Language

ENहिગુ
Scripture Library

Devi Bhagavata Purana · Chapter 3.6

3.6.1

brahmaṇe śrīdevyā upadeśavarṇanam
brahmovāca
iti pṛṣṭā mayā devī vinayāvanatena ca /
uvāca vacanaṃ ślakṣṇamādyā bhagavatī hi sā

3.6.2

devyuvāca
sadaikatvaṃ na bhedo'sti sarvadaiva mamāsya ca /
yo'sau sāhamahaṃ yo'sau bhedo'sti mativibhramāt

3.6.3

āvayorantaraṃ sūkṣmaṃ yo veda matimānhi saḥ /
vimuktaḥ sa tu saṃsārānmucyate nātra saṃśayaḥ

3.6.4

ekamevādvitīyaṃ vai brahma nityaṃ sanātanam /
dvaitabhāvaṃ punaryāti kāla utpitsusaṃjñake

3.6.5

yathā dīpastathopādheryogātsañjāyate dvidhā /
chāyevādarśamadhye vā pratibimbaṃ tathāvayoḥ

3.6.6

bheda utpattikāle vai sargārthaṃ prabhavatyaja /
dṛśyādṛśyavibhedo'yaṃ dvaividhye sati sarvathā

3.6.7

nāhaṃ strī na pumāṃścāhaṃ na klībaṃ sargasaṃkṣaye /
sarge sati vibhedaḥ syātkalpito'yaṃ dhiyā punaḥ

3.6.8

ahaṃ buddhirahaṃ śrīśca dhṛtiḥ kīrtiḥ smṛtistathā /
śraddhā medhā dayā lajjā kṣudhā tṛṣṇā tathā kṣamā

3.6.9

kāntiḥ śāntiḥ pipāsā ca nidrā tandrā jarājarā /
vidyāvidyā spṛhā vāñchā śaktiścāśaktireva ca

3.6.10

vasā majjā ca tvakcāhaṃ dṛṣṭirvāganṛtānṛtā /
parā madhyā ca paśyantī nāḍyo'haṃ vividhāśca yāḥ

3.6.11

kiṃ nāhaṃ paśya saṃsāre madviyuktaṃ kimasti hi /
sarvamevāhamityevaṃ niścayaṃ viddhi padmaja

3.6.12

etairme niścitai rūpairvihīnaṃ kiṃ vadasva me /
tasmādahaṃ vidhe cāsminsarge vai vitatābhavam

3.6.13

nūnaṃ sarveṣu deveṣu nānānāmadharā hyaham /
bhavāmi śaktirūpeṇa karomi ca parākramam

3.6.14

gaurī brāhmī tathā raudrī vārāhī vaiṣṇavī śivā /
vārūṇī cātha kauberī nārasiṃhī ca vāsavī

3.6.15

utpanneṣu samasteṣu kāryeṣu praviśāmi tān /
karomi sarvakāryāṇi nimittaṃ taṃ vidhāya vai

3.6.16

jale śītaṃ tathā vahnāvauṣṇyaṃ jyotirdivākare /
niśānāthe himā kāmaṃ prabhavāmi yathā tathā

3.6.17

mayā tyaktaṃ vidhe nūnaṃ spandituṃ na kṣamaṃ bhavet /
jīvajātaṃ ca saṃsāre niścayo'yaṃ bruve tvayi

3.6.18

aśaktaḥ śaṅkaro hantuṃ daityānkila mayojjhitaḥ /
śaktihīnaṃ naraṃ brūte lokaścaivātidurbalam

3.6.19

rudrahīnaṃ viṣṇuhīnaṃ na vadanti janāḥ kila /
śaktihīnaṃ yathā sarve pravadanti narādhamam

3.6.20

patitaḥ skhalito bhītaḥ śāntaḥ śatruvaśaṃ gataḥ /
aśaktaḥ procyate loke nārudraḥ ko'pi kathyate

3.6.21

tadviddhi kāraṇaṃ śaktiryathā tvaṃ ca sisṛkṣasi /
bhavitā ca yadā yuktaḥ śaktyā kartā tadākhilam

