Divyāvadāna · Chapter 35
491.020. bhūtapūrvaṃ bhikṣavo 'nyatarasmin karvaṭake gṛhapatiḥ prativasati/
491.020. tena sadṛśāt kulāt kalatramānītam/
491.021. sa tayā saha krīḍate ramate paricārayati/
491.021. tasya krīḍato ramamāṇasya paricārayataḥ putro jātaḥ/
491.022. punarasya krīḍato ramamāṇasya paricārayato dārikā jātā/
491.022. yāvadanyatamaḥ pratyekabuddho janapadacārikāṃ caraṃstaṃ karvaṭakamanuprāptaḥ/
491.023. yā janmikā dārikāḥ, tāsām yācanakā āgacchanti/
491.024. tasyā na kaścidāgacchati/
491.024. asati buddhānāmutpāde pratyekabuddhā loke utpadyante hīnadīnānukampakāḥ prāntaśayanasanabhaktā ekadakṣiṇīyā lokasya/
491.025. yāvadanyatamaḥ pratyekabuddho janapadacārikāṃ caraṃstaṃ karvaṭakamanuprāptaḥ/
491.026. yāvattayā dārikayā gṛhaṃ saṃmṛjya vāṭasyopariṣṭāt saṃkāraśchoritaḥ/
491.027. tasya pratyekabuddhasya piṇḍapātamaṭataḥ śirasi patitaḥ/
491.028. tayāsau dārikayā patan dṛṣṭaḥ/
491.028. na cāsya vipratisāracittamutpannam/
491.028. neivam/
491.029. tasyāstameva divasam yācanaka āgataḥ/
491.029. sā bhrātrā pṛṣṭā--kiṃ tvayādya kṛtam yena te yācanakā nāgatā iti/
491.030. tayā samākhyātam--mayā tasyopari saṃskāraśachoritaḥ/
491.030. tena vipuṣpitam/
491.031. tadā dārikayā anyasyā dārikāyā niveditam/
491.031. tayāpyasyā lokasyedaṃ pāpakaṃ dṛṣṭigatamutpannam/
491.032. yasyā yasyā yācanakā āgacchanti, sā sā tasya pratyekabuddhasyopari saṃkāram <492>chorayatviti/
492.001. asatkārabhītavaste mahātmānaḥ sarve pratyekabuddhāḥ/
492.001. sa tasmāt karvaṭakātprakrāntaḥ/
492.002. pañcābhijñāmṛṣīṇāmupari kṣeptumārabdhāḥ/
492.002. te 'pi prakrāntāḥ/
492.002. tato mātāpitrorupari kṣeptumārabdhāḥ/
492.003. tasmin karvaṭake dvau gṛhapatī samakau prativasataḥ/
492.003. sā ābhyāmuktā--bhavantaḥ, asaddharmo 'yaṃ vardhate, viramateti/
492.004. tābhyāṃ nivāritāḥ prativiratāḥ//
492.005. kiṃ manyadhve bhikṣavo yāsau dārikā yayā pratyekabuddhasyopari saṃkāraśchoritaḥ, eṣa evāsu śikhaṇḍī/
492.006. yo 'sau karvaṭakanivāsī janakāyaḥ, eṣa evāsau raurukanivāsī janakāyaḥ/
492.007. yadebhiḥ pratyekabuddhānāmupari pāpakaṃ dṛṣṭigaramutpannaṃ kṛtam, asya karmaṇo vipākena pāṃśunāvaṣṭabdhāḥ/
492.008. yo 'sau gṛhapatī yābhyāṃ nivāritam, etāvetau hirubhirukāvagrāmātyau/
492.009. tasya karmaṇo vipākena niṣpalāyitau/
492.009. yo 'sau dārikāyā bhrātā yena vipuṣpitam, eṣa evāsau kātyāyano bhikṣuḥ/
492.010. yadanena bipuṣpitaṃ tasya karmaṇo vipākena pāṃśunāvaṣṭabdhaḥ/
492.011. yadi tena na vipuṣpitam (cittam) na pāṃśunāvaṣṭabdho 'bhaviṣyaditi/
492.011. yadi tasya pāpakaṃ dṛṣṭigatamutpannamabhaviṣyat, kātyāyano 'pi bhikṣuḥ pāṃśunāvaṣṭabdho 'nayena vyasanamāpanno 'bhaviṣyaditi/
492.013. iti hi bhikṣava ekāntakṛṣṇānāṃ karmaṇāmekāntakṛṣṇo vipākaḥ, ekāntaśuklānāmekāntaśuklaḥ, vyatimiśrāṇāṃ vyatimiśraḥ/
492.014. tasmāttarhi bhikṣava ekāntakṛṣṇāni karmāṇyapāsya vyatimiśrāṇi ca, ekāntaśuleṣveva karmasvābhogaḥ karaṇīyaḥ/
492.015. ityevaṃ vo bhikṣavaḥ śikṣitavyamiti/
492.016. bhikṣavo bhagavato bhāṣitamabhyanandanniti//
492.017. iti śrīdivyāvadāne rudrāyaṇāvadānaṃ samāptam//
********** Avadāna 38 **********
493.001. div38 maitrakanyakāvadānam/
493.002. mātaryapakāriṇaḥ prāṇina ihaiva vyasanaprapātapātālāvalambino bhavantīti satatasamupajāyamānapremaprasādabahumānamānasaiḥ satpuruṣairmātaraḥ śuśrūṣaṇīyāḥ/
493.003. tadyathānuśrūyate--vikasitasitakumudendukundakusumāvalīguṇagaṇavibhūṣitaḥ pūrvajanmāntaropāttāprameyānavadyavipulasakalasambhāro dhanadasamānaratnāśrayaḥ svajanakṛpaṇavanīpakabhujyamānodāravibhavasāranicayo mitro nāma sārthavāho babhūva/
493.007. paropakāraikarasābhirāmā vibhūtayaḥ sphītatarā babhūvuḥ/
493.009. tasyāryasattvasya nabhasyarātre karā navendoḥ kumudāvadātāḥ
493.011. tṛṣṇānilaiḥ śokaśikhāpracaṇḍaiścittāni dagdhāni bahuprakāram/
493.013. āśāvatāṃ sapraṇayābhirāmairdānāmbuṣekaiḥ śamayāmbabhūva
493.015. dṛṣṭvā lokamimaṃ dhanakṣayabhayāt saṃtyaktadānotsavaṃ lokakleśapiśācikāvaśatayā saṃdūṣitādhyāśayam/
493.017. kāruṇyāt sa dadāvanāthakṛpaṇaklībāturebhyo dhanaṃ matvā ca prahatārṇavormicapalaṃ svaṃ jīvitaṃ bhūyasā
