Language

ENहिગુ
Scripture Library

Devi Bhagavata Purana · Chapter 1.4

1.4.1

devīsarvottametikathanam
ṛṣaya ūcuḥ
saumya vyāsasya bhāryāyāṃ kasyāṃ jātaḥ sutaḥ śukaḥ /
kathaṃ vā kīdṛśo yena paṭhiteyaṃ susaṃhitā

1.4.2

ayonijastvayā proktastathā cāraṇijaḥ śukaḥ /
sandeho'sti mahāṃstatra kathayādya mahāmate

1.4.3

garbhayogī śrutaḥ pūrvaṃ śuko nāma mahātapāḥ /
kathaṃ ca paṭhitaṃ tena purāṇaṃ bahuvistaram

1.4.4

sūta uvāca
purā sarasvatītīre vyāsaḥ satyavatīsutaḥ /
āśrame kalaviṃkau tu dṛṣṭvā vismayamāgataḥ

1.4.5

jātamātraṃ śiśuṃ nīḍe muktamaṇḍānmanoharam /
tāmrāsyaṃ śubhasarvāṅgaṃ picchāṃkuravivarjitam

1.4.6

tau tu bhakṣyārthamatyantaṃ ratau śramaparāyaṇau /
śiśoścaṃcupuṭe bhakṣyaṃ kṣipantau ca punaḥ punaḥ

1.4.7

aṅgenāṅgāni bālasya gharṣayantau mudānvitau /
cumbantau ca mukhaṃ premṇā kalaviṃkau śiśoḥ śubham

1.4.8

vīkṣya premād‌bhutaṃ tatra bāle caṭakayostadā /
vyāsaścintāturaḥ kāmaṃ manasā samacintayat

1.4.9

tiraścāmapi yatprema putre samabhilakṣyate /
kiṃ citraṃ yanmanuṣyāṇāṃ sevāphalamabhīpsatām

1.4.10

kimetau caṭakau cāsya vivāhaṃ sukhasādhanam /
viracya sukhinau syātāṃ dṛṣṭvā vadhvā mukhaṃ śubham

1.4.11

athavā vārdhake prāpte paricaryāṃ kariṣyati /
putraḥ paramadharmiṣṭhaḥ puṇyārthaṃ kalaviṃkayoḥ

1.4.12

arjayitvāthavā dravyaṃ pitarau tarpayiṣyati /
athavā pretakāryāṇi kariṣyati yathāvidhi

1.4.13

athavā kiṃ gayāśrāddhaṃ gatvā saṃvitariṣyati /
nīlotsargaṃ ca vidhivatprakariṣyati bālakaḥ

1.4.14

saṃsāre'tra samākhyātaṃ sukhānāmuttamaṃ sukham /
putragātrapariṣvaṃgo lālanañca viśeṣataḥ

1.4.15

aputrasya gatirnāsti svargo naiva ca naiva ca /
putrādanyatarannāsti paralokasya sādhanam

1.4.16

manvādibhiśca munibhirdharmaśāstreṣu bhāṣitam /
putravānsvargamāpnoti nāputrastu kathañcana

1.4.17

dṛśyate'tra samakṣaṃ tannānumānena sādhyate /
putravānmucyate pāpādāptavākyaṃ ca śāśvatam

1.4.18

āture mṛtyukāle'pi bhūmiśayyāgato naraḥ /
karoti manasā cintāṃ duḥkhitaḥ putravarjitaḥ

1.4.19

dhanaṃ me vipulaṃ gehe pātrāṇi vividhāni ca /
mandiraṃ sundaraṃ caitatko'sya svāmī bhaviṣyati

1.4.20

mṛtyukāle manastasya duḥkhena bhramate yataḥ /
ato'sya durgatirnūnaṃ bhrāntacittasya sarvathā

1.4.21

evaṃ bahuvidhāṃ cintāṃ kṛtvā satyavatīsutaḥ /
niḥśvasya bahudhā coṣṇaṃ vimanāḥ sambabhūva ha

1.4.22

vicārya manasātyarthaṃ kṛtvā manasi niścayam /
jagāma ca tapastaptuṃ meruparvatasanidhau

