Language

ENहिગુ
Scripture Library

Īśvarasiddhi · Verses 1-18

1

tatra kasyacid ekasya vaśe viśvaṃ pravartate |
iti sādhayituṃ pūrvaṃ pūrvapakṣaṃ pracakṣmahe ||

2

vyavasthitamitasvārthaṃ na tāvad iha laukikam |
sādhanaṃ tena sarvārthatajjñānāder asiddhitaḥ ||

3

pratyakṣatve tad apy evaṃ vidyamānaikagocaram |
bhūtādigocaraṃ naiva pratyakṣaṃ pratibhādivat ||

4

nanv ekacetanādhīnaṃ vivādādhyāsitaṃ jagat |
acetanenānārabdhatvād arogasvaśarīravat ||

5

tathā sarvārthanirmāṇasākṣātkaraṇakauśalam |
kāryatvād eva jagatas tatkartur anumīyatām ||

6

kim asya tasminn āyattaṃ kiṃ nu janmātha vā sthitiḥ |
pravṛttir vādyayos tāvat sādhyahīnaṃ nidarśanam ||

7

cetanādhīnatāmātrasāhdane siddhasādhyatā |
cetanair bhoktṛbhir bhogyaḥ karmabhir janyate hi naḥ ||

8

upādānaṃ pṛthivyādi yāgadānādi sādhanam |
sākṣātkartuṃ kṣamante yat sarva eva ca cetanāḥ ||

9

karmaṇaḥ śaktirūpaṃ yadpūrvādipadāspadam |
mā bhūt pratyakṣatā tasya śaktimad dhy akṣagocaraḥ ||

10

āgamād avagamyante vicitrāḥ karmaśaktayaḥ |
tena karmabhir ātmānaḥ sarvaṃ nirmimatāṃ pṛthak ||

11

svārthakāruṇyabhāvena vyāptāḥ prekṣāvataḥ kriyāḥ |
īśvarasyobhayābhāvāj jagatsargo na yujyate ||

12

sukhaikatānaṃ janayej jagatkaruṇayā sṛjan |
tatkarmānuvidhāyitve hīyetāsya svatantratā ||

13

asiddhatvād viruddhatvād anaikāntyāc ca varṇitāt |
kāryatvahetor jagato na yathoditakartṛtā ||

14

atra brūmo na kāryatvaṃ kṣityādau śakyanihnavam |
sabhāgatvāt kriyāvattvān mahattvena viśeṣitāt ||

15

tādṛśād eva mūrtatvād bāhyapratyakṣatānvitāt |
sasāmānyaviśeṣatvād ityādibhyo ghaṭādivat ||

16

pratyakṣaṃ tat prameyatvāt padārthatvād ghaṭādivat/
ekecchānuvidhāyīdam acaitanyāt svadehavat ||

17

ekenābhiṣṭhitāḥ kāryaṃ kurvate sarvacetanāḥ |
dehasambandhasāpekṣakāryakṛttvāt tvagādivat ||

18

ekapradhānapuruṣaṃ vivādādhyāsitaṃ jagat |
cetanācetanātmatvād ekarājakadeśavat ||

Original text: Īśvarasiddhi · Data entry Sadanori Ishitobi · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0

Esc