amṛteśatantram · Chapter 1
oṃ namaḥ śivādibhyo gurubhyaḥ /
yastṛdhā triṣvavasthā surūpamāsthāya śaktimān /
udbhavasthitisaṃhārakṛtsnaṃ viśvasya śaktitaḥ //
vidadhāti namastasmai śuddhāmṛtamayātmane /
śivāya brahmaviṣṇveśa parāya paramātmane //
kailāsaśikharāsīnaṃ devadevaṃ maheśvaraṃ /
krīḍaṃtaṃ ca gaṇaiḥ sārddhaṃ pārvatyā sahitaṃ haraṃ //
dṛṣṭvā pramuditaṃ daivaṃ prāṇināṃ hitakāmyayā /
utsaṃgādavatīryāśu pādau jagrāha pārvatī //
papraccha parayā bhaktyā santoṣya parameśvaraṃ /
śrīdevyuvāca //
bhagavan devadeveśa lokanātha jagatpate /
yaṃ tvayā mahadāścaryaṃ kṛtaṃ vismayakārakaṃ //
sarvasya jagato deva kiṃtu me parameśvara /
durvijñeyaṃ durārādhyaṃ rahasyaṃ na prakāśitaṃ //
kārtike yasya na mayā na sureṣu gaṇeṣu ca /
yogeśvarīṇāṃ mātrīṇāṃ ṛṣīṇāṃ yogināṃ na hi //
tadadya me jagannātha suprasanno yadi prabho /
१b)
prārthayāmi prapannāhaṃ niḥśeṣaṃ vaktumarhasi //
evaṃ devyā vacaḥ śrutvā prasannavadano vravīn /
bhagavānuvāca //
kiṃ kiṃ vadasi suśroṇi rahasyānte hṛdi sthitaṃ //
sarvaṃ vakṣyāmyasaṃdehi toṣito 'haṃ tvayā 'naghe /
devyuvāca //
bhagavan devadeveśa citrāścarya vidhāyakaṃ /
āścaryamīdṛśaṃ ramyaṃ na śrutaṃ tacchṛṇomyahaṃ //
vibho prasannavadana paramānaṃdakāraka /
amātsaryeṇa bhagavan kathanīyaṃ tvayā mama //
yat tadāpomayaṃ deva cakṣuḥ sarvatra dṛśyate /
tasmādagniḥ kathaṃ raudra utpannaḥ kāladāhakaḥ //
yena vai dṛṣṭamātreṇa pitrīṣā bhasmasāt kṛtaḥ /
kiṃ tadraudraṃ kṛtaṃ deva vahniḥ kāladidṛkṣayā //
prajvālita jagatsarvaṃ brahmādicchā varāntikaṃ /
kāmastathaiva nirdagdho līlayā parameśvara //
krodhanetrānale nātha dṛśyate yanna kasyacit /
२a)
kṛtaṃ tad devadevena mahāvismayakārakaṃ //
devanetrāṃtare hyagnistvadṛte kasya dṛśyate /
kiṃ vā vahnimayaṃ cakṣustatkathaṃ na vibhāvyate //
yena vai cakṣuṣā kṛtsnaṃ prasarastvaṃ jagatpate /
sarvāmṛtamayenaiva jagadāpyāyakṛt kṣaṇāt //
mamānaṃdayase deva prasannenaiva cakṣuṣā /
amṛtākārasaṃśubhraṃ jagadāpyāyakārakaṃ //
tasmāt kālānalaprakhyaṃ kuto vahniḥ prajāyate /
etat sarvaṃ samāsena bhagavan vaktumarhasi //
bhagavānuvāca //
atikautūhalāviṣṭā pṛcchasyetacchṛṇu priye /
yanme netrāṃtare hyagni yadvāmṛtamanuttamaṃ //
tatsarvaṃ saṃpravakṣyāmi yogayuktyā śṛṇu priye /
yatsvarūpaṃ nijaṃ śuddhaṃ vyāpakaṃ sarvatomukhaṃ //
sarvabhūtāntarāvasthaṃ sarvaprāṇiṣu jīvanaṃ /
yogagamyaṃ durārādhyaṃ duṣprāpaṃmakṛtātmabhiḥ //
svasaṃvedyaṃ svavīryaṃ ca mamaiva paramaṃ padaṃ /
tadvīryaṃ sarvavīryāṇāṃ tadvai balavatāṃ balaṃ //
२b)
tadojastejasāṃ sarvaṃ śāśvataṃ hyacalaṃ bruvaṃ /
sāmamecchā parāśaktirhyaviyuktā svabhāvajā //
vahni ūṣme ca vijñeyā ravirūpā raveriva /
sarvasya jagato vāpi sā śaktiḥ kāraṇātmikā //
sarvajñādi guṇāstatra vyaktāvyaktāśca saṃsthitā /
saivecchā jñānarūpā ca jñānādi guṇavismṛtāḥ //
jñānādi ṣaṭguṇā ye ca tatrasthāḥ prabhavanti ca /
sā vai kriyā mahārūpā saṃsthitaikā kriyā matā //
aṇimādi guṇānaṣṭau karoti vikaroti sā /
evaṃ mamecchā jñānājñā kriyākhyā śaktirucyate //
sūryācaṃdramasau vahnistridhāmaparikalpanā /
trinetrakalpanāmahyaṃ tadarthamiha dṛśyate //
dahanāpyāyanantena prakāśya vidadhāmyahaṃ /
sṛṣṭisthitiṃ saṃhṛtiṃ ca tanurvidhāmyahaṃ //
tadvīryā pūritaṃ sarvaṃ matteja upabṛhitaṃ /
icchājñānakriyārūpaṃ netrāmṛtamanuttamaṃ //
tadvīryaṃ paramaṃ dhāma yat parāmṛtarūpakaṃ /
३a)
sa eṣa paramānaṃdo dehe tat paramaṃ padaṃ /
tadetanniṣkalaṃ jñānaṃ viśuddhaṃ netramuttamaṃ //
mṛtyujit tena cākhyātaṃ sarveṣā mokṣadāyakaṃ /
tat siddhidaṃ paraṃ devi sarvaduḥkhavimokṣadaṃ //
sarvavyādhi haraṃ devaṃ sarvāharamayaṃ śivaṃ /
dāridrya damanaṃ nityaṃ mṛtyujit sarvato mukhaṃ //
amoghamamalaṃ śāntaṃ sarvagaṃ sarvasaṃsthitaṃ /
sūryakoṭisahasrāṇāṃ vahnyāyutasahasraśaḥ //
yat tejasā samastasya kalānārghaṃnti ṣoḍaśī /
sarvantejomayaṃ tasmādapradhṛṣyaṃ surāsuraiḥ //
tena netrāgninā sarvaṃ nirdahāni kṣaṇāddhruvaṃ /
tenaivāpyāyanaṃ bhūyaḥ prākāśya vidadhāmyahaṃ //
tasmāt parataraṃ nānyat kiṃ vidvīrya pradṛśyate /
tadevāstramayaṃ raudraṃ aṇoḥ santāraṇaṃ paraṃ //
kṣayakṛt sā śatrūṇāṃ astraṃstvetadudāhṛtaṃ /
sarveṣāmeva bhūtānāṃ āyuddhānte tadāyudhaṃ //
tadekaṃ bahudhā vīryaṃ bhedānaṃtavisarpitaṃ /
mahāpāśupataṃ mahyaṃ viṣṇostacca sudarśanaṃ //
३b)
brahmaṇo brahmadaṃḍaśca sarveṣāṃ svasvamāyudha /
anekākārarūpeṇa āyudhaṃ tadanekadhā //
surāṇāṃ susvarūpeṇa mayāvīryaṃ samarpitaṃ /
jñānaśaktyā tu yogeśyā tena vyāptamidaṃ jagat //
bhītānāṃ sā parā rakṣātra snānāṃ abhayaṃ paraṃ /
śatrubhiścārditānāṃ tu mokṣadaṃ paramaṃ dhruvaṃ //
kiṃ vā vistaraṇoktena paunapuṇyena suṃdari /
yadyannivrataraṃ raudraṃ śrīmadvarjitameva vā //
prasādaṃ varadaṃ śreyaḥ prakāśyantattadeva hi /
tad jñeyamaprameyaṃ ca jñānaṃ mantraṃ mahābalaṃ //
trātāraṃ sarvabhūtānāṃ guptagopyaṃ sadā mayā /
tavādya kathitaṃ devi bhūyaḥ paripṛcchasi //
iti sarvasrotasaṃgrahasāre mṛtyujidamṛttiśavidhāne taṃtrāvatārādhikāro nāma
prathamaḥ paṭalaḥ // १ //
śrīdevyuvāca //
yadyevaṃ paramaṃ śāntaṃ aprameyaṃ guṇālayaṃ /
sarvānugrahakaṃ vīryaṃ devadeva mukhācchrutaṃ //
४a)
bhagavaṃ devadeveśa lokānugrahakāraka /
triyonijamidaṃ sarvaṃ devamānuṣa tiryagaṃ //
ādhivyādhi bhayo dvignaṃ viṣabhūtabhayārditaṃ /
apamṛtyu śatāṃ karṇaṃ jvarakāsakṣayānvitaṃ //
bhūtajaṃ mānuṣe loke viprādyāḥ prāṇinastathā /
duḥkhadoṣaśatākīrṇaṃ kutaṃsteṣāṃ sukhaṃ vibho //
yugānurūpabhāvena teṣāmāyuṃ svamānataḥ /
jighāṃsanti balopetāstvattejabalabṛṃhitāḥ //
anekaśatabhedaistu vyādhādi vinipīḍitāḥ /
teṣāmanugrahārthāya kṛpayā prāṇināṃ hitaṃ //
upāyastu jagannāthamucyante yena sarvataḥ /
yena yena prakāreṇa jñānayogena maṃtrataḥ //
yat tat paśyati deveśa tamupāyaṃ vadasva me /
evaṃ devyā vacaḥ śrutvā prahasyo vāraśaṃkaraḥ //
īśvara uvāca //
atikāruṇyayā viṣṭā devitvaṃ pṛcchase mama /
na kena vidahaṃ pṛṣṭho nākhyātaṃ kasya cinmayā //
yat tat sarveṣu netreṣu netrabhūtaṃ(?) prakīrtitaṃ /
४b)
mamāṃśakena kenāpi lakṣitaṃ tu sudurlabhaiḥ /
tavādya kathayiṣyāmi tṛprakāraṃ paraṃ dhruvaṃ //
maṃtrayogajñānagamyaṃ mokṣadaṃ siddhidaṃ paraṃ /
ādau maṃtramayaṃ vakṣye siddhatrayasamanvitaṃ //
sāṃgaṃ svamudrayā yuktaṃ sarvatrāṇakaraṃ paraṃ /
bhūtayakṣagrahonmāda śākinī yoginī gaṇaiḥ //
bhaginī rudramātrībhi ḍāvyāḍāmarakādibhiḥ /
rūpikābhirapasmāraiḥ piśācaiścāpyanekaśaiḥ //
brahmarakṣograhādibhyaḥ koṭiśo yadi mudritāḥ /
apamṛtyubhirākrāntāḥ kālapāśajighāṃsatā //
rājāno rājatanayā rājapatnyo hyanekaśaḥ /
viprādi prāṇinaḥ sarve sarvadoṣa bhayārditāḥ //
yena vai smṛtamātreṇa mucyate tad bravīmite /
bhūya pradeśe same ramye caṃdanāguru carcite //
karpūrāmodagaṃdhāḍhye kuṃkumodaka carcite /
ācārya suprahṛṣṭātmā caṃdanāguru carcitaḥ //
uṣṇīrādyairābharaṇairbhūṣitaḥ sumahāmatiḥ /
५a)
padmamaṣṭadalaṃ kṛtvā mātrikāṃ tatra cālikhet /
tritanuṃ madhyato lekhyaṃ vargāṣṭau prāgviṣo likhet //
pūjayet parayā bhaktyā puṣpadhūpārghavistaraiḥ /
maṃtramātā tato devi proddharet maṃtramuttamaṃ //
viśvādyaṃ viśvarūpānta viśvahāmṛtakaṃ dalaṃ /
sveti dhvani parāśaktiḥ śivamekatra yojayet //
anena grathitaṃ sarvaṃ sūtremaṇi gaṇā iva /
asmātmaṃtrāsamutpannā saptakoṭyādhikāriṇaḥ //
citrabhānu padāntasthaṃ śaśāṃkaśakalodaraṃ /
tadaṃkuśordhvavinyastaṃ tiryagaṃ tūrdhvayojitaṃ //
etat tat paramaṃ jyotiretat tat paramāmṛtaṃ /
etat paramamuddiṣṭaṃ amṛtaṃ lokaviśrutaṃ //
peyūṣa kalayā yuktaṃ pūrṇacaṃdranibhopamaṃ /
etat paratamaṃ dhāma etat paratamaṃ padaṃ //
etat paratamaṃ vīryaṃ etat paramāmṛtaṃ /
tejasāṃ paramaṃ tejaṃ jyotiṣāṃ jyotiruttamaṃ //
sarvasya jagato deva īśvaraṃ kāraṇaṃ dhruvaṃ /
sraṣṭā kartā ca hartā ca nāstyasya jagato valī //
५b)
maṃtrāṇāmālayaṃ hyeṣa sarvasiddhiguṇāspadaḥ /
adhunāṃgāni vakṣyāmi sannaddhoyaistu sidhyati //
kṛtāntamadhyamaṃ varṇaṃ surarā *? ca mānugaṃ /
prabhaṃjanānta śirasaṃ hṛadayā sarvasaṃsthitaṃ //
sāmāntamanalādyena yuktaṃ praṇavayojitaṃ /
śiro hyeṣo nilāntena yukto māyā śikhā smṛtā //
praśāntamīśvarordhvaṃ ca dvādaśārddhaniyojitaṃ /
śivaśaktistathā nādayuktaṃ tadvatmanottamaṃ //
sabhairavādyaṃ praṇavaṃ sadāgati śira sthitāṃ /
netramaṃtra mahodagraṃ sarvakilviṣa nāśanaṃ //
ajīvakaṭasaṃyuktaṃ astrametat prakīrtitaṃ /
aṃgaṣaṭka samākhyāta maṃtrarājasya nisṛtaṃ //
iti sarvasrotasaṃgrahasāre amṛtīśavidhāne mṛtyuṃjaye
maṃtroddhāravidhirdvitīyaḥ paṭalaḥ //
īśvara uvāca //
adhunā yajanaṃ vakṣye yena siddhyanti maṃtrarāṭ /
ādau snāna prakurvīta sarvakilviṣanāśanaṃ //
६a)
astramaṃtreṇa deveśi mṛdamuddhṛtya maṃtravit /
śaucaṃ yathoditaṃ kṛtvā snānaṃ paścāt samācaret //
pādau jaṃghe kaṭī caiva pūvadbhiḥ tribhistṛbhiḥ /
tribhiraṃtarayogena saptabhiḥ śuddhyate manaḥ //
saptābhimaṃtritaṃ kṛtvā mṛdamastreṇa maṃtravit /
pratāṃpyārka mukhe paścāccharīramanulepayet //
vighnopaśamanārthaṃ tu kṣālyamaṃtarjalaṃ japet /
vāmahaste tato bhāgān mṛdayātrīṃstu kārayet //
astrajaptaṃ kṣiped dikṣu mūle tīrthaṃ prakalpayet /
aṃgaiḥ śarīramālipya kṣālyamantarjalaṃ japet //
mūlaṃ śaktyā samuttīrya saṃdhyāṃ vaṃdedanukramāt /
śikhāṃbaddhvā śikhāsmṛtvā maṃtrāṇāṃ tarpaṇaṃ tataḥ //
devān pitṝnṛṣīṃścaiva manujān bhūtasaṃyutān /
santarpatīrthaṃ saṃgṛhya yāgoktavidhinā viśet //
āśāmātrī gaṇaṃ lakṣmī naṃdigaṃge prapūjayet /
mahākālaṃ tu yamunāṃ dehalīṃ pūjayet tataḥ //
६b)
vighna proccāṭanaṃ kṛtvā digbaṃdhaṃ kavacāstrayoḥ /
svāsanārthaṃ prakalpyeta śaktimādhārapūrvikāṃ //
upaviśya tataḥ kuryāt prāṇāyāmamanukramāt /
dhāraṇāmārabhet tatra yugapacchoṣaṇādibhiḥ //
ṣāṅkoṣikaṃ(?) tu malinaṃ digbaṃdhaṃ tatra bhāvayet /
vijñānaṃ kevalantatra śūnyantatragataṃ smaret //
nāhamasti na cānyosti dhyeyaṃ cātra nivedyate /
ānaṃdapadasallīnaṃ manaḥ samarasī gataṃ //
paścādādhāraśaktisthaṃ sthā?sanaṃ paribhāvayet /
dhātrīpayogivaṃ padmāṃ caṃdrabiṃvāvabhāsitaṃ //
paścāt kalākalāpotthaṃ peyūṣena tu siṃcitaṃ /
mūrti pūrvaṃ tṛtatve tu mūle naiva prakalpayet //
tatoṃgāni karābhyāṃ tu śarīre vinyaset punaḥ /
maṃtraṃ caivābhimānaṃ tu cintaye dhyānayogataḥ //
dhenumudrā tato baddhvā padmamudrā tathāpi vā /
dhyāyedātmani deveśaṃ caṃdrakoṭisamaprabhaṃ //
