Devi Bhagavata Purana · Chapter 5.7
śaṅkaraśaraṇagamanavarṇanam
vyāsa uvāca
asurānmahiṣo dṛṣṭvā viṣaṇṇamanasastadā /
tyaktvā tanmāhiṣaṃ rūpaṃ babhūva mṛgarāḍasau
kṛtvā nādaṃ mahāghoraṃ vistārya ca mahāsaṭām /
papāta surasenāyāṃ trāsayannakhadarśanaiḥ
garuḍañca nakhāghātaiḥ kṛtvā rudhiraviplutam /
jaghāna ca bhuje viṣṇuṃ nakhāghātena kesarī
vāsudevo'pi taṃ dṛṣṭvā cakramudyamya vegavān /
hantukāmo hariḥ kāmamavāpāśu krudhānvitaḥ
yāvaddhayaripuṃ vegāccakreṇābhijaghāna tam /
tāvatso'tibalaḥ śṛṅgī śṛṅgābhyāṃ nyahanaddharim
vāsudevo viṣāṇābhyāṃ tāḍitorasi vihvalaḥ /
palāyanaparo vegājjagāma bhuvanaṃ nijam
gataṃ dṛṣṭvā hariṃ kāmaṃ śaṅkaro'pi bhayānvitaḥ /
avadhyaṃ taṃ paraṃ matvā yayau kailāsaparvatam
brahmāpi ca nijaṃ dhāma tvaritaḥ prayayau bhayāt /
maghavā vajramālambya tasthāvājau mahābalaḥ
varuṇaḥ śaktimālambya dhairyamālambya saṃsthitaḥ /
yamo'pi daṇḍamādāya yattaḥ samaratatparaḥ
tato yakṣādhipaḥ kāmaṃ babhūva raṇatatparaḥ /
pāvakaḥ śaktimādāya tatrābhūdyuddhamānasaḥ
nakṣatrādhipatiḥ sūryaḥ samavetau sthitāvubhau /
vīkṣya taṃ dānavaśreṣṭhaṃ yuddhāya kṛtaniścayau
etasminnantare kruddhaṃ daityasainyaṃ samabhyagāt /
visṛjanbāṇajālāni krūrāhisadṛśāni ca
kṛtvā hi māhiṣaṃ rūpaṃ bhūpatiḥ saṃsthitastadā /
devadānavayodhānāṃ ninādastumulo'bhavat
jyāghātaśca talāghāto meghanādasamo'bhavat /
saṃgrāme sumahāghore devadānavasenayoḥ
śṛṅgābhyāṃ pārvatāñchṛṅgāṃścikṣepa ca mahābalaḥ /
jaghāna surasaṅghāṃśca dānavo madagarvitaḥ
khurāghātaistathā devānpucchasya bhramaṇena ca /
sa jaghāna ruṣāviṣṭo mahiṣaḥ paramādbhutaḥ
tato devāḥ sagandharvā bhayamājagmurudyatāḥ /
maghavā mahiṣaṃ dṛṣṭvā palāyanaparo'bhavat
saṅgaraṃ samparityajya gate śakre śacīpatau /
yamo dhanādhipaḥ pāśī jagmuḥ sarve bhayāturāḥ
mahiṣo'pi jayaṃ matvā jagāma svagṛhaṃ tataḥ /
airāvataṃ gajaṃ prāpya tyaktamindreṇa gacchatā
tathoccaiḥśravasaṃ bhānoḥ kāmadhenuṃ payasvinīm /
svasainyasaṃvṛtastūrṇaṃ svargaṃ gantuṃ mano dadhe
tarasā devasadanaṃ gatvā sa mahiṣāsuraḥ /
jagrāha surarājyaṃ vai tyaktaṃ devairbhayāturaiḥ
indrāsane tathā ramye dānavaḥ samupāviśat /
dānavānsthāpayāmāsa devānāṃ sthānakeṣu saḥ
evaṃ varṣaśataṃ pūrṇaṃ kṛtvā yuddhaṃ sudāruṇam /
avāpaindrapadaṃ kāmaṃ dānavo madagarvitaḥ
nirjarā nirgatā nākāttena sarve'tipīḍitāḥ /
evaṃ bahūni varṣāṇi babhramurgirigahvare
śrāntāḥ sarve tadā rājan brahmāṇaṃ śaraṇaṃ yayuḥ /
prajāpatiṃ jagannāthaṃ rajorūpaṃ caturmukham
padmāsanaṃ vedagarbhaṃ sevitaṃ munibhiḥ svajaiḥ /
marīcipramukhaiḥ śāntairvedavedāṅgapāragaiḥ
kinnaraiḥ siddhagandharvaiścāraṇoragapannagaiḥ /
tuṣṭuvurbhayabhītāste devadevaṃ jagadgurum
devā ūcuḥ
dhātaḥ kimetadakhilārtiharāmbujanma
janmābhivīkṣya na dayāṃ kuruṣe surān yat /
sampīḍitān raṇajitānasurādhipena
sthānacyutān giriguhākṛtasannivāsān
putrānpitā kimaparādhaśataiḥ sametā-
nsantyajya lobharahitaḥ kurute'tiduḥsthān /
yastvaṃ surāṃstava padāmbujabhaktiyuktā-
ndaityārditāṃśca kṛpaṇān yadupekṣase'dya
amarabhuvanarājyaṃ tena bhuktaṃ nitāntaṃ
makhahavirapi yogyaṃ brāhmaṇairādadāti /
surataruvarapuṣpaṃ sevate'sau durātmā
jalanidhinidhibhūtāṃ gāmasau sevate tām
kiṃ vā gṛṇīmaḥ surakāryamadbhutaṃ
