Devi Bhagavata Purana · Chapter 6.7
indrasya padmanālapraveśānantaraṃ nahuṣasya devendrapade'bhiṣekavarṇanam
vyāsa uvāca
atha taṃ patitaṃ dṛṣṭvā viṣṇurviṣṇupurīṃ yayau /
manasā śaṅkamānastu tasya hatyākṛtaṃ bhayam
indro'pi bhayasaṃtrasto yayāvindrapurīṃ tataḥ /
munayo bhayasaṃvignā hyabhavannihate ripau
kimasmābhiḥ kṛtaṃ pāpaṃ yadasau vañcitaḥ kila /
muniśabdo vṛthā jātaḥ sureśasya ca saṅgamāt
asmākaṃ vacanādvṛtro viśvāsamagamatkila /
viśvāsaghātinaḥ saṅgādvayaṃ viśvāsaghātakāḥ
dhigiyaṃ mamatā pāpamūlamevamanarthakṛt /
yadasmābhiśchalaṃ kṛtvā śapathairvañcito'suraḥ
mantrakṛdbuddhidātā ca prerakaḥ pāpakāriṇām /
pāpabhāksa bhavennūnaṃ pakṣakartā tathaiva ca
viṣṇunāpi kṛtaṃ pāpaṃ yatsāhāyyamavāptavān /
vajraṃ praviśya yenāsau pātitaḥ sattvamūrtinā
nūnaṃ svārthaparaḥ prāṇī na pāpāttrāsamaśnute /
hariṇā harisaṅgena sarvathā duṣkṛtaṃ kṛtam
dvāveva staḥ padārthānāṃ dvāveva nidhanaṃ gatau /
prathamaśca turīyaśca yau trilokyāṃ tu durlabhau
arthakāmau praśastau dvau sarveṣāṃ sammatau priyau /
dharmādharmeti vāgvādo dambho'yaṃ mahatāmapi
munayo'pi manastāpamevaṃ kṛtvā punaḥ punaḥ /
jagmuḥ svānāśramāneva vimanaskā hatodyamāḥ
tvaṣṭā tu nihataṃ śrutvā putramindreṇa bhārata /
ruroda duḥkhasantapto nirvedamagamatpunaḥ
yatrāsau patitastatra gatvā vīkṣya tathāgatam /
saṃskāraṃ kārayāmāsa vidhivatpāralaukikam
snātvāsya salilaṃ dattvā kṛtvā caivaurdhvadaihikam /
śaśāpendraṃ sa śokārtaḥ pāpiṣṭhaṃ mitraghātakam
yathā me nihataḥ putraḥ pralobhya śapathairbhṛśam /
tathendro'pi mahadduḥkhaṃ prāpnotu vidhinirmitam
iti śaptvā sureśānaṃ tvaṣṭā tāpasamanvitaḥ /
meroḥ śikharamāsthāya tapastepe suduṣkaram
janamejaya uvāca
hatvā tvāṣṭraṃ sureśo'tha kāmavasthāmavāptavān /
sukhaṃ vā duḥkhamevāgre tanme brūhi pitāmaha
vyāsa uvāca
kiṃ pṛcchasi mahābhāga sandehaḥ kīdṛśastava /
avaśyameva bhoktavyaṃ kṛtaṃ karma śubhāśubham
baliṣṭhairdurbalairvāpi svalpaṃ vā bahu vā kṛtam /
sarvathaiva hi bhoktavyaṃ sadevāsuramānuṣaiḥ
śakrāyetthaṃ matirdattā hariṇā vṛtraghātine /
praviṣṭo'tha paviṃ viṣṇuḥ sahāyaḥ pratyapadyata
na cāpadi sahāyo'bhūdvāsudevaḥ kathañcana /
samaye svajanaḥ sarvaḥ saṃsāre'sminnarādhipa
daive vimukhatāṃ prāpte na ko'pyasti sahāyavān /
pitā mātā tathā bhāryā bhrātā vātha sahodaraḥ
sevako vāpi mitraṃ vā putraścaiva tathaurasaḥ /
pratikūle gate daive na ko'pyeti sahāyatām
bhoktā pāpasya puṇyasya kartā bhavati sarvathā /
vṛtraṃ hatvā gatāḥ sarve nistejaskaḥ śacīpatiḥ
śepustaṃ tridaśāḥ sarve brahmahetyabruvañchanaiḥ /
ko nāma śapathānkṛtvā satyaṃ dattvā vacaḥ punaḥ
jighāṃsati suviśvastaṃ muniṃ mitratvamāgatam /
devagoṣṭhyāṃ surodyāne gandharvāṇāṃ samāgame
sarvatraiva kathā tasya vistāramagamatkila /
kiṃ kṛtaṃ duṣkṛtaṃ karma śakreṇādya jighāṃsatā
vṛtraṃ chalena viśvastaṃ munibhiśca pratāritam /
vedapramāṇamutsṛjya svīkṛtaṃ saugataṃ matam
yadayaṃ nihataḥ śanurvañcayitvātisāhasāt /
ko nāma vacanaṃ dattvā viparītamathācaret
vinā śakraṃ hariṃ vāpi yathāyaṃ vinipātitaḥ /
evaṃvidhāḥ kathāścānyāḥ samājeṣvabhavanbhṛśam
śuśrāvendro'pi vividhāḥ svakīrterhānikārakāḥ /
yasya kīrtirhatā loke dhiktasyaiva kujīvitam
yaṃ dṛṣṭvā pathi gacchantaṃ śatruḥ smeramukho bhavet /
indradyumno'pi rājarṣiḥ patitaḥ kīrtisaṃkṣayāt