493.019. yeṣu vyāsajjacetā bhujagavaravadhūbhogabhīmeṣu labdhā gāhante pāpagartaṃ sphuṭadahanaśikhābhīmaparyantarandhram/
493.021. vātāghātapranṛttapravaranaravadhūnetrapakṣmāgralolāṃs tānarthānarthiduḥkhavyupaśamapaṭubhiḥ protsasarja pradānaiḥ
493.023. tasmāt putradhanatvāt putrābhilāṣiṇo yadā manorathaśatairasakṛdunmiṣitonmiṣitāḥ putraśriyaḥ prasahya sphītataravairabhārendhanavahninaiva vigatanikhilapratīkāradāruṇaprabhāvamahatā sukṛtāntalayaīkaparāyaṇāḥ kriyante sma, yadāsau lokapravādamātrayāpi panthānaṃ samavatīrya dhanadavaruṇakuberaśaṃkarajanārdanapitāmahādīn devatāviśeṣān putrārtham yācitumārebhe/
493.027. yasmin yasmiṃstanayasarasi svacchapūrṇāmbupūrṇe vane(jāte)vṛddhiḥ samuditamahāvaṃśalakṣmyambujasya/
493.029. tattattasya prabalavirasam yāti tīkṣṇāṃśumālaiḥ śoṣaṃ manye raviriva jalaṃ bhāgadheyārkabimbam
494.001. <494>rudraṃ naikakapālaśekharadharaṃ cakrāyudhaṃ vajriṇaṃ sraṣṭāraṃ makaradhvajaṃ girisutāputraṃ mayūrāsanam/
494.003. gaṅgāśaṅkhadalāvadātasalilāṃstāṃstāṃśca devānasau putrārthī śaraṇam yayau bahu punardānaṃ dvijebhyo dadau
494.005. yadyajjano maṅgaladeśanābhirvratopavāsādhigataiśca duḥkhaiḥ/
494.007. putrārthasaṃsiddhinimagnabuddhirvikṣipya khedaṃ sa cakāra tāṃstān
494.009. evamanekaprakārakāyacetasorāyāsakāribhirapi vratopavāsamaṅgalairyadā naiva kadācit kāle 'sya putrā jīvino babhūvuḥ, tadainamativipule pragāḍhaśokāpagāmbhasi nimajjantaṃ kaścit sādhupuruṣo 'bravīt--
494.012. karmāṇyevāvalambanti dehināṃ sarvasampadaḥ/
494.013. bhūtānāṃ tuṅgaśṛṅgādvā vinipāto na bhūtaye
494.014. saṃkleśaṃ bahavaḥ prāptāḥ putratṛṣṇārtabuddhinā/
494.015. na ca te 'dyāpi jīvanti tatra kiṃ parikhidyase
494.016. karmāṇi nirmucya kathaṃ bhavebhyaḥ svargaukasastuṣṭivaśādiheyuḥ/
494.018. ye yairvinā nātmabhavaṃ labhante te tairvinā janma kathaṃ bhajeran
494.020. ye sāṃsārikanaikaduḥkhadahanajvālālatāliṅgitāste vāñchanti narāmaroragasukhaṃ prāyeṇa dānādibhiḥ/
494.022. tvaṃ kenāpi viḍambase jaḍamatiḥ putrāśayonmattako yastvaṃ dyāmadhigantumicchasi bṛhatsopānamālāśrayāt
494.024. vidhimaparamahaṃ te bodhayāmi prasiddhyai tvamapi ca kuru tāvat saṃprasiddhyai kadācit/
494.026. yadi bhavati sutaste kanyakānāma tasya sakalajanapade 'smin khyāpayasva prasiddhyā
494.028. atha tasya kālāntare gaganatalamaṃśumālīva svakiraṇanikarairvirājamānaṃ svavaṃśalakṣmīḥ putraṃ janayāmbabhūva/
494.029. sa ca--
494.030. nirvāntāmalahemaśailaśirasaḥ pracchedagauradyutiḥ saṃpūrṇāmalacandramaṇḍalasamacchatrorubhāsvacchirāḥ/
495.001. <495>mattairāvaṇacārupuṣkarakaravyālambabāhudvayo bhinnendīvaraphullapatranicayaśyāmāruṇāntekṣaṇaḥ
495.003. bhūyaḥ kalpasahasrasaṃcitamahāpuṇyaprabhāvodbhavaiḥ pravyaktasphuritendracāparuciraiḥ prahlādibhirlakṣaṇaiḥ/
495.005. mūrtistasya rarāja cāruśikharāddhemam yathā bhūcyutaṃ prodgīrṇasvamayūkhajālajaṭilai ratnāṅkurairveṣṭitam
495.007. bhramaracamarapaṅktiśyāmakeśābhirāmaṃ samavipulalalāṭaṃ śrīmaduttuṅganāsam/
495.009. tanayamuditacetā maitrakanyābhidhānaṃ daśadivasapareṇa khyāpayāmāsa loke
495.011. śarīriṇāṃ vṛddhikaraiḥ samṛddhairviśeṣayuktairvividhānnapānaiḥ/
495.013. sudhāvadātaiḥ sphuṭacandrapādaiḥ payodhiveleva yayau samṛddhim
495.015. dhātrībhiḥ sa samunnītaḥ kṣīraiśca sarpimaṇḍakaiḥ/
495.016. pupoṣa sundaraṃ dehaṃ hradasthamiva paṅkajam
495.017. atha tasya pitā mitraḥ sārthavāho vaṇigjanaiḥ/
495.018. dravyairvahanamāropya jagāhe codadhiṃ mudā
495.019. timiṃgilakṣobhavivardhitormipayodadhau mīnavipannapātre/
495.021. pitaryatīte jananīṃ jagāda cakāra kiṃ karma pitā mameti
495.023. tato 'sya jananī pativiyogaśokaglapitahṛdayā cintāmāpede/
495.024. āśāpāśaśatākṛṣṭo vāraṇasyeva mṛtyaṃ na paśyati/
495.025. viṣayāsvādakṛpaṇo vāraṇasyeva bandhanam
495.026. yadyapi kathayiṣyāmi pitaram yānapātrikam/
495.027. eṣo 'pi mama mandāyā nāśameṣyati toyadhau
495.028. yāvaccāyaṃ janapadamimaṃ tasya vṛttiṃ na bhūtāṃ pṛcchatyasmai kathayati na vā sarva evaiṣa lokaḥ/
495.030. tāvadyuktaṃ mama sutamimaṃ mṛtyuvaktrāntarālaṃ nānāduḥkhavyasanagahanaṃ vyādhiṣaktaṃ niṣeddhum
