Garga Samhita · Chapter 4.14

mādhuryakhaṇḍaḥ - caturdaśo'dhyāyaḥ
jālandharī-sakhīgaṇopākhyānam -
śrīnārada uvāca -
jālaṃdharīṇāṃ gopīnāṃ janmāni śṛṇu maithila /
karmāṇi ca mahārāja pāpaghnāni nṛṇāṃ sadā

rajan saptanadītīre raṃgapattanamuttamam /
sarvasaṃpadyutaṃ dīrghaṃ yojanadvayavartulam

raṃgojistatra gopālaḥ purādhīśo mahābalaḥ /
putrapautrasamāyukto dhanadhānyasamṛddhimān

hastināpuranāthāya dhṛtarāṣṭrāya bhūbhṛte /
haimānāmarbudaśataṃ vārṣikaṃ sa dadau sadā

ekadā tatra varṣāṃte vyatīte kila maithila /
vārṣikaṃ tu karaṃ rājñe na dadau sa madotkaṭaḥ

milanārthaṃ na cāyate raṃgojau gopanāyake /
vīrā daśa sahasrāṇi dhṛtarāṣṭrapraṇoditāḥ

baddhvā taṃ dāmabhirgopamājagmuste gajahvayam /
kati varṣāṇi raṃgojiḥ kārāgāre sthito'bhavat

sanniruddhastāḍito'pi lobhī bhīrurna cābhavat /
na dadau sa dhanaṃ kiṃciddhṛtarāṣṭrāya bhūbhṛte

kārāgārānmahābhīmātkadācitsa palāyitaḥ /
rātrau raṃgapuraṃ prāgād raṃgojirgopanāyakaḥ

punastaṃ hi samāhartuṃ dhṛtarāṣṭrapraṇoditam /
akṣauhiṇītrayaṃ rājan samarthabalavāhanam

tena sārddhaṃ sa bāṇaughaistīkṣṇadhāraiḥ sphuratprabhaiḥ /
yuyudhe daṃśito yuddhe dhanuṣṭaṃkārayanmuhuḥ

śatrubhiśchinnakavacaḥ chinnadhanvā hatasvakaḥ /
purametya mṛdhaṃ cakre raṃgojiḥ katibhirdinaiḥ

anāthaḥ śaraṇaṃ cecchan kaṃsāya yadūbhūbhṛte /
dūtaṃ svaṃ preṣayāmāsa raṃgojirbhayapīḍitaḥ

dūtastu mathurāmetya sabhāṃ gatvā natānanaḥ /
kṛtāñjaliścaugraseniṃ natvā prāha girā''rdrayā

raṃgojināmā nṛpa raṃgapattane
gopo'sti nītijñavaraḥ purādhipaḥ /
svaśatrusaṃruddhapuro mahādhibhṛd
alabdhanāthaḥ śaraṇaṃ gatastava

tvaṃ dīnaduḥkhārtiharo mahītale
bhaumadisaṃgītaguṇo mahābalaḥ /
surāsurānudbhaṭabhūmipālakān
vijitya yuddhe surarāḍiva sthitaḥ

candraṃ cakoraśca raviṃ kuśeśayo
yathā śaracchīkarameva cātakaḥ /
kṣudhāturo'nnaṃ ca jalaṃ tṛṣāturaḥ
smaratyasau śatrubhaye tathā tvām

itthaṃ śrutvā vacastasya kaṃso vai dīnavatsalaḥ /
daityakoṭisamāyukto mano gaṃtuṃ samādadhe

gomūtracayasindūrakastūrīpatrabhṛnmukham /
vindhyādrisadṛśaṃ śyāmaṃ madanirjharasaṃyutam

pāde ca śṛṅkhalājālaṃ nadaṃtaṃ ghanavad‍bhṛśam /
dvipaṃ kuvalayāpīḍaṃ samāruhya madotkaṭaḥ

cāṇūramuṣṭikādyaiśca keśivyomavṛṣāsuraiḥ /
sahasā daṃśitaḥ kaṃsaḥ prayayau raṃgapattanam

yadūnāṃ ca kurūṇāṃ ca balayostu parasparam /
bāṇaiḥ khaḍgaiḥ triśūlaiśca ghoraṃ yuddhaṃ babhūva ha

bāṇāṃdhakāre saṃjāte kaṃso nītvā mahāgadām /
viveśa kurusenāsu vane vaiśvānaro yathā

kāṃścidvīrān sakavacān gadayā vajrakalpayā /
pātayāmāsa bhūpṛṣṭhe vajreṇeṃdro yathā girim

rathānmamarda pādābhyāṃ pārṣṇighātena ghoṭakān /
gaje gajaṃ tāḍayitvā gajānpronnīya cāṃghriṣu

skandhayoḥ kakṣayordhṛtvā sanīḍān rat‍nakaṃbalān /
kāṃścid‌balād‌‌bhrāmayitvā cikṣepa gagane balī

gajāñchuṇḍāsu connīya lolaghaṃṭāsamāvṛtān /
cikṣepa saṃmukhe rājan mṛdhe vyomāsuro balī

rathān gṛhītvā sāśvāṃśca śṛṅgābhaṃ bhrāmayanmuhuḥ /
cikṣepa dikṣu balavān daityo duṣṭo vṛṣāsuraḥ

balātpaścimapādābhyāṃ vīrānaśvānitastataḥ /
pātayāmāsa rājeṃdra keśī daityādhipo balī

evaṃ bhayaṃkaraṃ yuddhaṃ dṛṣṭvā vai kurusainikāḥ /
śeṣā bhayāturā vīrā jagmuste'pi diśo daśa

raṃgojiṃ sakuṭumbaṃ taṃ nītvā kaṃso'tha daityarāṭ /
mathurāṃ prayayau vīro nādayan duṃdubhīñchanaiḥ

śrutvā parājayaṃ svasya kauravāḥ krodhamūrchitāḥ /
daityānāṃ samayaṃ dṛṣṭvā sarve vai maunamāsthitāḥ

puraṃ barhiṣadaṃ nāma vrajasīmni manoharam /
raṃgojaye dadau kaṃso daityānāmadhipo balī

vāsaṃ cakāra tatraiva raṃgojirgopanāyakaḥ /
babhūvustasya bhāryāsu jālaṃdharyo harervarāt

pariṇītā gopajanai rūpayauvanabhūṣitāḥ /
jāradharmeṇa susnehaṃ śrīkṛṣṇe tāḥ pracakrire

caitramāse mahārāse tābhiḥ sākaṃ hariḥ svayam /
puṇye vṛndāvane ramye reme vṛndāvaneśvaraḥ

iti śrīgargasaṃhitāyāṃ mādhuryakhaṇḍe śrīnāradabahulāśvasaṃvāde
jālaṃdharyupākhyānaṃ nāma caturdaśo'dhyāyaḥ

hariḥ ॐ tatsacchrīkṛṣṇārpaṇamastu //
vargaḥ :garga saṃhitā