Devi Bhagavata Purana · Chapter 9.50

devyā āvaraṇapūjāvidhivarṇanam
nārada uvāca
śrutaṃ sarvamupākhyānaṃ prakṛtīnāṃ yathātatham /
yacchrutvā mucyate janturjanmasaṃsārabandhanāt

adhunā śrotumicchāmi rahasyaṃ vedagopitam /
rādhāyāścaiva durgāyā vidhānaṃ śruticoditam

mahimā varṇito'tīva bhavatā parayordvayoḥ /
śrutvā taṃ tad‌gataṃ ceto na kasya syānmunīśvara

yayoraṃśo jagatsarvaṃ yanniyamyaṃ carācaram /
yayorbhaktyā bhavenmuktistadvidhānaṃ vadādhunā

śrīnārāyaṇa uvāca
śṛṇu nārada vakṣyāmi rahasyaṃ śruticoditam /
yanna kasyāpi cākhyātaṃ sārātsāraṃ parātparam

śrutvā parasmai no vācyaṃ yato'tīva rahasyakam /
mūlaprakṛtirūpiṇyāḥ saṃvido jagadud‍bhave

prādurbhūtaṃ śaktiyugmaṃ prāṇabuddhyadhidaivatam /
jīvānāṃ caiva sarveṣāṃ niyantṛprerakaṃ sadā

tadadhīnaṃ jagatsarvaṃ virāḍādicarācaram /
yāvattayoḥ prasādo na tāvanmokṣo hi durlabhaḥ

tatastayoḥ prasādārthaṃ nityaṃ seveta taddvayam /
tatrādau rādhikāmantraṃ śṛṇu nārada bhaktitaḥ

brahmaviṣṇvādibhirnityaṃ sevito yaḥ parātparaḥ /
śrīrādheti caturthyantaṃ vahnerjāyā tataḥ param

ṣaḍakṣaro mahāmantro dharmādyarthaprakāśakaḥ /
māyābījādikaścāyaṃ vāñchācintāmaṇiḥ smṛtaḥ

vaktrakoṭisahasraistu jihvākoṭiśatairapi /
etanmantrasya māhātmyaṃ varṇituṃ naiva śakyate

jagrāha prathamaṃ mantraṃ śrīkṛṣṇo bhaktitatparaḥ /
upadeśānmūladevyā goloke rāsamaṇḍale

viṣṇustenopadiṣṭastu tena brahmā virāṭ tathā /
tena dharmastena cāhamityeṣā hi paramparā

ahaṃ japāmi taṃ mantraṃ tenāhamṛṣirīḍitaḥ /
brahmādyāḥ sakalā devā nityaṃ dhyāyanti tāṃ mudā

kṛṣṇārcāyāṃ nādhikāro yato rādhārcanaṃ vinā /
vaiṣṇavaiḥ sakalaistasmātkartavyaṃ rādhikārcanam

kṛṣṇaprāṇādhidevī sā tadadhīno vibhuryataḥ /
rāseśvarī tasya nityaṃ tayā hīno na tiṣṭhati

rādhnoti sakalānkāmāṃstasmād‌rādheti kīrtitā /
atroktānāṃ manūnāṃ ca ṛṣirasmyahameva ca

chandaśca devī gāyatrī devatātra ca rādhikā /
tāro bījaṃ śaktibījaṃ śaktistu parikīrtitā

mūlāvṛttyā ṣaḍaṅ‌gāni kartavyānītaratra ca /
atha dhyāyenmahādevīṃ rādhikāṃ rāsanāyikām

pūrvoktarītyā tu mune sāmavede vigītayā /
śvetacampakavarṇābhāṃ śaradindusamānanām

koṭicandrapratīkāśāṃ śaradambhojalocanām /
bimbādharāṃ pṛthuśroṇīṃ kāñcīyutanitambinīm

kundapaṅ‌ktisamānābhadantapaṅ‌ktivirājitām /
kṣaumāmbaraparīdhānāṃ vahniśuddhāṃśukānvitām

īṣaddhāsyaprasannāsyāṃ karikumbhayugastanīm /
sadā dvādaśavarṣīyāṃ rat‍nabhūṣaṇabhūṣitām

