Devi Bhagavata Purana · Chapter 9.21

śaṅ‌khacūḍakṛte prabodhavākyavarṇanam
śrīnārāyaṇa uvāca
śrīkṛṣṇaṃ manasā dhyātvā rakṣaḥ kṛṣṇaparāyaṇaḥ /
brāhme muhūrte cotthāya puṣpatalpānmanoharāt

rātrivāsaḥ parityajya snātvā maṅ‌galavāriṇā /
dhaute ca vāsasī dhṛtvā kṛtvā tilakamujjvalam

cakārāhnikamāvaśyamabhīṣṭadevavandanam /
dadhyājyamadhulājāṃśca dadarśa vastu maṅ‌galam

rat‍naśreṣṭhaṃ maṇiśreṣṭhaṃ vastraśreṣṭhaṃ ca kāñcanam /
brāhmaṇebhyo dadau bhaktyā yathā nityaṃ ca nārada

amūlyarat‍naṃ yatkiñcinmuktāmāṇikyahīrakam /
dadau viprāya gurave yātrāmaṅ‌galahetave

gajarat‍namaśvarat‍naṃ dhanarat‍naṃ manoharam /
dadau sarvaṃ daridrāya viprāya maṅ‌galāya ca

bhāṇḍārāṇāṃ sahasrāṇi nagarāṇāṃ dvilakṣakam /
grāmāṇāṃ śatakoṭiṃ ca brāhmaṇāya dadau mudā

putraṃ kṛtvā tu rājendraṃ sarveṣu dānaveṣu ca /
putraṃ samarpya bhāryāṃ tāṃ rājyaṃ ca sarvasampadam

prajānucarasaṅ‌ghaṃ ca bhāṇḍāraṃ vāhanādikam /
svayaṃ sannāhayuktaśca dhanuṣpāṇirbabhūva ha

bhṛtyadvārā krameṇaiva cakāra sainyasañcayam /
aśvānāṃ ca trilakṣeṇa lakṣeṇa varahastinām

rathānāmayutenaiva dhānuṣkāṇāṃ trikoṭibhiḥ /
trikoṭibhirvarmiṇāṃ ca śūlināṃ ca trikoṭibhiḥ

kṛtā senāparimitā dānavendreṇa nārada /
tasyāṃ senāpatiścaiva yuddhaśāstraviśāradaḥ

mahārathaḥ sa vijñeyo rathināṃ pravaro raṇe /
trilakṣākṣauhiṇīsenāpatiṃ kṛtvā narādhipaḥ

triṃśadakṣauhiṇībādhaṃ bhāṇḍaughaṃ ca cakāra ha /
bahirbabhūva śivirānmanasā śrīhariṃ smaran

rat‍nendrasāranirmāṇavimānamāruroha saḥ /
guruvargānpuraskṛtya prayayau śaṅ‌karāntikam

puṣpabhadrānadītīre yatrākṣayavaṭaḥ śubhaḥ /
siddhāśramaṃ ca siddhānāṃ siddhikṣetraṃ ca nārada

kapilasya tapaḥsthānaṃ puṇyakṣetre ca bhārate /
paścimodadhipūrve ca malayasya ca paścime

śrīśailottarabhāge ca gandhamādanadakṣiṇe /
pañcayojanavistīrṇā dairghye śataguṇā tathā

śuddhasphaṭikasaṅ‌kāśā bhārate ca supuṇyadā /
śāśvatī jalapūrṇā ca puṣpabhadrā nadī śubhā

lavaṇābdhipriyā bhāryā śaśvatsaubhāgyasaṃyutā /
śarāvatīmiśritā ca nirgatā sā himālayāt

gomatīṃ vāmataḥ kṛtvā praviṣṭā paścimodadhau /
tatra gatvā śaṅ‌khacūḍo dadarśa candraśekharam

vaṭamūle samāsīnaṃ sūryakoṭisamaprabham /
kṛtvā yogāsanaṃ dṛṣṭvā mudrāyuktaṃ ca sasmitam

śuddhasphaṭikasaṅ‌kāśaṃ jvalantaṃ brahmatejasā /
triśalapaṭṭiśadharaṃ vyāghracarmāmbaraṃ varam

bhaktamṛtyuharaṃ śāntaṃ gaurīkāntaṃ manoharam /
tapasāṃ phaladātāraṃ dātāraṃ sarvasampadām

āśutoṣaṃ prasannāsyaṃ bhaktānugrahakātaram /
viśvanāthaṃ viśvabījaṃ viśvarūpaṃ ca viśvajam

viśvambharaṃ viśvavaraṃ viśvasaṃhārakārakam /
kāraṇaṃ kāraṇānāṃ ca narakārṇavatāraṇam

jñānapradaṃ jñānabījaṃ jñānānandaṃ sanātanam /
avaruhya vimānācca taṃ dṛṣṭvā dānaveśvaraḥ

sarvaiḥ sārdhaṃ bhaktiyuktaḥ śirasā praṇanāma saḥ /
vāmato bhadrakālīṃ ca skandaṃ ca tatpuraḥ sthitam

