Garga Samhita · Chapter 7.33
bhūtasantāpanadaityavadham
śrīnārada uvāca -
hṛṣṭaṃ nipatitaṃ śrutvā śakuniḥ krodhamurchitaḥ //
bhrātṝnsaṃpreṣayāmāsa devānāṃ bhayakārakān
bhūtasaṃtāpano nāma gajamāruhya nirgataḥ //
vṛkaḥ kharaṃ samāruhya kālanābho'tha sūkaram
mahānābho mattapuṣṭaṃ hariśmaśrustimiṃgilam //
vaijayaṃtaṃ rathaṃ jaitraṃ mayadaityavinirmitam
paṃcayojanavistīrṇaṃ sahasrāśvaniyojitam //
māyāmayaṃ kāmagaṃ ca patākāśatasaṃvṛtam
sahasrakalaśāḍhyaṃ ca muktādāmavilaṃbitam //
ratnabhūṣaṇabhūṣāḍhyaṃ śatacaṃdrasamojjvalam
sahasracakrasaṃyuktam ghaṃṭākāravibhūṣaṇam //
āruhya śakuniḥ paścādyoddhukāmo viniryayau
akṣauhiṇībhirdvādaśabhirdaityānāṃ maithileśvara //
dhanuḥsvanairvīraśabdairaśvaheṣārathasvanaiḥ
cītkārairhastināmāśāmaṇḍalaṃ tu jagarja ha //
daityasenāprayāṇena cakaṃpe maṇḍalaṃ bhuvaḥ
nipeturgirayo'nekā viceluḥ siṃdhavo nṛpa //
nipātitārgalā devairbabhūvāśvamarāvatī
tatsainyaṃ bhīṣaṇaṃ dṛṣṭvā pradyumno dhanvināṃ varaḥ //
balī dhairyadharaḥ kārṣṇiḥ prāhedaṃ yadupuṃgavān
pradyumna uvāca -
idaṃ śariraṃ bhuvi pāṃcabhautikaṃ
phenopamaṃ karmaguṇādinirmitam //
gatāgataṃ kālavaśaṃ kadāpi
budhā na śocaṃti yathārbhakaiḥ kṛtam
gacchaṃti cordhvaṃ kila sātvikā janā
madhye ca tiṣṭhaṃti hi rājasā narāḥ //
adhaḥ pragacchaṃti hi tāmasāḥ pare
muhurmuhuste vicaraṃti karmabhiḥ
bibhetyayaṃ vā kila sarvato yathā
netrabhrameṇācalatīva bhūrvṛthā //
tathā ca sarvaṃ manasā kṛtaṃ jaga-
tkāce'rbhakaṃ hyabharka āvṛto yathā
yathā sukhaṃ maṃḍalavartināṃ calaṃ
tathāsti pātālanivāsināmapi //
tathāmarāṇāṃ kratubhiḥ kṛtaṃ smare-
tsarvaṃ tyajettatṛṇavatparo janāḥ
ṛtorguṇā dehaguṇāḥ svabhāvā
ahardinaṃ yāṃti yathā tathā janaḥ //
dṛśyaṃ ca yadyanna hi kiṃcidasti
yathā vraje gacchati pāṃthasaṃgamam
dṛṣṭaṃ yathā vastu yadolkayā tathā
pare gate kiṃ hyubhayaprayojanam //
vidhāya mārgaṃ vicarecchivasya
paśyanhi sarvatra hariṃ pareśvaram
yatheṃdureko jalapātravṛndago
yathāgnireko viditaḥ samiccaye //
tathā parātmā bhagavānanekava-
tso'ntarbahiḥ syātsukṛteṣu dehiṣu
yo jñānaniṣṭho'tivirāgamāśritaḥ
śrīkṛṣṇabhaktastvanapekṣako'pi yaḥ //
tapovanaṃ vāpi gṛhaṃ gṛhaṃ vanaṃ
spṛśaṃti taṃ te triguṇā na sarvataḥ