3.6.22

tathā haristathā śaṃbhustathendro'tha vibhāvasuḥ /
śaśī sūryo yamastvaṣṭā varuṇaḥ pavanastathā

3.6.23

dharā sthirā tadā dhartuṃ śaktiyuktā yadā bhavet /
anyathā cedaśaktā syātparamāṇośca dhāraṇe

3.6.24

tathā śeṣastathā kūrmo ye'nye sarve ca diggajāḥ /
madyuktā vai samarthāśca svāni kāryāṇi sādhitum

3.6.25

jalaṃ pibāmi sakalaṃ saṃharāmi vibhāvasum /
pavanaṃ stambhayāmyadya yadicchāmi tathācaram

3.6.26

tattvānāṃ caiva sarveṣāṃ kadāpi kamalod‌bhava /
asatāṃ bhāvasandehaḥ kartavyo na kadācana

3.6.27

kadācitprāgabhāvaḥ syātpradhvaṃsābhāva eva vā /
mṛtpiṇḍeṣu kapāleṣu ghaṭābhāvo yathā tathā

3.6.28

adyātra pṛthivī nāsti kva gateti vicāraṇe /
sañjātā iti vijñeyā asyāstu paramāṇavaḥ

3.6.29

śāśvataṃ kṣaṇikaṃ śūnyaṃ nityānityaṃ sakartukam /
ahaṅkārāgrimañcaiva saptabhedairvivakṣitam

3.6.30

gṛhāṇāja mahatattvamahaṅkārastadud‌bhavaḥ /
tataḥ sarvāṇi bhūtāni racayasva yathā purā

3.6.31

vrajantu svāni dhiṣṇyāni viracya nivasantu vaḥ /
svāni svāni ca kāryāṇi kurvantu daivabhāvitāḥ

3.6.32

gṛhāṇemāṃ vidhe śaktiṃ surūpāṃ cāruhāsinīm /
mahāsarasvatīṃ nāmnā rajoguṇayutāṃ varām

3.6.33

śvetāmbaradharāṃ divyāṃ divyabhūṣaṇabhūṣitām /
varāsanasamārūḍhāṃ krīḍārthaṃ sahacāriṇīm

3.6.34

eṣā sahacarī nityaṃ bhaviṣyati varāṅganā /
māvamaṃsthā vibhūtiṃ me matvā pūjyatamāṃ priyām

3.6.35

gaccha tvamanayā sārdhaṃ satyalokaṃ batāśu vai /
bījāccaturvidhaṃ sarvaṃ samutpādaya sāmpratam

3.6.36

liṅgakośāśca jīvaistaiḥ sahitāḥ karmabhistathā /
vartante saṃsthitāḥ kāle tānkuru tvaṃ yathā purā

3.6.37

kālakarmasvabhāvākhyaiḥ kāraṇaiḥ sakalaṃ jagat /
svabhāvasvaguṇairyuktaṃ pūrvavatsacarācaram

3.6.38

mānanīyastvayā viṣṇuḥ pūjanīyaśca sarvadā /
sattvaguṇapradhānatvādadhikaḥ sarvataḥ sadā

3.6.39

yadā yadā hi kāryaṃ vo bhaviṣyati duratyayam /
kariṣyati pṛthivyāṃ vai avatāraṃ tadā hariḥ

3.6.40

tiryagyonāvathānyatra mānuṣīṃ tanumāśritaḥ /
dānavānāṃ vināśaṃ vai kariṣyati janārdanaḥ

3.6.41

bhavo'yaṃ te sahāyaśca bhaviṣyati mahābalaḥ /
samutpādya surānsarvānviharasva yathāsukham

3.6.42

brāhmaṇāḥ kṣatriyā vaiśyā nānāyajñaiḥ sadakṣiṇaiḥ /
yajiṣyanti vidhānena sarvānvaḥ susamāhitāḥ

3.6.43

mannāmoccāraṇātsarve makheṣu sakaleṣu ca /
sadā tṛptāśca santuṣṭā bhaviṣyadhvaṃ surāḥ kila

3.6.44

śivaśca mānanīyo vai sarvathā yattamoguṇaḥ /
yajñakāryeṣu sarveṣu pūjanīyaḥ prayat‍nataḥ

