Devi Bhagavata Purana · Chapter 6.4
brahmanetṛtve sendraiḥ surairviṣṇoḥ śaraṇagamanavarṇanam
vyāsa uvāca
nirgatāste parāvṛttāstapovighnakarāḥ surāḥ /
nirāśāḥ kāryasaṃsiddhyai taṃ dṛṣṭvā dṛḍhacetasam
jāte varṣaśate pūrṇe brahmā lokapitāmahaḥ /
tatrājagāma tarasā haṃsārūḍhaścaturmukhaḥ
āgatya tamuvācedaṃ tvaṣṭṭaputra sukhī bhava /
tyaktvā dhyānaṃ varaṃ brūhi dadāmi tava vāñchitam
tapasā te'dya tuṣṭo'smi tvāṃ dṛṣṭvā cātikarśitam /
varaṃ varaya bhadraṃ te mano'bhilaṣitaṃ tava
vyāsa uvāca
vṛtrastadātiviśadāṃ purato niśamya
vācaṃ sudhāsamarasāṃ jagadekakartuḥ /
santyajya yogakalanāṃ sahasodatiṣṭha-
tsañjātaharṣanayanāśrukalākalāpaḥ
pādau praṇamya śirasā praṇayādvidhātu-
rbaddhāñjaliḥ purata eva samāsasāda /
provāca taṃ suvaradaṃ tapasā prasannaṃ
premṇātigadgadagirā vinayena namraḥ
prāptaṃ mayā sakaladevapadaṃ prabho'dya
yaddarśanaṃ tava sudurlabhamāśu jātam /
vāñchāsti nātha manasi pravaṇe durāpā
tāṃ prabravīmi kamalāsana vetsi bhāvam
mṛtyuśca mā bhavatu me kila lohakāṣṭha-
śuṣkārdravaṃśanicayairaparaiśca śastraiḥ /
vṛddhi prayātu mama vīryamatīva yuddhe
yasmādbhavāmi sabalairamarairajeyaḥ
vyāsa uvāca
itthaṃ samprārthito brahmā tamāha prahasanniva /
uttiṣṭha gaccha bhadraṃ te vāñchitaṃ saphalaṃ sadā
na śuṣkeṇa na cārdreṇa na pāṣāṇena dāruṇā /
bhaviṣyati ca te mṛtyuriti satyaṃ bravīmyaham
iti dattvā varaṃ brahmā jagāma bhuvanaṃ param /
vṛtrastu taṃ varaṃ labdhā muditaḥ svagṛhaṃ yayau
śaśaṃsa pituragre tadvaradānaṃ mahāmatiḥ /
tvaṣṭā tu muditaḥ prāptaṃ putraṃ prāptavaraṃ tadā
svasti te'stu mahābhāga jahi śakraṃ ripuṃ mama /
hatvāgaccha triśiraso hantāraṃ pāpasaṃyutam
bhava tvaṃ tridaśādhīśaḥ samprāpya vijayaṃ raṇe /
mamādhiṃ chindhi vipulaṃ putranāśasamudbhavam
jīvato vākyakaraṇātkṣayāhe bhūribhojanāt /
gayāyāṃ piṇḍadānācca tribhiḥ putrasya putratā
tasmātputra mamātyarthaṃ duḥkhaṃ nāśitumarhasi /
triśirā mama cittāttu nāpasarpati karhicit
suśīlaḥ satyavādī ca tāpaso vedavittamaḥ /
aparādhaṃ vinā tena nihataḥ pāpabuddhinā
vyāsa uvāca
iti tasya vacaḥ śrutvā vṛtraḥ paramadurjayaḥ /
rathamāruhya tarasā nirjagāma piturgṛhāt
raṇadundubhinirghoṣaṃ śaṅkhanādaṃ mahābalam /
kārayitvā prayāṇaṃ sa cakāra madagarvitaḥ
