuṣo vigataregabhayāśca jātāḥ
atha lagnādhiyogaḥ /
lagnādaridyūnagṛhāṣṭamasthaiḥ śubhairna pāpagrahayogadṛṣṭaiḥ /
lagnādhiyogo bhavati prasiddhiḥ pāpaḥ sukhasthānavivarjitaiśca
lagnādhiyogo bahuśāstrakartā vidyāvinītaśca balādhikārī /
mukhyastu niṣkāpaṭiko mahātmā loke yaśovittaguṇānvitaḥ syāt
atha gajakesarīyogaḥ /
kendrasthite devagurau mṛgāṅkāyogastadāhurgajkesarīti /
dṛṣṭe sitāryendusutaiḥ śaśāṅke nīcāstahīnairgajakesarī syāt
gajakesarisaṅjātastejasvī dhanadhānyavān /
medhāvī guṇasampanno rājapriyakaro bhavet
atha amalāyogaḥ /
yasya janmasamaye śaśilagnāt sadgraho yadi ca karmaṇi saṃsthaḥ /
tasya kīrtiramalā bhuvi tiṣṭhodāyuṣo'ntamavināśanasampat
lagnādvā candralagnādvā daśame śubhasaṃyute /
yogo'yamabhalā nāma kīrtirācandratārakī
rājapūjyo mahābhogī dātā bandhujanapriyaḥ /
paropakārī guṇavān amalāyogasambhavaḥ
atha vāsyādiyogāḥ /
vyayadhanayutakheṭairvāsiveveśī dineśādubhayacarikayogaścobhayasthānasaṃsthaiḥ /
nijagṛhasuhṛducasthānayātaiśca jātā bahudhanasukhayuktā rājatulyā bhavanti
vāsyādiyogaphalāni /
jātaḥ suśīlaḥ śubhavesiyoge vāgmī dhanī vītabhayo jitāriḥ /
pāpagrahe duṣṭajanānuraktaḥ pāpārmakaro vittasukhādihīnaḥ
vāsau śubhagrahayute nipuṇaḥ pradātā vidyāvinodasukhavittayaśobalāḍhyaḥ /
pāpānvite yadi videśagato'timūrkhaḥ kāmāturo vadharucirvikṛtānanaḥ syāt
saumyānvitobhayacarīprabhavā narendrāstattulyavittasukhaśīladayānuraktāḥ /
pāpānvitobhayacarau yadi pāpakṛtyā rogābhibhūtaparakarmaratā daridrāḥ
atha śubhādiyogāḥ /
śubhāśubhāḍhye yadi janmalagne śubhāśubhākhyau bhavatastadānīm /
vyayasvagaiḥ pāpaśubhairvilagnāt pāpālhyasaumyagrahakarttarī ca
śubhayogabhavo vāgmī rūpaśīlaguṇānvitaḥ /
pāpayogodbhavaḥ kāmī pāpakarmā parārthabhuk
śubhakartarisaṅjātastejovittabalādhikaḥ /
pāpakartarike pāpī bhikṣāśī malino bhavet
atha parvatayogaḥ /
saumyeṣu kendragṛhageṣu sapatnarandhre śuddhe,athavā śubhayute yadi parvataḥ syāt /
lagnāntyapau yadi parasparakendrayātau mitrekṣitau bhavati parvatanāma yogaḥ
bhāgyānvitaḥ parvatayogajāto vidyāvinodābhirataḥ pradātā /
kāmī parastrījanakelilolastejoyaśasvī puranāyakaḥ syāt
atha kāhalayogaḥ /
anyonyakendragṛhagau gurubandhunāthau lagnādhipe balayute yadi kāhalaḥ syāt /
karmeśvareṇa sahite tu vilokite vā svoccasvake sukhapatau yadi tāddaśaḥ syāt
ojasvī sāhasī mūrkhaścaturaṅgabalairyutaḥ /
yatkiṅcidgrāmanāthastu jātaḥ syāt kāhale naraḥ
atha mālikāyogaḥ /
lagnādisaptagṛhagā yadi sapta kheṭā jāto mahīpatiranekagajāśvanāthaḥ /
vittādigo nidhipatiḥ pitṛbhaktiyukto dhīro'gnarūpaguṇavān naracakravartī
