Garuda Purana · Chapter 1.213
iti śrīgāruḍe mahāpurāṇe pūrvakhaṇḍe prathamān- ācā- chandolakṣaṇaṃ nāma dvādaśottaradviśatatamo 'dhyāyaḥ
śrīgaruḍamahāpurāṇam- 213
sūta uvāca /
hareḥ śrutvābravīdbrahmā yathā vyāsāya śaunaka /
brāhmaṇādisamācāraṃ sarvadaṃ te tathā vade
śrutismṛtī tu vijñāya śrautaṃ karma samācaret /
śrautaṃ karma na ceduktaṃ tadā smārtaṃ samācaret
tatrāpyaśaktaḥ karaṇe sadācāraṃ caredvudhaḥ /
śrutismṛtī ha viprāṇāṃ locane karmadarśane
śrutyuktaḥ paramo dharmaḥ smṛtiśāstragato 'paraḥ /
siṣṭācāreṇa saṃprāptastrayo dharmāḥ sanātanāḥ
satyaṃ dānaṃ dayālobho vidyejyā pūjanaṃ damaḥ /
aṣṭau tāni pavitrāṇi śiṣṭācārasya lakṣaṇam
tejomayāni pūrveṣāṃ śarīrāṇīndriyāṇi ca /
na lipyate pātakena padmapatramivāmbhasā
nivāsamukhyā varṇānāṃ dharmācārāḥ prakīrtitāḥ /
satyaṃ yajñastapo dānametaddharmasya lakṣaṇam
adattasyānupādānaṃ dānamadhyayanaṃ japaḥ /
vidyā vittaṃ tapaḥ śaucaṃ kule janma tvarogitā
saṃsārocchittihetuśca dharmādeva pravartate /
dharmātsukhaṃ ca jñānaṃ ca jñānānmokṣo 'dhigamyate
ijyādhyayanadānāni yathāśāstraṃ sanātanaḥ /
brahmakṣattriyavaiśyānāṃ sāmānyo dharma ucyate
yājanādhyayane śuddhe viśuddhācca pratigrahaḥ /
vṛttitrayamidaṃ prāhurmunayaḥ śreṣṭhavarṇinaḥ
śastreṇājīvanaṃ rājño bhūtānāñcābhirakṣaṇam /
pāśupālyaṃ kṛṣiḥ paṇyaṃ vaiśyasyājīvanaṃ smṛtam
śūdrasya dvijaśuśrūṣā dvijānāmanupūrvaśaḥ /
gurau vāso 'gniśuśrūṣā svādhyāyo brahmacāriṇaḥ
triḥ snātā snāpitā bhaikṣyaṃ gurau prāṇāntikī sthitiḥ /
samekhalo jaṭī daṇḍī muṇḍī vā gurusaṃśrayaḥ
agnihotropacaraṇaṃ jīvanaṃ ca svakarmabhiḥ /
dharmadāreṣu kalpeta parvavarjaṃ ratikriyāḥ
devapitratitibhyaśca pūjādiṣvanukalpanam /
śrutismṛtyarthasaṃsthānaṃ dharmo 'yaṃ gṛhamedhinaḥ
jaṭitvamagnihotratvaṃ bhūśayyājinadhāraṇam /
vane vāsaḥ payomūlanīvāraphalavṛttitā
pratiṣiddhānnivṛttiśca triḥ snānaṃ vratadhāritā /
devatātithipūjā ca dharmo 'yaṃ vanavāsinaḥ
sarvārambhaparityāgo bhikṣānnaṃ vṛkṣamūlatā /
niṣparigrahatādrohaḥ samatā sarvajantuṣu
priyāpriyapariṣvaṅgesukhaduḥ khādhikāritā /
sabāhyābhyantare śaucaṃ vāgyamo dhyānacāritā
sarvaidriyasamāhāro dhāraṇādhyānanityatā /
bhāvasaṃśuddhiretyeṣa parivrāḍdharma ucyate
ahiṃsā sūnṛtā vāṇī satyaśauce kṣamā dayā /