niryayau nayasaṃyuktaḥ sevakāniti saṃvadan /
hatvā śakraṃ grahīṣyāmi surarājyamakaṇṭakam
ityuktvā nirjagāmāśu svasainyaparivāritaḥ /
mahatā sainyanādena bhīṣayannamarāvatīm
tamāgacchantamājñāya turāṣāḍapi satvaraḥ /
senodyogaṃ bhayatrastaḥ kārayāmāsa bhārata
sarvānāhūya tarasā lokapālānarindamaḥ /
yuddhārthaṃ prerayansarvānvyarocata mahādyutiḥ
gṛdhranvyūhaṃ tataḥ kṛtvā saṃsthitaḥ pākaśāsanaḥ /
tatrājagāma vegāttu vṛtraḥ parabalārdanaḥ
devadānavayostāvatsaṃgrāmastumulo'bhavat /
vṛtravāsavayoḥ saṃkhye manasā vijayaiṣiṇoḥ
evaṃ parasparaṃ yuddhe sandīpte bhayade bhṛśam /
ākūtaṃ devatāḥ prāpurdaityāśca paramāṃ mudam
tomarairbhindipālaiśca khaḍgaiḥ paraśupaṭṭiśaiḥ /
jaghnuḥ parasparaṃ devadaityā svasvavarāyudhaiḥ
evaṃ yuddhe vartamāne dāruṇe lomaharṣaṇe /
śakraṃ jagrāha sahasā vṛtraḥ krodhasamanvitaḥ
apāvṛtya mukhe kṣiptvā sthito vṛtraḥ śatakratum /
mudito'bhūnmahārāja pūrvavairamanusmaran
śakre graste'tha vṛtreṇa saṃbhrāntā nirjarāstadā /
cukruśaḥ paramārtāste hā śakreti muhurmuhuḥ
apāvṛtaṃ mukhe śakraṃ jñātvā sarve divaukasaḥ /
bṛhaspatiṃ praṇamyocurdīnā vyathitacetasaḥ
kiṃ kartavyaṃ dvijaśreṣṭha tvamasmākaṃ guruḥ paraḥ /
śakro grastastu vṛtreṇa rakṣito devatāntaraiḥ
vinā śakreṇa kiṃ kurmaḥ sarve hīnaparākramāḥ /
abhicāraṃ kuru vibho satvaraḥ śakramuktaye
bṛhaspatiruvāca
kiṃ kartavyaṃ surāḥ kṣipto mukhamadhye'sti vāsavaḥ /
vṛtreṇotsādito jīvannasti koṣṭhāntare ripoḥ
vyāsa uvāca
devāścintāturāḥ sarve turāsāhaṃ tathākṛtam /
dṛṣṭvā vimṛśya tarasā cakruryatnaṃ vimuktaye
asṛjanta mahāsattvāṃ jṛmbhikāṃ ripunāśinīm /
tato vijṛmbhamāṇaḥ sa vyāvṛtāsyo babhūva ha
vijṛmbhamāṇasya tato vṛtrasyāsyādavāpatat /
svānyaṅgānyapi saṃkṣipya niṣkrānto balasūdanaḥ
tataḥ prabhṛti lokeṣu jṛmbhikā prāṇisaṃsthitā /
jahṛṣuśca surāḥ sarve śakraṃ dṛṣṭvā vinirgatam
tataḥ pravavṛte yuddhaṃ tayorlokabhayapradam /
varṣāṇāmayutaṃ yāvaddāruṇaṃ lomaharṣaṇam
ekataśca surāḥ sarve yuddhāya samupasthitāḥ /
ekato balavāṃstvāṣṭraḥ saṃgrāme samavartata
yadā vyavardhata raṇe vṛtro varamadāvṛtaḥ /
parājitastadā śakrastejasā tasya dharṣitaḥ
vivyathe maghavā yuddhe tataḥ prāpya parājayam /
viṣādamagamandevā dṛṣṭvā śakraṃ parājitam