jāto cadā vikramamālikāyāṃ bhūpaḥ sa śūro dhanīkaśca rogī /
sukhadikaṣed bahudeśabhāmyabhogī mahādānaparo mahīpaḥ
putrāthā yadi mālikā narapatiryanvā'thakā kīrtimān /
lātaḥ caṣṭhagṛhāt kacid dhanasukhaprāpto daridro bhavet /
kāmādigrahamālikā yadi bahustrīyajñabho bhūpatiḥ /
dīrghardhanavarjito naravarastrīnirjitaścāṣṭamān
dharmādigrahamālikā guṇanidhiryajvā tapasvī vibhuḥ /
karmādyā yadi dharmakarmanirataḥ sampūjitaḥ sajjanaiḥ /
lābhādrājavarāṅganāmanipatiḥ sarvakriyādakṣako /
jāto riḥphagṛhādbahuvyayakaraḥ sarvatra pūjyo bhavet
atha cāmarayogaḥ /
lagneśvare kendragate svatuṅge jīvekṣite cāmaranām yogaḥ /
saumyadvaye lagnagṛhe kalatre navāspade vā yadi cāmaraḥ syāt
yoge jātaścāmare rājapūjyo vidvān vāgmī paṇḍito vā mahīpaḥ /
sarvajñaḥ svādvedaśāstrādhikārī jīvelloke saptatirvatsarāṇām
atha śaṅkayogaḥ /
anyonyakednragṛhagau sutaśatrunāthau lagnādhipe balayute yadi śaṅkayogaḥ /
lagnādhipe ca gaganādhipatau carasthe bhāmyādhipe balayute tu tayā vadanti
śa//e jāto bhogaśīlo dayāluḥ strīputrārthakṣetravān puṇyakarmā /
śāstrajñānācārasādhukriyāvān jīvelloke vatsarāṇābhaśītiḥ
atha bherīyogaḥ /
svāntyodayāstabhavaneṣu viyacareṣu karmādhipe balayute yadi bheriyogaḥ /
kendraṃ gatau suraguroḥ sitalagnanāthau bhāgyeśvare balayute tu tathaiva vācyam
dīrghāyuṣo vigatarogabhayā narendrāḥ bahvarthabhūmisutadārayutāḥ prasiddhaḥ /
ācārabhurisukhaśauryamahānubhāvāḥ bherīprajātamanujā nipuṇāḥ kulīnāḥ
ath mṛdaṅgayogaḥ /
uccagrahāṃśakapatau yadi koṇakendre tuṅgasvakīyabhavanopagate balāḍhye /
lagnādhipe balayute tu mṛdaṅgayogaḥ kalyāṇarupanṛpatulyayaśaḥpradaḥ syāt
atha śrīnnāthayogaḥ /
kāmeśvare karmagate svatuṅge karmādhipe bhāgyapasaṃyute ca /
śrīnāthayogaḥ śubhadastadānīṃ jāto naraḥ śakrasamo nṛpālaḥ
atha śāradayogaḥ /
yogaḥ śāradasaṃjñakaḥ sutagate karmādhipe candraje
kendrasthe dinanāyake nijagṛhaprāpte'tivīryānvite /
candrāt koṇagate purandaragurau saumyatrikoṇe kuje
lābhe vā yadi devamantriṇi budhāttacchāradāsaṃjñakaḥ
strīputrabandhusukharūpaguṇānuraktāḥ bhūpapriyā gurumahīsuradevabhaktaḥ /
vidyāvidodaratiśīlatapobalāḍhyā jātāḥ svadharmaniratā bhuvi śāradākhye
atha matsyayogaḥ /
lagnadharmagate pāpe paṅcame sadasadyute /
caturastraṃ gate pāpe yogo'yaṃ matsyasaṃjñakaḥ
kālajñaḥ karuṇāsindhurguṇadhībalarupavān /
yaśovidyātapasvī ca matsyayogasamudbhavaḥ
atha kurmayogaḥ /
kalatraputrārigṛheṣu saumyāḥ svatuṅgamitrāṃśakarāśiyātāḥ /
tṛtīyalābhodayagāstvasaumyā mitroccasaṃsthā yadi kūrmayogaḥ