śṛṅ‌gārasindhulaharīṃ bhaktānugrahakātarām /
mallikāmālatīmālākeśapāśavirājitām

sukumārāṅ‌galatikāṃ rāsamaṇḍalamadhyagām /
varābhayakarāṃ śāntāṃ śaśvatsusthirayauvanām

rat‍nasiṃhāsanāsīnāṃ gopīmaṇḍalanāyikām /
kṛṣṇaprāṇādhikāṃ vedabodhitāṃ parameśvarīm

evaṃ dhyātvā tato bāhye śālagrāme ghaṭe'thavā /
yantre vāṣṭadale devīṃ pūjayettu vidhānataḥ

āvāhya devīṃ tatpaścādāsanādi pradīyatām /
mūlamantraṃ samuccārya cāsanādīni kalpayet

pādyaṃ tu pādayordadyānmastake'rghyaṃ samīritam /
mukhe tvācamanīyaṃ syāttrivāraṃ mūlavidyayā

madhuparkaṃ tato dadyādekāṃ gāṃ ca payasvinīm /
tato nayetsnānaśālāṃ tāṃ ca tatraiva bhāvayet

abhyaṅ‌gādisnānavidhiṃ kalpayitvātha vāsasī /
tataśca candanaṃ dadyānnānālaṅ‌kārapūrvakam

puṣpamālā bahuvidhāstulasīmañjarīyutāḥ /
pārijātaprasūnāni śatapatrādikāni ca

tataḥ kuryātpavitraṃ tatparivārārcanaṃ vibhoḥ /
agnīśāsuravāyavyamadhye dikṣvaṅ‌gapūjanam

kṛtvā paścādaṣṭadale dakṣiṇāvartato'grataḥ /
mālāvatīmagradale vahnikoṇe ca mādhavīm

rat‍namālāṃ dakṣiṇe ca nairṛtye tu suśīlakām /
paścāddale śaśikalāṃ pūjayenmatimānnaraḥ

mārute pārijātāṃ cāpyuttare ca parāvatīm /
īśānakoṇe sampūjyā sundarī priyakāriṇī

brāhmyādayastu tadbāhye'pyāśāpālāṃstu bhūpure /
vajrādikānyāyudhāni devīmitthaṃ prapūjayet

tato devīṃ sāvaraṇāṃ gandhādyairupacārakaiḥ /
rājopacārasahitaiḥ pūjayenmatimānnaraḥ

tataḥ stuvīta deveśīṃ stotrairnāmasahasrakaiḥ /
sahasrasaṃkhyaṃ ca japaṃ nityaṃ kuryātprayat‍nataḥ

ya evaṃ pūjayeddevīṃ rādhāṃ rāseśvarīṃ parām /
sa bhavedviṣṇutulyastu golokaṃ yāti santatam

yaḥ kārtikyāṃ paurṇamāsyāṃ rādhājanmotsava budhaḥ /
kurute tasya sānnidhyaṃ dadyād‌rāseśvarī parā

kenacitkāraṇenaiva rādhā vṛndāvane vane /
vṛṣabhānusutā jātā golokasthāyinī sadā

atroktānāṃ tu mantrāṇāṃ varṇasaṃkhyāvidhānataḥ /
puraścaraṇakarmoktaṃ daśāṃśaṃ homamācaret

tilaistrisvādusaṃyuktairjuhuyād‍bhaktibhāvataḥ /
nārada uvāca
stotraṃ vada mune samyagyena devī prasīdati

śrīnārāyaṇa uvāca
namaste parameśāni rāsamaṇḍalavāsini /
rāseśvari namaste'stu kṛṣṇaprāṇādhikapriye

namastrailokyajanani prasīda karuṇārṇave /
brahmaviṣṇvādibhirdevairvandyamānapadāmbuje

namaḥ sarasvatīrūpe namaḥ sāvitri śaṅ‌kari /
gaṅ‌gāpadmāvatīrūpe ṣaṣṭhi maṅ‌galacaṇḍike

namaste tulasīrūpe namo lakṣmīsvarūpiṇi /
namo durge bhagavati namaste sarvarūpiṇi

mūlaprakṛtirūpāṃ tvāṃ bhajāmaḥ karuṇārṇavām /
saṃsārasāgarādasmānuddharāmba dayāṃ kuru

idaṃ stotraṃ trisandhyaṃ yaḥ paṭhed‌rādhāṃ smarannaraḥ /
na tasya durlabhaṃ kiñcitkadācicca bhaviṣyati

dehānte ca vasennityaṃ goloke rāsamaṇḍale /
idaṃ rahasyaṃ paramaṃ na cākhyeyaṃ tu kasyacit