svargādakṛtapāpo'sau pāpakṛtkiṃ na pātyate /
svalpe'parādhe'pi nṛpo yayātiḥ patitaḥ kila
nṛpaḥ karkaṭatāṃ prāpto yugānaṣṭādaśaiva tu /
bhṛgupatnīśiraśchedādbhagavānhariracyutaḥ
brahmaśāpātpaśoryonau sañjāto makarādiṣu /
viṣṇuśca vāmano bhūtvā yācanārthaṃ balergṛhe
gataḥ kimaparaṃ duḥkhaṃ prāpnoti duṣkṛtī naraḥ /
rāmo'pi vanavāseṣu sītāvirahajaṃ bahu
duḥkhaṃ ca prāptavānghoraṃ bhṛguśāpena bhārata /
tathendro'pi brahmahatyākṛtaṃ prāpya mahadbhayam
na svāsthyaṃ prāpa gehe'sau sarvasiddhisamanvite /
paulomī taṃ sabhāhīnaṃ dṛṣṭvā provāca vāsavam
niḥśvasantaṃ bhayatrastaṃ naṣṭasaṃjñaṃ vicetasam /
kiṃ prabho'dya bhayārto'si mṛtaste dāruṇo ripuḥ
kā cintā vartate kānta tava śatruniṣūdana /
kasmācchocasi lokeśa niḥśvasanprākṛto yathā
nānyo'sti balavāñchatruryena cintāparo bhavān /
indra uvāca
nārātirbalavānme'sti na śāntirna sukhaṃ tathā
brahmahatyābhayādrājñi bibhemi satataṃ gṛhe /
na nandanaṃ sukhakaraṃ nāmṛtaṃ na gṛhaṃ vanam
gandharvāṇāṃ tathā geyaṃ nṛtyamapsarasāṃ punaḥ /
na tvaṃ sukhakarā nārī nānā ca surayoṣitaḥ
na tathā kāmadhenuśca devavṛkṣaḥ sukhapradaḥ /
kiṃ karomi kva gacchāmi kva śarma mama jāyate
iti cintāparaḥ kānte na labhe sukhamātmani /
vyāsa uvāca
ityuktvā vacanaṃ śakraḥ priyāṃ paramakātarām
nirjagāma gṛhānmando mānasaṃ sara uttamam /
padmanāle praviṣṭo'sau bhayārtaḥ śokakarṣitaḥ
na prājñāyata devendrastvabhibhūtaśca kalmaṣaiḥ /
praticchanno vasatyapsu ceṣṭamāna ivoragaḥ
asahāyasturāṣāḍaiccintārto vikalendriyaḥ /
tataḥ pranaṣṭe devendre brahmahatyābhayārdite
surāścintāturāścāsannutpātāścābhavannatha /
ṛṣayaḥ siddhagandharvā bhayārtāścābhavanbhṛśam
arājakaṃ jagatsarvamabhibhūtamupadravaiḥ /
avarṣaṇaṃ tadā jātaṃ pṛthivī kṣīṇavaibhavā
vicchinnasrotaso nadyaḥ sarāṃsyanudakāni vai /
evaṃ tvarājake jāte devatā munayastathā
vicārya nahuṣaṃ cakruḥ śakraṃ sarve divaukasaḥ /
samprāpya nahuṣo rājā dharmiṣṭho'pi rajobalāt
babhūva viṣayāsaktaḥ pañcabāṇaśarāhataḥ /
apsarobhirvṛtaḥ krīḍandevodyāneṣu bhārata
śakrapatnīguṇāñchrutvā cakame tāṃ sa pārthivaḥ /
ṛṣīnāha kimindrāṇī nopagacchati māṃ kila
bhavadbhiścāmaraiḥ sarvaiḥ kṛto'haṃ vāsavastviha /
preṣayadhvaṃ surāḥ kāmaṃ sevārthaṃ mama vai śacīm
priyaṃ cenmama kartavyaṃ sarvathā munayo'marāḥ /
ahamindro'dya devānāṃ lokānāṃ ca tatheśvaraḥ
āgacchatu śacī mahyaṃ kṣipramadya niveśanam /
iti tasya vacaḥ śrutvā devā devarṣayastathā
gatvā cintāturāḥ procuḥ paulomīṃ praṇatāstataḥ /
indrapatni durācāro nahuṣastvāmihecchati
kupito'smānuvācedaṃ preṣayadhvaṃ śacīmiha /
kiṃ kurmastadadhīnāḥ smo yenendro'yaṃ kṛtaḥ kila
tacchrutvā durmanā devī bṛhaspatimuvāca ha /
rakṣa māṃ nahuṣādbrahmaṃstavāsmi śaraṇaṃ gatā
bṛhaspatiruvāca
na bhetavyaṃ tvayā devi nahuṣātpāpamohitāt /
na tvāṃ dāsyāmyahaṃ vatse tyaktvā dharmaṃ sanātanam
śaraṇāgatamārtaṃ ca yo dadāti narādhamaḥ /
sa eva narakaṃ yāti yāvadābhūtasaṃplavam /
svasthā bhava pṛthuśroṇi na tyakṣye tvāṃ kadācana
iti śrīmaddevībhāgavate mahāpurāṇe'ṣṭādaśasāhasryā saṃhitāyāṃ ṣaṣṭhaskandhe indrasya
padmanālapraveśānantaraṃ nahuṣasya devendrapade'bhiṣekavarṇanaṃ nāma saptamo'dhyāyaḥ
Original text: devībhāgavatapurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0