Āryabhaṭīya with the Commentary (with commentary) · Chapter 27
uttaram ca ādiḥ ca uttarādī | ekam uttarādī yasyāḥ saikottarādiḥ | ekottarādiḥ ca asau upacitiḥ ca ekottarādyupacitiḥ | upacitiḥ śreḍhī ekottarāditvena viśeṣyate | sa eva ekottarādyupacitiḥ saṅkalanā iti ucyate | tasyāḥ ekottarādyupaciteḥ saṅkalanāsaṃjñitāyāḥ gacchāt prabhṛti ekottaratrisaṃvargaḥ ekottarāṇām trayāṇām gacchādeḥ samvargaḥ | tat yathā ã gacchaḥ, sa ekottaram, punar api ekottaram | trayāṇām gacchādeḥ saṃvargaḥ | tat yathā ã gacchaḥ, sa ekottaram,
punar api ekottaram | etat uktam bhavati ã gacchaḥ, sa eva ekottaraḥ, sa eva gacchaḥ dvyuttaraḥ, teṣām trayāṇām saṃvargaḥ, ṣaḍbhaktaḥ ṣaḍbhiḥ vibhājitaḥ, sa citighanaḥ citeḥ ghanaḥ citighanaḥ saṅkalanāsaṅkalanā iti arthaḥ | atha anyaḥ karaṇopāyaḥ ã saikapadaghanaḥ, saikam ca tatpadam ca saikapadam, saikapadasya ghanaḥ saikapadaghanaḥ, vigataḥ mūlena vimūlaḥ ṣaḍbhaktaḥ iti anuvartate | vā saikasya padasya ghanagaṇitam vā svamūlavirahitam ṣaḍbhiḥ bhaktam citighanaḥ
bhavati |
uddeśakaḥ ã
pañcānām aṣṭānām caturdaśānām ca yāḥ kramāt citayaḥ |
gacchaḥ tarāḥ trikoṇā [ rūpavidhānam ca ] me vācyam
nyāsaḥ ã
parilekhaḥ 55
yathākrameṇa gacchāḥ 5, 8, 14 |
karaṇam ã gacchaḥ pañca 5 | ayam ekottaraḥ 6 | punar ayam ekottaraḥ 7 | eteṣām trayāṇām saṃvargaḥ 210 | ayam ṣaḍbhaktaḥ saṅkalanāsaṅkalanā bhavati 35 |
dvitīyopāyakaraṇam ã saikapadam 6, asya ghanaḥ 216, ayam vimūlaḥ iti ṣaḍbhiḥ eva rahitaḥ 210, pūrvavat ṣaḍbhaktaḥ saṅkalanāsaṅkalanā bhavati 35 |
śeṣayoḥ api labdham yathākrameṇa 120, 560
[ vargacitighanaḥ ghanacitighanaḥ ca ]
vargaghanasaṅkalanānayanāya āha ã
saikasagacchapadānām kramāt trisamvargatasya ṣaṣṭhaḥ aṃśaḥ |
vargacitighanaḥ sa bhavet citavargaḥ ghanacitighanaḥ ca
Original text: Āryabhaṭīya with the Commentary of Bhāskara I and Someśvara · Edition: Critical edition with Introduction and Appendices by Kripa Shankar Shukla. New Delhi: Indian National Science Academy, 1976. · Data entry Danielle Feller · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0