496.001. <496>paro 'pi yaḥ sādhujanānujuṣṭaṃ vihāya mārgaṃ śrayate vimārgam/
496.003. nivāraṇīyaḥ sa svamatājjanena prayatnataḥ kiṃ punareva putraḥ
496.005. tato jananī kathayāṃcakre--
496.006. putra aukarikatvena pitā te māmapūpuṣat/
496.007. yadyahaṃ sukhitā kāryā kārṣīraukāribhūṣaṇam
496.008. atha maitrakanyako bodhisattvo māturvacanaṃ kusumamālāmiva śirasā samabhivandya anyasminnahani aukarikāpaṇaṃ prasasāra/
496.010. puṇyasambhāramahatastasya sattvadayāvataḥ/
496.011. prathame 'hani saṃpannaṃ catuḥkārṣāpaṇaṃ dhanam
496.012. svagarbhasaṃdhāraṇaduḥkhitāyai dadau sa tasyai mudito jananyai/
496.014. dāridryaduḥkhavyasanacchidāyai dhanaṃ mahābhogaphalaprasūtyai
496.016. atha ye tasmin puravare ciraṃtanā aukarikāḥ, te tasya tāmabhivardhamānāṃ kriyavikrayalokamaviṣamavyavahāranītyā prakṛtipremapeśalatayā cāvarjitamanasastasmin mahāsattve vyavahārārthamāpatantamavalokya taṃ tasmātkarmaṇo vinivartanārthamāhuh--
496.019. gāndhikāpaṇikaḥ śreṣṭhī pitaitasmin pure purā/
496.020. sa tvaṃ tāṃ vṛttimujjhatvā śrayase 'nyāṃ kayā dhiyā
496.021. atha bodhisattvastāmāpi jīvikāmapahāya gāndhikāpaṇaṃ cakāra--
496.022. yasminneva dine cakre sa sādhurgāndhikāpaṇam/
496.023. kārṣāpaṇāṣṭakaṃ tasya tasminnevopapadyate
496.024. tamapi mātre pratipāditavān/
496.024. atha gāndhikāpaṇikāḥ puruṣāḥ sametyāgatya ca taṃ mahāsattvaṃ vicchandayāmāsuh--
496.026. gāndhāpaṇaṃ klībajanābhipannaṃ pitā na vai mādya pure(?) cakāra/
496.028. tatraiva hairaṇyikatāṃ sa kṛtvā dhanāni bhūyāṃsi samāpa sādho
496.030. atha maitrakanyako bodhisattvastāmapi jīvikāmapahāya hairaṇyikāpaṇaṃ cakrāra/
496.031. tayāpi tasmin vyavahāranītyā hairaṇyikāṃstānabhibhūya sarvān/
497.001. <497>lebhe dine sa prathame mahārhaḥ kārṣāpaṇān ṣoḍaśa tān dadau ca
497.003. dine dvitīye dvātriṃśat kārṣāpaṇamupārjya saḥ/
497.004. dakṣiṇīyaviśeṣāyai mātre tānapi dattavān
497.005. atha hairaṇyikāpaṇikāḥ puruṣā sametyāgatya ca taṃ tasmātkarmaṇo vinivartanārthamāhuh--
497.006. śaraccandrāṃśudhavale labdhvā janma kule katham/
497.007. kṛpaṇāṃ jīvikāhetorvṛttimāśrayate bhavān
497.008. prabhañjanoddhūtaśikhākarāle hutāśane visphuritasphuliṅge/
497.010. vivartitaṃ ślāghyamatīva puṃsāṃ na tu svavṛtteścyavanaṃ pravṛttam
497.012. mahoragāśvāsavighūrṇitograistaraṃgabhaṅgairviṣamaṃ payodhim/
497.014. agādhapātālavilagnamūlaṃ pitā vigāhyārjitavān dhanaṃ te
497.016. yadāśritaṃ karma janānuvarjinā tvayā vidagdhena dhanepsunādhunā/
497.018. kathaṃ na saṃprāpsyasi bhāgyasampadaṃ piturvyatīte 'pi viśālinīṃ śriyam
497.020. vitteśvaro 'pyarthavibhūtivistarair nāśāṃ sadarthāṃ vibabhāra yasya/
497.022. tasyā mahendrāmalatulyakīrteḥ sūnuḥ kathaṃ tvaṃ na bibharṣi lajjām
497.024. ye mṛtyuṃ gaṇayanti naiva vipadi grāsaṃ bhajante 'nagha gehe bandhuṣu sūnuṣu vyapagatasnehātmanodyoginaḥ/
497.026. ye nītvā jaladhīnagādhasalilānāvartabhīmān budhāḥ prāpyārthān gajadantabhaṅgasitayāsinvanta kīrtyā jagat
497.028. atha maitrakanyako bodhisattvastebhyo 'pi tathānuguṇinīṃ kathāmavadhārya samudrāvataraṇakṛtavyavasāyo mātaramupasṛtyovāca--amba, sārthavāhaḥ kilāsmākaṃ pitā purā/
497.029. tadanujñāṃ prayaccha, yadahamapi mahāsamudramavatariṣyāmīti/
497.030. sā pūrvameva bhartṛmaraṇaduḥkhena vigatajīvitāśā svasya tanayasya tenāsamlakṣitadāruṇena viyogaśokaśastreṇa bhṛśataraṃ pravidāryamāṇahṛdayeva svatanayamāha--
497.032. vatsa kena tavākhyātaṃ vinākāraṇaśatrunā/
497.033. jīvitaṃ kasya te 'niṣṭaṃ tvayā krīḍāṃ karoti kaḥ
498.001. <498>daivāt kathaṃcitsamprāptaṃ cakṣurekaṃ tvamadya me/
498.002. putrakleśābhāginyā mṛtyunā hriyase 'dhunā
498.003. na yāvadevaṃ mama duḥkhaśalyaṃ prayāti nāśaṃ pravidārya śokam/
498.005. kathaṃ nu tasyopari me dvitīyaṃ nipātyate pāpamayairamitraiḥ
498.007. yeṣāṃ ceto vividhavirasāyāsaduḥkhāprakampyam yaiḥ saṃtyaktaṃ kṛpaṇahṛdayairjīvitaṃ bhogalubdhaiḥ/
498.009. te saṃtyaktvā nayanagalitāśrupravāhārdravaktrān bandhūnajñā makaranilaye mṛtyave yānti nāśam
498.011. tanmāmanāthāṃ pratipālanīyāṃ tvajjīvitāśaikanibandhajīvām/
498.013. saṃtyajya yātuṃ kathamudyamaste mā sā kathā mā nu vaco madīyam(?)