vikhyātakīrtirbhuvi rājabhogī dharmādhikaḥ sattvaguṇapradhānaḥ /
dhīraḥ sukhā vāgupakārakartā kurmodbhavo mānavanāyako vā
atha khāṅgayogaḥ /
bhāgyeśe dhanabhāvasthe dhaneśe bhāgyarāśige /
lagneśe kendrakoṇasthe khaṅgayoga itīritaḥ
vedāryaśāstranikhilāgamatattvayuktibhddhipratāpabalavīryasukhānuraktāḥ /
nirmatsarāśca nijavīryamahānubhāvāḥ khaṅge bhavanti puruṣāḥ kuśalāḥ kṛtajñāḥ
atha lakṣmīyogaḥ /
kendre mūlatrikoṇasthe bhāgyeśe paramoccage /
kagnādhipe balāḍhye ca lakṣmīyoga itīritaḥ
guṇābhirābho bahudeśanātho vidyāmahākīrtiranaṅgarūpaḥ /
digantaviśrāntanṛpālavandyo rājādhirājo bahudāraputraḥ
atha kusumayogaḥ /
sthiralagne bhṛgau kendre trikoṇendau śubhetare /
mānasthānagate saure yogo'yaṃ kusumo bhavet
dātā mahīmaṇḍalaṇathavandyo bhogī mahāvaṃśajarājamukhyaḥ /
loke mahākīrtiyutaḥ pratāpī nātho narāṇāṃ kusumodbhavaḥ syāt
atha pārijātayogaḥ /
vilagnanāthasthitarāśināthasthāneśvaro vā'pi tadaṃśanādhaḥ /
kendratrikoṇopagatae yadi syātsvatuṅgago vā yadi parijātaḥ
madhyāntasaukhyaḥ kṣitipālavandyo yuddhapriyo vāraṇavārjitayuktaḥ /
svakarmadharmābhirato dayāluryogo syādyadi pārijātaḥ
atha kalānidhiyogaḥ /
dvitīye paṅcame jīve budhaśukrayutekṣite /
kṣetre tayorvā samprāpte yogaḥ syātsa kalānidhiḥ
kāmī kalānidhibhavaḥ saguṇābhirāmaḥ saṃstūyamānacaraṇo narapālamukhyaiḥ /
senāturaṅgamadavāraṇaśaṅkhabherīvādyānvito vigataregabhayārisaṅghaḥ
atha aṃśāvatārayogaḥ /
kendragau sitadevejyau svoce kendragate'rkaje /
caralagne yadā janma yogo'yabhavatārajaḥ
puṇyaślokastīrthacārī kalājñaḥ kāmāsaktaḥ kālakartā jitātmā /
vedāntajño vedaśāstradhikārī jāto rājaśrīdharo'ṃśāvatāre
atha hari-hara-viviyogāḥ /
vitteśādbhanariḥpharandhrabhavanaprāptāśca saumyagrahāḥ
kāmeśāt sukhabhāgyarandhragṛhagā jīvāābjacandrātmajāḥ /
deheśādyadi bandhumānabhavagā sūryāsphujidbhūmijāḥ
proktāstatra purātanairhariharavrahmākhyayogā ime
nikhilanigamavidyāpāragaḥ satyavādī sakalasukhasametaścāruvāk kāmaśīlaḥ /
jitaripukulasaṅdhaḥ sarvajīvopakārī hariharavidhiyoge sambhavaḥ puṇyakarmā
atha nābhasayogaḥ /
yūpeṣuśaktiyavadaṇḍagadāsamudracchatrārddhacandraśakaṭāmbujapakṣiyogāḥ /
naucakravajnahalakārmukakūṭavāpīśṛngāṭakāśca vividhākṛtiviṃśatiḥ syuḥ
rabjurnalaśca musalastrita yāsrayākhyāḥ sragbhoginau tu dalayogabhavau bhavetām /
vīṇādayaśca kathitā daradāmapāśakedāraśūlayugagolakasaptasaṅkhyāḥ
horāyām /
rabjurmusalaṃ nala carādyaiḥ sasyastvāścayajān jagād yogān /
kendraiḥ sadasadyutairdavākhyau svaksarpau kathitau parāśareṇa