āśiṣaṃ ca dadau tasmai kālī skandaśca śaṅ‌karaḥ /
uttasthurāgataṃ dṛṣṭvā sarve nandīśvarādayaḥ

parasparaṃ ca bhāṣante cakrustatra ca sāmpratam /
rājā kṛtvā ca sambhāṣāmuvāsa śivasannidhau

prasannātmā mahādevo bhagavāṃstamuvāca ha /
mahādeva uvāca
vidhātā jagatāṃ brahmā pitā dharmasya dharmavit

marīcistasya putraśca vaiṣṇavāścāpi dhārmikaḥ /
kaśyapaścāpi tatputro dharmiṣṭhaśca prajāpatiḥ

dakṣaḥ prītyā dadau tasmai bhaktyā kanyāstrayodaśa /
tāsvekā ca danuḥ sādhvī tatsaubhāgyavivardhitā

catvāriṃśaddanoḥ putrā dānavāstejasolbaṇāḥ /
teṣveko vipracittiśca mahābalaparākramaḥ

tatputro dhārmiko dambho viṣṇubhakto jitendriyaḥ /
jajāpa paramaṃ mantraṃ puṣkare lakṣavatsaram

śukrācāryaṃ guruṃ kṛtvā kṛṣṇasya paramātmanaḥ /
tadā tvāṃ tanayaṃ prāpa paraṃ kṛṣṇaparāyaṇam

purā tvaṃ pārṣado gopo gopeṣvapi sudhārmikaḥ /
adhunā rādhikāśāpād‍bhārate dānaveśvaraḥ

ābrahmastambaparyantaṃ tucchaṃ mene ca vaiṣṇavaḥ /
sālokyasārṣṭisāyujyasāmīpyaṃ ca harerapi

dīyamānaṃ na gṛhṇanti vaiṣṇavāḥ sevanaṃ vinā /
brahmatvamamaratvaṃ vā tucchaṃ mene ca vaiṣṇavaḥ

indratvaṃ vā manutvaṃ vā na mene gaṇanāsu ca /
kṛṣṇabhaktasya te kiṃ vā devānāṃ viṣaye bhrame

dehi rājyaṃ ca devānāṃ matprītiṃ rakṣa bhūmipa /
sukhaṃ svarājye tvaṃ tiṣṭha devāstiṣṭhantu vai pade

alaṃ bhūtavirodhena sarve kaśyapavaṃśajāḥ /
yāni kāni ca pāpāni brahmahatyādikāni ca

jñātidrohasya pāpāni kalāṃ nārhanti ṣoḍaśīm /
svasampadāṃ ca hāniṃ ca yadi rājendra manyase

sarvāvasthā ca samatāṃ keṣāṃ yāti ca sarvadā /
brahmaṇaśca tirobhāvo laye prākṛtike sadā

āvirbhāvaḥ punastasya prabhāvādīśvarecchayā /
jñānavṛddhiśca tapasā smṛtilopaśca niścitam

karoti sṛṣṭiṃ jñānena sraṣṭā so'pi krameṇa ca /
paripūrṇatamo dharmaḥ satye satyāśraye sadā

tribhāgaḥ so'pi tretāyāṃ dvibhāgo dvāpare smṛtaḥ /
ekabhāgaḥ kalau pūrvaṃ tadaṃśaśca kameṇa ca

kalāmātraṃ kaleḥ śeṣe kuhvāṃ candrakalā yathā /
yādṛk tejo ravergnīṣme na tādṛk śiśire punaḥ

dineṣu yādṛṅ‌madhyāhne sāyaṃ prātarna tatsamam /
udayaṃ yāti kālena bālatāṃ ca krameṇa ca

prakāṇḍatāṃ ca tatpaścātkāle'staṃ punareti saḥ /
dine pracchannatāṃ yāti kālena durdine ghane

rāhugraste kampitaśca punareva prasannatām /
paripūrṇatamaścandraḥ pūrṇimāyāṃ ca jāyate

tādṛśo na bhavennityaṃ kṣayaṃ yāti dine dine /
punaśca puṣṭimāyāti paraṃ kuhvā dine dine

sampadyuktaḥ śuklapakṣe kṛṣṇe mlānaśca yakṣmaṇā /
rāhugraste dine mlāno durdine na virocate

kāle candro bhavecchuklo bhraṣṭaśrīḥ kālabhedataḥ /
bhaviṣyati baliścendro bhraṣṭaśrīḥ sutale'dhunā

kālena pṛthvī sasyāḍhyā sarvādhārā vasundharā /
kāle jale nimagnā sā tirobhūtāmbuviplutā

kāle naśyanti viśvāni prabhavantyeva kālataḥ /
carācarāśca kālena naśyanti prabhavanti ca