tato yatistvadhyagamatparātparaṃ
sukhī sadā''nandamayastu bālavat //
dehena paśyatyuta sarvakāraṇaṃ
dhṛtaṃ ca vāso madirāmadāṃdhavat
sūryodaye sarvatamo viliyate
pradṛśyate vastu gṛhe yathā janaiḥ //
jñānodaye'jñānatamaḥ pralīyate
saṃbhrājate brahma paraṃ tanau tathā
yathendriyāṇāṃ ca pṛthak ca vartmabhi-
rnonnīyate'rthastriguṇāśrayaḥ paraḥ //
ekaṃ hyanaṃtasya parasya dhāma ta-
ttathā munīnāṃ kila śāstravartmibhiḥ
paraṃ padaṃ ke'pi vadanti vaiṣṇavaṃ
ke vāpi vaikuṇṭhaparaṃ pareśam //
śāṃtiṃ ca yatke'pi tamaḥparaṃ bṛha-
tkaivalyameke pravadanti dhāmake
yadakṣaraṃ ke'pi diśaṃ vadaṃti ke
golokamādyaṃ pravadantyathāpare //
kecinnikuñjaṃ nijalīlayā''vṛtaṃ
prāpnoti kṛṣṇasya padaṃ ca tanmuniḥ
śrīnārada uvāca -
iti kārṣṇervacaḥ śrutvā sarve yādavapuṃgavāḥ //
śastrāṇi jagṛhurhṛṣṭā tajjñāne dhairyavarddhane
babhūva tumulaṃ yuddhaṃ daityānāṃ yadubhiḥ saha //
sītāgaṃgātaṭe cābdhau rakṣasāṃ kapibhiryathā
rathino rathibhistatra pattibhiḥ pattayo nṛpa //
aśvavāhairaśvavāhā yuyudhuśca gajā gajaiḥ
kecitkarīṃdrā unmattā mahāmātyaiḥ praṇoditāḥ //
girīndrā iva dṛśyante muktānāṃ meghaḍaṃbaraiḥ
śuṇḍādaṇḍaiśca phūtkāraiḥ sacītkāraiḥ saśṛṅkhalaiḥ //
pātayaṃto rathānaśvān vīrān rājan raṇāṃgaṇe
śuṇḍādaṇḍaiḥ saṃgṛhītvā rathānsāśvānsasārathīn //
nipātya bhūmāvutthāpya cikṣipuścāṃbare balāt
kāṃścinmamarduḥ pādābhyāṃ saṃvidārya karairdṛḍhaiḥ //
sakṣatāśca gajā rājanpradhāvanto raṇāṃgaṇe
sapakṣaturagā rājannaśvavāhapraṇoditāḥ //
ullaṅghayanto'tha rathān gajakumbhāṃtare gatāḥ
kecidaśvairmahāvīrāḥ śaktihastā madotkaṭāḥ //
jaghnurgajasthānnṛpatīnmṛgeṃdrā iva yūthapān
aśvārūḍhāḥ ke'pi senāṃ saṃvidārya vinirgatāḥ //
khaḍgavegaiḥ padmavanaṃ līlābhirvāyavo yathā
kecitparasparaṃ sāśvairutpatanto raṇāṃgaṇe //
khaḍgairjaghnuryathā kravye caṃcubhiḥ pakṣiṇo'mbare
kecitkhaḍgaiḥ paraśubhiḥ keciccakraiḥ padātayaḥ //
cicchidurniśitairbhallairphalānīva śirāṃsi ca
saṃgrāmajidbṛhatsenaḥ śūraḥ praharaṇo vijit //
jayaḥ subhadro vāmaśca satyako'śvayureva hi
bhadrāyāśca sutā hyete śrīkṛṣṇasyaurasāḥ śubhāḥ //
sarveṣāmagrataḥ prāptā yuyudhurdaityapuṃgavaiḥ
bhūtasaṃtāpano nāma gajārūḍho mahāsuraḥ //
yadusainye mahārāja cakre nārācadurdinam