varṇināṃ liṅgināṃ caiva sāmānyo dharma ucyate
yathoktakāriṇaḥ sarve prayānti paramāṃ gatim /
ā bodhātsvapanaṃ yāvat gṛhidharmaṃ ca vacmi te
brāhme muhūrte budhyeta dharmārthau cānucintayet /
kāyakleśāṃśca tanmūlānvedatattvārthameva ca
śarvaryante samutthāya kṛtaśaucaḥ samāhitaḥ /
snātvā sandhyāmupāsīta sarvakālamatandritaḥ
prātaḥ sandhyāmupā sīta dantadhāvanapūrvikām /
ubhe mūtrapurīṣe ca divā kuryādudaṅmukhaḥ
rātrau ca dakṣiṇe kuryādubhe sandhye yathā divā /
chāyāyāmandhakāre vā rātrau vāhani vā dvijaḥ
yathā tu samukhaḥ kuryātprāṇabādhābhayeṣu ca /
gomayāṅgāravalmīkaphālākṛṣṭe śubhe
mārgopajīvyacchāyāsu na mūtraṃ ca purīṣakam /
antarjalāddevagṛhādvalmīkānmūṣikasthalāt
pareṣāṃ śaucaśiṣṭācca śmaśānācca mṛdaṃ tyajet /
ekāṃ liṅge mṛdaṃ dadyādvāma haste mṛdaṃ dvidhā
ubhayordve ca dātavye mūtraśaucaṃ pracakṣate /
ekāṃ liṅge gude tistrastathā vāmakare daśa
pañca pāde daśaikasminkarayoḥ saptamṛttikāḥ /
ardhaprasṛtimātrā tu prathamā mṛttikā smṛtā
dvitīyā ca tṛtīyā ca tadardhā parikīrtitā /
upaviṣṭastu viṇmūtraṃ kartuṃ yastu na vindati
sa kuryādardhaśaucaṃ tu svasya śaucasya sarvadā /
divā śaucasya rātryardhaṃ yadvā pādo vidhīyate
svasthasya tu yathoddiṣṭamārtaḥ kuryādyathābalam /
vasā śukramasṛṅ majjā lālā viṇmūtrakarṇaviṭ
śleṣmāśradūṣikā svedo dvādaśaite nṛṇāṃ malāḥ /
manyeta yāvatā śuddhiṃ tāvacchaucaṃ samācaret
pramāṇaṃ śaucasaṃkhyāyā nādiṣṭairavaśiṣyate /
śaucaṃ tu dvividhaṃ proktaṃ bāhyamābhyantaraṃ tathā
mṛjjalābhyāṃ smṛtaṃ bāhyaṃ bhāvaśuddhirathāntaram /
trirācāmedapaḥ pūrvaṃ dviḥ pramṛjyāttato mukham
saṃmṛjyāṅguṣṭhamūlena tribhirāsyamupaspṛśet /
aṅguṣṭhena pradeśinyā ghrāṇaṃ paścādanantaram
aṅguṣṭhānāmikābhyāṃ ca cakṣuḥ śrotre punaḥ punaḥ /
kaniṣṭhāṅgaṣṭhayornābhiṃ hṛdayaṃ tu talena vai
sarvābhistu śiraḥ paścādbāhū cāgreṇa saṃspṛśet /
ṛco yajūṃṣi sāmāni triḥ paṭhanprīṇayetkramāt
atharvāṅgirasau pūrvaṃ dviḥ pramārṣṭyatha tansukham /
itihāsapurāṇāni vedāṅgāni vedāṅgāni yathākramam
khaṃ mukhe nāsike vāyuṃ netre sūryaṃ śrutī (tīrdi) diśaḥ /
prāṇagranthimatho nābhiṃ brahmāṇaṃ hṛdaye spṛśet
rudraṃ mūrdhnā samālabhya prīṇātyatha śikhāmṛṣīn /
bāhū yamendravaruṇakuberavasudhānalān
abhyukṣya caraṇau viṣṇumindraṃ viṣṇu karadvayam /