yogā vrajantyāśrayajāḥ samatvaṃ yāvābjavaśrāṇḍajagolakādyaiḥ /
kendropagaproktaphalau dalākhyāvityahuranye na pṛthak phalau tau
idānī gadāśakaṭavihagaśrṛngāṭakahalān pañca yogānāha /
āsannakendrabhavanadvayagairgadākhyastanvastageṣu śakaṭaṃ vihagaḥ svabandhvoḥ /
śṛīṅgaṭakaṃ navamapaṅcamalagnasaṃsthairlagnānyagairhalamiti pravadanti tajjñāḥ
śakaṭāṇḍajavacchubhāśubhairvajnantadviparītagairyavaḥ /
kamalaṃ tu vimiśrasaṃsthatairvāpī tadyādi kendrabāhyataḥ
kaṇṭakādipravṛttaiśca vaturgṛhagatairgrahaiḥ /
yūpeṣuśaktidaṇḍākhyā horādyaiḥ kaṇṭakaiḥ kramāt
naukūṭacchatracāpāni tadvatsaptarkṣasaṃsthitaiḥ /
ardhacandrastu horādyaiḥ proktādanyarkṣasaṃsthitaiḥ
ekāntaragatairarthātsamudraḥ ṣaḍgṛhāśritaiḥ /
vilagnādisthitaiścakrabhityākṛtijasaṅgrahaḥ
saṅgyāyogāḥ sapta saptarkṣasaṃsthairekāpāyadvallakīdāmapāśāḥ /
kedārākhyaḥ śūlayogo bugaṃ ca golaścānyān pūrvamuktānvihāya
atha āśrayadalayogaphalam /
īrṣyuvideśanirato'dhvarataśca rajjavām mānī dhanī ca musale bahubhṛtyasaktaḥ /
vyaṅgaḥ sthirāḍhyanipuṇo nalajaḥ snaguttho bhogānvito bhajagato bahuduḥkhabhājaḥ
atha gadādiyogaphalam /
yajvā'rthabhāk satatamartharucirgadāyāṃ tadvṛttibhuk śakataḥ sarujaḥ kudāraḥ /
dūto'ṭanaḥ kalakṛdvihage pradiṣṭaḥ, śṛṇgāṭake cirasukhī kṛṣakṛddhalākhye
vajne'ntyapūrvasukhitaḥ subhago'tiśūraḥ, śaucānvito'pi ca yatre sukhito vayo'ntaḥ
vikhyātakīrtyamitasaukhyaguṇāśca padme vāpyāṃ tanusthirasukhī nidhipo'nnadātā
tyāgātmavān kraturairyajate ca yūpe hiṃsro'tha guptyādhikṛtaḥ śarakṛccharākhye /
nīco'lasaḥ sukhadhanairviyutaśca śaltau daṇḍe priyairvirahitaḥ puruṣo'ntyavṛttiḥ
kṣatre cādyantasaukhyātuladhanabalavān naubhastoyajīvī
cakre rājā yaśasvī jalādhibhavanarastoyavṛttiḥ kṣitīśaḥ /
ardhendau bhogaśālī girivipinacaraḥ krūrakarmā ca kūṭe
cāpe jātā manuṣyā yadi gahanacarāścauryaniṣṭhā nikṛṣṭāḥ
vīṇāyāṃ sakalakriyāsu nipuṇaḥ saṅgītanṛtyapriyo-
dāmihyāmupakārakṛtpaṭumatiḥ prakhyātavidyādhanī /
pāśe śīladhanārjane'ticaturo vācālakaḥ putravān
kedāre kṛṣivittavānalasadīrbandhūpakārī bhavet
śūle koparattanvito dhanaruciḥ śūraḥ kṣato nirdhanī
bhikṣāśī yugayogajo'ticapalaḥ pāpaṇḍako madyapaḥ /
gole nirdvanako'laso'ṭanaparaḥ svalpāyurajñānadhī-
dvatriṃśan kathitā varāhamihirācāryeṇa yogā iye
bhūpālayogarucapaṅcakabhāskarādyāḥ kemadrumādhamasanagrahamālikāśca /
lakṣmīharīśavidhikāhalanābhasadyāḥ sūryādidevakṛpayā parikīrtitāste
iti śrīvaidyanāthadaivajñaviracite jātakapārijāte rājayogāsaye saptame'dhyāye
Original text: jātakapārijātaḥ · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0