svacchamuktā phalaprakhyaṃ sphaṭikāhni samaprabhaṃ /
७a)
kuṃdeṃdu gokṣire nibhaṃ hi mādṛśaṃ vibhuṃ /
śubhrādvāreṃdu kāṃtādi sitabhūṣaṇabhūṣitaṃ //
sitacaṃdanaliptāṃgaṃ karpūrakṣodadhūsaraṃ /
sphuracaṃdrāmṛtasphāra bahulormipariplutaṃ //
somamaṃdalamadhyasthaṃ ekavaktraṃ trilocanaṃ /
sitapadmopaviṣṭaṃ ca baddhapadmāsanasthitaḥ //
caturbhujaṃ viśālākṣaṃ vadarābhayapāṇinaṃ /
pūrṇacaṃdranibhaṃ śubhraṃ mṛtenaiva pūritaṃ //
kalaśaṃ dhārayantaṃ hi jagadāpyāya kārakaṃ /
paripūrṇaṃ tathā caṃdraṃ vāmahaste vicintayet //
sarvaśvetopacāreṇa pūjitaṃ tamanusmaret /
bahunātra kimuktena sākṣādamṛtasāgaraṃ //
tasmādeva samutpannamamṛtaṃ viśvajīvanaṃ /
atha cintāmaṇi prakhyaṃ bhāvabhedena saṃsmaret //
saumyaṃ raudraṃ tathā bhīmaṃ vikṛtaṃ bhāvabhedataḥ /
sadāśivaṃ bhairavaṃ ra?ntaṃ cuṃruṃ vīranāyakaṃ //
yena yena hi rūpeṇa sādhakaṃssaṃsmare tadā /
tasya tanmayatāṃ yāti cintāmaṇi riveśvaraḥ //
७b)
evaṃ dhyātvā yajed devaṃ mānasaiḥ kusumaiḥ śubhaiḥ /
hṛtpadme sarvasiddhyarthaṃ paścād bāhye prapūjayet //
mānasaiḥ kusumairarcā sādhakena śubhāmatā /
anirmālya parāśuddhā mokṣadā siddhidā śubhā //
tasmāt sarvaprayatnena mānasaṃ yajanaṃ dhruvaṃ /
ādāve prakartavyaṃ paścād dravyaistu vistaraiḥ //
svagṛhe devatāgāre saṃgame girimūrddhani /
supraśaste tu bhūbhāge padmaśaṃḍe suśobhane //
ālikhet maṃḍalaṃ citraṃ sitarekhopaśobhitaṃ /
caturdvāraṃ catuṣkoṇaṃ susamaṃ tu matoramaṃ //
śobhāpaśobhasaṃpannaṃ tanmadhye śaśimaṃḍalaṃ /
pūrṇacaṃdrasamaprakhyaṃ raśmimālāvalī yutaṃ //
tanmadhyeṣṭadalaṃ padmaṃ susitaṃ caṃdrasannibhaṃ /
vicitrakesaropetaṃ hemakarṇikamuttamaṃ //
tanmadhye caiva deveśaṃ svasthānādavatārayet /
āvāhayet tato devaṃ tridehaparikalpitam //
८a)
āgneyādi vibhāgena daleṣvaṃgāni vinyaset /
pūjyaśvetopacāreṇa puṣpāṃvaravilepanaiḥ //
naivedyairvividhaiścitrairdhūpaiḥ śreṣṭhaiḥ sudhūpitaiḥ /
hṛdyaiḥ pānaiścarvividhairbhāvabhedena pūjayet //
sarvaśvetopacāreṇa śāntyarthaṃ pūjayet pṛye /
puṣṭyarthaṃ bahubhirmiśraiḥ saṃbhāraḥ saṃskṛtaṃ yajet //
paścāddhomaṃ prakurvīta yathākarmānurūpataḥ /
trimekhale vartule ca caturaśre suśobhane //
hastamātre tataḥ kuṃḍe ṣaḍaṃgenorddhamekhale /
madhyamādi catuṣkeṇa dvādaśāṃgena cādhamā //
hastamātraṃ tataḥ khātaṃ oṣṭhamekāṃgulāyataṃ /
aśvatthapattra sadṛśī nābhiḥ kuryānnavāṃgulā //
dairghyāt tu pārśvatastadvatatmadhyāgrāṃgulanvayaṃ /
uktaṃ sāhasrike homa dviguṇaṃ cāyute mataṃ //
tripaṃca yuta homena triguṇaṃ tadvidhīyate /
kuṃḍaṃ vai lakṣaṇopetaṃ lakṣahome praśasyate //
nityanaimittike kāmye śāntau puṣṭau tu vartulaṃ /
८b)
sarvadikṣu praśāmyeta śrīkāme caturaśrakaṃ /
śasyate pūrvamānena yaṃ dṛṣṭvā karmabhedataḥ //
saṃskārānvasya kuṃḍasya kartavyā astramaṃtrataḥ /
adhaḥkaraṇamuddhāraṃ abhikṣepaṃ prapūraṇaṃ //
secanaṃ kuṭṭanaṃ caiva mārjanaṃ lepanaṃ tathā /
praṇavena tu kartavyaṃ kuṃḍasya parikalpanā //
catuṣpathaṃ cākṣavāṭaṃ vāgeśyā gṛhakalpanaṃ /
asinā praṇavenaiva vāgeśyā vāhanaṃ puna //
arvanaṃ caiva kartavyaṃ tritatvenanta prokṣaṇaṃ /
astreṇa tāḍanaṃ caiva saṃskṛtyavidhipūrvakaṃ //
kriyāśakti svarūpeṇa kauṃḍilyā kuṃḍakalpanā /
jñānaśaktisvarūpaṃ tu vahnintatra prakalpayet //
vahnimādāya pātrasthaṃ paṃcasaṃskārasaṃskṛtaṃ /
nirīkṣaṇādi cāstreṇa kavacenāvaguṃṭhanaṃ //
praṇavenāhutiḥ paṃca hutvā dravyādi śuddhitaḥ /
viśvāgnyāpādanaṃ paścāt kurvīta bhrāmaye tṛdhā //
bījarūpaṃ tato vahnimātmāne parameśvaraṃ /
९a)
māyā caiva tu yogeśī yonau saṃkṣobhya saṃkṣipet /
vartulīkṛta viśvāgnau pūjanaṃ praṇavena tu //
kartavyaṃ tanmukhe paścāt saṃskārastu tato nale /
garbhādhānaṃ puṃsavanaṃ sīmantonnayaṃ tathā //
vaktrakalpanaviśvāgnau sīmāgrīvādi kalpana /
jātakarma tathaivātra niṣkrāmonāmakalpanā //
hṛdayādyaṃga ṣaṭkena kartavyamanupūrvaśaḥ /
cūḍādyā ye tu saṃskārā pūrṇāhutyekayā punaḥ //
saṃskārāṇi tu sarvāṇi vahnau mūlena kārayet /
śivaśakti mayantatra kalpaye tu vidhānavit //
sruksruvau tu dṛḍhau kāryau kṣīravṛkṣasamudbhavau /
śasyate śāntipuṣṭau tu śastadrumasamudbhavau //
anyatra bhāvabhedena kāryaukamānurūpataḥ /
ṣaṭtṛṃśadaṃgulaṃ mānaṃ srugvāvāhu pramāṇataḥ //
ṣaḍaṃśapariṇāhena daṃḍaḥ kuṃbhāt samutthitaḥ /
caturaṃgulapīṭhāgraṃ tatpīṭhaṃ kamalodaraṃ //
kartavyaṃ daṃḍamadhye tu dvyaṃgulāyatavartulaṃ /
९b)
arddhāṃgulasamutsedha vicitraracanākulaṃ /
vedikāṣṭāṃgulākāryā caturāsuśobhanā //
adhaḥ padmā niviṣṭānta ūrdhvi? paṃcāṃgulāyuta /
khātaṃ taṃ aṃgulaṃ kāryaṃ tadūrdhvaṃ vartulabhramaṃ /
arddhāṃgulapramāṇena tilakairupaśobhitaṃ //
tasya pārśva catuṣkaṃ tu catuṣkoṇasamanvitaṃ /
śilpivijñānaracanā nānā bhiracitaṃ mataṃ //
kaṃtha ekā.uglaḥ kāryasta tribhāgavikalpitaḥ /
pārśvayośca tataḥ kāryaṃ mukhaṃ saptāṃgulaṃ śubhaṃ //
dairghyāṃ tu pārśvayoṣṭau tu dvau bhāgau hrāsayet kramāt /
mukhāgraṃ tat tribhāge tu dvau bhāgau pārśvayostathā //
vartayedvedayetāṃ tu kaniṣṭhāṃgulimānataḥ /
nimnaṃ nimnataraṃ kuryād yāvaccāgramukhāntaraṃ //
pārśvayostu tathā kāryā vicitra racanā śubhā /
svatṛbhāgavivarta syāt pārśvayostu tathaiva ca //
hastamātra sruvaḥ kāryo mūlapīṭhe triśākhikaṃ /
madhyāgrapīṭhapadmāṃka kaṃṭhācāṃgulavartulaṃ //
१०a)
caturaṃguladīrghaṃ tu dvipuṭāgraṃ suvartitaṃ /
aṃguṣṭhaparvavat khātaṃ goṣpadākṛtikārayet //
kaniṣṭhāṃgulamānena pratiṣṭhā khātu vartulā /
vartayedravacanāyuktaṃ karṣāpūritavaktrakaṃ //
catuṣpalā bhavet pūrṇā sruvāśaktiḥ sruvaḥ śiva /
kriyāśaktistu vai kuṃḍaṃ jñānaśaktistathā nalaṃ //
evaṃ niṣpādya vidhivat paścāddhomaṃ samācaret /
tilaiḥkṣīrayutairhomaṃ śarkarāghṛtamiśritaiḥ //
mahāśāntiprajāyeta tatkṣaṇāt nātrasaṃśayaḥ /
ādau caivājya?saṃskāraṃn kuryāddhomamathāparaṃ //
adhiśrayaṇamuddhāraṃ bhrāmaṇaṃ sthāpanaṃ tataḥ /
nirīkṣaṇaṃ tatostreṇa nairājanamataḥ paraṃ //
paryagni karaṇaṃ caiva tathaivotplavasaṃplavau /
astre caivārcanaṃ mūle nāmṛtīkaraṇaṃ tathā //
darbhāstaraṃ viṣṭarāṇi paridhī nastramaṃtrataḥ /
sūryācaṃdramasauvahni kalpayet praṇavena tu //
bhāvayet tavajihvā tu pūrṇāṃ mūlena pātayet /
१०b)
paścāttūtaṃ maṃtraṃ sāgaṃ madhyamataṃ yajet /
evaṃ kṛtvā tu juhuyānmaṃtrī karmānusārataḥ //
payasāghṛtayuktena puṣṭirbhavatiśāśvatī /
ghṛtagugguluhomena pūrṇāyurbhavate dhruvaṃ //
śrīkāmaṃ juhuyāt paścān ghṛtakṣīrasamanvitaṃ /
rājyakāmostato bilvā trisaṃdhāktāt susiddhidāt //
kṣīravṛkṣasamidbhistu homācāro gṛ?tāṃ bhabhet /
praśastasamidhā homāt praśasta taruje nale //
sarvakāmānavāpnoti satyameva navānyathā /
brīhisaptakahomena dhanārthī labhate dhanaṃ //
īhitaṃ kāmamuddiśya īhitaṃ homamācaret /
payasā kevale naiva homānmṛtyuṃjaye dhruvaṃ //
kṣīravṛkṣasamidbhistu homādārāmva?to labhet /
praśasta samidhā homāt praśastena jale nalaṃ //
sarvakāmānavāpnoti satyametaṃ na cānyathā /
iti sarvasrotasaṃgrahaṃ sāre mṛtyujidamṛtīśavidhāne yajanādhikāra tṛtīyaḥ
paṭalaḥ //
११a)
īśvara uvāca //
atha dīkṣāṃ pravakṣyāmi bhuktimuktiphalapradāṃ /
bhūtatanmātradaśakaṃ manobuddhirahaṃkṛtaṃ //
prakṛtiṃ puruṣaṃ caiva īśvaraṃ ca sadāśivaṃ /
śivamaṣṭādaśaṃ nāma tatkāryevaviśodhayet //
prakṛtiṃ puruṣaścaiva nipatiḥ kāla eva ca /
māyā vidyā tathaiśaṃ ca sadāśivaśivastathā //
tatvāni navadhā samyak śodhayeddaiśikottamaḥ /
tatvaiśaṭtṛṃśadarddhena tadarddhe nātha paṃcabhiḥ //
tribhirekena vā kāryā parāparavibhūtaye /
yā kalābhiḥ paṃcabhirvātha padairdīkṣāthavā punaḥ //
varṇaiḥ paṃcāśato vāpi maṃtrairvā bhuvanaistathā /
etaiḥ sarvaiḥ prakartavyā kāryā ekatamāthavā //
sarvaistu samudāyena vyaktiśakti svarūpataḥ /
yathā vibhavasāreṇa kartavyādaiśikottamaiḥ //
vāgeśyāḥ pūjanaṃ kāryaṃ tadgarbhe yojayet paśuṃ /
garbhādhānaṃ tu jananaṃ adhikāra layaṃ tathā //
११b)
bhogaḥ karmārjanaṃ caiva niṣkṛtistadanantaraṃ /
mūlamaṃtreṇa kartavyaṃ pāśacchaidastathā smṛtaḥ //
astramaṃtreṇa dāhastūtaṃ bhasmīkaraṇa sthitiḥ /
śikhācchedaṃ tathā homaṃ mūlenaiva tu yojayet //
saṃyojya parame tatve saṃsthānaṃ caiva kārayet /
adhikārārthamācārye parāpara pade sthitiḥ //
śivatatve svadhākārāṃ vidyādīkṣā sadāśive /
putrake parame tatve samayinyeśvare tathā //
evamuddeśato dīkṣā kathitā vistarenyataḥ /
iti sarvasrotasaṃgrahasāre mṛtyujidamṛtīśavidhāne dīkṣādhikāraścaturthaḥ
paṭalaḥ //
īśvara uvāca //
abhiṣekaṃ pravakṣyāmi yathā yasyaiva dīyate /
aṣṭabhiḥ kalaśairdeyamācāryasya vidhānataḥ //
te tu vidyeśvarāḥ proktā samudrāśca sagarbhagāḥ /
paṃcabhirbhūtasaṃkhyairvā tribhirvā tatvarūpakaiḥ //
ātmavidyā śivākhyaistu ekenāpi śivātmanā /
adhikārārthamācārye sādhake siddhikāmataḥ //
१२a)
abhiṣikto hyanujñātaḥ prakuryānmaṃtrasādhanaṃ /
tadvratastamasācārastadbhaktastatparāyaṇaḥ //
pavitrāhāranirato laghvāśī saṃyateṃdritaḥ /
ekānte puṇyakṣetre tu tīrthāyatana gocare //
sarvasaṃgojjhitamanāḥ sādhako japamārabhet /
lakṣameka japenmaṃtrī pūrvameva samāhitaḥ //
tena sāmānya karmāṇi siddhyante sādhakasya tu /
bhaumīṃ siddhimavāpnoti daśalakṣa japena tu //
antarikṣīṃ labhet siddhi lakṣapaṃcāśatoddhruvaṃ /
divyāṃ siddhiṃ tu labhate sādhako nātrasaṃśayaḥ //
yathā koṭi kṛterjapyai īśvarī siddhimāvahet /
vyāpakastu śivo bhūtvā nigrahānugrahakṣamaḥ //
yathecchāṃ kurute sarvāṃ dhārayet saṃharedbhṛśaṃ /
sarvagassarvavettā ca sarvajño bhavate dhruvaṃ //
iti sarvasrotasaṃgrahasāre mṛtyujidamṛtīśavidhāna abhiṣekasādhanādhikāraḥ
paṃcamaḥ paṭalaḥ //
१२b)
śrīdevyuvāca //
śrutaṃ mayā mahādeva mṛtyujit siddhimokṣadaṃ /
adhunāśrotumicchāmi siddhi traya samanvitaṃ //
amṛtīśaṃ mahātmānaṃ sarvaprāṇiṣu jīvanaṃ /
yadā siddhi prado loke mānuṣāṇāṃ hitaṃ karaṃ //
pūrvokta duṣṭaśamanaṃ apamṛtyuvināśanaṃ /
āpyāyanaṃ śarīrasya śāntipuṣṭipradaṃ śubham //
śrībhairava uvāca //
śrūyatāṃ saṃpravakṣyāmi rahasyaṃ paramādbhutaṃ /
yathātaraṃti manujā duḥkho dadhi pariplutā //
apamṛtyuśatākrāntā jarādāridryasaṃyutā /
ādhivyādhibhayodvignā pāpaughairvinipīḍitāḥ //
mucyante tu yathā sarve pūrvoktairmāraṇaiḥ pṛye /
trividhaṃ tadupāyaṃ tu sthūlaṃ sūkṣmaṃ paraṃ ca yat //
१३a)
sthūlaṃ ca yajanaṃ homaṃ japa dhyānaṃ samaudrakaṃ /
maṃtrāṇi saṃpuṭādīni maṃtrarāṭ kurute bhṛśaṃ //
sūkṣmaṃ cakrābhiyogena kalānādyādayena ca /
paraṃ sarvātmakaṃ devaṃ mokṣadaṃ mṛtyujid bhavet //