agnirvāyuśca sūryendugirayo 'ṅguliparvasu
gaṅgādyāḥ saritastāsu yā rekhāḥ karamadhyagāḥ /
uṣaḥ kāle tu saṃprāpte śaucaṃ kṛtvā yathārthavat
tataḥ snānarṃ pkurvīta dantadhāvanapūrvakam /
mukhe paryuṣite nityaṃ bhavatyaprayato naraḥ
tasmātsarvaprayatnena kuryādvai dantaghāvanam /
kadambabilvakhadirakaravīravaṭārjunāḥ
yūthī ca bṛhatī jātī karañjārkātimuktakāḥ /
jambūmadhūkā pāmārgaśirīṣodumbarāsanāḥ
kṣīrikaṇṭakivṛkṣādyāḥ praśastā dantadhāvane /
kaṭutiktakaṣāyāśca dhanārogyasukhapradāḥ
prakṣālya bhuktvā ca śucau deśe tyaktvā tadācāmet /
amāyāṃ ca tathā ṣaṣṭhyāṃ navamyāṃ pratipadyapi
varjayeddantakāṣṭhantu tathaivārkasya vāsare /
abhāve danta kāṣṭhasya niṣiddhāyāṃ tathā tithau
aṣāṃ dvādaśagaṇḍūṣaiḥ kurvīta mukhaśodhanam /
prātaḥ snānaṃ praśaṃsanti dṛṣṭādṛṣṭakaraṃ hitam
sarvamar hati śuddhātmā prātaḥ snāyī japādikam /
atyantamalinaḥ kāyo navacchidrasamanvitaḥ
stravatyeṣa divā rātrau prātaḥ snānaṃ viśodhanam /
manaḥ prasādajananaṃ rūpasaubhāgyavardhanam
śokaduḥ khapraśamanaṃ gaṅgāsnānavadācaret /
adya haste tu nakṣatre daśamyāṃ jyeṣṭhake site
daśapāpa harāyāṃ ca adatvā dānakalmaṣam /
viruddhācaraṇaṃ hiṃsā paradāropasevanam
pāruṣyānṛtapaiśunyamasambaddhābhibhāṣaṇam /
paradravyābhidhānaṃ ca manasāniṣṭacintanam
etaddaśāghaghātārthaṃ gaṅgāsnānaṃ karomyaham /
prātaḥ saṃkṣepataḥ snānaṃ vānaprasthagṛhasthayoḥ
yatestriṣavaṇaṃ snānaṃ sakṛtta brahmacāriṇaḥ /
ācamya tīrthamāvāhya snāyātsmṛtvāvyayaṃ harim
tisraḥ koṭyastu vijñeyā mandehā nāma rākṣasāḥ /
udayantaṃ durātmānaḥ sūryamicchanti khāditum
sa hanti sūryaṃ sandhyāyāṃ nopāstiṃ kurute tu yaḥ /
dahanti mantrapūtena toyenānalarūpiṇā
ahorātrasya yaḥ sandhiḥ sā sandhyā bhavatīti ha /
dvināḍikā bhavetsandhyā yāvadbhavati darśanam
gandhyākarmāvasāne tu svayaṃ homo vidhīyate /
svayaṃ homaphalaṃ yattu tadanyena na jāyate
ṛtvikputro gururbhrātā bhāgineyo 'tha viṭpatiḥ /
ebhireva hutaṃ yattu taddhutaṃ svayameva hi
brahmā vai gārhapatyāgnirdakṣaṇāgnistrilocanaḥ /
viṣṇurāhavanīyāgniḥ kumāraḥ satya ucyate
kṛtvā homaṃ yathākālaṃ saurānmantrāñjapettataḥ /
samāhitātmā sāvitrīṃ praṇavaṃ ca yathoditam
praṇave nityayuktasya vyāhṛtīṣu ca saptasu /
tripadāyāṃ ca sāvitryāṃ na bhayaṃ vidyate kvacit