adhunā śṛṇu viprendra durgādevyā vidhānakam /
yasyāḥ smaraṇamātreṇa palāyante mahāpadaḥ

enāṃ na bhajate yo hi tādṛṅ‌nāstyeva kutracit /
sarvopāsyā sarvamātā śaivī śaktirmahād‌bhutā

sarvabuddhyādhidevīyamantaryāmisvarūpiṇī /
durgasaṅ‌kaṭahantrīti durgeti prathitā bhuvi

vaiṣṇavānāṃ ca śaivānāmupāsyeyaṃ ca nityaśaḥ /
mūlaprakṛtirūpā sā sṛṣṭisthityantakāriṇī

tasyā navākṣaraṃ mantraṃ vakṣye mantrottamottamam /
vāgbhavaṃ śambhuvanitā kāmabījaṃ tataḥ param

cāmuṇḍāyai padaṃ paścādvicce ityakṣaradvayam /
navākṣaro manuḥ prokto bhajatāṃ kalpapādapaḥ

brahmaviṣṇumaheśānā ṛṣayo'sya prakīrtitāḥ /
chandāṃsyuktāni satataṃ gāyatryuṣṇiganuṣṭubhaḥ

mahākālī mahālakṣmīḥ sarasvatyapi devatāḥ /
syād‌raktadantikābījaṃ durgā ca bhrāmarī tathā

nandāśākambharīdevyau bhīmā ca śaktayaḥ smṛtāḥ /
dharmārthakāmamokṣeṣu viniyoga udāhṛtaḥ

ṛṣicchando daivatāni maulau vaktre hṛdi nyaset /
stanayoḥ śaktibījāni nyasetsarvārthasiddhaye

bījatrayaiścaturbhiśca dvābhyāṃ sarveṇa caiva hi /
ṣaḍaṅ‌gāni manoḥ kuryājjātiyuktāni deśikaḥ

śikhāyāṃ locanadvandve śrutināsānaneṣu ca /
gude nyasenmantravarṇānsarveṇa vyāpakaṃ caret

khaḍgacakragadābāṇacāpāni parighaṃ tathā /
śūlaṃ bhuśuṇḍīṃ ca śiraḥ śaṅ‌khaṃ sandadhatīṃ karaiḥ

mahākālīṃ trinayanāṃ nānābhūṣaṇabhūṣitām /
nīlāñjanasamaprakhyāṃ daśapādānanāṃ bhaje

madhukaiṭabhanāśārthaṃ yāṃ tuṣṭāvāmbujāsanaḥ /
evaṃ dhyāyenmahākālīṃ kāmabījasvarūpiṇīm

akṣamālāṃ ca paraśuṃ gadeṣukuliśāni ca /
padmaṃ dhanuṣkuṇḍikāṃ ca daṇḍaṃ śaktimasiṃ tathā

carmāmbujaṃ tathā ghaṇṭāṃ surāpātraṃ ca śūlakam /
pāśaṃ sudarśanaṃ caiva dadhatīmaruṇaprabhām

raktāmbujāsanagatāṃ māyābījasvarūpiṇīm /
mahālakṣmīṃ bhajedevaṃ mahiṣāsuramardinīm

ghaṇṭāśūle halaṃ śaṅ‌khaṃ musalaṃ ca sudarśanam /
dhanurbāṇān hastapadmairdadhānāṃ kundasannibhām

śumbhādidaityasaṃhartrīṃ vāṇībījasvarūpiṇīm /
mahāsarasvatīṃ dhyāyetsaccidānandavigrahām

yantramasyāḥ śṛṇu prājña tryasraṃ ṣaṭkoṇasaṃyutam /
tato'ṣṭadalapadmaṃ ca caturviṃśatipatrakam

bhūgṛheṇa samāyuktaṃ yantramevaṃ vicintayet /
śālagrāme ghaṭe vāpi yantre vā pratimāsu vā

bāṇaliṅ‌ge'thavā sūrye yajeddevīmananyadhīḥ /
jayādiśaktisaṃyukte pīṭhe devīṃ prapūjayet

pūrvakoṇe sarasvatyā sahitaṃ padmajaṃ yajet /
śriyā saha hariṃ tatra nairṛte koṇake yajet

pārvatyā sahitaṃ śambhuṃ vāyukoṇe samarcayet /
devyā uttarataḥ pūjyaḥ siṃho vāme mahāsuram