īśvarasyaiva samatā brahmaṇaḥ paramātmanaḥ /
ahaṃ mṛtyuñjayo yasmādasaṃkhyaṃ prākṛtaṃ layam

ādarśaṃ cāpi drakṣyāmi vāraṃ vāraṃ punaḥ punaḥ /
sa ca prakṛtirūpaśca sa eva puruṣaḥ smṛtaḥ

sa cātmā sa ca jīvaśca nānārūpadharaḥ paraḥ /
karoti satataṃ yo hi tanāmaguṇakīrtanam

kāle mṛtyuṃ sa jayati janmarogabhayaṃ jarām /
sraṣṭā kṛto vidhistena pātā viṣṇuḥ kṛto bhavet

ahaṃ kṛtaśca saṃhartā vayaṃ viṣayiṇaḥ kṛtāḥ /
kālāgnirudraṃ saṃhāre niyojya viṣaye nṛpa

ahaṃ karomi satataṃ tannāmaguṇakīrtanam /
tena mṛtyuñjayo'haṃ ca jñānenānena nirbhayaḥ

mṛtyurmṛtyubhayādyāti vainateyādivoragāḥ /
ityuktvā sa ca sarveśaḥ sarvabhāvena tatparaḥ

virarāma ca śambhuśca sabhāmadhye ca nārada /
rājā tadvacanaṃ śrutvā praśaśaṃsa punaḥ punaḥ

uvāca madhuraṃ devaṃ paraṃ vinayapūrvakam /
śaṅkhacūḍa uvāca
tvayā yatkathitaṃ deva nānyathā vacanaṃ smṛtam

tathāpi kiñcidyathārthaṃ śrūyatāṃ mannivedanam /
jñātidrohe mahatpāpaṃ tvayoktamadhunā ca yat

gṛhītvā tasya sarvasvaṃ kutaḥ prasthāpito baliḥ /
mayā samuddhṛtaṃ sarvamūrdhvamaiśvaryamīśvara

sutalācca samuddhartuṃ nālaṃ tatra gadādharaḥ /
sabhrātṛko hiraṇyākṣaḥ kathaṃ devaiśca hiṃsitaḥ

śumbhādayaścāsurāśca kathaṃ devairnipātitāḥ /
purā samudramathane pīyūṣaṃ bhakṣitaṃ suraiḥ

kleśabhājo vayaṃ tatra te sarve phalabhoginaḥ /
krīḍābhāṇḍamidaṃ viśvaṃ prakṛteḥ paramātmanaḥ

yasmai yatra sa dadāti tasyaiśvaryaṃ bhavettadā /
devadānavayorvādaḥ śaśvannaimittikaḥ sadā

parājayo jayasteṣāṃ kāle'smākaṃ krameṇa ca /
tadāvayorvirodhe vā''gamanaṃ niṣkalaṃ param

samasambandhino bandhorīśvarasya mahātmanaḥ /
iyaṃ te mahatī lajjā yuddhe'smābhiḥ sahādhunā

jaye tato'dhikā kīrtirhāniścaiva parājaye /
ityetadvacanaṃ śrutvā prahasya ca trilocanaḥ

yathocitamuttaraṃ tamuvāca dānaveśvaram /
mahādeva uvāca
yuṣmābhiḥ saha yuddhe me brahmavaṃśasamud‍bhavaiḥ

kā lajjā mahatī rājannakīrtirvā parājaye /
yuddhamādau harereva madhunā kaiṭabhena ca

hiraṇyakaśipoścaiva saha tenātmanā nṛpa /
hiraṇyākṣasya yuddhaṃ ca punastena gadābhṛtā

tripuraiḥ saha yuddhaṃ ca mayāpi ca purā kṛtam /
sarveśvaryāḥ sarvamātuḥ prakṛtyāśca babhūva ha

saha śumbhādibhiḥ pūrvaṃ samaraḥ paramād‍bhutaḥ /
pārṣadapravarastvaṃ ca kṛṣṇasya paramātmanaḥ

ye ye hatāśca daiteyā nahi ke'pi tvayā samāḥ /
kā lajjā mahatī rājan mama yuddhe tvayā saha

surāṇāṃ śaraṇasyaiva preṣitaśca hareraho /
dehi rājyaṃ ca devānāmiti me niścitaṃ vacaḥ

yuddhaṃ vā kuru matsārdhaṃ vāgvyaye kiṃ prayojanam /
ityuktvā śaṅ‌karastatra virarāma ca nārada /
uttasthau śaṅ‌khacūḍaśca hyamātyaiḥ saha satvaram

iti śrīmaddevībhāgavate mahāpurāṇe'ṣṭādalasāhasryāṃ saṃhitāyāṃ navamaskandhe
nārāyaṇanāradasaṃvāde śaṅ‌khacūḍakṛte prabodhavākyavarṇanaṃ nāmekaviṃśo'dhyāyaḥ