yadā mṛtyubhayā ghrātaṃ kālena kalitaṃ pṛye /
dṛṣṭastatpratighānārthamamṛteśaṃ yajet tadā //
sarvaśvetopacāreṇa pūrvoktena vidhānataḥ /
yasya nāmaṃ samudiśya pūjayet mṛtyujid vibhuḥ //
mṛtyoruttarate śīghraṃ satyaṃ menānṛtaṃ vacaḥ /
sitaśarkara yā yukto ghṛtakṣīra plutaistilaiḥ //
puṇyadārvidhane vahnau kuṃḍe vṛtte trimekhale /
mahārakṣā vidhānena yasya nāmāṃkito hunet //
mahāśaktirbhavet kṣipraṃ gatasyāpi yamālayaṃ /
१३b)
athavā śarkarāyuktaṃ payasā kevalena tu /
homānmṛtyuṃjaye cchīghraṃ mṛtyuṃjinnātrasaṃśayaḥ //
sugaṃdhaghṛtahomena kṣīravṛkṣamaye nale /
juhuyānnāśayenmṛtyuṃ mṛtyujinnātrasaṃśayaḥ //
kṣīravṛkṣasamiddho vā jvaraṃ nāśayate kṣaṇāt /
tilataṃḍulamakṣīka ājyaṃkṣīrasamanvitaṃ //
eṣa paṃcāmṛto homa sarvaduṣṭa nivāraṇaṃ /
guggulāṃgulikābhiśca tryaktāśca śakramātrayā //
homātpuṣṭirbhavatyāśu kṣīṇadehasya suvrate /
yadā vyādhiśā kīrṇā hyabalo dṛśyate naraḥ //
tadā tu saṃpuṭī kṛtya nāmajaptvā vimucyate /
yaṃ yaṃ maṃtraṃ japed vidvānamṛtīśena saṃpuṭaṃ //
sa tasya siddhyate kṣipraṃ bhāgyahīnopi yo bhavet /
kṣīṇagātrasya deveśi bheṣajaṃ maṃtrasaṃpuṭaṃ //
dīyate tatkṣaṇā devi sapuṣṭiṃ labhate balī /
१४a)
hṛtpadmamadhyagaṃ jīvaṃccaṃdrasaṃpuṭamadhyagaṃ /
sādhyarṇaroṣitaṃ kṛtvā mṛtyuruntarate bhṛśaṃ //
sādhyarṇa rodhitaṃ nityaṃ dhyāyed dehaṃ sa yogavit /
sarvavyādhivinirmukto sabhavennātrasaṃśayaḥ //
kṣīrodamadhyapadmasthaṃ amṛtormibhirākulaṃ /
ūrddhvādhaḥ śaktiruddhaṃ tu sādhyarṇasaṃpuṭīkṛtaṃ //
yo dhyāyati sadṛṣṭātmā hyātmanasya parasya vā /
sabāhyābhyantaraṃ śubhraṃ svadhāpūritavigrahaṇaṃ //
amudvignamanāyaśca sarvabhogaiḥ pramucyate /
rocanā kuṃkumenaiva kṣīreṇa ca samanvitaṃ //
sitapadmeṣṭa patre tu madhyasādhyaṃ nirodhitaḥ /
sarvavyādhi parākrāntaṃ caṃdramaṃḍalaveṣṭitaṃ //
catuṣkoṇe parākrānto vajrabhṛdvajrarodhitaḥ /
mucyate nātrasaṃdeho sarvavyādhi prapīḍitaḥ //
ṣoḍaśāre mahāpadme ṣoḍaśasvarabhūṣite /
ādyantamaṃtrarodhena sādhyanāmaṃ vilekhayet //
jīvāntaṃ sāvamadhyasthaṃ varṇāṃtāṃtena rakṣitaṃ /
१४b)
pratyarṇamamṛtīśena saṃpuṭi tvānusarvataḥ /
madhye daleṣu sarveṣu śaśimaṃḍalamadhyagaṃ //
bāhye tu dviguṇaṃ padmaṃ kādisāntaṃ krameṇa tu /
pūrvavat tu likhenmaṃtrī pratisādhyarṇa rodhitaṃ //
varṇe tadanu sādhyasya nāmabāhyerkamaṃḍalaṃ /
puraṃdara pure paścāt samantāt parivārayet //
śvetacaṃdanayuktāyāṃ rocanākṣīrayuktayā /
likhitvā maṃtravājānāṃ karpūrakṣodadhūsaraṃ //
mahārakṣāvidhānaṃ tu sukhasaubhāgyadāyakaṃ /
etaccakra mahādevi sitapuṣpaiḥ prapūjayet //
sarvaśvetopacāreṇa madhumadhye nidhāpayet /
anenaiva vidhānena saptāhān mṛtyujid bhavet //
rājarakṣāvidhānaṃ tu bhūbhṛtāmaprakāśayet /
saṃgrāmakāle varadaṃ ṛpudarpāpahaṃ bhavet //
śivādinavatatvāni pratyekaṃ śaśimaṃḍale /
madhye pūrvādimīśāntaṃ amṛtīśena maṃtravit //
yadā vyādhi śatākrāntā apamṛtyubhireva ca /
१५a)
tadā śvetopacāreṇa pūjyaṃ kṣīraghṛtena ca //
tilaiḥ kṣīrasamidbhirvā homācchāntiṃ samaśnute /
evasaṃpūjya kuṃbhe tu sarvauṣadhi samanvitaḥ //
sitagarbhamaye śubhre rannagarbhāṃbupūrite /
sarvamaṃgalaghoṣeṇa śirasi hyabhiṣecayet //
samucyatena saṃdeho sarvavyādhi prapīḍitaḥ /
dhyātvā parāmṛtaṃ nityaṃ nityoditamanāmayaṃ //
prakṛdyāntassamamṛtaṃ avatārya parāśivān /
caturṇavāmṛtādhāra navadhāna ca pūritaṃ //
śatārddhakṣobhitā nityaṃ ṣaṭpaṃcaika samanvitaṃ /
anantādhāragaṃbhīraṃ aṣṭatriṃśavibhūṣitaṃ //
paṃcabhirvā prasiddhyarthaṃ pūrṇantena niruntaraṃ /
evaṃ dhyānaparo yastu sabāhyābhyantarāmṛtaṃ //
vikṣobhyakalaśaṃ mūrddhni daiśiko maṃtra tatparaḥ /
anugraha sadāvasthastvabhiṣiṃcet prayatnataḥ //
samucyatena saṃdeho saṃsārāddurati kramāt /
āyurbalaṃ yaśaḥ kīrti dhṛtirmedhā yaśaḥ śriyaḥ //
१५b)
sarvaṃ pravarddhate yasya bhūbhṛtorājyamuttamaṃ /
duḥkhānvito viduḥkhastu vyādhimānnimujo bhavet //
baṃdhyāpi labhate putraṃ kanyā tu patimāvahet /
yayatsamīhate kāmaṃ taṃ taṃ tasya dhruvaṃ bhavet //
abhiṣekasya māhātmyaṃ vidhāna vihitasya ca /
kathitaṃ te mayā devi pūjanaṃ hitakāmyayā //
anyaśāstropacāreṇa sarvaśāntyāraho bhavet /
evaṃ sthūlavidhānaṃ tu sūkṣmaṃ caivādhunā śṛṇu //
iti sarvasrotasaṃgrahasāre mṛtyujidamṛteśavidhāne sthaladhikāra ṣaṣṭhamaḥ
paṭalaḥ //
īśvara uvāca //
ataḥ paraṃ pravakṣyāmi dhyānaṃ sūkṣmamanuttamaṃ /
ṛtu ṣaṣṭya svarādhāraṃ trilakṣaṃ vyomapaṃcakaṃ //
graṃthidvādaśasaṃyuktaṃ śaktitrayasamanvitam /
dhāmatraya pathākrāntaṃ nāḍitrayasamanvitaṃ //
jñātvā śarīraṃ suśroṇi daśanāḍi pathānugaṃ /
१६a)
dvāsaptati sahasraistu saptakoṭyārddhasaṃyutaṃ /
nāḍivṛṃdaiḥ samākrāntaṃ anale vyādhibhiḥ kṛtaṃ //
sūkṣmadhyānāmṛtenaiva pareṇaivoditena tu /
āpyāyaṃ kurute yogī ātmānotha parasya vā //
divyadehastu bhavati sarvavyādhivivarjitaḥ /
yat svarūpaṃ svasaṃvedyaṃ svasthasvavyāpti saṃbhavaṃ //
svoditā tu parāśakti svasthā tadgarbhagaḥ śivaḥ /
tāṃ vadvenmadhyame prāṇe prāṇāpānāṃtare dhruvaṃ //
ahaṃ bhūtvā tato maṃtraṃ tatsthaṃ taccakragaṃ dhruvaṃ /
svoditena varārohe spaṃdanaṃ spadanena tu //
kṛtvā tadabhimānaṃ tu janmasthāne nidhāpayet /
bhāvabhedena tatsthānāmmūlādhāre prayojayet //
nādasūcyāprayogena vedhayet sūkṣmayogataḥ /
ādhāraḥ ṣoḍaśaṃ bhitvā graṃthidvādaśakaṃ tathā //
madhyanāḍipathārūḍho vedhayet paramaṃ dhruvaṃ /
tatpraviṣṭastadā bhūtvā tatsamo vyāpakaḥ śivaḥ //
sarvāmayaparityāgānniṣkalaṃ kṣobhyaśaktitaḥ /
१६b)
punarāpyāyatenaiva mārgeṇa hṛdayāntaraṃ /
tatra praviṣṭamātrastu dhyānālabdhaṃ rasāyanaṃ //
viśrāmyā tu bhavaṃ prāpya tasmāt sthānāt pravāhayet /
sarvaṃ tadamṛtaṃ vegān sarvatraiva nirodhayet //
anantanāḍi bhedena hyanantāmṛtamuttamaṃ /
ananta dhyānayogena paripūryasvakaṃpuraṃ //
bhuktvā jarāmarastadvat sabāhyābhyantaraṃ priye /
evaṃ mṛtyujitāt sarvaṃ sūkṣmanādena pūritaṃ //
tadāsau siddhyate kṣipraṃ satyaṃ devi na cānyathā /
janmasthānaṃ samāśṛtya spaṃdasthaṃ madhyamāṃ kalāṃ //
tatsthaṃ kṛtvā tadātmānaṃ kālāgniṃ tu samāśrayet /
gatvā gṛhīta vijñānaṃ vīryaṃ tatraiva nikṣipet //
tadvīryāt paramāṃ śaktiṃ kriyākhyā madhyamoditā /
vijñānenordhvato bhinnā graṃthibhedena cecchayā //
mūlaspaṃdaṃ samāśṛtya tyaktvā bāhu dvayaṃ tataḥ /
pratha?mārgapravāhena suṣumnākhyaṃ samāśrayet //
१७a)
tadevāśṛtya viramet tat sarveṃdriya gocare /
tadā pratyastame naiva vijñānenorddhataḥ kramāt //
brahmādi kāraṇānāṃ tu tyāgaṃ kṛtvā śanaiḥśanaiḥ /
ṣaṣṭyāṃśaktimataḥ prāpya kuṃḍalākhyāṃ nirodhikāṃ //
māyādi graṃthibhedena hṛdyādauvyamapaṃcakaṃ /
janmamūle samayākhyā graṃthijanmani pāśataḥ //
brahmāviṣṇustathā rudra īśvaraśca sadāśivaḥ /
kāraṇasthā tu paṃcaivaṃ graṃthādau samudāhṛtaṃ //
iṃdikākhyā tu yā graṃthirvimārgestanmanā tu sā /
tadūrddhvaṃ dīpikā caiva tadūrdhe caiva vai dadhī //
nādākhyā tu mahāgraṃthi śaktigraṃthistvataḥ param /
graṃthirdvādaśakaṃ bhitvā praviśet paramaṃ śivaṃ //
brahmāṇaṃ ca tathā viṣṇuṃ rudraṃ caiveśvarastathā /
sadāśivaṃ tathā śaktiṃ śivasthānaṃ prabhedayet //
khamanaṃtaṃ tu janmākhye nābhau vyoma dvitīyakaṃ /
tṛtīyaṃ tu hṛdi sthāne caturthīṃ caṃdramadhyataḥ //
nādākhyaṃ tu samuddiṣṭaṃ ṣaṭcakramadhunocyate /
१७b)
janmākhyaṃ nāḍicakraṃ tu nābhau māyākhyamuttamaṃ /
hṛdisthaṃ yogicakraṃ tu tā īlusthaṃ bhedanaṃ smṛtaṃ //
viṃdusthaṃ bhedacakraṃ ca nādasthaṃ śāntamucyate /
pūrvoktāni ca sarvāṇi jñānaśūlena bhedayet //
ākramyādhāra janmākhyaṃ tanmūlaṃ pīḍayecchanaiḥ /
tasyādhārasya suśroṇi paryāyācchṛṇvataḥ paraṃ //
janmasthānaṃ tu kūrmākhyaṃ kūmākhyaṃ sthānapaṃcakaṃ /
matsyodaraṃ tathaivaṃ hi mūlādhāraṃ taducyate //
tasmāt tāṃ khecarākhyāṃ tu mudrāṃ viṃdeta yogavit /
mudrāyā tu tadā devi ātmā vai mudrito yadā //
tadā cordhvaṃ tu vicaredvijñāne nordhvataḥ kramāt /
vidvyādbhiṃdyātparaṃ yāvat sthānaṃ suravarārcitaṃ //
tasthānaṃ devi saṃprāpya yoginī samarasī bhavet /
niṣkalaṃ bhāvamāpanno vyāpakaḥ paramaḥ śivaḥ //
evaṃ bhūtvā samaṃ sarvaṃ nispaṃdaṃ sarvatodita /
tataḥ pravartate śaktirlakṣahīnā nirāmayā //
१८a)
icchāmātravinirdiṣṭā jñānarūpā kriyātmikā /
ekā sā bhāvabhedena tasya bhedena saṃsthitā //
khecarī mudrayā pūrya śaktyantaṃ tatra sarvataḥ /
yāvaccanoditaścaṃdrastāvan śūnyaṃ niraṃjanaṃ //
bhāvagrāhyasamākīrṇaṃ sarvāvasthojjhitaṃ paraṃ /
vyāpakaṃ parameśānaṃ anaupamya manāmayaṃ //
bhavanti yoginastatra tadārūḍhā varānane /
sā yoniḥ sarvadevānāṃ śaktīnāṃ vyāpyasarvataḥ //
agnīṣomātmikā yoni tasmāt sarvaṃ pravartate /
tatra saṃgraṃthitā maṃtrā trāṇavanto bhavanti te //
sarveṣāṃ caiva saṃhāraṃ tadeva paramaṃ padaṃ /
tasmāt pravartate sṛṣṭi vikṣobhya paramaṃ śivaṃ //
anaupamyāmṛtaṃ prāpya biṃduṃ vikṣobhya līlayā /
caṃdrodayaṃ tathā khyātaṃ paramāmṛtamuttamaṃ //
vahalāmṛtakallola anantaṃ tatra saṃsmaret /
tasmāt prāpyāmṛtaṃ śubhraṃ svaśaktyā caiva karṣayet //
madhyamārgeṇa suśroṇi kāraṇāni prabhedayet /
āpyāyanaṃ prakurvīta sthāne sthānepyanukramāt //
१८b)
yāvadbrahmapadaṃ prāptaṃ tasmādāpyāyayedadhaḥ /
janmasthāna padā caiva kālāgnau ca pracakramet //
tadā pūryasamatāṃ tu paripūrṇaṃ smaret punaḥ /
suṣumnāmṛtenākhilaṃ tu paripūrṇaṃ vibhāvayet //
ananta nāḍibhistatra romakūpaiḥ samantataḥ /
niṣkrāmya vyāpako bhūtvā khamṛtormi bhirākulaṃ //
amṛtārṇavasaṃrūḍho majjantamamṛtārṇave /
tadūrdhe hyamṛtārṇaṃ tu pradrutaṃ vyāpakaṃ śivaṃ //
evaṃ samarasī bhūtvā hyamṛtaṃ sarvato mukhaṃ /
icchājñānakriyārūpaṃ śivamātmasvakaṃ vibhum //
nirāmayamanuprāpya svānubhūtaṃ vibhāvayet /
amṛteśa padaṃ sūkṣmaṃ saṃprāpye vāmṛtī bhavet //
tadāsau hyamṛtī bhūtvā mṛtyujinnātrasaṃśayaḥ /
kālajit subhago vīro mṛtyustasya na bādhate //
kālasya vaṃcanaṃ sūkṣmaṃ mayā te prakaṭīkṛtaṃ /
na kasya cinmayā khyātaṃ tvadṛte bhaktivatsale //
१९a)
iti amṛteśavidhāne sūkṣmadhyānādhikāraḥ saptamaḥ paṭalaḥ //
bhagavānuvāca //
atha mṛtyuṃjaya nityaṃ paracaivādhunocyate /
yaṃ prāpya na nivartante saṃsāre tṛvidhe priye //
yogī sarvagato bhāti sarvadṛk sarvakṛcchivaḥ /
tamahaṃ kathayiṣyāmi yasmādanyanna vidyate //
yaṃ prāpyate tanmayatvena bhavate hyajarāmaraḥ /
pannavāgvadate nityaṃ yanna dṛśyeta cakṣuṣā //
yanna saṃśrūyate karṇairbhāsāyaśca na jighrati /
na cārddhaṃ(?) svādayate jihvā na sparśeta tvagiṃdṛyaṃ //