498.015. svaprāṇasaṃdehakarīmavasthāṃ praviśya naikāntasukhaṃ prasādhyam/
498.017. saṃpattayo yena vaṇigjanasya tato 'hamevaṃ suta vārayāmi
498.019. sa tasyā hitārthaṃ madhurāṇyapi vacanakusumāni tṛṇamivāvadhūya sapragalbhatayā samavalambitavikatthāśobhaṃ kiṃcidīdṛśaṃ pratyāha--
498.021. varaṃ naiva tu jāyeran ye jātā nirdhanā janāḥ/
498.022. jātasya yadi duḥkhāni varaṃ mṛtyur na jīvitam
498.023. āśayā gṛhamāgatya dīnadīnāstapasvinaḥ/
498.024. arthino mama pāpasya yānti niḥśvasya durmanāḥ
498.025. ye śaktihīnā vibhavārjanādau te dehino duḥkhaśataṃ sahante/
498.027. lokaṃ punarduḥkhaśatopataptaṃ draṣṭaṃ na śaknomi cirāyamāṇaḥ
498.029. tasmādvilaṅghāmi vacastvadīyam yāsyāmi taṃ tvaṃ prajahīhi śokam/
498.031. tatraiva yāyāṃ nidhanaṃ samudre chinnaṃ mayā vā vyasanaṃ janasya
499.001. <499>atha maitrakanyako bodhisattvo mātaramapramāṇīkṛtya nirgatya gṛhādvārāṇasyāṃ puryāmātmānaṃ sārthavāhamityuddhoṣayāmāsa/
499.003. asyāmeva purā puraṃdarapurīpratispardhipuryāṃ vaṇik mitro nāma babhūva yatsuranaraprakhyātakīrtidhvajaḥ/
499.005. putrastasya mahāsamudramacirādyāsyatyamuṣmindine yātum ye vaṇijaḥ kṛtopakaraṇāste santu sajjā iti
499.007. atha maitrakanyako bodhisattvo vividhopakaraṇasambhārasādhanānāṃ samāgṛhītapuṇyāhaprasthānabhadrāṇāmupahṛtamaṅgalavividhānāṃ vaṇijāṃ pañcabhiḥ śataiḥ kṛtaparivāraḥ prasasāra/
499.008. mātā cainaṃ gacchatīti śrutvāha--mamaikaputraka, kva yāsyasīti karuṇakaruṇākranditamātraparāyāṇā komalavimalakamaladalavilāsālasābhyāṃ pāṇikamalābhyāṃ rucirakanakaghaṭitaghaṭavikaṭapayodharavarorubhāsuramuraḥ pragāḍhamabhitāḍayati/
499.011. bāṣpasaliladhārāparamparodbhavoparudhyamānakaṇṭhī anilabalākulitagalitasajalajaladapaṭalāvalīmalinakeśapāśā satvaratvaramabhigamya maitrakanyakasya bodhisattvasya pādayoḥ pariṣvajyaivamāha--mā māṃ putraka parityajaya yāsīti/
499.014. anartharāgagrahamūḍhabuddhayo narā hi paśyanti na kevalaṃ hitam/
499.016. satāṃ hitādhānavidhānacetasāṃ giro 'pi śṛṇvanti na bhūtavādinām
499.018. maitrakanyako 'pi dharaṇi{tala}niṃnāṃ mātaraṃ śokavaśyāṃ śirasi kupitacittaḥ pādavajreṇa hatvā/
499.021. muhurupacitaśokaḥ karmaṇā preryamāṇas tvaritamatirabhūt saṃprayātuṃ vaṇigbhiḥ
499.023. tataḥ sā mātā samutthāyāha--putraka,
499.024. mayi gamananivṛttiṃ kartumatyudyatāyām yadupacitamapuṇyaṃ macchirastāḍanātte/
499.026. vyasanaphalamanantaṃ mā tu bhūt karmaṇo 'sya punarapi guruvākyaṃ mātigāḥ svapnato 'pi
499.028. atha maitrakanyako bodhisattvo vividhavihārāyatanaparvatopavanagahvarasarittaḍāgārāmaramaṇīyatarānanekanagaranigamarkaṭagrāmādīnanuvicaran krameṇa samudratīraṃ saṃprāpya sajjīkṛtayānapātro bhujagapativadanavisṛtaśvasanacapalabalavilulitavipulavimalasalilamaruṇataruṇakiraṇanikararucirapadmarāgapuñjaprabhārāgarañjitormimālājalamasurasvarasamasuraparasureśvarakarodarasphuritahutavahaśikhāvalīkarālavajrapatanabhayanilīnadharaṇīdharaśikharaparāhatajaloddhatottuṅgataraṃgabhaṅgaraudraṃ samudramavatatāra/
500.001. <500>mahāanilotkṣiptataraṃgabhaṅgaiḥ samullasadbhiḥ khamivotpatantam/
500.003. saritsahasrāmburayapravāhairbhujairvilāsairiva gṛhyamāṇam
500.005. prakṣubdhaśīrṣoragabhīmabhogavyāvartitodvartitatoyarāśim/
500.007. tanmūrdhni ratnodgataraśmipuñjaṃ jvālākalāpocchruritormicakram
500.009. ahipativadanādvimuktatīvrajvalitaviṣānaladāhabhīmaśaṅkham/
500.011. timinakhakuliśāgradāritādriṃ tadacalapādahatāmbumīnavṛndam
500.013. tuṅgataraṃgasamudgatatīraṃ tīranilīnakalasvanahaṃsam/
500.015. haṃsanakhakṣatadāruṇamīnaṃ mīnavivartitakampitavelam
500.017. ratnalatāvṛtabhāsuraśaṅkhaṃ śaṅkhasitendugabhastivivṛddham/
500.019. vṛddhabhujaṃgamahābhavaraudraṃ raudramahāmakarāhatacakram
500.021. khagapatisavilāsapāṇivajraṃ prahatavipāṭitadṛṣṭimūlarandhram/
500.023. pramuditajaladantidantakoṭipramathitanaikavilāsakalpavṛkṣam
500.025. tadeva sa saṃlakṣya tīraparyantarekhaṃ prakaṭavikaṭārtagartodarabhramadbhramitajhaṣabhujagakulamaṇḍalaṃ naikavicitrādbhutāścaryamatiśayamambhasāmālayamatikrāmatastasya dharaṇīdharaśikharavipulātmabhāvasya makarakaripatervivartamānasya samutthitairurvīdharākāradāruṇaiḥ pramuktakalakalārāvaraudrairmahadbhiḥ salilanivahairutpīḍyamānaṃ tadyānapātraṃ maraṇabhayaviṣādabhraśyamānagātrairdīnaruditākranditamātraparāyaṇaiḥ samyānapātrakaiḥ saha sahaiva salilanidheradhaḥ praveṣṭumārabdham/
500.030. urvīdharākārataraṃgatuṅgairugrairyugāntānilacaṇḍavegaiḥ/
500.032. tadyānapātraṃ jaladherjalaughairāsphālyamānaṃ vidadāra madhye
501.001. <501>daṃṣṭrākarāle jhaṣavavaktrarandhre kaścinmamārārtaravastapasvī/
501.003. kecijjalodgāraniruddhakaṇṭhā jagmur nirucchvāsagirā vyasutvam
501.005. gatvāpi kecitphalakairmahadbhirambhonidhestīramavekṣamāṇāḥ/
501.007. dūrāmbusaṃtānapariśramārtāstrāsākulā nedurudīrṇanādāḥ
501.009. atha maitrakanyako bodhisattvastena mahatā vyasanopanipātenāpyanāpatitabhayaviṣādadainyāyāsamanāḥ samavalambya mahaddhairyaparākramaṃ sasambhramaṃ phalakamādāya prasasāra/
501.010. tato 'sau samapavanagamanajavajanitasavilāsagatibhiḥ salilaplavairitastataḥ samākṣipyamāṇo nirāhāratayā ca parimlāyamānanayanavadanakamalaścānyairbahubhirahorātrairyathākathaṃcittasya durvagāhasalilasya mahārṇavasya dakṣiṇaṃ tīradeśamāsasāda/
501.014. tīrtvā tamambhonidhimapragādhamāsādya tīraṃ phalakaṃ mumoca/
501.016. saṃsmṛtya māturvacanaṃ sa pāṇā vyāsajya mūrdhānamidaṃ jagāda
501.018. śṛṇvanti ye nātmahitaṃ gurūṇāṃ vākyaṃ hitārthodayakāryabhadram/
501.020. teṣāmimāni vyasanāni puṃsāmāvāhayanti prabhavanti mūrdhni
501.022. taireva naikavyasanapradasya toyendubimbasthitabhaṅgurasya/