gāyattrīṃ yo japennityaṃ kalyamutthāya mānavaḥ /
lipyate na sa pāpena padmapatramivāmbhasā
śvetavarṇā samuddiṣṭā kauśaiyavasanā tathā /
akṣasūtradharā devī padmāsanagatā śubhā
āvāhya yajupānena tejo 'sīti vidhānataḥ /
etadyajuḥ purā daivairdṛṣṭidarśanakāṅkṣibhiḥ
ādityamaṇḍalāntaḥ sthāṃ brahmalokasthitāmapi /
tatrāvāhya japitvāto namaskārādvisarjayet
pūrvāhna eva kurvīta devatānāṃ ca pūjanam /
na viṣṇoḥ paramo devastasmāttaṃ pūjayetsadā
brahmaviṣṇuśivāndevānna pṛthagbhāvayetsudhīḥ /
loke 'sminmaṅgalānyaṣṭau brāhmaṇo gaurhutāśanaḥ
hiraṇyaṃ sarpirāditya āpo rājā tathāṣṭamaḥ /
etāni satataṃ paśyedarcayecca pradakṣiṇam
vedasyādhyayanaṃ pūrvaṃ vicārobhyasanaṃ japaḥ /
taddānaṃ caiva śiṣyabhyo vedābhyāso hi pañcadhā
vedārthaṃ yajñaśāstrāṇi dharmaśāstrāṇi caiva hi /
mūlyena lekhayitvā yo dadyādyāti sa vaidikam
itihā sapurāṇāni likhitvāyaḥ prayacchati /
brahmadānasamaṃ puṇyaṃ prāpnoti dviguṇīkṛtam
mṛtīye ca tathā bhāge poṣyavargārthasādhanam /
mātā pitā gururbhrātā prajā dīnāḥ samāśritāḥ
abhyāgato 'tithiścāgniḥ poṣyavargā udāhṛtaḥ /
bharaṇaṃ poṣyavargasya praśastaṃ svargasādhanam
bharaṇaṃ poṣya vargasya tasmādyatnena kārayet /
sa jīvati varaścaiko bahubhiryopajīvyati
jīvanto mṛtakāstvanye puruṣāḥ svodarambharāḥ /
svakīyodarapūrtiśca kukkurasyāpi vidyate
arthebhyo 'pi vivṛddhebhyaḥ sambhūtebhyastatastataḥ /
kriyāḥ sarvāḥ pravartante parvatebhya ivāpagāḥ
sarvaratnākarā bhūmirdhānyāni paśavaḥ striyaḥ /
arthasya kāryayogitvādartha ityabhidhīyate
adroheṇaiva bhūtānāmalpadroheṇa vā punaḥ /
yā vṛttistāṃ samāsthāya vipro jīvedanāpadi
dhanaṃ tu trividhaṃ jñeyaṃ śuklaṃ śabalameva ca /
kṛṣṇaṃ ca tasya vijñeyo vibhāgaḥ saptadhā pṛthak
kramāyattaṃ prītidattaṃ prāptaṃ ca saha bhāryayā /
aviśeṣeṇa sarveṣāṃ varṇānāṃ trividhaṃ dhanam
vaiśeṣikaṃ dhanaṃ dṛṣṭaṃ brāhmaṇasya trilakṣaṇam /
yājanādhyāpane nityaṃ viśuddhaśca (ddhācca) pratigrahaḥ
trividhaṃ kṣatriyasyāpi prāhurvaiśeṣikaṃ dhanam /
śuddhārthaṃ labdhakarajaṃ daṇḍāptaṃ jayajaṃ tathā
vaiśeṣikaṃ dhanaṃ dṛṣṭaṃ vaiśyasyāpi vilakṣaṇam /
kṛṣigorakṣavāṇijyaṃ śūdrasyaibhyastvanugrahāt
kusīdakṛṣivāṇijyaṃ prakurvīta svayaṃ param (kṛtam) /
āpatkāle svayaṃ kurvannainasā yujyate dvijaḥ