jagmustyaktvā raṇaṃ sarve devā indrapurogamāḥ /
gṛhītaṃ devasadanaṃ vṛtreṇāgatya raṃhasā
devodyānānisarvāṇi bhuṅkte'sau dānavo balāt /
airāvato'pi daityena gṛhīto'sau gajottamaḥ
vimānāni ca sarvāṇi gṛhītāni viśāmpate /
uccaiḥśravā hayavaro jātastasya vaśe tadā
kāmadhenuḥ pārijāto gaṇaścāpsarasāṃ tathā /
gṛhītaṃ ratnamātraṃ tu tena tvaṣṭṭasutena ha
sthānabhraṣṭāḥ surāḥ sarve giridurgeṣu saṃsthitāḥ /
duḥkhamāpuḥ paribhraṣṭā yajñabhāgātsurālayāt
vṛtraḥ surapadaṃ prāpya babhūva madagarvitaḥ /
tvaṣṭātīva sukhaṃ prāpya mumoda sutasaṃyutaḥ
amantrayanhitaṃ devā munibhiḥ saha bhārata /
kiṃ kartavyamiti prāpte vicintya bhayamohitāḥ
jagmuḥ kailāsamacalaṃ surāḥ śakrasamanvitāḥ /
mahādevaṃ praṇamyocuḥ prahvāḥ prāñjalayo bhṛśam
devadeva mahādeva kṛpāsindho maheśvara /
rakṣāsmānbhayabhītāṃstu vṛtreṇātiparājitān
gṛhītaṃ devasadanaṃ tena deva balīyasā /
kiṃ kartavyamataḥ śambho brūhi satyaṃ śivādya naḥ
kiṃ kurmaḥ kva ca gacchāmaḥ sthānabhraṣṭā maheśvara /
duḥkhasya nādhigacchāmo vināśopāyamīśvara
sāhāyyaṃ kuru bhūteśa vyathitāḥ sma kṛpānidhe /
vṛtraṃ jahi madotsiktaṃ varadānabalādvibho
śiva uvāca
brahmāṇaṃ purataḥ kṛtvā vayaṃ sarve hareḥ kṣayam /
gatvā sametya taṃ viṣṇuṃ cintayāmo vadhodyamam
sa śaktaśca chalajñaśca balavānbuddhimattaraḥ /
śaraṇyaśca dayābdhiśca vāsudevo janārdanaḥ
vinā taṃ devadeveśaṃ nārthasiddhirbhaviṣyati /
tasmāttatra ca gantavyaṃ sarvakāryārthasiddhaye
vyāsa uvāca
iti sañcintya te sarve brahmā śakraḥ saśaṅkaraḥ /
jagmurviṣṇoḥ kṣayaṃ devāḥ śaraṇyaṃ bhaktavatsalam
gatvā viṣṇupadaṃ devāstuṣṭuvuḥ parameśvaram /
hariṃ puruṣasūktena vedoktena jagadgurum
pratyakṣo'bhūjjagannāthasteṣāṃ sa kamalāpatiḥ /
sammānya ca surānsarvānityuvāca puraḥsthitaḥ
kimāgatāḥ sma lokeśā harabrahmasamanvitāḥ /
kāraṇaṃ kathayadhvaṃ vaḥ sarveṣāṃ surasattamāḥ
vyāsa uvāca
iti śrutvā harervākyaṃ nocurdevā ramāpatim /
cintāviṣṭāḥ sthitāḥ prāyaḥ sarveprāñjalayastathā
iti śrīmaddevībhāgavate mahāpurāṇe'ṣṭādaśasāhasryā saṃhitāyāṃ ṣaṣṭhaskandhe
brahmanetṛtve sendraiḥ surairviṣṇoḥ śaraṇagamanavarṇanaṃ nāma caturtho'dhyāyaḥ
Original text: devībhāgavatapurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0