Language

ENहिગુ
Scripture Library

Devi Bhagavata Purana · Chapter 6.17

6.17.1

haihayānāmutpattiprasaṅge ramāviṣṇusaṃvādavarṇanam
janamejaya uvāca
kathaṃ tāśca striyaḥ sarvā bhṛgūṇāṃ duḥkhasāgarāt /
muktā vaṃśaḥ punasteṣāṃ brāhmaṇānāṃ sthiro'bhavat

6.17.2

haihayaiḥ kiṃ kṛtaṃ kāryaṃ hatvā tānbrāhmaṇānapi /
kṣatriyairlobhasaṃyuktaiḥ pāpācārairvadasva tat

6.17.3

na tṛptirasti me brahman pibataste kathāmṛtam /
pāvanaṃ sukhadaṃ nṝṇāṃ paraloke phalapradam

6.17.4

vyāsa uvāca
śṛṇu rājanpravakṣyāmi kathāṃ pāpapraṇāśinīm /
yathā striyastu tā muktā duḥkhāttasmādduratyayāt

6.17.5

bhṛgupat‍nyo yadā rājan himavantaṃ giriṃ gatāḥ /
bhayatrastā vibhagnāśā haihayaiḥ pīḍitā bhṛśam

6.17.6

gaurīṃ tatra tu saṃsthāpya mṛṇmayīṃ saritastaṭe /
upoṣaṇaparāścakrurniścayaṃ maraṇaṃ prati

6.17.7

svapne gatvā tadā devī prāha tāḥ pramadottamāḥ /
yuṣmāsu madhye kasyāścid‌bhavitā corujaḥ pumān

6.17.8

madaṃśaśaktisambhinnaḥ sa vaḥ kāryaṃ vidhāsyati /
ityādiśya parāmbā sā paścādantarhitābhavat

6.17.9

jāgṛtāstu tataḥ sarvā mudamāpurvarāṅganāḥ /
kācittāsāṃ bhayodvignā kāminī caturā bhṛśam

6.17.10

dadhāra coruṇaikena garbhaṃ sā kulavṛddhaye /
palāyanaparā dṛṣṭā kṣatriyairbrāhmaṇī yadā

6.17.11

vihvalā tejasā yuktā tadā te dudruvurbhṛśam /
gṛhyatāṃ vadhyatāṃ nārī sagarbhā yāti satvarā

6.17.12

iti bruvantaḥ samprāptāḥ kāminīṃ khaḍgapāṇayaḥ /
sā bhayārtā tu tāndṛṣṭvā ruroda samupāgatān

6.17.13

garbhasya rakṣaṇārthaṃ sā cukrośātibhayāturā /
rudatīṃ mātaraṃ śrutvā dīnāṃ prāṇavivarjitām

6.17.14

nirādhārāṃ krandamānāṃ kṣatriyairbhṛśatāpitām /
gṛhītāmiva siṃhena sagarbhāṃ hariṇīṃ yathā

6.17.15

sāśrunetrāṃ vepamānāṃ saṅkrudhya bālakastadā /
bhittvoruṃ nirjagāmāśu garbhaḥ sūrya ivāparaḥ

6.17.16

muṣṇandṛṣṭīḥ kṣatriyāṇāṃ tejasā bālakaḥ śubhaḥ /
darśanād‌bālakasyāśu sarve jātā vilocanāḥ

6.17.17

babhramurgiridurgeṣu janmāndhā iva kṣatriyāḥ /
cintitaṃ manasā sarvaiḥ kimetaditi sāmpratam

6.17.18

sarve cakṣurvihīnā yajjātā sma bāladarśanāt /
brāhmaṇyāstu prabhāvo'yaṃ satīvratabalaṃ mahat

6.17.19

kṣaṇādvāmoghasaṅkalpāḥ kiṃ kariṣyantiduḥkhitāḥ /
iti sañcintya manasā netrahīnā nirāśrayāḥ

6.17.20

brāhmaṇīṃ śaraṇaṃ jagmurhaihayā gatacetasaḥ /
praṇemustāṃ bhayatrastāṃ kṛtāñjalipuṭāśca te

6.17.21

ūcuścaināṃ bhayodvignāṃ dṛṣṭyarthaṃ kṣatriyarṣabhāḥ /
prasīda subhage mātaḥ sevakāste vayaṃ kila

6.17.22

kṛtāparādhā rambhoru kṣatriyāḥ pāpabuddhayaḥ /
darśanāttava tanvaṅ‌gi jātāḥ sarve vilocanāḥ

6.17.23

mukhaṃ te naiva paśyāmo janmāndhā iva bhāmini /
ad‌bhutaṃ te tapo vīryaṃ kiṃ kurmaḥ pāpakāriṇaḥ

