Devi Bhagavata Purana · Chapter 3.26
kumārīpūjāvarṇanam
janamejaya uvāca
navarātre tu samprāpte kiṃ kartavyaṃ dvijottama /
vidhānaṃ vidhivadbrūhi śaratkāle viśeṣataḥ
kiṃ phalaṃ khalu kastatra vidhiḥ kāryo mahāmate /
etadvistarato brūhi kṛpayā dvijasattama
vyāsa uvāca
śṛṇu rājanpravakṣyāmi navarātravrataṃ śubham /
śaratkāle viśeṣeṇa kartavyaṃ vidhipūrvakam
vasante ca prakartavyaṃ tathaiva premapūrvakam /
dvāvṛtū yamadaṃṣṭrākhyau nūnaṃ sarvajaneṣu vai
śaradvasantanāmānau durgamau prāṇināmiha /
tasmādyatnādidaṃ kāryaṃ sarvatra śubhamicchatā
dvāveva sumahāghorāvṛtū rogakarau nṛṇām /
vasantaśaradāveva sarvanāśakarāvubhau
tasmāttatra prakartavyaṃ caṇḍikāpūjanaṃ budhaiḥ /
caitrāśvine śubhe māse bhaktipūrvaṃ narādhipa
amāvāsyāṃ ca samprāpya sambhāraṃ kalpayecchubham /
haviṣyaṃ cāśanaṃ kāryamekabhuktaṃ tu taddine
maṇḍapastu prakartavyaḥ same deśe śubhe sthale /
hastaṣoḍaśamānena stambhadhvajasamanvitaḥ
gauramṛdgomayābhyāṃ ca lepanaṃ kārayettataḥ /
tanmadhye vedikā śubhrā kartavyā ca samā sthirā
caturhastā ca hastocchrā pīṭhārthaṃ sthānamuttamam /
toraṇāni vicitrāṇi vitānañca prakalpayet
rātrau dvijānathāmantrya devītattvaviśāradān /
ācāraniratāndāntānvedavedāṅgapāragān
pratipaddivase kāryaṃ prātaḥsnānaṃ vidhānataḥ /
nadyāṃ nade taḍāge vā vāpyāṃ kūpe gṛhe'thavā
prātarnityaṃ puraḥ kṛtvā dvijānāṃ varaṇaṃ tataḥ /
arghyapādyādikaṃ sarvaṃ kartavyaṃ madhupūrvakam
vastrālaṅkaraṇādīni deyāni ca svaśaktitaḥ /
vittaśāṭhyaṃ na kartavyaṃ vibhave sati karhicit
vipraiḥ santoṣitaiḥ kāryaṃ sampūrṇaṃ sarvathā bhavet /
nava pañca trayaścaiko devyāḥ pāṭhe dvijāḥ smṛtāḥ
varayedbrāhmaṇaṃ śāntaṃ pārāyaṇakṛte tadā /
svastivācanakaṃ kāryaṃ vedamantravidhānataḥ
vedyāṃ siṃhāsanaṃ sthāpya kṣaumavastrasamanvitam /
tatra sthāpyā'mbikā devī caturhastāyudhānvitā
ratnabhūṣaṇasaṃyuktā muktāhāravirājitā /
divyāmbaradharā saumyā sarvalakṣaṇasaṃyutā
śaṃkhacakragadāpadmadharā siṃhe sthitā śivā /
aṣṭādaśabhujā vā'pi pratiṣṭhāpyā sanātanī
arcābhāve tathā yantraṃ navārṇamantrasaṃyutam /
sthāpayetpīṭhapūjārthaṃ kalaśaṃ tatra pārśvataḥ
pañcapallavasaṃyuktaṃ vedamantraiḥ susaṃskṛtam /
sutīrthajalasampūrṇaṃ hemaratnaiḥ samanvitam
pārśve pūjārthasambhārānparikalpya samantataḥ /
gītavāditranirghoṣānkārayenmaṅgalāya vai
tithau hastānvitāyāṃ ca nandāyāṃ pūjanaṃ varam /
prathame divase rājan vidhivatkāmadaṃ nṛṇām
niyamaṃ prathamaṃ kṛtvā paścātpūjāṃ samācaret /
upavāsena naktena caikabhuktena vā punaḥ
kariṣyāmi vrataṃ mātarnavarātramanuttamam /
sāhāyyaṃ kuru me devi jagadamba mamākhilam
yathāśakti prakartavyo niyamo vratahetave /
paścātpūjā prakartavyā vidhivanmantrapūrvakam
candanāgurukarpūraiḥ kusumaiśca sugandhibhiḥ /
mandārakarajāśokacampakaiḥ karavīrakaiḥ
mālatībrahmakāpuṣpaistathā bilvadalaiḥ śubhaiḥ /
pūjayejjagatāṃ dhātrīṃ dhūpairdīpairvidhānataḥ
phalairnānāvidhairarghyaṃ pradātavyaṃ ca tatra vai /
nārikelairmātuluṅgairdāḍimīkadalīphalaiḥ
nāraṅgaiḥ panasaiścaiva tathā pūrṇaphalaiḥ śubhaiḥ /
annadānaṃ prakartavyaṃ bhaktipūrvaṃ narādhipa
māṃsāśanaṃ ye kurvanti taiḥ kāryaṃ paśuhiṃsanam /