na cetasā cintanīyaṃ sarvavarṇa rasojjhitaṃ /
sarvavarṇa rasairyuktamaprameyamatīṃdriyaṃ //
yaṃ prāpyayogino devi bhavanti hyajarāmarāḥ /
tadabhyāsena mahatā vairāgyena pareṇa ca //
rāgadveṣaparityāgā lobhamohakṣayāt priye /
madamātsarya saṃtyāgānmānagarvatamojjhitān //
labhate śāśvato nityaṃ śivamadhyayamuttamaṃ /
१९b)
nimiṣonmeṣamātraṃ tu yadi cailopalabhyate /
tataḥ prabhṛti muktosau na punarjanmamāpnuyāt //
aṣṭāṃgena tu yogena prāpnuyānānyathā kvacit /
saṃsāre viratirnityaṃ yamaḥ paramudāhṛtaḥ //
bhāvanā tu pare tatve nityaṃ niyama ucyate /
madhyamaprāṇamāśritya prāṇāpānapathāntaraṃ //
ālaṃvyajñānaśaktiṃ ca tatsthaṃ caivāsanaṃ bhavet /
prāṇādi sthūla bhāvaṃ tu tyaktvā sūkṣmaṃ pathāṃtaraṃ //
sūkṣmātītaṃ tu paramaṃ spaṃdanaṃ labhyate yataḥ /
prāṇāyāmasamuddiṣṭo yasmānna cyavate manaḥ //
śabdādi guṇaṃ vṛttiryā cetasā hyanubhūyate /
tyaktvā tāṃ paramaṃ dhāma praviśet tat svacetasā //
pratyāhāramiti proktaṃ bhavapāśanikṛntanaṃ /
dhīrguṇātsamatiṃ kramya nirguṇaṃ cāvyayaṃ vibhu //
dhyātvā dhyeyaṃ svasaṃvedyaṃ dhyānaṃ tacca vidurbudhāḥ /
dhāraṇā paramātmānaṃ dhāryate yena sarvadā //
dhāraṇā sā vinirdiṣṭā bhavavaṃdhavināśanī /
२०a)
samassarveṣu bhūteṣu ādhāraṃ cintavigrahaṃ /
samādhānamiti proktamanyathā lokadāṃbhikaṃ //
svaparastheṣu bhūteṣu jagatyasminsamānadhīḥ /
śivohama dvitīyohaṃ samādhissa parasmṛta //
samyak svarūpaṃ saṃvedyaṃ saṃvidrūpaṃ svabhāvajaṃ /
svasaṃvedyaṃ svarūpaṃ ca samādhānaṃ paraṃ viduḥ //
rāśibhyāṃ vijjaḍābhyāṃ ca vicārya nipuṇaṃ padaṃ /
yadevaṃ śāśvataṃ rūpaṃ samādhānaṃ tu taṃ viduḥ //
evamaṣṭāṃga yogena svabhāvasthaṃ paraṃ dhruvaṃ /
dṛṣṭvāṃvacayate kālaṃ mamṛteśaṃ paraṃ vibhuṃ //
mṛtyujit sa bhaved devi na kālaḥ kalayecca taṃ /
tattva ṣaṭtṛṃśa tastyāgādbhūvanānaṃtyavarjanāt //
ekāśīti padordhvaṃ vai varṇapaṃcāśataḥ paraṃ /
vyāpakaṃ sarvataṃtreṣu sarveṣveva hi jīvanaṃ //
aṣṭātṛṃśatkalordhve tu sarvāntassarvamadhyagaḥ /
ādi madhyaṃ na caivāntaṃ labhyate yasya kasyacit //
tama prameyamatulaṃ prāpyasarvaṃ na vidyate /
yenaikena jagatsarvaṃ marameyena pūritaṃ //
२०b)
taṃ jñātvā mucyate kṣipraṃ ghorāt saṃsārabaṃdhanāt /
tatvatrayavinirmuktaṃ śāśvataṃ hyacalaṃ dhruvaṃ //
divyena yogamārgeṇa dṛṣṭvā bhūyo na jāyate /
sarveṃdriyavinirmuktaṃ viśvarūpamanāmayaṃ //
paramātmasvarūpaṃ tu sarvopādhivivarjitaṃ /
caitanyamātmanorūpaṃ sarvaśāstreṣu kathyate //
nirmalaṃ na bhaved devi yāvacchaktyā na śodhitaṃ /
dīkṣā jñānāgninā śodhyamātmānaṃ caiva nirmalaṃ //
ye viṃdaṃti na caivānyaṃ viṃdanti paramaṃ padaṃ /
tenātmopāsakāścaiva gacchanti paramaṃ śivaṃ //
yadā tu paramāśaktissarvajñādiṣu guṇānvitā /
āpādādi vikāsinyā na vikāmyeti nirmalā //
yāvanna nirmalo hyātmā baddhaḥ śaive taducyate /
२१a)
yatrasthaḥ puruṣaḥ sarvaṃ vetyatītamanāgataṃ /
sanniyamyeṃdṛyagrāmaṃ tattatvaṃ śaktilakṣaṇaṃ //
yatra yatra bhavedicchā jñānaṃ vāpi pravartate /
kṛyākṛtya svarūpā vā tattatvaṃ śakti lakṣaṇaṃ //
vyāpakasya sato devi cidrūpasyātmanaḥ śivān /
prasaratyadbhūtānaṃdā sā śaktiḥ paramādbhūtā //
viprasāryatavātmānaṃ sarvajñādi guṇairguṇī /
sābhāsaḥ kathyate devi śivaḥ paramakāraṇaḥ //
sarvajñaḥ paritṛptaśca yaśca bodho hyavādimān /
svataṃtro hyapraluptaśca yaśca vānantaśaktitaḥ //
śaktimān guṇabhedena saguṇānviṃdate guṇī /
pṛthagbhedavibhedena nānātvaṃ vicarediha //
sarvābhāsa iti prokto nirābhāsastu kathyate /
२१b)
nāhamasti na caidānyo(?) nirābhāso yathā bhavet /
sāvasthā paramā proktā śivasya paramātmanaḥ //
nāhamasti na cānyosti dhyeyaṃ cātra vidyate /
ānaṃdapadasaṃlīnaṃ jñānaṃ samarasī gataṃ //
nordhve dhyānaṃ prayuṃjīta nādhastānna ca madhyataḥ /
nāgrataḥ pṛṣṭhataḥ kiṃcit pārśvayorubhayorapi //
nāntaḥ śarīrasaṃsthaṃ tu na bāhye bhāvayet kvacit /
nākāśe badhyate lakṣaṃ nādho dṛṣṭiṃ niveśayet //
na cakṣurmīlanaṃ kiṃci na kiṃci dṛṣṭi baṃdhanaṃ /
avalaṃbaṃ nirālaṃbaṃ sāvalaṃbaṃ na bhāvayet //
naṃdṛyāṇi bhūtāni śabdasparśarasādinā /
sarvaṃ tyaktvā samādhisthaḥ kevalanmayo bhavet //
sāvasthā paramā proktā śivasya paramātmanaḥ /
nirābhāsa pade taṃ tu taṃ prāpya vinivartate //
evaṃ bhāvitamātmānamātmano bhāvanā balāt /
sa bhavet paramaṃ śāntaṃ śivamatyaṃta nirmalaṃ //
tadeka tatvaṃ sarva ca bhavate mṛtyujicchivaṃ /
२२a)
sa cāmṛtīśaṃ paramaṃ tṛtīyaṃ padamuttamaṃ /
ākhyātaṃ tava deveśi kimanyat kathayāmi te //
evaṃ mṛtyujitāt sarvaṃ vyāptaṃ jñātvā vimucyate /
sarvakāle tu kālasya vaṃcanaṃ kathitaṃ pṛye //
evaṃ tu trividhaṃ devi mayāte prakaṭīkṛtaṃ /
kālasya vaṃcanaṃ nāma yogaṃ paramadurlabhaṃ //
anenābhyāsayogena mṛtyujidbhavate naraḥ /
anenaiva tu yogena lokānugrahakāmyayā //
mṛtyujidbhavate yogī sarvaprāṇiṣu sarvadā /
evaṃ mṛtyuṃjayaṃ khyātaṃ śāśvataṃ paramaṃ dhruvaṃ //
asmāt parataraṃ nāsti satyametadudāhṛtaṃ /
yatparāmṛtarūpaṃ tu trividhaṃ coditaṃ mayā //
tadabhyāsād bhave jaṃturātmanopi parasya vā /
amṛtīśa samodevi mṛtyujinnātrasaṃśayaḥ //
yena yena prakāreṇa yatra yatraiva saṃsmaret /
tena tena prakāreṇa sa yogīkālajidbhavet //
yatra yatra sthito vāpi yena yena vratena ca /
२२b)
yena yena hi yogena bhāvabhedena siddhyati /
tadekaṃ bahudhā devi vidhyātaṃ vai siddhidaṃ bhavet //
dvaitādvaite vimiśre vā ekavīrethayāmale /
sarvassarvaprakāreṇa sarvathā siddho bhavet //
cintarantaṃ yathā loke cintitārtha phalapradaṃ /
tathaiṣamaṃtrarājastu cintitārthavidhāyakaḥ //
maṃtrāṇāṃ saptakoṭīnāṃ mālayaḥ paramo balī /
bhāvahīnāstu ye maṃtrā śaktihīnāstu kīlitāḥ //
varṇamātravihīnāstu gurvāgamanavivarjitāḥ /
bhraṣṭāmnāyavihīnāyepyāgamojjhitavighnitāḥ //
na siddhyanti yathā devi japtvā yaṣṭvā sahasraśaḥ /
asiddhā ṛpavo ye ca sarvaśaṃkāvivarjitāḥ //
ādyantasaṃpuṭe naiva sādhyarṇena tu roditāḥ /
maṃtrenānena deveśi amṛtīśena dīpitāḥ //
siddhyanti hyaprayatnena yaṣṭājaptā na saṃśayaḥ /
dhyātā sarvapradā devi bhavantenānṛtaṃ vacaḥ //
२३a)
iti te sarvamākhyātaṃ rahasyaṃ paramaṃ pṛye //
iti sarvasrotasaṃgrahasāre mṛtyujidamṛtīśavidhāne kālavaṃcano nāmāṣṭamaḥ
paṭalaḥ //
śrīdevyuvāca //
śrutaṃ mayā mahādeva māhātmyaṃ maṃtranāyakaṃ /
adhunā śrotumicchāmi yaduktaṃ vidhunā mama //
sarvāgamavidhānena bhāvabhedena siddhidaṃ /
vāmadakṣiṇasiddhānta sauravaiṣṇavavaidike //
yatheṣṭasiddhido devo yatheṣṭācarayogataḥ /
tadākhyā hi sureśāna cintārantaphalodayaṃ //
bhagavānuvāca //
śṛṇu suṃdari tatvena paramārthaṃ vadāmi te /
amṛtīśavidhānena mṛtyujit kathitaṃ mayā //
tadeva paramaṃ devi śivaṃ sūkṣmamanāmayaṃ /
svabhāvatatsamuddiṣṭaṃ vyāpakaṃ śāśvataṃ dhruvaṃ //
na tasya rūpaṃ varṇaṃ vā paramārtha vadāmi te /
yasmāt sarvagataṃ devaṃ sarvāgamamayaṃ śubhaṃ //
vyāpakaṃ sarvamaṃtrāṇāṃ sarvasi * phalapradaṃ /
nirmalaṃ sphaṭikaṃ yadvat taṃ tu proktaṃ sitādikaṃ //
२३b)
praticiṃcetasarvatraye nayena hiraṃjitaḥ /
tattadarśayatītyevaṃ nastva? bhāvena raṃjitaṃ //
yathā tathaiva deveśi sarvāgama niyojitaḥ /
phalaṃ dadāti sarveṣāṃ sādhakānāṃ hi sarvataḥ //
tasmāt srotaḥ susarveṣu cintāmaṇirivojvalaḥ /
bhāvabhedena vai dhyātassarvakāmaphalapradaḥ //
śivassadāśivaścaiva bhairavastuṃburustathā /
somasūryasvarūpeṇa vahnirūpadharovibhuḥ //
yato jñānamayaṃ devaṃ jñeyaṃ ca bahudhā sthitaṃ /
niyaṃtritānāṃ baddhānāṃ trāṇantannetra mucyate //
mṛtyoruntārayed yasmāt mṛtyujitena bodhyate /
amṛtatvaṃdayatye(?) tadamṛtīśa iti smṛtaḥ //
evaṃ sarvagato devo bahūrūpo maṇiryathā /
sarvaicārādhito devi svasiddhaphalavāṃchayā //
sarveṣāṃ phalado deva prārthitārthavidhāyakaḥ /
२४a)
tasmādbhāvānurūpeṇa sādhakassādhane sthitaḥ /
yena yenaiva bhāvena tasya tatphalado bhavet //
yatsadāśivarūpeṇa sadā dhyāyati sādhakaḥ /
sadāśiva tanustasya bhavate parameśvari //
sarvasādhāraṇo hyeṣa sarvānugrahakārakaḥ /
sadyo vāmo hyaghoraśca puruṣeśānavigrahaḥ //
anena hṛdayādīninyastavyāni varānane /
anenaiva tu maṃtreṇa svāsanaṃ parikalpayet //
caṃdrārbudapratīkāśaṃ hi mādrinicayopamaṃ /
paṃcavaktraṃ viśālākṣaṃ daśabāhuṃ trilocanaṃ //
nāgayajñopavītaṃ tu vyāghracarmāṃbaracchadaṃ /
baddhapadmāsanāsīnaṃ sitapadmoparisthitaṃ //
triśūlamutpalaṃ vāṇamakṣasūtraṃ ca mudgaraṃ /
dakṣiṇeṣu kāreṣvevaṃ vāmeṣvevamataḥ paraṃ //
kheṭakādarṣacāpograṃ mātuluṃgaṃ kamaṃḍaluṃ /
२४b)
caṃdrārddhamaulinaṃ devamāpītaṃ pūrvavaktrataḥ /
dakṣiṇaṃ kṛṣṇantīmograṃ daṃṣṭrālaṃbikṛtānanaṃ //
kapālamālābharaṇaṃ jagatsaṃtrāsakārakaṃ /
paścimaṃ himakuṃdābhaṃ vāmaṃ raktotpalaṃ prabhaṃ //
ūrdhvavaktraṃ maheśāni sphaṭikābhaṃ vicintayet /
evaṃ dhyātvā tu deveśaṃ pūjayed vidhi pūrvakaṃ //
svamūrtau sthaṃḍile liṃge jale vā kamalopari /
īśānādyādi sadyāntā svadikṣu pratipūjayet //
āgneyayā hṛdādīni nyastvā pūjyānvidhānataḥ /
tadā siddhyatya saṃdehaḥ satyametad bravīmite //
iti mṛtyujidamṛtīśavidhāne sadāśivādhikāro nāma navamaḥ paṭalaḥ //
bhagavānuvāca //
athedānīṃ pravakṣyāmi bhairavāgama bheditaṃ /
bhinnāṃjana vayaprakhyaṃ kalpānta dahanātmakaṃ //
paṃcavaktraṃ śavārūḍhaṃ daśabāhuṃ bhayānakaṃ /
kṣapāmukhaṃ ghorataraṃ garjaṃ taṃ bhīṣaṇasvaraṃ //
२५a)
daṃṣṭrākarālavadanaṃ bhṛkuṭīkuṭile kṣaṇaṃ /
siṃhacarmaparīdhānaṃ vyālahārairvibhūṣitaṃ //
kapālamālābharaṇaṃ dāritāsyaṃ mahātanuṃ /
gajatvāghrāccata(?) tanuṃ śaśāṃkakṛtaśekharaṃ //
kapālakhaṭvāṃgadharaṃ khaḍga kheṭakadhāriṇaṃ /
pāśāṃkuśadharaṃ devaṃ varadābhaya pāṇinaṃ //
vajrahastāṃ mahāvīraṃ paraśvāyudhapāṇimaṃ /
bhairavaṃ pūjayitvā tu tasmāt saṃgagatāṃ smaret //
pralayāgni samākārāṃ lākṣāsiṃharasaprabhāṃ /
ūrdhvakeśāṃ mahākāyāṃ vikarālāṃ subhīṣaṇāṃ //
mahodarīṃ paṃcavaktrāṃ netratrayavibhūṣitā /
nakharālāṃ koṭarākṣīṃ muṃḍamālāvibhūṣitāṃ //
bhairavokta bhujāṃ devo bhairavāyudhadhāriṇīṃ /
icchāśaktiritikhyātāṃ svacchaṃdotsaṃgagāminīṃ //
aghoreśvarīti vikhyātāṃmīdṛgrūpadharāṃ smaret //
sarvataṃtreṣu yā proktā pracchannā na sphuṭīkṛtā /
mamāśayo(?) tato(?) nābhi lakṣito bhuvi durlabhaḥ //
२५b)
vyādhi grahaṇādyeṣu(?) padmaneṣu(?) kṣaya hetave /
gobrāhmaṇeṣu rakṣārthaṃ śāntipuṣṭau sadā yajet //
athavā hemakuṃdeṃdu muktāphalasamadyutiṃ /
caṃdrakoṭisamaprakhyaṃ sphaṭikābalasannibhaṃ //
kalpānta dahanaprakhyaṃ japākiṃśukasannibhaṃ /