6.17.24

śaraṇaṃ te prapannāḥ smo dehi cakṣūṃṣi mānade /
andhatvaṃ maraṇādugraṃ kṛpāṃ kartuṃ tvamarhasi

6.17.25

punardṛṣṭipradānena sevakānkṣatriyānkuru /
uparamya ca gacchema sahitāḥ pāpakarmaṇaḥ

6.17.26

ataḥ paraṃ na kartavyamīdṛśaṃ karma karhicit /
bhārgavāṇāṃ tu sarveṣāṃ sevakāḥ smo vayaṃ kila

6.17.27

ajñānādyatkṛtaṃ pāpaṃ kṣantavyaṃ tattvayādhunā /
vairaṃ nātaḥ paraṃ kvāpi bhṛgubhiḥ kṣatriyaiḥ saha

6.17.28

kartavyaṃ śapathaiḥ samyagvartitavyaṃ tu haihayaiḥ /
saputrā bhava suśroṇi praṇatāḥ smo vayaṃ ca te

6.17.29

prasādaṃ kuru kalyāṇi na dviṣyāmaḥ kadācana /
vyāsa uvāca
iti teṣāṃ vacaḥ śrutvā brāhmaṇī vismayānvitā

6.17.30

tānāha praṇatānduḥsthānāśvāsya gatalocanān /
gṛhītā na mayā dṛṣṭiryuṣmākaṃ kṣatriyāḥ kila

6.17.31

nāhaṃ ruṣānvitā satyaṃ kāraṇaṃ śṛṇutādya yat /
ayaṃ ca bhārgavo nūnamūrujaḥ kupito'dya vaḥ

6.17.32

cakṣūṃṣi tena yuṣmākaṃ stambhitāni ruṣāvatā /
svabandhūnnihatāñjñātvā garbhasthānapi kṣatriyaiḥ

6.17.33

anāgaso dharmaparāṃstāpasāndhanakāmyayā /
garbhānapi yadā yūyaṃ bhṛgūnaghnaṃstu putrakāḥ

6.17.34

tadāyamūruṇā garbho mayā varṣaśataṃ dhṛtaḥ /
ṣaḍaṅgaścākhilo vedo gṛhīto'nena cāñjasā

6.17.35

garbhasthenāpi bālena bhṛguvaṃśavivṛddhaye /
so'pi pitṛvadhānnūnaṃ krotheddho hantumicchati

6.17.36

bhagavatyāḥ prasādena jāto'yaṃ mama bālakaḥ /
tejasā yasya divyena cakṣūṃṣi muṣitāni vaḥ

6.17.37

tasmādaurvaṃ sutaṃ me'dya yācadhvaṃ vinayānvitāḥ /
praṇipātena tuṣṭo'sau dṛṣṭiṃ vaḥ pratimokṣyati

6.17.38

vyāsa uvāca
tacchrutvā vacanaṃ tasyā haihayāstuṣṭuvuśca tam /
praṇemurvinayopetā ūrujaṃ munisattamam

6.17.39

sa santuṣṭo babhūvātha tānuvāca vicakṣuṣaḥ /
gacchadhvaṃ svagṛhānbhūpā mamākhyānakṛtaṃ vacaḥ

6.17.40

avaśyambhāvibhāvāste bhavanti devanirmitāḥ /
nātra śokastu kartavyaḥ puruṣeṇa vijānatā

6.17.41

pūrvavadṛṣayaḥ sarve prāpnuvantu yathāsukham /
vrajantu vigatakrodhā bhavanāni yathāsukham

6.17.42

iti tena samādiṣṭā haihayāḥ prāptalocanāḥ /
aurvamāmantrya jagmuste sadanāni yathāruci

6.17.43

brāhmaṇī taṃ sutaṃ divyaṃ gṛhītvā svāśramaṃ gatā /
pālayāmāsa bhūpāla tejasvinamatandritā

6.17.44

evaṃ te kathitaṃ rājan bhṛgūṇāṃ tu vināśanam /
lobhāviṣṭaiḥ kṣatriyaiśca yatkṛtaṃ pātakaṃ kila

6.17.45

janamejaya uvāca
śrutaṃ mayā mahatkarma kṣatriyāṇāñca dāruṇam /
kāraṇaṃ lobha evātra duḥkhadaścobhayostu saḥ

6.17.46

kiñcitpraṣṭumihecchāmi saṃśayaṃ vāsavīsuta /
haihayāste kathaṃ nāmnā khyātā bhuvi nṛpātmajāḥ