3.6.45

yadā punaḥ surāṇāṃ vai bhayaṃ daityād‌bhaviṣyati /
śaktayo me tadotpannā hariṣyanti suvigrahāḥ

3.6.46

vārāhī vaiṣṇavī gaurī nārasiṃhī sadāśivā /
etāścānyāśca kāryāṇi kuru tvaṃ kamalod‌bhava

3.6.47

navākṣaramimaṃ mantraṃ bījadhyānayutaṃ sadā /
japansarvāṇi kāryāṇi kuru tvaṃ kamalod‌bhava

3.6.48

mantrāṇāmuttamo'yaṃ vai tvaṃ jānīhi mahāmate /
hṛdaye te sadā dhāryaḥ sarvakāmārthasiddhaye

3.6.49

ityuktvā māṃ jaganmātā hariṃ prāha śucismitā /
viṣṇo vraja gṛhāṇemāṃ mahālakṣmīṃ manoharām

3.6.50

sadā vakṣaḥsthale sthāne bhavitā nātra saṃśayaḥ /
krīḍārthaṃ te mayā dattā śaktiḥ sarvārthadā śivā

3.6.51

tvayeyaṃ nāvamantavyā mānanīyā ca sarvadā /
lakṣmīnārāyaṇākhyo'yaṃ yogo vai vihito mayā

3.6.52

jīvanārthaṃ kṛtā yajñā devānāṃ sarvathā mayā /
avirodhena saṅgena vartitavyaṃ tribhiḥ sadā

3.6.53

tvaṃ ca vedhāḥ śivastvete devā mad‌guṇasambhavāḥ /
mānyāḥ pūjyāśca sarveṣāṃ bhaviṣyanti na saṃśayaḥ

3.6.54

ye vibhedaṃ kariṣyanti mānavā mūḍhacetasaḥ /
nirayaṃ te gamiṣyanti vibhedānnātra saṃśayaḥ

3.6.55

yo hariḥ sa śivaḥ sākṣādyaḥ śivaḥ sa svayaṃ hariḥ /
etayorbhedamātiṣṭhannarakāya bhavennaraḥ

3.6.56

tathaiva druhiṇo jñeyo nātra kāryā vicāraṇā /
aparo guṇabhedo'sti śṛṇu viṣṇo bravīmi te

3.6.57

mukhyaḥ sattvaguṇaste'stu paramātmavicintane /
gauṇatve'pi parau khyātau rajoguṇatamoguṇau

3.6.58

lakṣmyā saha vikāreṣu nānābhedeṣu sarvadā /
rajoguṇayuto bhūtvā viharasvānayā saha

3.6.59

vāgbījaṃ kāmarājaṃ ca māyābījaṃ tṛtīyakam /
mantro'yaṃ tvaṃ ramākānta maddattaḥ paramārthadaḥ

3.6.60

gṛhītvā japa taṃ nityaṃ viharasva yathāsukham /
na te mṛtyubhayaṃ viṣṇo na kālaprabhavaṃ bhayam

3.6.61

yāvadeṣa vihāro me bhaviṣyati suniścayaḥ /
saṃhariṣyāmyahaṃ sarvaṃ yadā viśvaṃ carācaram

3.6.62

bhavanto'pi tadā nūnaṃ mayi līnā bhaviṣyatha /
smartavyo'yaṃ sadā mantraḥ kāmado mokṣadastathā

3.6.63

ud‌gīthena ca saṃyuktaḥ kartavyaḥ śubhamicchatā /
kārayitvātha vaikuṇṭhaṃ vastavyaṃ puruṣottama

3.6.64

viharasva yathākāmaṃ cintayanmāṃ sanātanīm /
brahmovāca
ityuktvā vāsudevaṃ sā triguṇā prakṛtiḥ parā

3.6.65

nirguṇā śaṅkaraṃ devamavocadamṛtaṃ vacaḥ /
devyuvāca
gṛhāṇa haragaurīṃ tvaṃ mahākālīṃ manoharām

3.6.66

kailāsaṃ kārayitvā ca viharasva yathāsukham /
mukhyastamoguṇaste'stu gauṇau sattvarajoguṇau