sūryakoṭisamākāraṃ raktaṃ vā tamanusmaret //
athavā padmarāgābhaṃ haritātmasamadyutiṃ /
icchārūpadharaṃ devamicchāsiddhipradāyakaṃ //
yādṛśe naiva varṇadhvā sādhakastu manusmaret /
tādṛśaṃ bhavate rūpaṃ tādṛk siddhi pradaṃ śubhaṃ //
padmamadhye sthitaṃ dhyāye pūjayed vidhinā tataḥ /
yathānurūpa naivedya puṣpadhūpā sadai?rvibhuṃ //
yā kṣīrasadṛśīṃ devīṃ harahāsasamaprabhāṃ /
viśuddhasphaṭikaprakhyāṃ kuṃdeṃdu śaśinirmalaṃ //
caturbhujāṃ trinetrāṃ tu cakraikena vibhūṣitāṃ /
sitāṃbaradharāṃ devīṃ sitahāravibhūṣitāṃ //
२६a)
sāraṃgāsanasaṃsthā tu vajrahastāṃ mahābalāṃ /
pāśāṃkuśadharīṃ devīṃ ghaṃṭādhvani nināditāṃ //
pūrvasyāṃ diśi saṃsthā tu devadevasya sanmukhaṃ /
dhyāyate yastu yuktātmā kṣipraṃ sidhyati sādhakaḥ //
sūryakoṭisamaprakhyāṃ jvalitāgni samaprabhaṃ /
siṃdūrarāśisadṛśīṃ vidyudrūpāṃ bhayaṃkarīṃ //
trinetrāṃ bhīmavadanāṃ sthūlakāyāṃ mahodarīṃ /
laṃbodarīṃ laṃbakucāṃ pretārūḍhāṃ mahābalāṃ //
kapālamālā bharaṇāṃ vyāghracarmakaṭisthalāṃ /
gajacarmottarīyāṃ ca muṃḍamālāvibhūṣitāṃ //
mahoklevavirājadantīṃ bhāsayantīṃ diśombaraṃ /
caturbhujaikavaktrāṃ tu khaḍgakheṭakadhāriṇīṃ //
kapālakhaṭvāṃgadharīṃ dakṣa diksaṃsthitāṃ smaret /
kṛṣṇāruṇāṃ mahādīptāṃ nirmāṃsāṃ vikṛtānanāṃ //
suśuskakoṭarākṣīṃra ekavaktrāṃ caturbhujāṃ /
trinetrāṃ bhīmavadanāṃ vyālahārairvibhūṣitaṃ //
ūrdhvakeśāṃ mahākāyāṃ muṃḍamālāvibhūṣitāṃ /
२६b)
snāyurajju nibaddhvāṃgīṃ naracarmakaṭisthalā /
vyāghracarmāṃbara dharāṃ khaḍgakheṭakadhāriṇīṃ //
aṃtrāsṛṅmāṃsasaṃpūrṇaṃ piṭikāṃ dhārayet sadā /
troṭayantīṃ mahāṃtrāṇi paścimāyāṃ diśi smaret //
kuṃbhīrāsanasaṃsthā tu? sa? caivamadhunocyate /
uṣṭragrīvaṃ gajaskaṃdhamaśvakarṇaṃ huḍānanaṃ //
vyāḍajaṃghasamākāraṃ nakhāvajrāyudhopamāḥ /
kūrmapṛṣṭhaṃ mīnapucchaṃ kuṃbhīraṃ parikīrtitaṃ //
nīlotpaladalaśyāmāṃ śaradaṃbudasannibhāṃ /
trinetrāṃ caika vaktrāṃ ca nīlāṃbaravibhūṣitāṃ //
siṃhapṛṣṭhe samārūḍhāṃ śaracāpa karodyatāṃ /
śaktihastāṃ mahādevīṃ tathā cotpalahastikā //
diśyuttarasyāṃ deveśī dhyātāṃ yaṣṭāṃ phalapradāṃ /
siddhāraktā tathā śuṣkā tathaivotpalamālinī //
caturdikṣu sthitā hyetā bhairavāpātugāḥ priye /
vidikṣu dūtyodinyasya(?) vahnādīśaṃ digantataḥ //
२७a)
kālī caiva karālī ca mahākālī tathaiva * /
bhadrakālīti vikhyātā devī rūpeṇa saṃsthitā //
kiṃ tvetā dvibhujādevya padmāsanamavasthitāḥ /
kartṛkā muṃḍadhāriṇyaḥ kiṃkarā dvāradeśataḥ //
krodhanovṛttakaścaiva karṣaṇotha gajānanaḥ /
dvibhujā vikṛtāsyāstu khaḍgakheṭakapāṇayaḥ //
śāntyarthe tu sitāḥ sarve rūpaṃ vā karmabhedataḥ /
athātaḥ saṃpravakṣyāmi rājarajyāvidhānataḥ //
maṃtrasaṃpuṭayogena madhye nāmasamālikhet /
taddharthi bhairavaṃ devamamṛteśaṃ yajet pṛye //
devyodaleṣu tenaiva tathaivādyaṃtvayojitāṃ /
dūtyastathā niyojyante mūlamaṃtreṇa kiṃ karāḥ //
padmabāhye suśuklaṃ tu likhetru?śaśimaṃḍalaṃ /
catuṣkoṇaṃ tato bāhye vaktalāṃchanalāṃchitaṃ //
rocanā kuṃkumenaiva kṣīreṇa sitayā piva /
likhitvā pūjayecchāṃtau sarvaśvetopacārataḥ //
yathā tu rūpairnaivedyairghasmarairvalirāsavaiḥ /
२७b)
sitacaṃdanasaṃmiśraṃ karpūrakṣodadhūsaraṃ /
sākṣatātaṃdrulatilātsitaśarkarayā saha //
ghṛtakṣīrasamāyuktān homayedyaṃstuyantīḥ(?) /
mahāśāntirbhavet kṣipraṃ gṛhīto yadi mṛtyunā //
iti sarvasrotasaṃgrahasāre mṛtyujidamṛteśavidhāne dakṣiṇavaktrādhikāro nāma
daśamaḥ paṭalaḥ //
bhagavānuvāca //
athedānīṃ pravakṣyāmi tantrottaramanuttamaṃ /
maṃtreṇānena yaṣṭavyaṃ sarvasiddhiphalodayaṃ //
sarvopadrava śāntyarthamaṣṭapatre kuśeśaye /
pūrvoktamaṃḍale devi madhye devaṃ tu tuṃburuṃ //
daśabāhuṃ surāśānaṃ paṃcavaktraṃ trilocanaṃ /
sadāśivena vapuṣā vaktrānyevaṃ prakalpayet //
tamarddhacaṃdraśirasaṃ rājīvāsanasaṃsthitaṃ /
himakuṃdeṃdu dhavalaṃ tu di?nābalasannibhaṃ //
nāgayajñopavītaṃ ca sarvabhūṣaṇbhūṣitaṃ /
sarvābharaṇasaṃyuktaṃ vyāghracarma kaṭisthalaṃ //
२८a)
gajacarmaparīdhānaṃ vṛṣārūḍhaṃ mahābalaṃ /
khaḍgacarmadharaṃ devaṃ ṭaṃkakaṃdalabhūṣitaṃ //
pāśāṃkuśadharaṃ devaṃ cakrahastākṣa sūtradhṛk /
varadābhayahastaṃ ca sarvakilviṣanāśanaṃ //
caturdikṣu sthitā devyaḥ pūrvādyā dūtayastathā /
āgneyādi vidikṣvevaṃ kiṃkarā dvāradeśataḥ //
jaṃbhanī mohanī caiva subhagā durbhagāntimāḥ /
dūtayastu samākhyātā kiṃkarāḥ śṛṇutaḥ pṛye //
krodhano nṛttakaścaiva gajakarṇo mahābalaḥ /
savyāpasavye gāyatrī sāvitrī viniveśayet //
adhordhve cāṃkuśaṃ māyāṃ vinyaset tadanantaraṃ /
sarvādyetāni yojyāni mūlamaṃtreṇa sarvadā //
sitaraktapītakṛṣṇā devyo vai caturānanā /
caturbhujāḥ trinetrā ca ṭaṃkakaṃdaladhāriṇī //
daṃḍāśca sūtrahastāśca pretoparivirājate /
jayā devī ca vijayā vaktravarṇā caturbhujā //
catuvaktrāstrinetrā ca śarakārmuka dhāriṇī /
२८b)
khaḍgacarmadharī devī hyulro?koparisaṃsthitā /
jayantī padmagarbhāśca caturvastrā caturbhujā //
śaktighaṃṭādharī devī carmapaṭṭisadhāriṇī /
aśvārūḍhā mahādevī sarvābharaṇabhūṣitā //
ajitā ca catuvaktrā kṛṣṇavarṇā mahābalā /
caturbhujā trinetrā ca pāśāṃkuśadharā tathā //
ratnapātra gadāhastā divyāsanasusaṃsthitā /
sauvarṇāṃ caradhāriṇyo svarṇabhūṣaṇa bhūṣitāḥ //
svadikṣusaṃsthitā yaṣṭā dhyātāsiddhiphalapradā /
dūtyastadrūpadhāriṇyo kiṃtu vaktraika bhūṣitāḥ //
dvibhujāśca trinetrāśca muṃḍakartaribhūṣitāḥ /
matsyaḥ kūrmothamakarobhekamāsāṃ tathāsanaṃ //
kiṃkarāḥ khaḍgahastāśca dvibhujāścarmadhāriṇaḥ /
ekavaktrāstrinetrāśca bhṛkuṭī kuṭilekṣaṇāḥ //
sitādi varṇabhedena dhyātāsiddhipradāṃ śubhāṃ /
gāyatrī raktavarṇā ca vaktraikena vibhūṣitā //
vadvapadmāsanāsīnā dhyānānmīlita locanā /
२९a)
sāvitrīsitavarṇena dhyānāntargata locanā /
tathaivā vayavā devī māyākṛṣṇā caturbhujā //
mahāpaṭṭāvagūhinyā saṃpuṭākārayugmataḥ /
aṃkuśaṃ bhairavākāraṃ pāśāṃkuśadharaṃ vibhuṃ //
kapālakhaṭvāṃgadharaṃ vasāsṛṅmāṃsa laṃpaṭaṃ /
rāvaṃkṣīrārṇavaṃ vorvī śaktimādhārikāṃ śubhāṃ //
āsanārthaṃ prayuṃjīta sarvaśāntyarthasādhakaṃ /
sarvāṇyetāni vā devi suśuklāḥ śāntikārakāḥ //
raktāpītāstathā kṛṣṇā dhyātavyāḥ karmabhedataḥ /
tadvat pūjāṃ prakurvīta yadāsiddhiphalapradāḥ //
athānyaṃ saṃpravakṣyāmi cakrarājaṃ mahābalaṃ /
ādyantasaṃpuṭe caiva madhye nāma samālikhet //
evaṃ devyaśca dūtyaśca pūrvavad vidhinā smaret /
madhye daleṣu vidaleṣvanyataḥ sarvataḥ sudhīḥ //
yathānurūpa naivedyairbhūriśāntyarthamātmanaḥ /
anyasya cātrayoktavyaṃ yaṣṭavyaṃ śāntikarmaṇi //
२९b)
tilataṃḍulamadhvājya kṣīraśarkarayā saha /
homayet pūrvavat kuṃḍe praśasteṃdhana dīpite //
mahāśāntiḥ prajāyeta *? menānṛtaṃ vacaḥ /
sarvarakṣāvidhānestu yojyādevyaḥ susiddhidāḥ //
paṃktisthā vāyajed devīṃ madhye devaṃ tu tuṃburuṃ /
sarvaśreyassamāpnoti sādhakaḥ saṃya *? dṛyaḥ //
anyasya vā prayuṃjāno jayatyanaṃ saṃśayaḥ /
iti sarvasrotasaṃgrahasāre mṛtyujidamṛtīśaṃ vidhāne uttaratantrādhikāre
ekādaśaḥ paṭalaḥ //
bhagavānuvāca //
athātaḥ saṃpravakṣyāmi kulāmnāya nidarśanaṃ /
yāgahomaṃ japaṃ kāryaṃ yena sarvamavāpnuyāt //
padmamadhye tu saṃpū *? bhairavaḥ pūrvacoditaḥ /
pūrvādi digdalāntasthā hyaṣṭau devya svabhāvataḥ //
brahmyādi devatānāṃ ca svarūpāyudhavāhanāḥ /
brāhmī māheśvarī caiva kaumārī vaiṣaṇavī tathā //
३०a)
vārāhī caiva māheṃdrī cāmuṃḍā bahurūpiṇī /
brahmādi bahurūpāntaṃ rūpamāsāṃ svavāhanaṃ //
haṃso vṛṣo mayūraśca vainateyaśca sīkaraḥ /
*? naityovāhanāni proktā nyāsāṃ krameṇa tu //
svāyudhaṃ caiva sarvāsāṃ svarūpāṃkuśabhūṣitāṃ /
kapālakhaṭvāṃga dharā varadā bhayahastikā //
paṃktisthā vā * je devi sarvābhīṣṭaphalapradā /
sarveṣāṃ caiva śāntyarthaṃ prāṇināṃ bhūtimicchatā //
bhūriyāgena yaṣṭavyā yathākarmānurūpataḥ /
viśeṣena tu ṣaṣṭyavya bhūbhṛtānāṃ tu daiśikaiḥ //
āsāmeva prasādena rājyaṃ nihatakaṃṭakam /
bhuṃjate sarvarājāna subhagā hyavanītale //
yasmādeta jagatsarvaṃ devīnāṃ bhāvajaṃ /
etā yoni svarūpāstu devādi jagataḥ priye //
sarvāstāḥ sarvaduḥkhaugha hāriṇyaḥ prāṇināṃ pṛye /
rakṣanti mātṛvaccaitāḥ pālayanti * *? tsadā //
३०b)
koṣṭhe vai kārṣikānyadvacchakti rūpaṃ jagat priye /
pralayedhārayantissasṛjantīha punaścatāḥ //
yadvacca kārṣakāḥ kāle bījavāpaṃ prakurvati /
phalārthaṃ phaladaṃ tadvadbrahmakalpasisṛkṣayā //
kalpādau kalpamadhyānte vyāpayanti jagaddhitāḥ /
tasmāt sarvaprayatnena śāntyarthaṃ hitakāmyayā //
yaṣṭavyāścaiva hotavyā dhyātavyāssiddhikāmataḥ /
sarvabījaistrimadhoktaistilairvā śrīphalaiḥ śubhaiḥ //
puṣpairvā supraśastaiśca phalairanyaiḥ suhomi *? taiḥ /
sarvasiddhipradādevyaḥ sarvakāmaphalapradāḥ //
iti sarvasrotasaṃgrahasāre mṛtyuṃjidamṛtīśavidhāne kulāmnāyādhikāro
dvādaśamaḥ paṭalaḥ //
īśvara uvāca //
evaṃ vai maṃtrarājasya kaulikaṃ vidhicoditaṃ /
punaranyaṃ pravakṣyāmi vidhānaṃ yatphalaṃ pradaṃ //
nārāyaṇaṃ caturvāhuṃ padmapatrayate kṣaṇaṃ /
३१a)
atasī puṣpasaṃkāśamekavaktraṃ dvilocanaṃ /
śaṃkhacakragadāpadma sarvābharaṇabhūṣiṇaṃ //
divyāṃvaradharaṃ devaṃ divyapuṣpopaśobhitaṃ /
sphuranmutta?māṇikya kiṃkiṇī jālamaṃḍitaṃ //
divyakuṃḍaladhārī ca utthitaṃ tu sadāsmaret /
athavā pakṣirājasthaṃ suśvetaṃ tu manoramaṃ //
trivaktraṃ saumyavadanaṃ varāharibhūṣitaṃ /
bhujaiḥ ṣaṭbhisamāyuktaṃ varābhayasamanvitaṃ //
utsaṃge spa?śṛyaṃ dhyāyet tadvarṇāyudhadhāriṇīṃ /
lāvaṇyakānti sadṛśī devadevasya sanmukhāṃ //
? turdikṣu sthitā devyo vidikṣvaṃgāni pūjayet /
jayālakṣmīstathā kīrmāyā vaidignatā yajet //
pāśāṃkuśadharāṃ devīṃ varadābhayapāṇinīṃ /
devasya sanmukhā dhyāye śrīvarṇārūpadhāriṇī //
devasya sadṛśānyaṃgāṣṭadvarṇāyudhadhārakāṃ /
athavāṣṭabhujaṃ devaṃ pītavarṇasuśobhanam //
३१b)
meṣoparisthitaṃ devaṃ digvāsaṃmūrddhaliṃginaṃ /
śṛṃgavaṭā? * *? kena coyānovya?tapāṇinaṃ //
bālarūpaṃ yaje nityaṃ krīḍamānaṃ hi yoṣitāṃ /
caturdikṣu nyased devīṃ digvāsāstu manoramāḥ //
karpūrī caṃdanī caiva kastūrī? kuṃkumī tathā /
tadrūpadhāriṇīṃ devīṃ icchāsiddhiphalapradā //
bahunātrakimuktena viśra?bhugvā sadāsmaret /
anekavaktrasaṃghātairanekāsta bhujaistathā //
śayanaṃ vā vivāhasthaṃ hyadhe lakṣmi yutaṃ tathā /
kevalaṃ narasiṃhaṃ vā vārāhaṃ vāthavā smaret //
kapilānanopi vā dhyāyedavyaktaṃ vāpi niṣkalaṃ /
yena yena prakāreṇa bhāvabhedena saṃsmaret //
tasya tanmayatāṃ yāti ityājñā pārameśvarī /
tejomayamatovakṣye yena siddhirbhavernṛṇāṃ //