501.024. prāptaṃ phalaṃ janmataroḥ sudhībhirye mānayantīha giro gurūṇām
501.026. māturhitāyaiva sadodyatāyāḥ prollaṅghya vākyaṃ mama duṣkṛtasya/
501.028. puṣpam yadīdṛgbharapāpadāruṇaṃ prāntaṃ gamiṣyāmi kadā phalasya
501.030. hutavahahatalekhātyantaparyantaraudraṃ gamanapatitamugraṃ vismayātyantavajram/
501.032. guruśirasi dadhānaḥ pādavajraṃ khalo 'haṃ kathamavanividāryaśvabhrarandhre na lagnaḥ
502.001. <502>ye santo hitavādināṃ sphuṭadhiyāṃ saṃpādayante giriḥ śreyaste samavāpnuvanti niyataṃ kravyādapuryām yathā/
502.003. ye tūtsṛjya mahārthasāradayitāṃ vācaṃ śrayante 'nyathā dustāre vyasanodadhau nipatintāḥ śocanti te 'ham yathā
502.005. tato 'sau krameṇa khadiravarasaralaniculabakulatamālatālanālikeradrumavanagahanaṃ pravaravāraṇavarāhacamaraśarabhaśambaramahiṣaviṣāṇakarṣaṇapatitamathitavividhamālulatājāladuḥsaṃcaraṃ kvacitkṣubhitakesarininādabhayacakitavanacarakulākīrṇacaraṇaṃ kathaṃcidapi śabaramanujajanacaraṇākṣuṇṇaparyantamanucaran kvacit sthitvaivamāha--
502.009. ete dāḍimapuṣpalohitamukhāḥ pronmuktakolāhalā hāsādarśitadantapaṅktivirasāḥ śākhāmṛgā nirbhayāḥ/
502.011. sarpān bhīmaviṣānalasphuradurujvālākarālasphuṭān hatvā pāṇitalaiḥ prayānti vivaśāḥ phūtkārabhītā nunaḥ
502.013. ramye kuṅkumaśākhināmaviralacchāyākuthāśītale mūle komalanīlaśādvalavati pravyaktapuṣpotkare/
502.015. vaṃśaistālaravaiḥ sagītamadhuraiḥ pracchedasampādibhiḥ saṃgītāhitacatasaḥ pramuditā gāyantyamī kinnarāḥ
502.017. tato nātidūramatisṛtya mahīdharavarākāraṃ parvataṃ dadarśa/
502.018. kvacidugrataracārumaṇiprabhayā surabhīkṛtabhīmaguhāvicaram/
502.020. kvaciduddhatakinnaragītaravaṃ pratibuddhasasambhramanāgakulam
502.022. capalānilavellitapuṣpataruṃ tatumandiramūrdhni caladbhramaram/
502.024. bhramaradhvanipūrṇaguhākuharaṃ kuharasthitaraudrabhujaṃgakulam
502.026. pakṣivirājitaparvataśṛṅgaṃ śṛṅgaśilātalasaṃsthitasiddham/
502.028. siddhavadhūjanaramyanikuñjaṃ kuñjanisevitamattaśakuntam
502.030. mattaśikhaṇḍikalasvararamyaṃ ramyaguhāmukhanirgatasiṃha/
502.032. siṃhaninādabhayākulanāgaṃ nāgamadāmbusugandhisamīram
503.001. <503>kvacidupacitavāraṇadantaśikhāśanidāritaśikharatataṃ pravirūḍhavilāsaśikhāgaruvṛkṣavanam/
503.002. kvaciduparipayodharabhārataraladhvanirañjitaśikhikulāviṣkṛtapicchakalāpavicitritacārutaṭam/
503.003. kvacidanilavikampitapuṣpataruṃ skhalitojjvalasurabhibalaṃ kusumaprabalaprativāsitasānuśikham
503.004. tathāparaṃ dadarśa--
503.005. likhantaṃ karālair nabhaḥ śṛṅgajālaiḥ kṣipantaṃ mayūkhaistamaḥ sāgarāṇām/
503.007. vahantaṃ samabhrāmbarāmadrigurvīṃ kṣarantaṃ kvacit kāñcanāmbhaḥpravāham
503.009. phalitāmalakāsanakalpataruṃ tarukhaṇḍavirājitasānuśikham/
503.011. śikharasthitadevavadhūmithunaṃ mithunairdahatāṃ vayasā madhuram
503.013. kvacidarkamahārathacakranipātavikhaṇḍitamayūkhakalāpakarālitanaikamahāmaṇipallavasaṃcayaṃ maulibharāvanatonnatabhāsuravajradharam/
503.015. kvacidindrakarīndravimardataraṃganayabhramitapracalatkalahaṃsakulāvalihāranabhassaridambuvidhautaśilam/
503.017. kvacidaṇḍajarājavilāsasamucchritayakṣamahābhujavajravipāṭitasāgaravāritaloddhṛtapannagabhogadharam/
503.019. kvacideva surāsurasamyugaśastravipannamahāsuravidrutaśoṇitaraṅgamahāvalayam
503.021. dṛṣṭvaivamāha--
503.022. ete parvataśṛṅgavandanatarucchāyāsthalaṃ saṃsṛtāḥ karṇaprāvaraṇaṃ navāruṇakaracchāyāsamānaśriyaḥ/
503.024. prekṣante madavārilolamadhuliṭprollīḍhagaṇḍasthalaṃ darpāt kesariṇo balena mahatā pronmathyamānā gajam
503.026. ityevamasāvatikāntāradurgaṃ salilaphalāhāramātraparāyaṇaḥ paribhrannajñānatamaḥpaṭalāvaguṇṭhitamiva jagat saṃsārapaṅke tribhuvanasvāmīvodayad ramaṇakaṃ nāma nagaraṃ dadarśa/
503.028. samucchritottuṅgacalatpatākaiḥ patatpatatrisvanavāvadūkaiḥ/
503.030. suvarṇasālairmaṇihemaśṛṅgairmahīdharākāragṛhaiḥ suguptaiḥ
503.031. nilīnapadmālikulālipadmaiḥ samunmiṣatpadmarajaḥpiśaṅgaiḥ/
504.001. <504>kalapralāpāṇḍajarāvaramyairmandānilairāvasthīkṛtaṃ sadā
504.003. surakarikarajadhnakalpavṛkṣairmarakataratnatṛṇaiḥ śukāṃśunīlaiḥ/
504.005. maṇikanakalatānibaddhaśākhaiḥ kvacidurubhistarubhiḥ prakāmahāri
504.007. vikasitanavakarṇikāragauraiḥ kanakagṛhairbahuratnaśṛṅgacitraiḥ/
504.009. svakiraṇaruciroruratnasānoracalapateḥ sakalaśriyaṃ dadhānam
504.011. kvacidamaravilāsinīkarāgraprahatamahāmurajasvanābhirāmam/
504.013. kvaciduparipayodatūryanādapramuditamattaśikhaṇḍivṛndakīrṇam
504.015. tatastaddarśanāt samutpannajīvitāśo 'sau ramaṇaṃ nagaramupasasarpa/
504.015. tasmānnagarādviniḥsṛtya catasro 'psaraso dravitanavakanakarasarāgāvadātamūrtayaḥ pravikasitāmbujakusumarucakarucinayanayugalotpalavilāsāḥ kvaṇadruciravividhamaṇimekhalāpabhā(prāgbhā)ramandavilāsagatayaḥ kanakakalaśākārapṛthutarapaodharabharāvanamitatanumadhyā divasakarakarasparśavibodhitāmlānakamalapalāśabhāsurādharakisalayā vividhavibhūṣaṇaśatā nirāmayadarśanāḥ śirasi viracitobhayakamalāñjalayo maitrakanyasya bodhisattvasya pādayorvinyasitaśirasaḥ prāhuh--
504.021. susvāgataṃ candrasamānanāya nārījanaprītivivardhanāya/
504.023. kṛpāmṛtāhlāditamānasāya bodhau cirābaddhaviniścyayāya
504.025. adyaiva duḥkhāni śamaṃ gatāni adyaiva no jīvitamāttasāram/
504.027. niratyayapremaviśeṣabhadrāṇyadyaiva saukhyāni puraḥ sthitāni
504.029. imāni duḥkhāṅkuśakhaṇḍitāni manāṃsi naḥ śokaparikṣatāni/
504.031. bhavantamāsādya vasantakāle vanāntarāṇīva vijṛmbhitāni
505.001. <505>yānyarjitānyanyabhavāntareṣu karmāṇi śuklāni śubhodayāni/
505.003. teṣāṃ phalaṃ vīkṣaṇameva te 'laṃ saṅgastvayā kiṃ punareva dīghyam (rgha?)