bahavo vartanopāyā ṛṣibhiḥ parikīrtitāḥ /
sarveṣāmapi caivaiṣāṃ kusīdamadhikaṃ viduḥ
anāvṛṣṭyā rājabhayānmūṣikādyairupadravaiḥ /
kṛṣyādike bhavedbādhā sā kusīde na vidyate
śuklapakṣe tathā kṛṣṇe rajanyāṃ divasepi vā /
uṣṇe varṣati śīte vā vardhanaṃ na nivartate
deśaṃ gatānāṃ yā vṛddhirnānāpaṇyopajīvinām /
kusīdaṃ kurvataḥ samyak saṃsthitasyaiva jāyate
labdhalābhaḥ pitṝndevānbrāhmaṇāṃścaiva pūjayet /
te tṛptāstasya taddoṣaṃ śamayanti na saṃśayaḥ
vaṇikkusīdaṃ dadyādyo vastraṃ gāṅkāñcanādikam /
kṛṣīvalo 'nnapānādiyānaśayyāsanāni ca
rājabhyo viṃśatiṃ dattvā paśusvarṇādikaṃ śatam /
pādenāsya ca yāvakyaṃ kuryātsaṃcayamātmavān
ardhena cātmabharaṇaṃ nityanaimittikāṃnvitam /
pādaṃ cetyarthayāmasya mūlabhūtaṃ vivardhayet
vidyā śilpaṃ bhūtiḥ sevā gorakṣā vipaṇiḥ kṛṣiḥ /
vṛttirbhaikṣyaṃ kusīdaṃ ca daśa jīvanahetavaḥ
pratigrahārjitā vipre kṣatriye śastranirjitā /
vaiśye nyāyārjitāḥ svārthāḥ śūdre śuśrūṣayārjitāḥ
nadī bahūdakā śākamṛtparṇāni samitkuśāḥ /
āgneyo brahmaghoṣaśca viprāṇāṃ dhanamuttamam
ayācitopapanne tu nāsti doṣaḥ pratigrahe /
amṛtaṃ tadvidurdevāstasmāttannaiva varjayet
gurudravyāṃścaujjihīrṣurarciṣyande vatātithīn /
sarvataḥ pratigṛhṇīyānna tuṣyettu svayaṃ tataḥ
sādhutaḥ pratigṛhṇīyādatha vāsādhuto dvijaḥ /
guṇavānalpadoṣaśca nirguṇo hi nimajjati
evaṃ tvakṣavṛttyā vā kṛtvā bharaṇamātmanaḥ /
kuryādviśuddhiṃ parataḥ prāyaścittaṃ dvijottamaḥ
caturthe ca tathā bhāge snānārthaṃ mṛda māharet /
tilapuṣpakuśādīni snānaṃ cākṛtrime jale
nityaṃ naimittikaṃ kāmyaṃ kriyāṅgaṃ malakarṣaṇam /
mārjanācamāvagāhāścāṣṭasnānaṃ prakīrtitam
asnātastu pumānnārhe japāgnihavanādiṣu /
prātaḥ snānaṃ tadarthaṃ tu nityasnānaṃ prakīrtitam
cāṇḍālaśavaviṣṭhādyānspṛṣṭvā snānaṃ rajasvalām /
snānārhastu yadā snāti snānaṃ naimittikaṃ hi tat
puṣyasnānādikaṃ snānaṃ daivajñavidhicoditam /
taddhi kāmyaṃ samuddiṣṭaṃ nākāmastatprayojayet
japtukāmaḥ pavitrāṇi arciṣyandevatātithīn /
snānaṃ samācaredyastu kriyāṅgaṃ tacca kīrtitam
malāpakarṣaṇārthāya pravṛttistatra nānyathā /
saraḥ sudevakhāteṣu tīrtheṣu ca nadīṣu ca
snānameva kriyā yasmātkriyāsnānamataḥ param /
adbhirgātrāṇi śudhyanti tīrthasnānātphalaṃ labhet
mārjanānmajjanairmantraiḥ pāpamāśu praṇaśyati /
