Aṣṭāṅganighaṇṭu · Verses 1-20

sarvajñāya namaskṛtya dravyāṇāṃ gūḍhavācinām
aṣṭāṅgasaṃgrahoktānāṃ nighaṇṭur abhidhīyate //

vidārīpañcāṅgulavṛścikālī vṛścīvadevāhvayaśūrpaparṇyaḥ
kaṇḍūkarī jīvanāhvasvasaṃjñe dve pañcake gopasutā tripādī //

vidāryādir ayaṃ hṛdyo bṛṃhaṇo vātapittahā
śoṣagulmāṅgamardordhva śvāsakāsaharo gaṇaḥ //

vidārī gajavājīṣṭā vṛṣagandhekṣugandhikā
śṛgālikā puṣpavallī śuklakandā palāśikā //

kṣīrekṣuvallīgandhānyā kṣīraśuklā payasvinī
vallīpalāśikā kṣīra vidārī śreṣṭhakandakaḥ //

pañcāṅgulo vardhamānaś citro gandharvahastakaḥ
uruvūkas tathairaṇḍa āmaṇḍo vātanāśanaḥ //

raktairaṇḍo dvitīyas tu vyāghro vyāghratalopamaḥ
nakrāhidaṃṣṭrikā kolī vṛścikāly uṣṭradhūmakaḥ //

kāleyī dhūmrapattroṣṭrā viśalyā sarpadaṃṣṭrikā
punarnavā varṣaketuḥ vṛścīvaḥ śvetamūlakaḥ //

varṣābhūḥ dīrghapattrā ca vikasas tu kaṭhillakaḥ
sunāḍiko raktapuṣpo viśākho maṇḍalacchadaḥ //

sahadevā mahāgandhā devagandhā balāhvayā
gāṅgerukī nāgabalā kharabandhā niśāhvayā //

viśvadevā jhaṣā kālā tathā cāśvagavedhukā
mudgaparṇī sahā sūpya parṇī mārjāragandhikā //

kākamudgā kṣudrarasā cāsrapittaharā sarā
piśācī siṃhavinnā ca māṣaparṇī mahāsahā //

markaṭī cātmaguptā ca kaṇḍūkṛt kapikacchurā
vṛṣyabījā galekaṇḍū karī śārdulavigrahā //

phaṇijihvāparṇy abhīruḥ pīvarīndīvarī varī
sūkṣmapattrā dvīpiśatruḥ śatamūlī śatāvarī //

kākolī kavarī vīrā dhvāṅkṣolī kṣīraśuklikā
jīvantī jīvanī jīvā śākaśreṣṭhā sumaṅgalā //

payasyā payasī poṭa galā jñeyārkapuṣpikā
jīvakaḥ kūrcanibhas tu vṛṣāṇī vṛṣabho vṛṣaḥ //

pṛśniparṇī pṛthakparṇī dhāvanī kalaśī guhā
śṛgālavinnā lāṅgūlī sthirā kroṣṭukapucchikā //

vidārigandhāṃśumatī śālaparṇī sthirā dhruvā
triparṇy atiguhā saumyā mahākṣī tanvikā matā //

vyāghrī nidigdhikā kṣudrā drāvaṇī kaṇṭakārikā
siṃhā ca kṣudravārttākī bṛhatī bahuputrikā //

vārttākī hiṅgulī siṃhī bhāṇṭākī duṣpradharṣiṇī
gokaṇṭako gokṣurakaḥ śvadaṃṣṭrā ca trikaṇṭakaḥ //