505.005. adyaiva mā bandhusuhṛdviyogaśokaṃkathāḥ kasya na santyapāyāḥ/
505.007. dāsyo vayaṃ te 'psarasaścatasrah chāyā na te laṅghayituṃ samarthāḥ
505.009. ratnāni vāsāṃsi samujjvalāni śayyāśrayāścārutarā vayaṃ ca/
505.011. saṃtyabhartāḥ surarājayogyā śaktirvidheneha(?) sukhaṃ bhajasva
505.013. api ca/
505.014. duḥkhe mahatyapratikāraghore ye vartamānāściramudvahanti/
505.016. te duḥkhabhāropanipātamūḍhāstatraiva śīghraṃ nidhanaṃ prayānti
505.018. nitye viyoge maraṇāt puraḥsthite śocanti te deśakṛte viyoge/
505.020. saṃsmṛtya rogopanipātamūḍhāḥ kāmaprahārādviṣamaṃ prapannāḥ
505.022. śabdāyamānavaranūpuramekhalābhirādiśyamānabhavanaṃ pravarāpsarobhiḥ/
505.024. haimādriśṛṅgamiva tatpuramāviśantaṃ nemuḥ kṛtāñjalipuṭā bahavo 'pi tatra
505.026. anyaiśca punah--
505.027. kiṃ dīptaraśmirvinigūḍharaśmiḥ kiṃ puṣpaketuḥ sahasāvatīrṇaḥ/
505.029. hā kiṃ vinikṣipya kharāgravajro nāthaḥ surāṇāmiti tarkito 'bhūt
505.031. timiranikaralekhyāḥ śyāmalopakṣmalekhyāh(?) sphuṭitakanakahārā nyastaratnojvalāṅgāḥ/
506.001. <506>vipulabhavanamālājālavātāyanasthāḥ pramuditamanaso 'nyāścikṣipuḥ srastakāñcayaḥ
506.003. ratnapradīpaprahatāndhakāraṃ muktāphalapraruciroruharmyam/
506.005. calatpatākāgravibhinnameghaṃ gehaṃ viveśāpsarasāṃ hi tāsām
506.007. tāsāṃ vilāsairgamanaiḥ salīlairhāsaiḥ kaṭākṣairmadhuraiḥ pralāpaiḥ/
506.009. krīḍan sa kālaṃ na viveda yātaṃ sarvātmanā rāgaparītacetāḥ
506.011. pratyahaṃ ca dakṣiṇena gamanaṃ vārayanti sma/
506.011. so 'pi yathā yathā nivāryate, tathā tathā tayā diśā gamanāyautsukyamanā babhūva/
506.013. yatrāyaṃ vāryate loko janena hitabuddhinā/
506.014. viparyastamatistatra janaḥ sa paridhāvati
506.015. yadi kuryādayaṃ loke suhṛdāṃ vacanaṃ hitam/
506.016. paraiti svargaṃ pātāle śvabhre vā svapnato 'pi na
506.017. atha maitrakanyako bodhisattvastāsāmapsarasāmaparijñātagamanaprayojano dakṣiṇasyāṃ diśi padavīmāruhya vrajan sadāmattakaṃ nāma nagaraṃ dadarśa/
506.018. tasmādapi nagarādaṣṭāpsarasaḥ sasambhramaṃ niḥsṛtya taṃ mahāsattvaṃ praveśayāmāsuḥ/
506.019. tatrāpyaticiraṃ ratimanubhūya pratiṣiddhamānagamanakriyastenaiva dakṣiṇena pathā gacchannandanaṃ nāma nagaraṃ dadarśa/
506.020. tasmādapi ṣoḍaśāpsarobhirabhigamya satkṛtya praveśayāmāse/
506.021. tatrāpi ciraṃ krīḍāṃ sevitvā tasmādapi brahmottaraṃ nāma nagaraṃ prayayau/
506.021. tatrāpi dvātriṃśatāpsarobhiḥ prabhūtasatkāraṃ viṣayasukhaṃ bhuktvā tāḥ prāha--
506.023. icchāmi gantuṃ tadahaṃ bhavantyo mā matkṛte śokahrade śayīdhvam/
506.025. saṃpātabhadrāṇi hi kasya nāma viśleṣaduḥkhāni na santi loke
506.027. sthitvāpi yenaiva ciraṃ viyogaḥ śatroḥ kṛtāntādbhavitāntakāle/
506.029. tenaiva netrāśrujalārdragaṇḍān yuṣmān vihāyādya yiyāsurasmi
506.031. vātāhatāmbhodhitaraṃgalole ye jīvaloke bahuduḥkhabhīme/
507.001. <507>viśleṣaduḥkhāya ratiṃ prayānti teṣāṃ paro nāsti vimūḍhacetāḥ
507.003. athāpsarasastāḥ samastāstadgamanaviyogaśokaropitahṛdayāḥ sasambhramāḥ kamalakuvalayakunmalavilāsā nalinya iva śirasi viracitobhayakamalāñjalayaḥ prāhuh--
507.005. asmāsu te kartumaniṣṭamiṣṭaṃ kathaṃ hi bhaktipraṇayārpitāsu/
507.007. so 'nyena ekagrahaṇīyarūpaḥ śarīradānena vayo 'grahītte
507.009. gatvā tannagaratrayam yadapi he svāminnihāpyāgataḥ saṃprāptā viṣayopabhogamadhurāḥ saṃpattayaste ciram/
507.011. gantavyaṃ na punastvayā subahunā proktena kim yāsi cet saṃsmartāsi vipatsamudrapatito vākyaṃ hi no duḥkhitaḥ
507.013. bodhisattvaḥ prāha--
507.014. yadabhyāsavaśānnṛrṇāmudayaḥ saṃpadasthirā/
507.015. kathaṃ teṣu nivāryerannivarteran kathaṃ nu vā
507.016. niyojanīyāḥ suhṛdo 'suhṛdbhir yasmin hite karmaṇi nityakālam/
507.018. nivāraṇaṃ tatra tu ye prakurvate te śatravo mitratayā bhavanti
507.020. divyaṃ prāpya sukhaṃ pure ramaṇake saṃcoditaḥ karmaṇā āyāto 'smi niṣevaṇāya paraṃ saukhyaṃ sadāmattakam/