6.17.47

yadostu yādavāḥ kāmaṃ bharatād‌bhāratāstathā /
haihayaḥ ko'pi rājābhūtteṣāṃ vaṃśe pratiṣṭhitaḥ

6.17.48

tadahaṃ śrotumicchāmi kāraṇaṃ karuṇānidhe /
haihayāste kathaṃ jātāḥ kṣatriyāḥ kena karmaṇā

6.17.49

vyāsa uvāca
haihayānāṃ samutpattiṃ śṛṇu bhūpa savistarām /
purātanīṃ supuṇyāṃ ca kathāṃ pāpapraṇāśinīm

6.17.50

kasmiṃścitsamaye bhūpa sūryaputraḥ suśobhanaḥ /
revanteti ca vikhyāto rūpavānamitaprabhaḥ

6.17.51

[http://puranastudy.freeoda.com/pur_index3/uchchaish.htm uccaiḥśrava]samāruhya hayarat‍naṃ manoharam /
jagāma viṣṇusadanaṃ vaikuṇṭhaṃ bhāskarātmajaḥ

6.17.52

bhagavaddarśanākāṃkṣī hayārūḍho yadāgataḥ /
hayasthastu tadā dṛṣṭo lakṣmyāsau ravinandanaḥ

6.17.53

ramā vīkṣya hayaṃ divyaṃ bhrātaraṃ sāgarod‌bhavam /
rūpeṇa vismitā tasya tasthau stambhitalocanā

6.17.54

bhagavānapi taṃ dṛṣṭvā hayārūḍhaṃ manoharam /
āgacchantaṃ ramāṃ viṣṇuḥ papraccha praṇayātprabhuḥ

6.17.55

ko'yamāyāti cārvaṅ‌gi hayārūḍha ivāparaḥ /
smaratejastanuḥ kānte mohayanbhuvanatrayam

6.17.56

prekṣamāṇā tadā lakṣmīstaccittā daivayogataḥ /
novāca vacanaṃ kiñcitpṛṣṭāpi ca punaḥ punaḥ

6.17.57

vyāsa uvāca
aśvāsaktamatiṃ vīkṣya kāminīmatimohitām /
paśyantīṃ paramapremṇā cañcalākṣīṃ ca cañcalām

6.17.58

tāmāha bhagavānkuddhaḥ kiṃ paśyasi sulocane /
mohitā ca hariṃ dṛṣṭvā pṛṣṭā naivābhibhāṣase

6.17.59

sarvatra ramase yasmādramā tasmād‌bhaviṣyasi /
cañcalatvāccaletyevaṃ sarvathaiva na saṃśayaḥ

6.17.60

prākṛtā ca yathā nārī nūnaṃ bhavati cañcalā /
tathā tvamapi kalyāṇi sthirā naiva kadācana

6.17.61

tvaṃ hayaṃ matsamīpasthā samīkṣya yadi mohitā /
vaḍavā bhava vāmoru martyaloke'tidāruṇe

6.17.62

iti śaptā ramā devī hariṇā daivayogataḥ /
ruroda vepamānā sā bhayabhītātiduḥkhitā

6.17.63

tamuvāca ramānātha śaṅ‌kitā cāruhāsinī /
praṇamya śirasā devaṃ svapatiṃ vinayānvitā

6.17.64

devadeva jagannātha karuṇākara keśava /
svalpe'parādhe govinda kasmācchāpaṃ dadāsi me

6.17.65

na kadācinmayā dṛṣṭaḥ krodhaste hīdṛśaḥ prabho /
kva gataste mayi snehaḥ sahajo na tu naśvaraḥ

6.17.66

vajrapātastu śatrau vai kartavyo na suhṛjjane /
sadāhaṃ varayogyā te śāpayogyā kathaṃ kṛtā

6.17.67

prāṇāṃstyakṣyāmi govinda paśyato'dya tavāgrataḥ /
kathaṃ jīve tvayā hīnā virahānalatāpitā

6.17.68

prasādaṃ kuru deveśa śāpādasmātsudāruṇāt /
kadā muktā samīpaṃ te prāpnomi sukhadaṃ vibhau

6.17.69

hariruvāca
yadā te bhavitā putraḥ pṛthivyāṃ matsamaḥ priye /
tadā māṃ prāpya tanvaṅ‌gi sukhitā tvaṃ bhaviṣyasi

6.17.17

iti śrīmaddevībhāgavate mahāpurāṇe'ṣṭādaśasāhasryāṃ saṃhitāyāṃ ṣaṣṭhaskandhe
haihayānāmutpattiprasaṅge ramāviṣṇusaṃvādavarṇanaṃ nāma saptadaśo'dhyāyaḥ

Original text: devībhāgavatapurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0

Esc