3.6.67

viharāsuranāśārthaṃ rajoguṇatamoguṇau /
tapastaptaṃ tathā kartuṃ smaraṇaṃ paramātmanaḥ

3.6.68

sarvasattvaguṇaḥ śānto gṛhītavyaḥ sadānagha /
sarvathā triguṇā yūyaṃ sṛṣṭisthityantakārakāḥ

3.6.69

ebhirvihīnaṃ saṃsāre vastu naivātra kutracit /
vastumātraṃ tu yad‌‌dṛśyaṃ saṃsāre triguṇaṃ hi tat

3.6.70

dṛśyaṃ ca nirguṇaṃ loke na bhūtaṃ no bhaviṣyati /
nirguṇaḥ paramātmāsau na tu dṛśyaḥ kadācana

3.6.71

saguṇā nirguṇā cāhaṃ samaye śaṅkarottamā /
sadāhaṃ kāraṇaṃ śambho na ca kāryaṃ kadācana

3.6.72

saguṇā kāraṇatvādvai nirguṇā puruṣāntike /
mahattattvamahaṅkāro guṇāḥ śabdādayastathā

3.6.73

kāryakāraṇarūpeṇa saṃsarante tvaharniśam //
sadud‌bhūtastvahaṅkārastenāhaṃ kāraṇaṃ śivā

3.6.74

ahaṅkāraśca me kāryaṃ triguṇo'sau pratiṣṭhitaḥ /
ahaṅkārānmahattattvaṃ buddhiḥ sā parikīrtitā

3.6.75

mahattattvaṃ hi kāryaṃ syādahaṅkāro hi kāraṇam /
tanmātrāṇi tvahaṅkārādutpadyante sadaiva hi

3.6.76

kāraṇaṃ pañcabhūtānāṃ tāni sarvasamud‌bhave /
karmendriyāṇi paṃcaiva pañca jñānendriyāṇi ca

3.6.77

mahābhūtāni pañcaiva manaḥ ṣoḍaśameva ca /
kāryañca kāraṇañcaiva gaṇo'yaṃ ṣoḍaśātmakaḥ

3.6.78

paramātmā pumānādyo na kāryaṃ na ca kāraṇam /
evaṃ samud‌bhavaḥ śambho sarveṣāmādisambhave

3.6.79

saṃkṣepeṇa mayā proktastava tatra samud‌bhavaḥ /
vrajantvadya vimānena kāryārthaṃ mama sattamāḥ

3.6.80

smaraṇāddarśanaṃ tubhyaṃ dāsye'haṃ viṣame sthite /
smartavyāhaṃ sadā devāḥ paramātmā sanātanaḥ

3.6.81

ubhayoḥ smaraṇādeva kāryasiddhirasaṃśayam /
brahmovāca
ityuktvā visasarjāsmāndattvā śaktīḥ susaṃskṛtāḥ

3.6.82

viṣṇave'tha mahālakṣmīṃ mahākālīṃ śivāya ca /
mahāsarasvatīṃ mahyaṃ sthānāttasmādvisarjitāḥ

3.6.83

sthalāntaraṃ samāsādya te jātāḥ puruṣā vayam /
cintayantaḥ svarūpaṃ tatprabhāvaṃ paramād‌bhutam

3.6.84

vimānaṃ tatsamāsādya saṃrūḍhāstatra vai trayaḥ /
na dvīpo'sau na sā devī sudhāsindhustathaiva ca //
punardṛṣṭaṃ vimānaṃ vai tatrāsmābhirna cānyathā

3.6.85

āsādya tasminvitate vimāne
prāptā vayaṃ paṅkajasannidhau ca /
mahārṇave yatra hatau duratyayau
murāriṇā tau madhukaiṭabhākhyau

3.6.6

iti śrīdevībhāgavate mahāpurāṇe'ṣṭādaśasāhasryāṃ saṃhitāyāṃ
tṛtīyaskandhe brahmaṇe śrīdevyā upadeśavarṇanaṃ nāma ṣaṣṭho'dhyāyaḥ

Original text: devībhāgavatapurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0

Esc