bāṇāṃdhakāre ca kṛte bhūtasaṃtāpanena vai //
saṃgrāmajittadā prāptaḥ śrīkṛṣṇasya suto balī
vivyādha bāṇaśatakairbhūtasaṃtāpano balī //
pralayārṇavasaṃghoṣa-bhīmasaṃghaṭṭanādinīm
dhanurjyāṃ tasya ciccheda bhūtasaṃtāpano balī //
saṃgrāmajiddhanuścānyad-gṛhītvā svaṃ taḍitprabham
sajjaṃ kṛtvā vidhānena śataṃ bāṇānsamādadhe //
te bāṇāstaddhanurjyāṃ ca kavacaṃ lohanirmitam
bhitvā chitvā tanuṃ tasya gajaṃ bhitvāvaniṃ gatāḥ //
bāṇaprahāravyathitaḥ kiṃcidvyākulamānasaḥ
gajaṃ svaṃ nodayāmāsa bhūtasantāpano balī //
kālāṃtakasamaṃ nāgaṃ dṛṣṭvā saṃgrāmajidbalī
gṛhītvā svamasiṃ divyaṃ saṃjaghāna raṇāṃgaṇe //
tasya khaḍgaprahāreṇa śūṇḍādaṇḍo dvidhābhavat
cītkāramutkaṭaṃ kurvan madaṃ saṃsrāvayankaṭāt //
bhūtasaṃtāpanaṃ tyaktvā bhuvanaṃ kaṃpayan gajaḥ
nipātayanmahāvīrānghaṃṭānādairnadanmuhuḥ //
na balātstaṃbhito daityaiḥ purīṃ caṃdrāvatīṃ yayau
kolāhalo mahānāsīdvrajannevaṃ gaje cyute //
bhūtasaṃtāpanaścakraṃ śrīkṛṣṇasya sutāya vai
cikṣepa niśitaṃ śīghraṃ grīṣmamārtaṃḍavatsphurat //
tadāgataṃ bhramaddṛṣṭvā cakraṃ bhadrātmajo balī
svacakreṇa mahārāja līlayā śatadhācchinat //
jaṭharasya gireḥ śṛṅgaṃ samutpāṭya mahāsuraḥ
cikṣepa kṛṣṇaputrāya nādayan vyomamaṃḍalam //
saṃgrāmajicca tacchṛṅgaṃ gṛhītvā bhujayorbalāt
tatāḍa tena rājeṃdra bhūtasantāpanaṃ raṇe //
bhūtasantāpano daityaḥ saṃpūrṇaṃ jaṭharaṃ girim
gṛhītvā saṃgare tasthāvudbhaṭo daityapuṃgavaḥ //
anena ghātayiṣyāmi tvāṃ raṇe pravadanmukhāt
devakūṭaṃ samutpāṭya giriṃ ca śrīhareḥ sutaḥ //
anena ghātayiṣyāmi tvāṃ raṇe pravadanmukhāt
tasthau tatsammukhe rājaṃstadadbhutamivāmavat //
kṣipantaṃ parvataṃ daityaṃ bhūtasantāpanaṃ nṛpa
tatāḍa giriṇā svena raṇe saṃgrāmajidbalī //
jaṭharo devakūṭaśca dvau girī daityamastake
patitau bhūribhārāḍhyau vajrasaṃgharṣanādinau
bhūtasantāpanastābhyāṃ patitaḥ pañcatāṃ gataḥ //
tajjyotiḥ saṃgrāmajiti līnaṃ jātaṃ videharāṭ
śrīsaṃgrāmajitaḥ sainye nedurduṃdubhayastadā //
bhadrātmajoparī surāḥ puṣpavarṣaṃ pracakrire
iti śrīgargasaṃhitāyāṃ śrīviśvajitkhaṇḍe śrīnāradabahulāśvasaṃvāde
bhūtasantāpanadaityavadho nāma trayastriṃśo'dhyāyaḥ
Original text: gargasaṃhitā · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0