507.022. saṃprāpto 'smi tataḥ svakarmakuśaleneṣṭaṃ puraṃ nandanaṃ tasmādāgatakasya yūyamadhunā pronmūlitā bhūmayaḥ
507.024. tasmādato me gamanaṃ bhavantyo mā vārayadhvaṃ na hi no 'styapāyaḥ/
507.026. asmādviśeṣāṇi sukhāni manye lapsye 'hamityuccalito 'hamadya
iti/
507.028. atha maitrakanyako bodhisattvastāsāmapsarasāṃ hitamapi vākyamahitamivāvajñayā tiraskṛtya tenaiva dakṣiṇena pathā gacchan dadarśa mahārgalapraghaṭitaprakaṭapuṭacaturdvāradāruṇaṃ sureśvareṇāpyabhedyottuṅgāyasaviśālaprākārapariveṣṭitamantarbhramaccakramaṇḍalālokapramuktadamadamāśabdagambhīrabhairavamāyasaṃ nagaram/
507.031. tasya ca dvāradeśamupacakrāma/
508.001. <508>samprāptamātrasya tu tatkṣaṇena dvāraṃ ca pusphoṭa kapāṭabhāram/
508.003. vajrāgradhāroparibhinnasānorvindhyācalasyeva nitambakukṣiḥ
508.005. tato maitrakanyako bodhisattvo 'tra viveśa/
508.006. praviṣṭamātrasya tu tatkṣaṇena dvāraṃ parikṣiptakapāṭayantram/
508.008. tatkarmavāyuprabhavairmahadbhiḥ kṣaṇādbhujāgrairiva saṃjaghāṭa
508.010. aśrauṣīcca pragāḍhavedanāviklavahṛdayapuruṣasyāntaḥprākārāntaratiraskṛtaparamabhīṣaṇanirnādaṃ sakalajanottrāsanamuccarantam/
508.011. śrutvā ca dvāradeśaṃ tvaritamatirlalaṅgha/
508.012. praviṣṭamātrasya tato dvitīyamāsphālitaṃ dvāramivāparuddham/
508.014. paryantakālānilavegaviddhaṃ dvāraṃ surāṇāmiva vajrakalpam
508.016. tato maitrakanyako bodhisattvaḥ praviveśa/
508.017. praviṣṭamātrasya punastṛtīyaṃ dvāraṃ parikṣiptakapāṭayantram/
508.019. kṣaṇādabhūttannagaraṃ ca sarvaṃ bhrāntaṃ ca kṛtsnaṃ sa dadarśa bhītaḥ
508.021. tato maitrakanyako bodhisattvaḥ paśyati sma tamatidāruṇākārapramāṇaṃ krūrājvalanamālāliṅgitamudāreṇa paṭupavanavikīryamāṇadhūmapaṭalāndhakāradurdinena sphuratkphuliṅgāvalikarāladarśanenāyasena mahatā bhramatā cakreṇa dārviva pravidāryamāṇamūrdhānaṃ svaśiraḥpravigalitaśoṇitavasārasāhāramātravidhṛtaprāṇaśeṣam/
508.024. samīpaṃ copagamyainaṃ paryapṛcchat--
508.025. kiṃ nāgo 'si suro 'si kinnaravaro yakṣo 'si kiṃ mānuṣaḥ kiṃ vidyādharasainikaḥ kimasi vā daityaḥ piśāco 'si vā/
508.027. kiṃ vākāri bhavāntareṣu bhavatā karmātiraudraṃ svayam yāsyāmi vyasanaṃ duruttaramidaṃ bhujyaṃ phalaṃ krandayat
508.029. puruṣaḥ prāha--
508.030. nāhaṃ nāgo naiva yakṣo na devo daityo nāhaṃ nāpi gandharvarājaḥ/
509.001. <509>rakṣo nāhaṃ nāpi vidyādharo 'pi jātistulyā saṃpratīhi tvayā naḥ
509.003. bodhisattvaḥ prāha--
509.004. kiṃ karma bhramatā tvayā kumatinā saṃsāradurge kṛtam yenedaṃ jvalitānalaṃ śirasi cakraṃ bhramatyāyasam/
509.006. puruṣaḥ prāha--
509.007. nānāduṣkarakārikā bhagavatī saṃsārasaṃdarśikā tatra śreyaḥsukhopapādanaparā matsnehabaddhāśayā
509.009. yāṃ loke pravadanti sādhumatayaḥ kṣetraṃ paraṃ prāṇināṃ daivāveśavaśādakāryagurukastasyā jananyā mahat/
509.011. sādho prāskhalayaṃ śiraḥpraharaṇaṃ pādena pāpāśayas tenedaṃ jvalitānalaṃ śirasi me cakraṃ bhramatyāyasam
509.013. atha bodhisattvastasya puruṣasya pravacanapratodena saṃcoditahṛdayastāṃ parajugupsāmātmanyanupaśyannāha--
509.015. anyaṃ jugupsāmyahamalpabuddhirātmānamevādya nininda ajñaḥ/
509.017. yeṣu svayaṃ doṣaguṇeṣu magnas taireva lokaṃ kathamaṅkayāmi
509.019. mayāpi yanmātari dakṣiṇīyaih (ṇāyām?) kṛto 'parādhaḥ puruṣādhamena/
509.021. tasyaiva pāpasya phalāni bhoktumullaṅghya toyāvalimāgato 'smi
509.023. atha tasya vacanānantarameva prabhinnanavakuvalayadalanirmalānnabhastalāt sajalajaladaninādagambhīradhīro dhvaniruccacāra--
509.025. kiṃ na paśyati karmāṇi balavanti śarīriṇām/
509.026. lokālokāntarasthāyī pāśeneva vikṛṣyate
509.027. ye baddhā viṣayeṇa duḥkhanigaḍenāyāsakarmotkaṭe ye tyaktvā guruvākyamandhamatayaḥ pāpāśrayaṃ kurvate/
509.029. muktāḥ karmabhireva duḥkhanigaḍapracchedaśūraiḥ śubhair mānuṣyam yadavāpya mūḍhamatayo dūre sthitā jarmiṇah (janminah?)