nityaṃ naimittikaṃ cāpi kriyāṅgaṃ malakarṣaṇam
tīrthābhāve tu kartavyamuṣṇodakaparodakaiḥ /
bhūmiṣṭhāduddhṛtaṃ puṇyaṃ tataḥ prastravaṇodakam
tato 'pi sārasaṃ puṇyaṃ tasmānnādeyamucyate /
tīrthatoyaṃ tataḥ puṇyaṃ gāgaṃ puṇyaṃ tu sarvataḥ
gāgaṃ payaḥ punātyāśu pāpamāmaraṇāntikam /
gayāyāṃ ca kurukṣetre yattoyaṃ samupasthitam
tasmāttu gāṅgamaparaṃ jānīyāttoyamuttamam /
putrajanmani yogeṣu tathā saṃkramaṇe raveḥ
rāhośca darśane snānaṃ praśastaṃ niśi nānyathā /
uṣasyuṣasi yatsnānaṃ sandhyāyāmudite ravau
prājāpatyena tattulyaṃ mahāpātakanāśanam /
yatphalaṃ dvādaśābdāni prājāpatye kṛte bhavet
prātaḥ snāyī tadāpnoti varṣeṇa śraddhayānvitaḥ /
ya icchedvipulān bhogāṃścandrasūryagrahopamān
prātaḥ snāyī bhavennityaṃ māsau dvau māghaphālgunau /
yastu māghaṃ samāsādya prātaḥ snāyī haviṣyabhuk
itipāpaṃ mahāghoraṃ māsādeva vyapohati /
mātaraṃ pitaraṃ vāpi bhrātaraṃ suhṛdaṃ gurum
yamuddiśya nimajjeta dvādaśāṃśaṃ labhettu saḥ /
tuṣyatyāmalakairviṣṇurekādaśyā viśeṣataḥ
śrīkāmaḥ sarvadā snānaṃ kurvotāmalakairnaraḥ /
santāpaḥ kīrtiralpāyurdhanaṃ nidhanameva ca
ārogyaṃ sarvakāmāptirabhyaṅgādbhāskarādiṣu /
upoṣitasya vratinaḥ kṛttakeśasya nāpitaiḥ
tāvacchrīstiṣṭhati prītā yāvattailaṃ na saṃspṛśet /
evaṃ snātvā pitṝndevānmanuṣyāṃstarpayennaraḥ
nābhimātre jale sthitvā cintayedūrjamānasaḥ /
āgacchantu me pitara imaṃ gṛhṇantvapoñjalim
trīṃstrīnevāñjalīndadyādākāśe dakṣiṇe tathā /
vasitvā vasanaṃ śuṣkaṃ sthalasthā starṇabarhiṣi
vidhijñāstarpaṇaṃ kuryurna pātre tu kadācana /
yadapāṃ krūramāṃsāttu yadamedhyaṃ tu kiñcana
aśāntaṃ malinaṃ yacca tatsarvamapagacchatu /
gṛhītvānena mantreṇa toyaṃ savyena pāṇinā
prakṣipoddiśi nairṛtyāṃ rakṣo 'pahataye tu tat /
niṣiddhabhakṣaṇādyattu pāpādyacca pratigrahāt
duṣkṛtaṃ yacca me kiñcidbāṅmanaḥ kāyakarmabhiḥ /
punātu me tadindrastu varuṇaḥ sabṛhaspatiḥ
savitā ca bhagaścaiva munayaḥ sanakādayaḥ /
ābrahmastambaparyantaṃ jagattṛpyatviti bruvan
kṣipedabañjalīṃstrīstu kurvansaṃkṣepatarpaṇam /
surāṇāmarcanaṃ kuryādbrahmā dīnāmamatsarī
brāhmavaiṣṇavaraudraiśca sāvitrairmaitravāruṇaiḥ /
talliṅgairarcayenmantraiḥ sarvadevānnamasya ca
namaskāreṇa puṣpāṇi vinyasettu pṛthakpṛthak /