1.4.23

manasā cintayāmāsa kaṃ devaṃ samupāsmahe /
varapradānanipuṇaṃ vāñchitārthapradaṃ tathā

1.4.24

viṣṇuṃ rudraṃ surendraṃ vā brahmāṇaṃ vā divākaram /
gaṇeśaṃ kārtikeyaṃ ca pāvakaṃ varuṇaṃ tathā

1.4.25

evaṃ cintayatastasya nārado munisattamaḥ /
yadṛcchayā samāyāto vīṇāpāṇiḥ samāhitaḥ

1.4.26

taṃ dṛṣṭvā paramaprīto vyāsaḥ satyavatīsutaḥ /
kṛtvārghyamāsanaṃ dattvā papraccha kuśalaṃ munim

1.4.27

śrutvātha kuśalapraśnaṃ papraccha munisattamaḥ /
cintāturo'si kasmāttvaṃ dvaipāyana vadasva me

1.4.28

vyāsa uvāca
aputrasya gatirnāsti na sukhaṃ mānase yataḥ /
tadarthaṃ duḥkhitaścāhaṃ cintayāmi puna punaḥ

1.4.29

tapasā toṣayāmyadya kaṃ devaṃ vācchitārthadam /
iti cintāturo'smyadya tvāmahaṃ śaraṇaṃ gataḥ

1.4.30

sarvajño'si maharṣe tvaṃ kathayāśu kṛpānidhe /
kaṃ devaṃ śaraṇaṃ yāmi yo me putraṃ pradāsyati

1.4.31

sūta uvāca
iti vyāsena pṛṣṭastu nārado vedavinmuniḥ /
uvāca parayā prītyā kṛṣṇaṃ prati mahāmanāḥ

1.4.32

nārada uvāca
pārāśarya mahābhāga yattvaṃ pṛcchasi māmiha /
tamevārthaṃ purā pṛṣṭaḥ pitrā me madhusūdanaḥ

1.4.33

dhyānasthaṃ ca hariṃ dṛṣṭvā pitā me vismayaṃ gataḥ /
paryapṛcchata deveśaṃ śrīnāthaṃ jagataḥ patim

1.4.34

kaustubhodbhāsitaṃ divyaṃ śaṅkhacakragadādharam /
pītāmbaraṃ caturbāhuṃ śrīvatsāṅ‌kitavakṣasam

1.4.35

kāraṇaṃ sarvalokānāṃ devadevaṃ jagadgurum /
vāsudevaṃ jagannāthaṃ tapyamānaṃ mahattapaḥ

1.4.36

brahmovāca
devadeva jagannātha bhūtabhavyabhavatprabho /
tapaścarasi kasmāttvaṃ kiṃ dhyāyasi janārdana

1.4.37

vismayo'yaṃ mamātyarthaṃ tvaṃ sarvajagatāṃ prabhuḥ /
dhyānayukto'si deveśa kiṃ ca citramataḥ param

1.4.38

tvannābhikamalājjātaḥ kartāhamakhilasya ha /
tvattaḥ ko'pyadhiko'styatra taṃ devaṃ brūhi māpate

1.4.39

jānāmyahaṃ jagannātha tvamādiḥ sarvakāraṇam /
kartā pālayitā hartā samarthaḥ sarvakāryakṛt

1.4.40

icchayā te mahārāja sṛjāmyahamidaṃ jagat /
haraḥ saṃharate kāle so'pi te vacane sadā

1.4.41

sūryo bhramati cākāśe vāyurvāti śubhāśubhaḥ /
agnistapati parjanyo varṣatīśa tvadājñayā

1.4.42

tvaṃ tu dhyāyasi kaṃ devaṃ saṃśayo'yaṃ mahānmama /
tvattaḥ paraṃ na paśyāmi devaṃ vai bhuvanatraye

1.4.43

kṛpāṃ kṛtvā vadasvādya bhakto'smi tava suvrata /
mahatāṃ naiva gopyaṃ hi prāyaḥ kiñciditi smṛtiḥ

1.4.44

tacchrutvā vacanaṃ tasya harirāha prajāpatim /
śṛṇuṣvaikamanā brahmaṃstvāṃ bravīmi manogatam

1.4.45

yadyapi tvāṃ śivaṃ māṃ ca sthitisṛṣṭyantakāraṇam /
te jānanti janāḥ sarve sadevāsuramānuṣāḥ

