Language

ENहिગુ
Scripture Library

Devi Bhagavata Purana · Chapter 4.8

4.8.1

prahlādatīrthayātrāvarṇanam
sūta uvāca
iti pṛṣṭastadā vipro rājñā pārīkṣitena vai /
uvāca vistarātsarvaṃ vyāsaḥ satyavatīsutaḥ

4.8.2

janamejayo'pi dharmātmā nirvedaṃ paramaṃ gataḥ /
cittaṃ duścaritaṃ matvā vairāṭītanayasya vai

4.8.3

tasyaivoddharaṇārthāya cakāra satataṃ manaḥ /
viprāvamānapāpena yamalokaṃ gatasya vai

4.8.4

punnāmanarakādyasmāttrāyate pitaraṃ svakam /
putreti nāma sārthaṃ syāttena tasya munīśvarāḥ

4.8.5

sarpadaṣṭaṃ nṛpaṃ śrutvā harmyopari mṛtaṃ tathā /
vipraśāpādauttareyaṃ snānadānavivarjitam

4.8.6

piturgatiṃ niśamyāsau nirvedaṃ gatavānnṛpaḥ /
pārīkṣito mahābhāgaḥ santapto bhayavihvalaḥ

4.8.7

papracchātha muniṃ vyāsaṃ gṛhāgatamaninditaḥ /
naranārāyaṇasyemāṃ kathāṃ paramavismṛtām

4.8.8

vyāsa uvāca
sa yadā nihato raudro hiraṇyakaśipurnṛpa /
abhiṣiktastadā rājye prahlādo nāma tatsutaḥ

4.8.9

tasmiñchāsati daityendre devabrāhmaṇapūjake /
makhairbhūmau nṛpatayo yajantaḥ śraddhayānvitāḥ

4.8.10

brāhmaṇāśca tapodharmatīrthayātrāśca kurvate /
vaiśyāśca svasvavṛttisthāḥ śūdrāḥ śuśrūṣaṇe ratāḥ

4.8.11

nṛsiṃhena ca pātāle sthāpitaḥ so'tha daityarāṭ /
rājyaṃ cakāra tatraiva prajāpālanatatparaḥ

4.8.12

kadācid‌ bhṛguputro'tha cyavanākhyo mahātapāḥ /
jagāma narmadāṃ snātuṃ tīrthaṃ vai vyāhṛtīśvaram

4.8.13

revāṃ mahānadīṃ dṛṣṭvā tatastasyāmavātarat /
uttarantaṃ prajagrāha nāgo viṣabhayaṅkaraḥ

4.8.14

gṛhīto bhayabhītastu pātāle munisattamaḥ /
sasmāra manasā viṣṇuṃ devadevaṃ janārdanam

4.8.15

saṃsmṛte puṇḍarīkākṣe nirviṣo'bhūnmahoragaḥ /
na prāpa cyavano duḥkhaṃ nīyamāno rasātalam

4.8.16

dvijihvena munistyakto nirviṇṇenātiśaṅ‌kinā /
māṃ śapeta muniḥ kuddhastāpaso'yaṃ mahāniti

4.8.17

cacāra nāgakanyābhiḥ pūjito munisattamaḥ /
viveśāpyatha nāgānāṃ dānavānāṃ mahatpuram

4.8.18

kadācid‌bhṛguputraṃ taṃ vicarantaṃ purottame /
dadarśa daityarājo'sau prahlādo dharmavatsalaḥ

4.8.19

dṛṣṭvā taṃ pūjayāmāsa muniṃ daityapatistadā /
papraccha kāraṇaṃ kiṃ te pātālāgamane vada

4.8.20

preṣito'si kimindreṇa satyaṃ brūhi dvijottama /
daityavidveṣayuktena mama rājyadidṛkṣayā

4.8.21

cyavana uvāca
kiṃ me maghavatā rājan yadahaṃ preṣitaḥ punaḥ /
dūtakāryaṃ prakurvāṇaḥ prāptavānnagare tava

4.8.22

viddhi māṃ bhṛguputraṃ taṃ svanetraṃ dharmatatparam /
mā śaṅkāṃ kuru daityendra vāsavapreṣitasya vai

4.8.23

snānārthaṃ narmadāṃ prāptaḥ puṇyatīrthe nṛpottama /
nadyāmevāvatīrṇo'haṃ gṛhītaśca mahāhinā

4.8.24

jāto'sau nirviṣaḥ sarpo viṣṇoḥ saṃsmaraṇādiva /
mukto'haṃ tena nāgena prabhāvātsmaraṇasya vai

4.8.25

atrāgatena rājendra mayāptaṃ tava darśanam /
viṣṇubhakto'si daityendra tad‌bhaktaṃ māṃ vicintaya