sarvadevamayaṃ viṣṇuṃ bhāskaraṃ cāpyathārcayet
dadyātpuruṣasūktena yaḥ puṣpāṇyapa eva vā /
arcitaṃ syājjagādidaṃ tena sarvaṃ carācaram
anyaiśca tāntrikairmantraiḥ pūjayecca janārdanam /
ādāvarghyaṃ pradātavyaṃ tataḥ paścādvilepanam
tataḥ puṣpāñjaliṃ dhūpamu pahāraphalāni ca /
snānamantarjale caiva mārjanācamanaṃ tathā
jalābhimantraṇaṃ yacca tīrthasya parikalpayet /
aghamarṣaṇasūktena trivāraṃ tveva nityaśaḥ
snāne caritamityetatsamuddiṣṭaṃ mahātmabhiḥ /
brahmakṣatraviśāṃ caiva mantravatsnānamiṣyate
tūṣṇīmeva tu śūdrasya sanamaskārakaṃ smṛtam /
adhyāpanaṃ brahmayajñaḥ pitṛyajñastu tarpaṇam
homo daivī balirbhauto na yajño 'tithipūjanam /
gavā goṣṭhe daśaguṇaṃ agnyagāre śatādhikam
siddhakṣetreṣu tīrtheṣu devatāyataneṣu ca /
sahasraśatakoṭīnāmanantaṃ viṣṇusannidhau
pañcame ca tathā bhāge saṃvibhāgo yathārthataḥ /
pitṛde vamanuṣyāṇāṃ koṭīnāṃ copadiśyate
brāhmaṇebhyaḥ pradāyāgra yaḥ suhṛdbhiḥ sahāśnute /
sa pretya labhate svargamannadānaṃ samācaran
pūrvaṃ madhuramaśrīyāllavaṇāmlau ca madhyataḥ /
kaṭutiktakaṣāyāṃśca payaścaiva tathāntataḥ
śākaṃ ca rātrau bhūmiṣṭhamatyantaṃ ca vivarjayet /
nacaikarasasevāyāṃ prasajjeta kadācana
samṛtaṃ brāhmaṇasyānnaṃ kṣatriyānnaṃ payaḥ smṛtam /
vaiśyasya cānnamevānnaṃ śūdrānnaṃ rudhiraṃ smṛtam
amāvāsī vasedatra ekahāyanameva vā
tatra śrīścaiva lakṣmīśca vasate nātra saṃśayaḥ /
udare gārhapatyāgniḥ pṛṣṭhadeśe tu dakṣiṇaḥ
āsye cāhavanīyo 'gniḥ satyaḥ parva ca mūrdhani /
yaḥ pañcāgnīnimānveda āhitāgniḥ sa ucyate
śariramāpaḥ somaṃ ca vividhaṃ cānnamucyate /
prāṇo hyagnistathādityastribhoktā eka eva tu
annaṃ balāya me bhūmerapāmagnyanilasya ca /
bhavatyetatpariṇatau mamāpyavyāhataṃ sukham
hastena parimārjyātha kuryāttāmbūlabhakṣaṇam /
śravaṇaṃ cetihāsasya tatkuryātsusamāhitaḥ
itihāsapurāṇādyaiḥ ṣaṣṭhasaptamakenayet /
tataḥ sandhyāmupāsīta snātvā vai paścimāṃ naraḥ
etadvā divase proktamanuṣṭhānaṃ mayā dvija /
ācāraṃ yaḥ paṭhedvidvāñchṛṇuyātsa divaṃvrajet /
ācārādirdharmakartā keśavo hi smṛto dvija
Original text: Garuḍapurāṇa · Edition: Bombay : Venkatesvara Steam Press (or a reprint thereof) · Data entry members of the Sansknet Project · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0