Atharva Veda · Chapter 11.10
11.8(११.१०)
yan manyurjāyāmāvahatsaṃkalpasya gṛhādadhi /
ka āsaṃ janyāḥ ke varāḥ ka u jyeṣṭhavaro'bhavat
tapaścaivāstāṃ karma cāntarmahatyarṇave /
ta āsaṃ janyāste varā brahma jyeṣṭhavaro'bhavat
daśa sākamajāyanta devā devebhyaḥ purā /
yo vai tān vidyātpratyakṣaṃ sa vā adya mahadvadet
prāṇāpānau cakṣuḥ śrotramakṣitiśca kṣitiśca yā /
vyānodānau vāṅmanaste vā ākūtimāvahan
ajātā āsann ṛtavo'tho dhātā bṛhaspatiḥ /
indrāgnī aśvinā tarhi kaṃ te jyeṣṭhamupāsata
tapaścaivāstāṃ karma cāntarmahatyarṇave /
tapo ha jajñe karmaṇastatte jyeṣṭhamupāsata
yeta āsīdbhūmiḥ pūrvā yāmaddhātaya idviduḥ /
yo vai tāṃ vidyān nāmathā sa manyeta purāṇavit
kuta indraḥ kutaḥ somaḥ kuto agnirajāyata /
kutastvaṣṭā samabhavatkuto dhātājāyata
indrādindraḥ somātsomo agneragnirajāyata /
tvaṣṭā ha jajñe tvaṣṭurdhāturdhātājāyata
ye ta āsan daśa jātā devā devebhyaḥ purā /
putrebhyo lokaṃ dattvā kasmiṃste loka āsate
yadā keśān asthi snāva māṃsaṃ majjānamābharat/
śarīraṃ kṛtvā pādavatkaṃ lokamanu prāviśat
kutaḥ keśān kutaḥ snāva kuto asthīnyābharat/
aṅgā parvāṇi majjānaṃ ko māṃsaṃ kuta ābharat
saṃsico nāma te devā ye saṃbhārāntsamabharan /
sarvaṃ saṃsicya martyaṃ devāḥ puruṣamāviśan
ūrū pādāvaṣṭhīvantau śiro hastāvatho mukham /
pṛṣṭīrbarjahye pārśve kastatsamadadhādṛṣiḥ
śiro hastāvatho mukhaṃ jihvāṃ grīvāśca kīkasāḥ /
tvacā prāvṛtya sarvaṃ tatsaṃdhā samadadhān mahī
yattaccharīramaśayatsaṃdhayā saṃhitaṃ mahat/
yenedamadya rocate ko asmin varṇamābharat
sarve devā upāśikṣan tadajānādvadhūḥ satī /
īśā vaśasya yā jāyā sāsmin varṇamābharat
yadā tvaṣṭā vyatṛṇatpitā tvaṣṭurya uttaraḥ /
gṛhaṃ kṛtvā martyaṃ devāḥ puruṣamāviśan
svapno vai tandrīrnirṛtiḥ pāpmāno nāma devatāḥ /
jarā khālatyaṃ pālityaṃ śarīramanu prāviśan
steyaṃ duṣkṛtaṃ vṛjinaṃ satyaṃ yajño yaśo bṛhat/
balaṃ ca kṣatramojaśca śarīramanu prāviśan
bhūtiśca vā abhūtiśca rātayo'rātayaśca yāḥ /
kṣudhaśca sarvāstṛṣṇāśca śarīramanu prāviśan
nindāśca vā anindāśca yacca hanteti neti ca /
śarīraṃ śraddhā dakṣiṇāśraddhā cānu prāviśan
vidyāśca vā avidyāśca yaccānyadupadeśyam /
śarīraṃ brahma prāviśadṛcaḥ sāmātho yajuḥ
ānandā modāḥ pramudo'bhīmodamudaśca ye /
haso nariṣṭā nṛttāni śarīramanu prāviśan
ālāpāśca pralāpāścābhīlāpalapaśca ye /
śarīraṃ sarve prāviśann āyujaḥ prayujo yujaḥ
prāṇāpānau cakṣuḥ śrotramakṣitiśca kṣitiśca yā /
vyānodānau vāṅmanaḥ śarīreṇa ta īyante
āśiṣaśca praśiṣaśca saṃśiṣo viśiṣaśca yāḥ /
cittāni sarve saṃkalpāḥ śarīramanu prāviśan
āsteyīśca vāsteyīśca tvaraṇāḥ kṛpaṇāśca yāḥ /
guhyāḥ śukrā sthūlā apastā bībhatsāvasādayan
asthi kṛtvā samidhaṃ tadaṣṭāpo asādayan /
retaḥ kṛtvājyaṃ devāḥ puruṣamāviśan
yā āpo yāśca devatā yā virāḍbrahmaṇā saha /
śarīraṃ brahma prāviśaccharīre'dhi prajāpatiḥ
sūryaścakṣurvātaḥ prāṇaṃ puruṣasya vi bhejire /
athāsyetaramātmānaṃ devāḥ prāyacchann agnaye
tasmādvai vidvān puruṣamidaṃ brahmeti manyate /
sarvā hyasmin devatā gāvo goṣṭha ivāsate
prathamena pramāreṇa tredhā viṣvaṅvi gacchati /
ada ekena gacchatyada ekena gacchatīhaikena ni ṣevate
apsu stīmāsu vṛddhāsu śarīramantarā hitam /
tasmiṃ chavo'dhyantarā tasmācchavo'dhyucyate
Original text: atharvavedaḥ · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0