Bhagavata Purana · Chapter 09.16

BhP_09.16.001/0 śrīśuka uvāca
pitropaśikṣito rāmastatheti kurunandana /
saṃvatsaraṃ tīrthayātrāṃ caritvāśramamāvrajat

kadācidreṇukā yātā gaṅgāyāṃ padmamālinam /
gandharvarājaṃ krīḍantamapsarobhirapaśyata

vilokayantī krīḍantamudakārthaṃ nadīṃ gatā /
homavelāṃ na sasmāra kiñcic citrarathaspṛhā

kālātyayaṃ taṃ vilokya muneḥ śāpaviśaṅkitā /
āgatya kalaśaṃ tasthau purodhāya kṛtāñjaliḥ

vyabhicāraṃ munirjñātvā patnyāḥ prakupito 'bravīt /
ghnataināṃ putrakāḥ pāpāmityuktāste na cakrire

rāmaḥ sañcoditaḥ pitrā bhrāt-n mātrā sahāvadhīt /
prabhāvajño muneḥ samyak samādhestapasaśca saḥ

vareṇa cchandayāmāsa prītaḥ satyavatīsutaḥ /
vavre hatānāṃ rāmo 'pi jīvitaṃ cāsmṛtiṃ vadhe

uttasthuste kuśalino nidrāpāya ivāñjasā /
piturvidvāṃstapovīryaṃ rāmaścakre suhṛdvadham

ye 'rjunasya sutā rājan smarantaḥ svapiturvadham /
rāmavīryaparābhūtā lebhire śarma na kvacit

ekadāśramato rāme sabhrātari vanaṃ gate /
vairaṃ siṣādhayiṣavo labdhacchidrā upāgaman

dṛṣṭvāgnyāgāra āsīnamāveśitadhiyaṃ munim /
bhagavatyuttamaśloke jaghnuste pāpaniścayāḥ

yācyamānāḥ kṛpaṇayā rāmamātrātidāruṇāḥ /
prasahya śira utkṛtya ninyuste kṣatrabandhavaḥ

reṇukā duḥkhaśokārtā nighnantyātmānamātmanā /
rāma rāmeti tāteti vicukrośoccakaiḥ satī

tadupaśrutya dūrasthā hā rāmetyārtavat svanam /
tvarayāśramamāsādya dadṛśuḥ pitaraṃ hatam

te duḥkharoṣāmarṣārti śokavegavimohitāḥ /
hā tāta sādho dharmiṣṭha tyaktvāsmān svargato bhavān

vilapyaivaṃ piturdehaṃ nidhāya bhrātṛṣu svayam /
pragṛhya paraśuṃ rāmaḥ kṣatrāntāya mano dadhe

gatvā māhiṣmatīṃ rāmo brahmaghnavihataśriyam /
teṣāṃ sa śīrṣabhī rājan madhye cakre mahāgirim

tadraktena nadīṃ ghorāmabrahmaṇyabhayāvahām /
hetuṃ kṛtvā pitṛvadhaṃ kṣatre 'maṅgalakāriṇi

triḥsaptakṛtvaḥ pṛthivīṃ kṛtvā niḥkṣatriyāṃ prabhuḥ /
samantapañcake cakre śoṇitodān hradān nava

pituḥ kāyena sandhāya śira ādāya barhiṣi /
sarvadevamayaṃ devamātmānamayajan makhaiḥ

dadau prācīṃ diśaṃ hotre brahmaṇe dakṣiṇāṃ diśam /
adhvaryave pratīcīṃ vai udgātre uttarāṃ diśam

anyebhyo 'vāntaradiśaḥ kaśyapāya ca madhyataḥ /
āryāvartamupadraṣṭre sadasyebhyastataḥ param

tataścāvabhṛthasnāna vidhūtāśeṣakilbiṣaḥ /
sarasvatyāṃ mahānadyāṃ reje vyabbhra ivāṃśumān

svadehaṃ jamadagnistu labdhvā saṃjñānalakṣaṇam /
ṛṣīṇāṃ maṇḍale so 'bhūt saptamo rāmapūjitaḥ

jāmadagnyo 'pi bhagavān rāmaḥ kamalalocanaḥ /
āgāminyantare rājan vartayiṣyati vai bṛhat

āste 'dyāpi mahendrādrau nyastadaṇḍaḥ praśāntadhīḥ /
upagīyamānacaritaḥ siddhagandharvacāraṇaiḥ

evaṃ bhṛguṣu viśvātmā bhagavān harirīśvaraḥ /
avatīrya paraṃ bhāraṃ bhuvo 'han bahuśo nṛpān

gādherabhūn mahātejāḥ samiddha iva pāvakaḥ /
tapasā kṣātramutsṛjya yo lebhe brahmavarcasam

viśvāmitrasya caivāsan putrā ekaśataṃ nṛpa /
madhyamastu madhucchandā madhucchandasa eva te

putraṃ kṛtvā śunaḥśephaṃ devarātaṃ ca bhārgavam /
ājīgartaṃ sutān āha jyeṣṭha eṣa prakalpyatām

yo vai hariścandramakhe vikrītaḥ puruṣaḥ paśuḥ /
stutvā devān prajeśādīn mumuce pāśabandhanāt

yo rāto devayajane devairgādhiṣu tāpasaḥ /
devarāta iti khyātaḥ śunaḥśephastu bhārgavaḥ

ye madhucchandaso jyeṣṭhāḥ kuśalaṃ menire na tat /
aśapat tān muniḥ kruddho mlecchā bhavata durjanāḥ

sa hovāca madhucchandāḥ sārdhaṃ pañcāśatā tataḥ /
yan no bhavān sañjānīte tasmiṃstiṣṭhāmahe vayam

jyeṣṭhaṃ mantradṛśaṃ cakrustvāmanvañco vayaṃ sma hi /
viśvāmitraḥ sutān āha vīravanto bhaviṣyatha /
ye mānaṃ me 'nugṛhṇanto vīravantamakarta mām

eṣa vaḥ kuśikā vīro devarātastamanvita /
anye cāṣṭakahārīta jayakratumadādayaḥ

evaṃ kauśikagotraṃ tu viśvāmitraiḥ pṛthagvidham /
pravarāntaramāpannaṃ taddhi caivaṃ prakalpitam