mahiṣaṃ pūjayedante ṣaṭkoṇeṣu yajetkramāt /
nandajāṃ raktadantāṃ ca tathā śākambharīṃ śivām

durgāṃ bhīmāṃ bhrāmarīṃ ca tato vasudaleṣu ca /
brāhmīṃ māheśvarīṃ caiva kaumārīṃ vaiṣṇavīṃ tathā

vārāhīṃ nārasiṃhīṃ ca aindrīṃ cāmuṇḍakāṃ tathā /
pūjayecca tataḥ paścāttattvapatreṣu pūrvataḥ

viṣṇumāyāṃ cetanāṃ ca buddhiṃ nidrāṃ kṣudhāṃ tathā /
chāyāṃ śaktiṃ parāṃ tṛṣṇāṃ śāntiṃ jātiṃ ca lajjayā

kṣāntiṃ śraddhāṃ kīrtilakṣmyau dhṛtiṃ vṛttiṃ śrutiṃ smṛtim /
dayāṃ tuṣṭiṃ tataḥ puṣṭiṃ mātṛbhrāntī iti kramāt

tato bhūpurakoṇeṣu gaṇeśaṃ kṣetrapālakam /
vaṭukaṃ yoginīścāpi pūjayenmatimānnaraḥ

indrādyānapi tad‌bāhye vajrādyāyudhasaṃyutān /
pūjayedanayā rītyā devīṃ sāvaraṇāṃ tataḥ

rājopacārānvividhāndadyādambāpratuṣṭaye /
tato japennavārṇaṃ ca mantraṃ mantrārthapūrvakam

tataḥ saptaśatīstotraṃ devyā agre tu sampaṭhet /
nānena sadṛśaṃ stotraṃ vidyate bhuvanatraye

tataścānena deveśīṃ toṣayet pratyahaṃ naraḥ /
dharmārthakāmamokṣāṇāmālayaṃ jāyate naraḥ

iti te kathitaṃ vipra śrīdurgāyā vidhānakam /
kṛtārthatā yena bhavettadetatkathitaṃ tava

sarve devā haribrahmapramukhā manavastathā /
munayo jñānaniṣṭhāśca yoginaścāśramāstathā

lakṣmyādayastathā devyaḥ sarve dhyāyanti tāṃ śivām /
tadaiva janmasāphalyaṃ durgāsmaraṇamasti cet

caturdaśāpi manavo dhyātvā caraṇapaṅ‌kajam /
manutvaṃ prāptavantaśca devāḥ svaṃ svaṃ padaṃ tathā

tadetatsarvamākhyātaṃ rahasyātirahasyakam /
prakṛtīnāṃ pañcakasya tadaṃśānāṃ ca varṇanam

śrutvaitanmanujo nityaṃ puruṣārthacatuṣṭayam /
labhate nātra sandehaḥ satyaṃ satyaṃ mayoditam

aputro labhate putraṃ vidyārthī prāpnuyācca tām /
yaṃ yaṃ kāmaṃ smaredvāpi taṃ taṃ śrutvā samāpnuyāt

navarātre paṭhedetaddevyagre tu samāhitaḥ /
parituṣṭā jagaddhātrī bhavatyeva hi niścitam

nityamekaikamadhyāyaṃ paṭhedyaḥ pratyahaṃ naraḥ /
tasya vaśyā bhaveddevī devīpriyakaro hi saḥ

śakunāṃśca parīkṣeta nityamasminyathāvidhi /
kumārīdivyahastena yadvā baṭukarāmbujāt

manorathaṃ tu saṅ‌kalpya pustakaṃ pūjayettataḥ /
devīṃ ca jagadīśānīṃ praṇamecca punaḥ punaḥ

susnātāṃ kanyakāṃ tatrānīyābhyarcya yathāvidhi /
śalākāṃ ropayenmadhye tathā svarṇena nirmitām

śubhaṃ vāpyaśubhaṃ tatra yadāyāti ca tad‍bhavet /
udāsīne'pyudāsīnaṃ kāryaṃ bhavati niścitam

iti śrīmaddevībhāgavate mahāpurāṇe'ṣṭādaśasāhasryāṃ saṃhitāyāṃ navamaskandhe
devyā āvaraṇapūjāvidhivarṇanaṃ nāma pañcāśattamo'dhyāyaḥ