1.4.46

sraṣṭā tvaṃ pālakaścāhaṃ haraḥ saṃhārakārakaḥ /
kṛtāḥ śaktyeti saṃtarkaḥ kriyate vedapāragaiḥ

1.4.47

jagatsaṃjanane śaktistvayi tiṣṭhati rājasī /
sāttvikī mayi rudre ca tāmasī parikīrtitā

1.4.48

tayā virahitastvaṃ na tatkarmakaraṇe prabhuḥ /
nāhaṃ pālayituṃ śaktaḥ saṃhartuṃ nāpi śaṅkaraḥ

1.4.49

tadadhīnā vayaṃ sarve vartāmaḥ satataṃ vibho /
pratyakṣe ca parokṣe ca dṛṣṭāntaṃ śṛṇu suvrata

1.4.50

śeṣe svapimi paryaṅke paratantro na saṃśayaḥ /
tadadhīnaḥ sadottiṣṭhe kāle kālavaśaṃ gataḥ

1.4.51

tapaścarāmi satataṃ tadadhīno'smyahaṃ sadā /
kadācitsaha lakṣyā ca viharāmi yathāsukham

1.4.52

kadāciddānavaiḥ sārdhaṃ saṃgrāmaṃ prakaromyaham /
dāruṇaṃ dehadamanaṃ sarvalokabhayaṅkaram

1.4.53

pratyakṣaṃ tava dharmajña tasminnekārṇave purā /
pañcavarṣasahasrāṇi bāhuyuddhaṃ mayā kṛtam

1.4.54

tau karṇamalajau duṣṭau dānavau madagarvitau /
deva devyāḥ prasādena nihatau madhukaiṭabhau

1.4.55

tadā tvayā na kiṃ jñātaṃ kāraṇaṃ tu parātparam /
śaktirūpaṃ mahābhāga kiṃ pṛcchasi punaḥ punaḥ

1.4.56

yadicchaḥ puruṣo bhūtvā vicarāmi mahārṇave /
kacchapaḥ kolasiṃhaśca vāmanaśca yuge yuge

1.4.57

na kasyāpi priyo loke tiryagyoniṣu sambhavaḥ /
nābhavaṃ svecchayā vāmavarāhādiṣu yoniṣu

1.4.58

vihāya lakṣyā saha saṃvihāraṃ
ko yāti matsyādiṣu hīnayoniṣu /
śayyāṃ ca muktvā garuḍāsanasthaḥ
karomi yuddhaṃ vipulaṃ svatantraḥ

1.4.59

purā puraste'ja śiro madīyaṃ
gataṃ dhanurjyāskhalanātkva cāpi /
tvayā tadā vājiśiro gṛhītvā
saṃyojitaṃ śilpivareṇa bhūyaḥ

1.4.60

hayānano'haṃ parikīrtitaśca
pratyakṣametattava lokakartaḥ /
viḍambaneyaṃ kila lokamadhye
kathaṃ bhavedātmaparo yadi syām

1.4.61

tasmānnāhaṃ svatantro'smi śaktyadhīno'smi sarvathā /
tāmeva śaktiṃ satataṃ dhyāyāmi ca nirantaram

1.4.62

nātaḥ parataraṃ kiñcijjānāmi kamalodbhava /
nārada uvāca
ityuktaṃ viṣṇunā tena padmayonestu sannidhau

1.4.63

tena cāpyahamukto'smi tathaiva munipuṅgava /
tasmāttvamapi kalyāṇa puruṣārthāptihetave

1.4.64

asaṃśayaṃ hṛdambhoje bhaja devīpadāmbujam /
sarvaṃ dāsyati sā devī yadyadiṣṭaṃ bhavettava

1.4.65

sūta uvāca
nāradenaivamuktastu vyāsaḥ satyavatīsutaḥ /
devīpādābjaniṣṇātastapase prayayau girau

1.4.4

iti śrīmaddevībhāgavate mahāpurāṇe'ṣṭādaśasāhasryāṃ sahitāyāṃ
prathamaskandhe devīsarvottametikathanaṃ nāma caturtho'dhyāyaḥ

Original text: devībhāgavatapurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0

Esc