jānāsi deveśa surāriceṣṭitam /
jñānena sarvaṃ tvamaśeṣakāryavi-
ttasmātprabho te praṇatāḥ sma pādayoḥ
yatrāpi kutrāpi gatānsurānasau
nānācaritraḥ khalu pāpamānasaḥ /
pīḍāṃ karotyeva sa duṣṭaceṣṭita-
strātāsi deveśa vidhehi śaṃ vibho
no cedvayaṃ dāvamahāgnipīḍitāḥ
kaṃ śāntikartāramanantatejasam /
yāmaḥ prajeśaṃ śaraṇaṃ sureṣṭaṃ
dhātāramādyaṃ parimucya kaṃ śivam
vyāsa uvāca
iti stutvā surāḥ sarve praṇemustaṃ prajāpatim /
baddhāñjalipuṭāḥ sarve viṣaṇṇavadanā bhṛśam
tāṃstathā pīḍitāndṛṣṭvā tadā lokapitāmahaḥ /
uvāca ślakṣṇayā vācā sukhaṃ sañjanayanniva
brahmovāca
kiṃ karomi surāḥ kāmaṃ dānavo varadarpitaḥ /
strīvadhyo'sau na puṃvadhyo vidheyaṃ tatra kiṃ punaḥ
vrajāmo'dya surāḥ sarve kailāsaṃ parvatottamam /
śaṅkaraṃ purataḥ kṛtvā sarvakāryaviśāradam
tato vrajāma vaikuṇṭhaṃ yatra devo janārdanaḥ /
militvā devakāryañca vimṛśāmo viśeṣataḥ
ityuktvā haṃsamāruhya brahmā kāryasamuccaye /
devāṃśca pṛṣṭhataḥ kṛtvā kailāsābhimukho yayau
tāvacchivo'pi tarasā jñātvā dhyānena padmajam /
āgacchantaṃ suraiḥ sārdhaṃ nirgataḥ svagṛhādbahiḥ
dṛṣṭvā parasparaṃ tau tu kṛtābhivādanau bhṛśam /
praṇatau ca suraiḥ sarvaiḥ santuṣṭau sambabhūvatuḥ
āsanāni pṛthagdattvā devebhyo girijāpatiḥ /
upaviṣṭeṣu teṣveva niṣasādāsane svake
kṛtvā tu kuśalapraśnaṃ brahmāṇaṃ vṛṣabhadhvajaḥ /
papraccha kāraṇaṃ devānkailāsāgamane vibhuḥ
śiva uvāca
kimatrāgamanaṃ brahman kṛtaṃ devaiḥ savāsavaiḥ /
bhavatā ca mahābhāga brūhi tatkāraṇaṃ kila
brahmovāca
mahiṣeṇa sureśāna pīḍitāḥ svarnivāsinaḥ /
bhramanti giridurgeṣu bhayatrastāḥ savāsavāḥ
yajñabhugmahiṣo jātastathānye suraśatravaḥ /
pīḍitā lokapālāśca tvāmadya śaraṇaṃ gatāḥ
mayā te bhavanaṃ śambho prāpitāḥ kāryagauravāt /
yadyuktaṃ tadvidhatsvādya surakāryaṃ sureśvara
tvayi bhāro'sti sarveṣāṃ devānāṃ bhūtabhāvana /
vyāsa uvāca
iti tadvacanaṃ śrutvā śaṅkaraḥ prahasanniva
vacanaṃ ślakṣṇayā vācā provāca padmajaṃ prati /
śiva uvāca
bhavataiva kṛtaṃ kāryaṃ varadānātpurā vibho
anarthadañca devānāṃ kiṃ kartavyamataḥ param /
īdṛśo balavāñchūraḥ sarvadevabhayapradaḥ
kā samarthā varā nārī taṃ hantuṃ madadarpitam /
na me bhāryā na te bhāryā saṃgrāmaṃ gantumarhati
gatvaiva te mahābhāge yuyudhāte kathaṃ punaḥ /
indrāṇī ca mahābhāgā na yuddhakuśalāsti hi
kānyā hantuṃ samarthāsti taṃ pāpaṃ madadarpitam /
mamedaṃ matamadyaiva gatvā devaṃ janārdanam
stutvā taṃ devakāryāya prerayāmaḥ susatvaram /
so'tibuddhimatāṃ śreṣṭho viṣṇuḥ sarvārthasādhane
militvā vāsudevaṃ vai kartavyaṃ kāryacintanam /
prapañcena ca buddhyā sa saṃvidhāsyati sādhanam
vyāsa uvāca
iti rudravacaḥ śrutvā brahmādyāḥ surasattamāḥ /
utthitāste tathetyuktvā śivena saha satvarāḥ
svakīyairvāhanaiḥ sarve yayuviṣṇapuraṃ prati /
muditāḥ śakunāndṛṣṭvā kāryasiddhikarāñchubhān
vavurvātāḥ śubhāḥ śāntāḥ sugandhāḥ śubhaśaṃsinaḥ /
pakṣiṇaśca śivā vācastatrocuḥ pathi sarvaśaḥ
nirmalaṃ cābhavadvyoma diśaśca vimalāstathā /
gamane tatra devānāṃ sarvaṃ śubhamivābhavat
iti śrīmaddevībhāgavate mahāpurāṇe'ṣṭādaśasāhasryāṃ saṃhitāyāṃ pañcamaskandhe
parājitadevatānāṃ śaṅkaraśaraṇagamanavarṇanaṃ nāma saptamo'dhyāyaḥ
Original text: devībhāgavatapurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0