raktapadmanibhākāraṃ lākṣārasasamaprabhaṃ /
siṃdūrarāsivarṇābhaṃ padmarāgasamaprabhaṃ //
kusuṃbharasasaṃkāśaṃ dāḍimī kusumaprabhaṃ /
३२a)
kalpāntavahnisadṛśamekavadvaktraṃ dvilocanaṃ /
caturbhujaṃ mahātmāna varadābhayapāṇikaṃ //
vajramekena hastena padmamekena dhārayet /
saptāśca rathamārūḍhaṃ nāgayajñopavītanaṃ //
raktamālyāṃbaradharaṃ rakta sraganulepanaṃ /
athavāṣṭabhujaṃ devaṃ lokapālāyudhānvitam //
trivaktraṃ ghoravadanaṃ trinetraṃ vikṛtānanam /
aśvoparisamārūḍhaṃ padmamadhye sadāyajet //
hṛcchiraśca śikhāvarma locanāstraṃ prapūjayet /
madhyapadme yajed devaṃ grahāṣṭau tu dvitīyake //
nakṣatrāṇi tṛtīye tu ya *? saṃkhyaṃ tribhistribhiḥ /
dalāgre tṛtayaṃ pūjyaṃ lokapālāṃstato yajet //
paṃcame padmasaṃsthāne astrāṇyaṣṭau prapūjayet /
kevalaṃ sutthitaṃ vāpi dvibhujaṃ raśmi saṃyutaṃ //
viśvakarmasvarūpaṃ vā viśvakartā jagatpattiḥ /
caturbhujaṃ mahātmānaṃ ṭaṃkapustakadhāriṇaṃ //
३२b)
sādarṣaṃ vāmahastena sūtraṃ vai dakṣiṇena tu /
devaiḥ siddhaiśca gaṃdharvaistūyamānaṃ vicintayet //
sthale nale jale caiva parvatāgreṣu pūjayet /
yatra vā rocate cittamicchāsiddhiphalapradaṃ //
śaṃkhakuṃdeṃdu dhavalaṃ trivaktraṃ rudrarūpiṇaṃ /
sadāśivena rūpeṇa vṛṣārūḍhaṃ vicintayet //
caturbhujaṃ mahātmānaṃ śūlābhayasamanvitaṃ /
mātuluṃgadharaṃ devaṃ akṣasūtradharaṃ prabhuṃ //
athavā bahubāhuṃ ca nādyasthaṃ cintayet prabhuṃ /
umārddhadhāriṇaṃ devaṃ viṣṇurevārddhadhāriṇaṃ //
vivāhaṃ ca vā dhyāyet samīpasthaṃ prapūjayet /
brahmā caturmukhaḥ saumyo raktavarṇaḥ sulocanaṃ //
laṃbakūrcaḥ sutejaskau haṃsārūḍhaścaturbhujaḥ /
daṃḍākṣasūtrahastaśca kamaṃḍalubhayapradaḥ //
३३a)
vedaiścaturbhiḥ saṃyuktaḥ sarvasiddhiphalapradaḥ /
buddhaḥ padmāsanagataḥ pralaṃvaḥ śrutivīvaraḥ //
padmākṣaḥ padmacihnaśca maṇivaddho jagaddhitaḥ /
samādhistho mahāyogī varadābhayapāṇikaḥ //
akṣasūvadharodevaḥ padmahastaḥ sulocanaḥ /
dhyātvā hyevaṃ prapūjyetastrīṇāṃ mokṣaphalapradaḥ //
bahunātra kimuktena paunaḥ puṇyena suṃdari /
kāntikeyaśca kāmaśca somasūryavināyakāḥ //
lokapālāśca vai sarve hyanyevai devayonayaḥ /
gāruḍe bhūtataṃtre ca vāgvidhāneṣu pūjayet //
nyāyārahanvasāṃkhyaiśca vaidikānāṃ ca sarvaśaḥ /
yāmale ekavīre ca navake tṛkabhedataḥ //
umārddhadhāriṇe caiva viṣurevārddhadhāriṇe /
३३b)
tatsamīpastha devyo vā durgākhye viṃdhyavāsinī /
caṃḍikādyāśca śuṣkādyāḥ svayaṃbhuste maheśvare //
prākpratiṣṭhitarūpe vā ṛṣirmanujayojite /
āyudheṣu ca sarveṣu vidyāpīṭheṣu sarvataḥ //
pātālamaṃtrataṃtreṣu nāgeṃdradrāviteṣu ca /
śaktayo vāpyanantāśva maṃtrenānena suvrate //
vidhānena tu yaṣṭavyā sarvasiddhiphalapradāḥ /
bhavaṃntya vitathaṃ bhadre satyaṃ menānṛtaṃ vacaḥ //
sarvaṃ sādhāraṇo devaḥ sarvasiddhiphalapradaḥ /
sarveṣāmeva varṇānāṃ jīvabhūto yata smṛtaḥ //
pratiṣṭhā pūjane caiva bhadrapīṭhārghapātrakaṃ /
bāhyasthite sakṛt pūjye sakṛcaṃdrārka mūrtiṣu //
agnisaṃskaraṇe caiva nyāsadhyānādi vāhanaiḥ /
vikalyo naiva kartavyo sarvasādhāraṇo yataḥ //
saṃkaratvaṃ na jāyeta tasmācchaṃkāṃ parityajet /
sakṛjaptaśarīrasthaḥ saṃkṛjjaptorghapātrake //
३४a)
sakṛddhasteṣu vinyāso mānase tu sakṛjjape /
bāhyasthitassakṛtpūjyassakṛcaṃdrārka mūrtiṣu //
sakṛhome sakṛjjapye udake tu sakṛdyajet /
sakṛtsakṛcca sarvatra pūjayet parameśvaraṃ //
prāṇāyāmādikaṃ kleśa dhāraṇāmudrayogataḥ /
naivopayujyate hyasya maṃtrarājasya suvrate //
vyavasāyaiḥ prakartavyaṃ anyathā naiva siddhyati /
nicchidraṃ sādhakeṃdrasya rājye rāṣṭravivṛddhaye //
iti sarvasrotasaṃgrahasāre mṛtyujidamṛtīśavidhāne
sarvavidyādhikārastrayodaśamaḥ paṭalaḥ //
śrīdevyuvāca //
yadi deva paratvena varṇitaṃ maṃtramuttamam /
sarveṣāmeva devānāṃ devīnāṃ caiva sarvataḥ //
hṛdayaṃ paramaṃ hyeṣa maṃtrarāṭsarvasiddhidaṃ /
kimanyairmaṃtramukhyaiśca yaṣṭairjaptairvravīhitaṃ //
bhagavānuvāca //
sādhusādhumaheśāni pṛṣṭohaṃ yattvayānaghe /
३४b)
tadahaṃ saṃpravakṣyāmi yatsāraṃ paramaṃ dhruvaṃ /
āsīdidaṃ śaktirūpaṃ anaupamyamanāmayaṃ //
śivaṃ sarvagataṃ śuddhaṃmaprameyamatīṃdriyaṃ /
sisṛkṣuccecchayā devi jñānaśaktyā kriyātmakaḥ //
prathamo hyeṣadeveśi sarvajñaḥ sarvagaḥ śivaḥ /
sarvassarvātmako deva ādisṛṣṭipravartakaḥ //
tato tu maṃtrasṛṣṭi vai śivena paramātmanā /
nānā prakāra racitā pṛthagbheda vyavasthayā //
yathā tathaiva deveśi sarvaḥ sarvātmakaḥ paraḥ /
sādhāraṇo maṃtranāthaḥ sarveṣāṃ caiva vācakaḥ //
yadā tadā hi sarveṣāṃmātmarūpo hyalepakaḥ /
maṃtrakoṭyo hyasaṃkhyātā vyaktāvyaktāśca saṃsthitā //
sarve te siddhidāstena ādyantena tu rodhitāḥ /
etat saṃpuṭayogena japtvāsiddhiphalapradāḥ //
tadardhaṃ tava suśroṇi snehena prakaṭīkṛtaṃ /
rahasyaṃ paramaṃ satyaṃ na śrāvyaṃ yasya kasyacit //
guptaḥ susiddhido hyeṣa prakaṭaḥ siddhihā bhavet /
३५a)
prathamo hyeṣa deveśi sarvajñaḥ sarvataḥ śivaḥ /
sarvaḥ sarvātmako devo ādi sṛṣṭikaraḥ prabhuḥ //
tadeva maṃtrasṛṣṭiṃ vai śivaṃ vai paramātmanaḥ /
nānāprakāra racitā preṣaṃte devyavasthitā //
tat tat tathaiva deveśi sarvasarvātmakaṃ paraṃ /
tasmāt suguptaṃ kartavyaṃ saṃpradāya mukhāgamaḥ //
iti mṛtyujidamṛtīśavidhāne sarvādhikāro nāma caturdaśamaḥ paṭalaḥ //
bhagavānuvāca //
ataḥ paraṃ pravakṣyāmi sarvarakṣākaraṃ yathā /
maṃtranāthaṃ mahograṃ ca dhūpaṃ rakṣoghna coditaṃ //
saptavārābhijaptaṃ tu rakṣoghnaṃ yasya dīyate /
śirasthaṃ dhārayennityaṃ sarvadoṣaiḥ pramucyate //
sarvadaitya kṣayārthaṃ tu samuktenaiva brahmaṇā /
serṣāṇāṃ caiva sarveṣāṃmabhicāro yathākṛtaḥ //
sadā vai sarṣapā proktā pāti rakṣati sarvataḥ /
yadā rakṣāṃsi sarvāṇi prāgvivrutahatāni ca //
mayā devi yadā proktā rakṣoghnā prathitā bhuvi /
३५b)
āhaveṣu ca sarveṣu daityessaha surottamaiḥ /
niyuktā duṣṭahantāroṃ siddhyarthaṃ ripunāśanaṃ //
teṣāmarthaṃ yadāsiddhaṃ tadāsiddhārthakaṃ bhuvi /
khyātaṃ darpāpahaṃ devi bhūtānāṃ duṣṭacetasāṃ //
yadā sarveṣu bhūteṣu bhayatrasteṣṭra? sarvataḥ /
nairājanavidhānena nāmāṃkaṃ juhuyāt pṛye //
vahnau saṃkruddhamanasā maṃtrī rakṣārthamudyataḥ /
tadā nairājanaṃ khyātaṃ sarvaśreyaskaraṃ paraṃ //
sitādi yugabhedena vartate tu graho balī /
śuklaḥ sarvapradaḥ khyāto rakte rājyavidhāyakaḥ //
pītorakṣākaraḥ proktaḥ śatruvināśakṛt /
caturyuge tu sarvatra pītakṛṣṇau dvitīyake //
rājasarṣapagaurākhyo rūpau dvau tu hitau priye /
yadā mṛtyuvaśāghrātassarvatai tu kṛṣṇapadrutaḥ //
tadā tu ghṛtasaṃyuktaṃ gokṣīrasitaśarkaraṃ /
tilaivimiśritaṃ kṛtvā juhuyāt sarvaśāntidaṃ //
tilaiḥ kṛṣṇaiḥ samāyuktaṃ rājasarṣapamuttamaṃ /
३६a)
tryakte vai juhuyāt samyak sarvaśānti pradaṃ śubhaṃ //
anenaivābhimaṃtritvādyasya haste tu dīyate /
saubhāgyamatulaṃ devi jayite(?) dyā?vasaṃśayaḥ //
saptābhimaṃtritaṃ kṛtvā maṃtrenānena maṃtravit /
mūrdhni pradāpayed yasya sarvadoṣaiḥ samucyate //
abhimaṃtrya tathā dhūpaṃ puṣpaṃ vāsāṃsi vauṣadhaṃ /
samālabhanapānaṃ vā bhojanaṃ vābhimaṃtritaṃ //
dīyate(?) yasya tasyaiva na hiṃsaṃtitītihiṃsakāḥ /
dividikṣu kṣiped yasya rakṣārthaṃ prayatātmanaḥ //
divā vā yadi vā rātrau supte vā jāgratopi vā /
avadhassarvabhūteṣu bhuvitiṣṭhatyasau naraḥ //
rājarakṣāvidhānaṃ tu mayaivaṃ prakaṭī kṛtaṃ /
tava snehāt praśastaṃ tu rahasyaṃ sarvasiddhidaṃ //
nṛpāṇāṃ nṛpapatnīnāṃ tatsutānāṃ dvijātiṣu /
ācāryaḥ kurute yastu sarvānugrahakārakaḥ //
maṃtrajñaḥ sādhako vātha sa pūjyassarvathā prabhuḥ /
sammānaivamanairnityaṃ(?) dārairvividha vistaraiḥ //
३६b)
yathā maṃtrārthasaṃyukta svāhā home phalapradaḥ /
tathā sarveṣu kāryeṣu dīkṣito maṃtravitsadā //
phalaprado bhavet samyak sarvaśakti pradaḥ śubhaḥ /
sudhā yathā ca nāgānāṃ pitṝṇāṃ ca svadhā yathā //
namaskārokti devānāṃ vauṣaṭ śāṃtau praśasyate /
maṃtrajñānāṃ tathā nityaṃ? dānasanmānamuttamaṃ(?) //
phalapradaṃ bhavatyāsu? sarvasiddhi pradāyakaṃ /
jñānaśakti sthitā maṃtrāstaṃ jñānaṃ cetasi sthitaṃ //
taccitaṃ pūjitaṃ tuṣṭaṃ sātvikaṃ bhavate sadā /
satvasthā tu śṛyo nityaṃ lakṣmīstatra pravarddhate //
rajastamo vināśena maṃtrāḥ satvodaye sadā /
siddhi pradā bhavaṃtyāśu yatotīva sunirmalāḥ //
३७a)
tasmāt sarvaprayatnena ājñaiṣā pārameśvarī /
paripālyā prayatnena siddhimuktirna dūrataḥ //
anuttara vidhānaṃ tu na dadyāt paradīkṣite /
svaśiṣye dīkṣite dadyānnānyathā sarvathā priye //
iti sarvasrotasaṃgrahasāre mṛtyuṃjidamṛtīśavidhāne paṃcadaśamaḥ paṭalaḥ //
śrīdevyuvāca //
kathitaṃ devadevena rahasyaṃ paramādbhutam /
sarvāgama mayaṃ devaṃ ekavīraṃ mahābalaṃ //
vāmadakṣiṇasiddhāntaṃ bhedatrayavibheditaṃ /
vaiṣṇavādi samāyuktaṃ rahasyaṃ samudāhṛtaṃ //
sarvadeva mayo hyeṣa mṛtyujid vyāpakaḥ śivaḥ /
bahubhiḥ saṃpradādyaiśca yaṣṭavyo bhāva bhedataḥ //
nānā kṛyopacāreṇa nānāsiddhi phalapradaṃ /
adhunā śrotumicchāmi saṃyama hṛdi sthitaṃ //
३७b)
tvadṛte saṃśayasyāsya cchettāna hyupapadyate /
pṛthakpṛthaksamācāraṃ sarvaṃ devena bhāṣitaṃ //
kathamasminsamācāraṃ sāmānyaṃ sarvatoditaṃ /
kathamekena maṃtreṇa sarvesiddhyaṃti pūjitāḥ //
bījaiḥ kūṭaistathā piṃḍairmālāmaṃtrairanekaśaḥ /
vācyavācaka bhedena sarvasiddhiphalapradaṃ //
kathamekena maṃtreṇa pūjanārho naro bhavet /
bhavantīha surāḥ sarve svāvārasyaṃ prabhāvataḥ //
mānavānāṃ hitārthāya kāruṇyāt parameśvara /
kalimāsādya siddhyanti manujā duḥkhamohitāḥ //
dāridryānalasaṃtaptā jarāmṛtyubhayānvitāḥ /
pāyaikaniratāḥ krūrāstapassatya vivarjitāḥ //
hiṃsā paiśunya cetaskā śaucācāra bahiṣkṛtāḥ /
yoginī śākinībhiśca ḍādyoṃ ḍāmarikādibhiḥ //
bhūtairyakṣairapasmārairmudritāḥ prāṇino yathā /
३८a)
siddhyaṃti vigatā yāsāstathā brūhi maheśvara /
śrībhairava uvāca //
sādhu sādhu mahābhāge yathāpṛṣṭaṃ vadāmyahaṃ /
bhaviṣyanti mahādevi kaliḥ kaṣṭataraṃ yataḥ //
tadartheṃ paramārthena mayā te prakaṭī kṛtaṃ /
paramātha paratvena mṛtyujitsarvato mukhaḥ //
bhāvabhedena yaṣṭavyo mokṣasiddhiṃ samīhate /
yasmin yasmin yadācāraṃ mayāśastreṣu bhāṣitaṃ //
srotassutat tathā kāryaṃ viśeṣādyāga homayoḥ /
anye sāmānyato devi na siddhyanti kadācana //
kintasminnādhikārosti trividhe sarvasiddhide /
dvaitādvaita vimiśre ca yaṣṭaṃ vai siddhido bhavet //
yasmāt sarvagataṃ devaṃ viśvarūpo maṇiryathā /
sādhakasyecchayā yaṣṭaṃ siddhidaṃ bhavate dhruvaṃ //
yataḥ sarvagataṃ devaṃ sarvaṃśvantargataṃ vibhuṃ /