mahiṣājavarāhāṇāṃ balidānaṃ viśiṣyate
devyagre nihatā yānti paśavaḥ svargamavyayam /
na hiṃsā paśujā tatra nighnatāṃ tatkṛte'nagha
ahiṃsā yājñikī proktā sarvaśāstravinirṇaye /
devatārthe visṛṣṭānāṃ paśūnāṃ svargatirdhruvā
homārthaṃ caiva kartavyaṃ kuṇḍaṃ caiva trikoṇakam /
sthaṇḍilaṃ vā prakartavyaṃ trikoṇaṃ mānataḥ śubham
trikālaṃ pūjanaṃ nityaṃ nānādravyairmanoharaiḥ /
gītavāditranṛtyaiśca kartavyaśca mahotsavaḥ
nityaṃ bhūmau ca śayanaṃ kumārīṇāṃ ca pūjanam /
vastrālaṅkaraṇairdivyairbhojanaiśca sudhāmayaiḥ
ekaikāṃ pūjayennityamekavṛddhyā tathā punaḥ /
dviguṇaṃ triguṇaṃ vā'pi pratyekaṃ navakaṃ ca vā
vibhavasyānusāreṇa kartavyaṃ pūjanaṃ kila /
vittaśāṭhyaṃ na kartavyaṃ rājañchaktimakhe sadā
ekavarṣā na kartavyā kanyā pūjāvidhau nṛpa /
paramajñā tu bhogānāṃ gandhādīnāṃ ca bālikā
kumārikā tu sā proktā dvivarṣā yā bhavediha /
trimūrtiśca trivarṣā ca kalyāṇī caturabdikā
rohiṇī pañcavarṣā ca ṣaḍvarṣā kālikā smṛtā /
caṇḍikā saptavarṣā syādaṣṭavarṣā ca śāmbhavī
navavarṣā bhaveddurgā subhadrā daśavārṣikī /
ata ūrdhvaṃ na kartavyā sarvakāryavigarhitā
ebhiśca nāmabhiḥ pūjā kartavyā vidhisaṃyutā /
tāsāṃ phalāni vakṣyāmi navānāṃ pūjane sadā
kumārī pūjitā kuryādduḥkhadāridrayanāśanam /
śatrukṣayaṃ dhanāyuṣyaṃ balavṛddhiṃ karoti vai
trimūrtipūjanādāyustrivargasya phalaṃ bhavet /
dhanadhānyāgamaścaiva putrapautrādivṛddhayaḥ
vidyārthī vijayārthī ca rājyārthī yaśca pārthivaḥ /
sukhārthī pūjayennityaṃ kalyāṇīṃ sarvakāmadām
kālikāṃ śatrunāśārthaṃ pūjayedbhaktipūrvakam /
aiśvaryadhanakāmaśca caṇḍikāṃ paripūjayet
pūjayecchāmbhavīṃ nityaṃ nṛpasaṃmohanāya ca /
duḥkhadāridryanāśāya saṅgrāme vijayāya ca
krūraśatruvināśārthaṃ tathograkarmasādhane /
durgāñca pūjayedbhaktyā paralokasukhāya ca
vāñchitārthasya siddhyarthaṃ subhadrāṃ pūjayetsadā /
rohiṇīṃ roganāśāya pūjayedvidhivannaraḥ
śrīrastviti ca mantreṇa pūjayedbhaktitatparaḥ /
śrīyuktamantrairathavā bījamantrairathāpi vā
kumārasya ca tattvāni yā sṛjatyapi līlayā /
kādīnapi ca devāṃstāṃ kumārīṃ pūjayāmyaham
sattvādibhistrimūrtiryā tairhi nānāsvarūpiṇī /
trikālavyāpinī śaktistrimūrtiṃ pūjayāmyaham
kalyāṇakāriṇī nityaṃ bhaktānāṃ pūjitā'niśam /
pūjayāmi ca tāṃ bhaktyā kalyāṇīṃ sarvakāmadām
rohayantī ca bījāni prāgjanmasañcitāni vai /
yā devī sarvabhūtānāṃ rohiṇīṃ pūjayāmyaham
kālī kālayate sarvaṃ brahmāṇḍaṃ sacarācaram /
kalpāntasamaye yā tāṃ kālikāṃ pūjayāmyaham
tāṃ caṇḍapāpaharaṇīṃ caṇḍikāṃ pūjayāmyaham
akāraṇātsamutpattiryanmayaiḥ parikīrtitā /
yasyāstāṃ sukhadāṃ devīṃ śāmbhavīṃ pūjayāmyaham
durgāttrāyati bhaktaṃ yā sadā durgātināśinī /
durjñeyā sarvadevānāṃ tāṃ durgāṃ pūjayāmyaham
subhadrāṇi ca bhaktānāṃ kurute pūjitā sadā /
abhadranāśinīṃ devīṃ subhadrāṃ pūjayāmyaham
ebhirmantraiḥ pūjanīyāḥ kanyakāḥ sarvadā budhaiḥ /
vastrālaṅkaraṇairmālyairgandhairuccāvacairapi
iti śrīdevībhāgavate mahāpurāṇe'ṣṭādaśasāhasryāṃ saṃhitāyāṃ
tṛtīyaskandhe kumārīpūjāvarṇanaṃ nāma ṣaḍviṃśo'dhyāyaḥ
Original text: devībhāgavatapurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0