509.031. atha tasya vacanānantarameva karmānilāvegotkṣiptamiva taccakraṃ ciṭiciṭāyamānadahanakaṇacayodgāraraudraṃ tasya mūrdhnaḥ samabhyudgamya maitrakanyakasya bodhisattvasya śiraḥ pravidārayad bhramitumārabdham/
509.034. kṣaṇātsa reje rudhirapravāhairmūrdhnā cyutaiḥ snātasamastamūrtiḥ/
510.001. <510>prabhinnacakrāgravibhinnamūrdhnā airāvaṇasyeva tanuḥ patantī
510.003. tataḥ sa puruṣo hā heti mūrdhnā pravidāhajena tīvreṇa duḥkhena samākramyamāṇaśarīrakaṃ maitrakanyakaṃ bodhisattvamāha--
510.005. divyāṅganāgītamanoharāṇi cittapramododayasādhanāni/
510.007. saṃtyajya karmāda parāṇi tāni prāptastvidaṃ sthānamanantaduḥkham
510.009. devālayaṃ divyasukhopabhogaṃ ko nāma saṃprāpya śubhairatulyaiḥ/
510.011. nityaṃ jvaladvahniśikhākareṇa saṃprārthayedbhīmamapāyagartam
510.013. bodhisattvaḥ prāha--
510.014. sattālikolāhalasaṃkulāni vanāni puṣpojjvalamastakāni/
510.016. saṃtyajya nāgā vyasanaṃ sahante yayā tayecchālatayā gato 'ham
510.018. rājyāni vistīrṇadhanojjvalāni vihāya nārīmukhapaṅkajāni/
510.020. yuddhe mriyante bahavo narendrā yayā tayecchālatayā gato 'ham
510.022. samutpatattuṅgataraṃgarodrau bhramajjalāvartavimuktanāde/
510.024. mahodadhau yānti narāḥ praṇāśam yayā tayecchālatayā gato 'ham
510.026. niratyayātyantikasaukhyasādhanaṃ narāmaraśrīsukhasiddhimārgam/
510.028. munīśvarāṇāṃ vratamutsṛjanti yayā tayecchālatayā gato 'ham
510.030. teṣāṃ munīnāṃ vigatavyathānāṃ deyaṃ kathaṃ pādarajena mūrdhni/
510.032. yairlaṅghitāstīvraviṣapracaṇḍā āśāprapātā bahuduḥkhabhīmāḥ
511.001. <511>kiṃ tadbhavedduḥkhamatīva tīvraṃ kā vā vipattirbahuduḥkhayoniḥ/
511.003. tṛṣṇāviṣāgnikṣatacittavṛtteryā dūrataḥ saṃparivartinī syāt
511.005. api ca he sādho,
511.006. karmaṇā parikṛṣṭo 'smi vartamāno 'pi dūrataḥ/
511.007. karṣati prāṇinastatra phalam yatra prayacchati
511.008. api ca--
511.009. kati varṣasahasrāṇi kati varṣaśatāni ca/
511.010. pradīptamāyasaṃ cakraṃ mama mūrdhni bhramiṣyati
511.011. puruṣaḥ prāha--
511.012. ṣaṣṭivarṣasahasrāṇi ṣaṣṭivarṣaśatāni ca/
511.013. pradīptamāyasaṃ cakraṃ tava mūrdhni bhramiṣyati
511.014. bodhisattvaḥ prāha--
511.015. etadbhāsuravahnipiṅgalaśikhājvālākalāpojjvalaṃ ko 'nyo 'vabhramitaṃ prayāsyati samaṃ chittvā paraścaiṣyati/
511.017. puruṣaḥ prāha--
511.018. yo mātaryapakārakartumanasaḥ kṛtvā samāyāsyati tasyedaṃ śirasi bhramiṣyati punarmūrdhnā tava pracyutam
511.020. atha bodhisattvastena mūrdhnā pravidāhajena tīvreṇa duḥkhena samākulahṛdayo 'pi sattveṣvananteṣu samutpāditatīvrakāruṇyāśayastaṃ puruṣamābabhāṣe--
511.022. kṣapitasakalarāgakleśajālāndhakārā gaganatalanilīnā yogino ye namasyāḥ/
511.024. sphuritakaṭakahārāḥ prajvalanmaulayo ye punaramarasamūhāste 'pi śeṇvantu santaḥ
511.026. kṛtvā duścaritaṃ svamātari jagatkṛtsnam yadi prodvahedetatprajvalitāgnirāgakapilaṃ cakraṃ bṛhanmūrdhani/
511.028. kalpaṃ kalpasamairahobhirayutān voḍhuṃ cirāyotsahe sattvārthaṃ pratipadyamānamasya hi me cittaṃ na saṃkhidyate
511.030. atha tasya sarvasattvapriyasya maitrakanyakasya bodhisattvasya vacanānantarameva mūrdhnā samutpāṭyotkṣiptamiva taccakraṃ saptatālocchrayāccakraṃ nabhastalaṃ samutpatyāvatasthe/
511.032. reje taccapalānilāhatacalajjvālākalāpojjvalaṃ cakraṃ khe parivartamānamasakṛtpronmuktabhīmasvanam/
511.034. udyadbimbamivāruṇasya sakalapronmuktaraśmyutkaraṃ ratnādyaiḥ pravilambamānamamalairvaiḍūryabhittyāśrayaiḥ
512.001. <512>tataḥ sravannirjharavāricāriṇaḥ samīraṇollāsitapuṣpaśākhinaḥ/
512.003. nabho vicumbyāyataśṛṅgabāhavaścakampire bhūmibhṛto hatā iva
512.005. bhujaṃgavikṣobhasamudgatormayaḥ payodharadhvānagabhīranādinaḥ/
512.007. jalālayā ratnaśikhānivāsinastadātivelāsalilairlalaṅghire
512.009. pramuktaniḥśeṣamayūkhabhāsuraṃ rarāja khe maṇḍalamaṃśumālinaḥ/
512.011. ravermayūkhāṅkuradanturāntarāddiśaḥ samantāddadṛśuḥ sphuṭaśriyaḥ
512.013. sphurattaḍiddāmavirājitorasaḥ surendracāpapratibaddhakaṅkaṇāḥ/
512.015. payomucaḥ kiṃcidavāsrutāmbhaso vitānavadvyomani te virejire
512.017. srajo vicitrā vinipeturambarāt vituṣṭuvurhṛṣṭatarā divaukasaḥ/
512.019. cirapragāḍhavyasanā hatārtayaḥ kṣaṇādabhūvan bahavo nirāmayāḥ
512.021. jvalati viṣamacakre prāntadīrṇordhvakāyo galitarudhiradhārāsiktasarvāṅgakāyaḥ/
512.023. bhagavati guṇarāśau saṃprasādya svacittaṃ svagṛhamiva sa sādhurdyāmayāttatkṣaṇena
512.025. dānodakamahattīrthe śīlaśaucasunirmale/
512.026. kṣamāsurabhiśītācche vīryāgādhapravāhake
512.027. dhyānastimitagambhīre prajñāpadmaprabodhake/
512.028. tasmin bodhimahātīrthe sthitvā bodhipurotsukaḥ
512.029. prakṣālayeccheṣapāpaṃ tuṣite 'sau yayau mudā/
512.030. tatrastho 'pyaciraṃ reme dṛṣṭvā lokaṃ kṛpānvitaḥ
Original text: Divyāvadāna · Edition: L. Vaidya, Mithila 1959 (Buddhist Sanskrit Texts ; 20) · Data entry Kensuke Okamoto · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0