tatsiddhi mukti dātāraṃ na varṇāḥ paramārthataḥ //
३८b)
tasmāt sarvaṃ sadā devi yaṣṭavyaṃ bhāvabhedataḥ /
yāgamasya pravakṣyāmi kṛyate tu yathecchayā //
parvatāgre nadītīre gavāṃ goṣṭhetha catvare /
vane copavane ramye deśakālānurūpataḥ //
sarvaśalyavinirmukte duṣṭasatvavivarjite /
puṇyadharme svasaṃvāse pāpācāra vahiṃ kṛte //
yatra niṃdā parāḥ paurā na dṛśyanti kadācana /
yatra paśyanti te duṣṭā saṃkīrṇaṃ sarvaśaṃkaraiḥ //
tasmiṃ yajen mahāmaṃtraṃ gītibhiḥ parivarjitaṃ /
gṛhe yāgaḥ prakartavyaḥ ācāryaistatva darśibhiḥ //
suguptaṃ tu prakartavyaṃ viśeṣāṃ śāntikarmaṇi /
dīkṣākāle tu kartavyaṃ maṃḍalaṃ yatra tatra hi //
śāntau puṣṭau prayatnena suguptaṃ yajanaṃ dhruvaṃ /
yasmādviṃsāparāloke dṛśyante siddhi hiṃsakāḥ //
kīlanaṃ caiva maṃtrāṇāṃ bhedanaṃ mohanaṃ tathā /
maṃtra saṃtāḍanaṃ caiva jaṃbhanaṃ staṃbhanaṃ tathā //
ripu tvakaraṇaṃ cānyaṃ pratyaṃgairatvameva hi /
३९a)
sarvahāni karatvaṃ ca kṛyate duṣṭamaṃtribhiḥ /
evaṃ daśaprakāreṇa prapataṃte hi hiṃsakāḥ //
tasmāt sarvaprayatnena sugupte śaraṇopari /
svagṛhe kārayedyannādyāgahomaṃ japaṃ tathā //
atyaṃta phalaṃ śreṣṭha suguptaṃ mṛtyujitsadā /
maṃḍale sthaṃḍile kuṃbhe nirviśaṃ na cetasā //
harmyopari tathā homaṃ viśeṣācchānti puṣṭidaṃ /
na vikalpotra deveśi vikalpādrauravaṃ brajet //
yāgaṃ homaṃ ca tatraiva sarvasiddhiphalapradaṃ /
taskarantaṃ vijānīyāt siddhi hāni karoti yaḥ //
nādhikārī bhavet sopi tantre vai pārameśvare /
sarvataḥ sa bhaved devi tatvaviccādhvavidguruṃ //
evaṃ vyāptiṃ tu yo vetti parāparavibhāgaśaḥ /
sabhavenmocakaḥ sākṣān śivaḥ paramakāraṇaḥ //
śivatatvamavijñāya dīkṣādau kurute tu yaḥ /
aṃdhenaiva yaṣṭāṃdhāśca ubhayośca bhrapātinaḥ //
ātmānaṃ ca tathā śiṣyaṃ nītvā nirayasaṃkaṭe /
३९b)
tasmāt tatva vidaḥ śrīmānācāryaḥ sarvago bhavet /
yāvanna tatva vicchreṣṭhaḥ kathaṃ karmāṇi kārayet //
maṃtrajño brahmayogajño parasyaivātmano yathā /
yāvanna nirmalo maṃtrastāvatsiddhiḥ kathaṃ bhavet //
nirmalaṃ tu bhaved devi tatsthā maṃtrāḥ sunirmalāḥ /
tadudbhūtāstatsamāśca bhavante sarvasiddhidā //
śivaśakti niyogācca maṃtrāṇāmudayaṃ śubhaṃ /
sarvatra phaladā maṃtrā yataste ca śivāsmṛtāḥ //
tasmāt śiva mayāḥ sarve nityānugrahakāriṇaḥ /
śivaścācārya rūpeṇa tena te phaladā smṛtāḥ //
yāvanna tatva vinmaṃtrī guruṃ vā sādhako pi vā /
tāvanna phalado devi satyametadbravīmite //
anyathā bhogasaṃyuktaṃ ācāryaphaladaṃ na hi /
tasmāt tatva vidaśreṣṭhaḥ sarvadā sarvakarmasu //
tena yo dīkṣito jaṃturbrahmahāpi śivo bhavet /
yatra yatra sthito deśe yaścaivaṃ tu vidhiṃ yajet //
४०a)
yena yenopacāreṇa bhavabhedena yena vā /
sāmānyena viśeṣeṇa kaulikenātha suvrate //
tattatsādhayate śīghraṃ yadi devaḥ sadāśivaḥ /
caturaśre vartule tu hastamātredhikethavā //
ācāryasyecchayā sarvaṃ sidhyanti vyāpti vedanāṃ /
kriyāśaktisvarūpeṇa kauṃḍilyā vyāpti bhedanā //
tat kuṃḍaṃ vyāpakaṃ jñātvā sarvadastu bhaved guruḥ /
yāvanna viṃdate vyāpti kuṃḍasyaivātmano pi ca //
sādhyaścaiva paśuścaiva pāṣānāṃ ca ṣaḍadhvavit /
bālavat krīḍate tāvat kāryaṃ tasya kathaṃ bhavet //
yaḥ punarvetti cātmānaṃ śivaśakti svarūpakaṃ /
sasarvaphaladaśreṣṭhaḥ sakartā sarvagaḥ śivaḥ //
jñānaśaktimayo vahni vyāpyavyāpaka bhedataḥ /
sajātā sarvakartā ca mokṣadaḥ phalado guruḥ //
ṣaḍadhvātītayāgaṃ tu yajate yastu daiśikaḥ /
māyodadhau śanodbhūtaṃ sarvatrāṇakaraḥ śivaḥ //
४०b)
adhvamadhyagataṃ yogaṃ yaḥ karotyavicārataḥ /
nāsau mocayituṃ śaktaḥ parasyaivātmano pi vā //
naiva siddhiṃ tu labhate na kārya karaṇe kṣamaḥ /
ṣaḍadhvādhvānato naiva baṃdhanaṃ tu malaṃ smṛtaṃ //
māyīyāṇava karmotra visare baṃdhakāraṇaṃ /
paśuścaiva na tatrasthaṃ śaktau vai mocane guruḥ //
adhvamadhyagatāḥ pāśā prarohaṃti sadātmanaḥ /
tadātītaṃ paraṃ jñātvā kona mucyeta baṃdhanāt //
kopi vā mokṣado na syāt kassiddhiṃ labhate sadā /
kona dātā bhaven maṃtrī kaḥ kāryena kṣamaḥ pṛye //
sa paraḥ sarvato bhadra taṃ jñātvā tanmayo bhavet /
mānonmāna pramānena viṃdate yo dhvaned guruḥ //
śilpivad bhavate dakṣo vicitrākārakārakaḥ /
na mokṣadastu bhavate nasau siddhiphalapradaḥ //
tasmāt śiva samāssarve draṣṭavyā tatvavedibhiḥ /
४१a)
kārmī jñānī tathā yogī ācāryastrividha smṛtaḥ /
karmayogau tu sa deveśi jñāne yogaphalapradaḥ //
pṛthagbhedena dṛśyeta jñānā dve yoga karmaṇā /
tasmādārya mukhye tu jñānavāṃ sarvado bhavet //
śivāśrayaḥ śivasthastu śivaśakti pracoditaḥ /
nirmametajagatsarvaṃ śivarūpo yatasthitaḥ //
icchājñānakriyā yuktaḥ śivatatva viśāradaḥ /
yaḥ karoti śivecchā tu jñānavyāpya vyavasthitaḥ //
acintyā maṃtraśaktirvai parameśa mukhodbhavā /
yavyatprakurute jñānī śivaśakti samāśrayāt //
tattanniṣpadyate tasya śivaśaktiprabhāvataḥ /
tasyaiva sammukhā maṃtrā dṛṣṭapratyayakārikā //
śāntikādīni karmāṇi viṣabhūtagrahādiṣu /
kṣaṇena kurute sarvaṃ śivaḥ paramakāraṇaḥ //
taṃ prabodhayate yastu jñānayoga balānvitaḥ /
maṃtraśakti prabhāvena sa dīkṣāṃ dīkṣayet pṛye //
४१b)
kṣayannayatyaśau pāśāṃ dadyādevaṃ paraṃ padaṃ /
yojanādyojayet śaktiḥ śivaśakti prabhāvataḥ //
tasyaiva sanmukhā maṃtrā dṛṣṭapratyayakārakāḥ /
śāntikādīni karmāṇi viṣabhūtagrahādiṣu //
pratyayastasya bhavate dṛṣṭaṃ nānyasya kasyacit /
gāruḍe bhūtataṃtre ca vāmasrote ca dakṣiṇe //
jyeṣṭhe caṃḍāsi dhāre ca pratyakṣaphaladā kriyā /
atyaṃtamalinasyāsya puṃso baddhasya māyayā //
karmaṇā bhogasaktasya abhilāṣānvitasya ca /
mokṣaṃ dadāti dīkṣāsau kriyājñānasvarūpiṇī //
tanmanā tu parāśakti jñānarūpāvadhūtikā /
sā kṛyetyabhidhīyeta na kriyāvādhvamadhyagā //
yogaśaktirjñānaśaktiḥ sarvaśāstreṣu gīyate /
sā śaktiḥ parameśasya śivasyā śivahāriṇī //
baṃdhamokṣakarī puṃsāṃ na svataṃtrā svabhāvataḥ /
anenaivā tu mānena śivaḥ sarvapradaḥ śubhaḥ //
४२a)
śivādi gurupaṃktiryā rudrakoṭyo hyanekaśaḥ /
āptopadeśamārgeṇa pāraṃparyeṇasaṃsthitā //
śivajñānaṃ yato devi sarvai cāptāgamasmṛtaḥ(?) /
brahmādistaṃ ca paryantaṃ śivaśakti samanvitaṃ //
evaṃ śakti mayaṃ sarvaṃ jagatsthāvarajaṃgamaṃ /
śaktimānsarvakarmāṇi kurutenātrasaṃśayaḥ //
śāntikādīni karmāṇi karmāṇyevānyathā na hi /
śaktihīnā na siddhyante yugakoṭiśatairapi //
japakoṭisahasraistu homalakṣaiḥ suvistaraiḥ /
tasmātsarvaprayatnena śivajñānaṃ samabhyaset //
tadāsiddhyanti karmāṇi sarvāṇyetānyathā na hi /
śāntikādīni karmāṇi kurutesau tadā guruḥ //
yāge home jape caiva tathā lekhya krameṇa tu /
āpadāyadivotpanā yathoktaṃ yāgamārabhet //
sādhyanāmena tadrvayaṃ saṃbhāreṇa tu saṃbhṛtaḥ /
yāgaṃ tu kurute yasya tasya śāntiḥ prajāyate //
४२b)
tilakṣīraghṛtenaiva sitaśarkarayā saha /
homayedyasya nāmena mahāśāntimavāpnuyāt //
kṣīravṛkṣasamidbhistu kṣīrāktaiḥ susamāhitaḥ /
homayedyasya nāmena tasya śāntirbhavedhruvaṃ //
sumanāghṛtasaṃyuktā homayedyasya nāmataḥ /
tasya śāntirbhavet kṣipraṃ nātrakāryavicāraṇā //
śrīkāmaiḥ śrīphalaṃ hutvā śriyāmāpnoti puṣkalāṃ /
ghṛtaguggūluhomena puṣṭirbhavati śāśvatī //
mṛtyujitsaṃpuṭaṃ kṛtvā sādhyanāmaṃ japed yadi /
ātmano vā parasyāpi mṛtyustasya na bādhate //
aṣṭapatre tu kamale karṇikāyāṃ niveśayet /
sādhyarṇarodhitaṃ nāma tatordhvaṃ mṛtyujid bhavet //
āgneyādi vibhāgena taleṣṭhaṃgāni vinyaset /
dviraṣṭadalasaṃpūrṇaṃ bāhye tatkamalaṃ likhet //
svaraśoḍaśakenaiva pūrvādau pūrayet tadā /
dvātṛṃśadalasaṃyuktaṃ tadbāhye paṃkajaṃ nyaset //
४३a)
kādisānta * meṇaiva pūrvādīśānagaṃ kramāt /
sādhyarṇa rohitāḥ sarve varṇāścakra traye sthitāḥ //
sarveṣāmadhyataḥ saṃjñā sādhyasyaiva tu rodhayet /
jīvamadhyagataṃ nāmakarṇikāyāṃ niveśayet //
prāṇānte kalpaye jīvaṃ prāṇavarṇāntamadhyagaṃ /
bāhye tu maṃḍalasaumyaṃ susaṃpūrṇaṃ prakalpayet //
tadbāhye tu puraṃ caiṃdraṃ vajradṛgvajrabheditaṃ /
bhūrjapatre tu saṃlikhya cakrametadvarānane //
suśukle nirvraṇeślākṣṇa rocanā kuṃkumena vā /
malayakṣīrayuktena karpūrakṣodadhūsaraṃ //
saṃveṣṭyasitasūtreṇa karpāsena navena ca /
madhumadhye nidhāpyevaṃ sugaṃdhaghṛtamiśritaiḥ //
mṛdbhāṃḍe sannidhāpyeva sitapuṣpaiḥ prapūjayet /
pāyasairghṛtamiśraiśca bhakṣairnānāvidhaistathā //
mṛṣṭairdhūpaipayitvā pūjayedbhūtisaṃbhṛtaiḥ /
bāhye tu kalaśā naṣṭau pūrvādau pūjayet tataḥ //
sitacaṃdanakarpūrasudhūpodasaṃsrutā /
४३b)
ratnagarbhāṃbusaṃpūrṇāṃ sarvauṣadhisamanvitāṃ /
sauvarṇāṃ rājatāṃ tāmrāṃ mṛnmayāṃ vā suśobhanāṃ //
akālamūlāṃ suśubhāṃ prasastāṃ lakṣaṇānvitaṃ /
saṃpūjya teṣāṃ madhye tu lokapālā krameṇa tu //
teṣāṃ śivājñādā tathā rakṣadhvaṃsādhyamuttamaṃ /
prātarmadhyāhne sāyāhne niśārddhe pūjayet tataḥ //
saptarātre vyatikrānte mṛtyujidbhavate naraḥ /
sarvavyādhivinirmuktaḥ sarvadoṣavivarjitaḥ //
sarvarogairvimucyeta jvaraiḥ sarvairna saṃśayaḥ /
sarvaduḥkhaparityaktaḥ ītibhiḥ parivarjitaḥ //
tiṣṭhate ca narobhūmau kaṃcuyukto yathāphaṇiḥ /
yadi nānyamano devi sādhakastatparāyaṇaḥ //
japahomarataḥ śāntaḥ asmin sthāne tu tiṣṭhati /
satvavāṃdhairya saṃpanno dayādākṣiṇyasaṃyutaḥ //
saptarātre vyatikrānte mṛtaścaivānayedvalāt /
gobhūhiraṇyavastrāṇi keyūrakaṭakādibhiḥ //
४४a)
pūjyosau parayā bhaktyā śāntipuṣṭirviśeṣataḥ /
yasmāt maṃtramayaḥ sovai śivaḥ sākṣāṃ tu daiśikaḥ //
tena pūjitamātreṇa sarve maṃtrāḥ phalapradāḥ /
bhavatyavitathaṃ bhadre satyametannasaṃśayaḥ //
anyathā siddhihāniḥ syāt kṛtaṃ caiva nirarthakaṃ /
ācāryaścaiva sādhyasya kṛtyā(?) cotpadyate bhṛśaṃ //
tasmāt sarvaprayatnena maṃtravit pūjayed guruḥ /
bhavanti pūjitā maṃtrā sarvasiddhiphalapradāḥ //
iti sarvasrotasaṃgrahasāre mṛtyujidamṛtīśavidhāne
vyāptyādhikāraḥ ṣoḍaśamaḥ //
bhagavānuvāca //
athātaḥ saṃpravakṣyāmi cakrarājaṃ mahābalaṃ /
pūrvavat madhyato nāma jīvāntaṃ kalpayet pṛye //
prāṇānte tu tataḥ kṛtvā varṇāntāṃtarvyavasthitaṃ /
aṃtimaṃ tu tato bāhye tadbāhye madhyamanyaset //
prathamā tu tato bāhye karṇikāyāṃ tato nyaset /
kesareṣu svarāḥ yojyā daleṣvaṃgā pūjayet //
४४b)
bāhye tu kalaśaṃ lekhyaṃ kalaśo bhayamadhyagaṃ /
pūjayet pūrvavidhinā japahomārcane rataḥ //
sādhayatya cireṇaiva ciṃtitaṃ nātrasaṃśayaḥ /
sarvaśāntipradaṃ cakraṃ puṣṭisaubhāgyadāyakaṃ //
āyurvīryapradaṃ puṇyaṃ jvararogavināśanaṃ /
pararāṣṭravibhītānāṃ nṛpāṇāṃ vijayāvahaṃ //