4.8.26

vyāsa uvāca
tanniśamya vacaḥ ślakṣṇaṃ hiraṇyakaśipoḥ sutaḥ /
papraccha parayā prītyā tīrthāni vividhāni ca

4.8.27

prahlāda uvāca
pṛthivyāṃ kāni tīrthāni puṇyāni munisattama /
pātāle ca tathākāśe tāni no vada vistarāt

4.8.28

cyavana uvāca
manovākkāyaśuddhānāṃ rājaṃstīrthaṃ pade pade /
tathā malinacittānāṃ gaṅgāpi kīkaṭādhikā

4.8.29

prathamaṃ cenmanaḥ śuddhaṃ jātaṃ pāpavivarjitam /
tadā tīrthāni sarvāṇi pāvanāni bhavanti vai

4.8.30

gaṅgātīre hi sarvatra vasanti nagarāṇi ca /
vrajāścaivākarā grāmāḥ sarve kheṭāstathāpare

4.8.31

niṣādānāṃ nivāsāśca kaivartānāṃ tathāpare /
hūṇabaṅgakhasānāṃ ca mlecchānāṃ daityasattama

4.8.32

pibanti sarvadā gāṅgaṃ jalaṃ brahmopamaṃ sadā /
snānaṃ kurvanti daityendra trikālaṃ svecchayā janāḥ

4.8.33

tatraiko'pi viśuddhātmā na bhavatyeva māriṣa /
kiṃ phalaṃ tarhi tīrthasya viṣayopahatātmasu

4.8.34

kāraṇaṃ mana evātra nānyad‌rājanvicintaya /
manaḥśuddhiṃ prakartavyā satataṃ śuddhimicchatā

4.8.35

tīrthavāsī mahāpāpī bhavettatrātmavañcanāt /
tatraivācaritaṃ pāpamānantyāya prakalpate

4.8.36

yathendravāruṇaṃ pakvaṃ miṣṭaṃ naivopajāyate /
bhāvaduṣṭastathā tīrthe koṭistāto na śudhyati

4.8.37

prathamaṃ manasaḥ śuddhiḥ kartavyā śubhamicchatā /
śuddhe manasi dravyasya śuddhirbhavati nānyathā

4.8.38

tathaivācāraśuddhiḥ syāttatastīrthaṃ prasidhyati /
anyathā tu kṛtaṃ sarvaṃ vyarthaṃ bhavati tatkṣaṇāt

4.8.39

(hīnavarṇasya saṃsargaṃ tīrthe gatvā sadā tyajet /) //
bhūtānukampanaṃ caiva kartavyaṃ karmaṇā dhiyā /
yadi pṛcchasi rājendra tīrthaṃ vakṣyāmyanuttamam

4.8.40

prathamaṃ naimiṣaṃ puṇyaṃ cakratīrthaṃ ca puṣkaram /
anyeṣāṃ caiva tīrthānāṃ saṃkhyā nāsti mahītale

4.8.41

pāvanāni ca sthānāni bahūni nṛpasattama /
vyāsa uvāca
tacchrutvā vacanaṃ rājā naimiṣaṃ gantumudyataḥ

4.8.42

nodayāmāsa daityānvai harṣanirbharamānasaḥ /
prahlāda uvāca
uttiṣṭhantu mahābhāgā gamiṣyāmo'dya naimiṣam

4.8.43

drakṣyāmaḥ puṇḍarīkākṣaṃ pītavāsasamacyutam /
vyāsa uvāca
ityuktā viṣṇubhaktena sarve te dānavāstadā

4.8.44

tenaiva saha pātālānniryayuḥ parayā mudā /
te sametya ca daiteyā dānavāśca mahābalāḥ

4.8.45

naimiṣāraṇyamāsādya snānaṃ cakrurmudānvitāḥ /
prahlādastatra tīrtheṣu carandaityaiḥ samanvitaḥ

4.8.46

sarasvatīṃ mahāpuṇyāṃ dadarśa vimalodakām /
tīrthe tatra nṛpaśreṣṭha prahlādasya mahātmanaḥ

4.8.47

manaḥ prasannaṃ sañjātaṃ snātvā sārasvate jale /
vidhivattatra daityendraḥ snānadānādikaṃ śubhe

4.8.48

cakārātiprasannātmā tīrthe paramapāvane

4.8.8

iti śrīmaddevībhāgavate mahāpurāṇe'ṣṭādaśasāhasryāṃ saṃhitāyāṃ //
caturthaskandhe prahlādatīrthayātrāvarṇanaṃ nāmāṣṭamo'dhyāyaḥ

Original text: devībhāgavatapurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0

Esc