rājastrīṇāṃ sutānāṃ ca viprādīnāṃ ca sarvaśaḥ /
rakṣā hyeṣā prayoktavyā sarvopadravanāśanī //
paṃḍtyā?caiva likhennāma akṣarāntaritaṃ priye /
ādyaṃ tu mūlamaṃtraṃ tu vauṣaḍ jāti yuta nyaset //
pūrvavat pūjayed bhūri pāśe caiva site śubhe /
tatkṣaṇān mucyate rogairāghrāto yadi mṛtyunā //
vauṣaḍ jāti yutaṃ maṃtraṃ dikṣvaṣṭau sulikhesite /
bhūrjavalkalake ramye madhye nāmaṃ tu pūrvavat //
rakṣāpadasamāyuktaṃ tadbāhye śaśimaṃḍale /
maṃtrāntaṃ varṇamamṛtaṃ kalāṣoḍaśasaṃyutaṃ //
tāḍirmaṃḍalamāpūrya bāhye tu kamalaṃ nyaset /
४५a)
tadbāhye caṃdrasūrye tu puraṃdarapure sthitau /
rocanā kuṃkumenaiva kṣīraśarkarayā likhet //
pūjayitvā vidhānena pūrvavaṃśāntyatasthitaḥ /
rājaraktā tu vai proktā sarvopadravanāśanī //
rājarakṣāvidhānaṃ tu homaye kṣīrasaṃyutaṃ /
sitaśarkarasaṃyuktam sugaṃdhaghṛtasaṃyutam //
kṣīravṛkṣeṃdhane vahnau tilaiḥ śāntirbhaveddhruvaṃ /
yadāsau mṛtyunā prātaṃ kālena kalitā narāḥ //
yaṣṭvā tu pūrvavad yāgaṃ maṃḍalaṃ tu yathoditaṃ /
kartavyaṃ dravyasaṃbhāraiḥ saṃbhṛto mṛtyunāśanaḥ //
mṛtyuruntarate śīghraṃ maṃtrasyāsya prabhāvataḥ /
tadeva bhūrjapatre tu sitaśarkarayā saha //
kṣīreṇa rocanā yuktaṃ kuṃkumena cyutaṃ likhet /
rukmakuṃbhe tu madhvākte sthāpayet tu sugopitaṃ //
tadūrdhve tu dvitīyaṃ tu kṣīrapūrṇasuśobhanaṃ /
sravantamamṛtaṃ dhyātvā sthāpayet puṣṭi kāmataḥ //
४५b)
saptarātraprayogena mṛtyujid bhavate naraḥ /
kṣīṇakāyo bhavet pūrṇaṃ pakṣānte tu yathā śaśī //
na mṛtyuvaśagaḥ saurai satyaṃ menāṃnṛtaṃvacaḥ /
sādhyarṇarodhitaṃ nāma rakṣāpadasamanvitaṃ //
madhye saṃyojayet sādhyaṃ pūrvavaccāmṛtīkṛtaṃ /
tadātmānaṃ tu saṃveṣṭya vāruṇena tu vai punaḥ //
kalāśeṣeṇa tadbāhye saṃpūrṇena tu veṣṭayet /
puraṃdaraṃ tato bāhye dvācaturdikṣu gocare //
tanmaṃḍalāṃte yojyeta vaktrasaṃpuṭamadhyagaṃ /
rakṣitaṃ cāmṛtīśena na tasya bhayadaṃ kvacit //
bhavati yoginī bhūtarakṣarākṣasahiṃsakaiḥ /
brahmarākṣasakāḥ sarve ḍāvyoḍāmarikāstathā //
teṣāṃ vai rakṣaṇārthaṃ tu yāgarakṣāsuśobhane /
kuṃbhāntasthaṃ likhennāma taṃ sthāpya kamalopari //
adhomukhaṃ tato puṣṭikamalaṃ pūrvavallikhet /
tatkarṇikasthaṃ vimalaṃ adhovaktraṃ prayogataḥ //
sravamānaṃ tato dhyāyedamṛtaṃ sarvato mukhaṃ /
४६a)
amṛtīśaṃkaraṃ dhenu praviṣṭaṃ tu vibhāvayet /
hṛdisthaṃ tatpraviṣṭaṃ tu sarvanāḍyaḥ prapūrayet //
tatkṣaṇād bhavate puṣṭi kṣīṇakāyaśca yo naraḥ /
paṃktyā tu vai likhen maṃtraṃ pratyekaṃ varṇamadhyagaṃ //
nāmaṃ sādhyasya vai lekhyaṃ digvidiṅmṛtyujillikhet /
pūrvavat kamalaṃ likhya ṣaḍaṃgaṃ pūrvavat priye //
saṃyojya pūjayet śaktyā yathāvibhavavistaraṃ /
sarvaśvetopacāreṇa sarvaduḥkhanivarhaṇaṃ //
bhavate maṃtramukhyaistu nātrakāryavicāraṇā /
iti sarvasrotasaṃgrahasāre mṛtyujidamṛtīśavidhāne yaṃtrādhikāro nāma
saptadaśamaḥ paṭalaḥ //
śrīdevyuvāca //
bhagavaṃ devadeveśa sarvasatvaṃ hiterata /
vrātāstvaṃ tu sureśāna sarvānugrahakāraka //
uktaṃ tvayā maheśāna vyāpti maṃtreṣu cādhvanaḥ /
ākhyā hi me jagannātha yadi tuṣṭosite prabhuḥ //
४६b)
maṃtrāṇāṃ kīlanādau tu yojanaṃ sūcitaṃ prabhuṃ /
nākhyātaṃ devadeveśa yathāyojyanti sādhakāḥ //
cūrṇalopāṃjanādīni kuhikāni tu yāni hi /
yathā maṃtrastathā japyai dhyānadhāraṇayorapi //
anyena muktadoṣestu viṣādigarasaṃbhave /
yojitaṃ maṃtrarājānaṃ kathaṃ jñāsyanti daiśikāḥ //
paradehe svadehe vā lakṣaṇaiḥ kaiści dṛśyate /
dṛsaṃhiti kutaḥ kāryaṃ rakṣāyā parameśvara //
īśvara uvāca //
yo viṃdyāt samidaṃ jñānaṃ sarvakṛt sādhakottamaḥ /
paraprayuktamaṃtrasya lakṣaṇaṃ surasuṃdari //
rāgadveṣābhibhūtaṃ tu apimānaśca yoginaḥ /
kāryārthaṃ rājakārye vā paribhūtaṃ yatastataḥ //
yojayet maṃtrarājānaṃ yena yat savibhāssadā /
sevite maṃtranāthena trailokyaṃ hastagaṃ bhavet //
kiṃ punarmānuṣe loke vaśyākarṣaṇamāraṇaṃ /
karoti līlayā pūrvaṃ maṃtrarājaprabhāvataḥ //
४७a)
dhyānena maṃtrayuktena tathā lekhya krameṇa ca /
homena lohacūrṇaiśca tathā saṃkramaṇauṣadhaiḥ //
vivādigava(?) doṣaiśca khānapāna vilepanaiḥ /
ekānte nirjane rātrau niḥśabde tu vanepi vā //
pūjayed devadeveśaṃ mahābhairava rūpiṇaṃ /
mahāsaṃhārasaṃyuktaṃ naivedyairvividhaistathā //
pānaiśca vividhaiścaiva dhūpadīpānulepanaiḥ /
vasyāgratasthito maṃtrī dhyāyed bhairava rūpiṇaṃ //
mahākarālavadanaṃ daṃṣṭrānaṃ vikṛtānanaṃ /
urdhvadṛṣṭi virūpākṣiṃ mahāśmaśru bhyānakaṃ //
āyudhairvividhaiścaiva nānāpraharaṇodyataṃ /
grasamānaṃ hi bhūtānāṃ kālarūpe svarūpataḥ //
dhyānayuktaṃ mahāmaṃtraṃ yojadyedvṛddhi(?) madhyataḥ /
mahāmaṃtravaraṃghoraṃ varṇarūpaṃ vicintayet //
bhramamānaṃ dehamadhye akṣarāmaṃtranāyake /
drūtāste hemavat tatra vahnirūpa viciṃtayet //
bhramamānaṃ dehamadhye akṣarāmaṃtranāyake /
४७b)
drutāste hemavat tatra vahnirūpaṃ vicintayet /
tāmravadrasarūpaṃ tu hṛdisthā parikalpayet //
susvarūpaṃ bhavet tatra tatrāntaḥ kāraṇaṃ kṣipet /
śaktirmāyādhikāsteṣā ekabhāvaṃ vikalpayet //
vījāṃkuravaśekaṃ tu mahānaṃdaṃ pravartayet /
anantāśakti saṃkṣobhā ca(?) kureva(?) samutthitā //
prajvalantaṃ tṛśūlaṃ tu dhyāyamānaṃ svaśaktitaḥ /
niṣkrāntaṃ kanikābhāsaṃ sphurajvālā balāyutaṃ //
suvaktra yaṃtramārgeṇa preritaṃ śakti vegataḥ /
savyasya vaktraraṃdhreṇa praviśantaṃ vicintayet //
dīptahāṭakavarṇābhaṃ vahnijvālāsamāyutaṃ /
sphurantaṃ vāyuvegena dhyāyamānaṃ mahābalaṃ //
cittaśaktyā tu deveśi mṛtyurūpeṇa coditaḥ /
tataḥ saṃkṣobhitaṃ śūlaṃ patitaṃ hṛdimadhyagaḥ //
tenākrāntastu maṃtreṇa tīvraṃ hṛtpadmamadhyagaḥ /
āyudhaiḥ pretasatyasya nānāpraharaṇodyataiḥ //
४८a)
iti dhyāyenmahākrūrāt patitosau mamāgrataḥ /
śūlena saṃpuṭī bhūtaṃ gṛhītaṃ paricintayet //
caitanyaṃ grāhayet tatra sādhya hṛnmadhyasaṃsthitaṃ /
svaśaktyoccārayedvegāddhyānaṃ maṃtraprayogataḥ //
nīyate samamāsīdhye maṃtrasyāsya prabhāvataḥ /
śarīraviṃvaśī bhūta nānāmaṃtraprayogataḥ //
iti dhyānaparo yastu saptāhānmārayetasaḥ /
mṛyate nātrasaṃdeho yadi sākṣāt puraṃdaraḥ //
saptarātra prayogena devināstyatrasaṃśayaḥ /
athavāmaraṇaṃ necchet praviśetasvavaktrataḥ //
sādhyacintaṃ samādhyāya satato hyadhimadhyataḥ /
sādhyāmṛta mahoghe siṃcamānaṃ hṛdisthitaḥ //
anenaiva prayogena ākarṣe tṛdaśānvalān /
saṃhṛtaḥ sarvavīraiśca kā kathā manujeṣu ca //
svarājyaṃ svadhanaṃ caiva svadārāt svasutaṃ tathā /
dadaṃti maṃtriṇe sarvaṃ ākṛśyā maṃtra tejasā //
४८b)
ṛpūṃdāsatvamāyānti klinna yonyastathāṃbu yā /
pūrvavat saṃprayoktavyaṃ triśūlaṃ sādhyavigrahe //
tatrasthaṃ cintayet sādhyaṃ cālpamānaṃ muhurmuhuḥ /
svasthānāt plāvyate vegānnītaḥ kalpānta vāyunā //
uccāṭayati tatsādhyaṃ meru madhyādi saṃsthitaḥ /
anenaiva prayogena prīti vidveṣalakṣaṇaṃ //
niṣkrāntaṃ tadvidhā cintya ubhau teṣāṃ prapūjayet /
uccāraṇa prayogena vimuktā yānti vegataḥ //
vidveṣe dahanaṃ lakṣmī kiṃ punarmanujā bhuvi /
evamevānva yogena praviṣṭaḥ sādhyavigrahe //
tatrasthaṃ devadeveśaṃ ciccetanasamanvitaṃ /
ākramya hṛdayaṃ tiṣṭhet pibe dravya gamaṃ kramāt //
drāvayet paradehaṃ tu sūryavadvisamanvitaṃ /
pratyekaṃ drāvayed dravyaṃ pūrayitvā svavigrahaṃ //
āpūrya dehaṃ sakalaṃ caṃdravat tiṣṭhate tataḥ /
kṣīṇaṃ sādhyaṃ viciṃtyaṃ ca sarvakṣīṇaṃ svavigrahaṃ //
४९a)
kiṃcitkāle tu tiṣṭheta yāvat pūrvaṃ nirantaraṃ /
vegenāgacchate pūrṇaṃ praviśat sa hṛdāntare //
amṛtāt plavyamātmānaṃ deveśaṃ tatra pūjayet /
tairdravyairamṛtī bhūtaṃ paripūrṇaṃ prakalpayet //
saptāhābhyāsayogena ānayennirvikalpataḥ /
brahmaviṣkeśvarādyaistu rakṣitaṃ yadi nityaśaḥ //
anenaiva prayogena hṛdi cintaṃ kariṣyati /
unmattaḥ kriyate vāpi staṃbhitaṃ vā prakalpayet //
mūko vā tiṣṭhate sāgrya grāhayed vā yadicchayā /
jvarabhūtaviśādibhyo vyādhiśokabhayāvahaṃ //
śūlamunmeladuḥkhaiśca nānāvyādhiśatairapi /
yādṛśaṃ cecchate sādhyaṃ tādṛśaṃ kṛyate balā //
anenaiva prayogena sādhyaṃ vā grāhayed viṣaiḥ /
nāgaiśca dasyubhissādhyai saptāhānnātrasaṃśayaḥ //
tataḥ prabhṛti sādhyasya duḥkhaśokāśca jāyate /
anutsāhaṃ tato dvegaṃ baṃdhuputrakṣayānvitaḥ //
४९b)
dārāṃbhṛtyāṃstathā bhrātṝṃ prajā sarvaṃ ca yauvanaṃ /
nocyate kramaśassādhyo duḥsvapnaṃ paśyate sadā //
atikleśa saho neha(?) vacinto bhavate kvacit /
anucchāhamanāścāso bhavatrāsaṃ ca jihmakaṃ //
kāryahāniṃ rājabhayaṃ videśagamanaṃ tathā /
duḥkhitaṃ rājyabhraṃśaṃ vā deśādeśa paribhramaṃ //
evamādi sahasraiśca duḥkhadoṣaiḥ samanvitaṃ /
tiṣṭhate ca paro bhūmau vyabhicāre kṛte sati //
athavā homayet sādhyaṃ phalaṃ dravyaṃ tathauṣadhaṃ /
khadirāgnau kaṃṭakaiśca cityagnau vāpi homayet //
kāryā tu sārahomairvā tuṣāṃgārasamanvitaiḥ /
puṣpakaṃ kaṇakairvāpi mahāphalguṣameva vā //
kṛṣṇāṃjasaṃbhavaṃ kāryaṃ homasiddhyānusārataḥ /
tadadbhāvāt prakurvīta phalaiḥ sadyaistṛkaṃṭakaiḥ //
raktāstu kusumānvaśye uccāṭe kṛṣṇavarṇakaṃ /
५०a)
maraṇe kaṃṭakairyuktā vidveṣe gaṃdhadūṣitā /
uccāṭe kaṭu tailoktā ākarṣe ghṛtasaṃyutāṃ //
kā kasya saṃyutaṃ kṛtvā māraṇe kusumaṃ hunet /
vidveṣe kaṭu tailaiśca lavaṇena hutau yajet //
evameva phalaṃ hutvā bījāṃśca vividhā kramāt /
karoti vividhaṃ cchidraṃ sādhako duṣṭahiṃsakāt //
athavā lekhayedvāpi nānāmaṃtraprayogataḥ /
maṃtranāthena deveśi sādhyanāmaṃ vidarbhitaṃ //
analāṃ kāyethecchāsau sādhyārṇeṣu niyojayet /
āgneyayaṃ maṃḍalāṃtasthaṃ vāyumaṃḍalaveṣṭitaṃ //
jvalaṃtaṃ cintayet sādhyaṃ dinānāṃ saptakaṃ yadi /
tatkṣaṇānāṃ jāyate dāghaṃ yadi śakrasamo bhavet //
maṃtrarājaṃ nivadvyetasmareṇa paṭamadhyagaṃ /
śmaśānāṃgārake likhya viṣaraktānvitena tu //
yasya nāmaṃ varārohe hūṃ phaṭkāraṃ vidarbhitaṃ /
mārayet tatkṣaṇāvegāt karajātisamanvitaṃ //
५०b)
mṛyate saptarātreṇa atha śatru bhayaṃ bhavet /
maṃtranātha mahādevi adhordha prāk svasaṃsthitaṃ //
sādhyanāmadeveśi kāryatvaṃ śapade likhet /
vigataṃ śreyamāpnoti mānuśrīyasya yā bhavet //
tṛrakṣamavamāne tu yannāmaṃ tu samālikhet /
yakārādyaṃta saṃruddhaṃmataḥ phaṭ stritayānvitaṃ //
preta sthāne nidhāpyevaṃ bhairavaṃ tatra pūjayet /
arkapuṣpairvarārohe taddiśābhimukhasthitaḥ //
tamuccāṭayate kṣipraṃ vidveśo bhava jāyate /
niyoga bhavade hyeṣa mātāmitro yadi bhīvan //
paṃcāgena piśācasya kruddharājavasānakaṃ /
nāmnā samālikhed yasya unmattaṃ jvaradāgha kṛt //
kākolūkasya pakṣāṇi kharoṣṭraṃ mūtramṛttikā /
kṛtvā patikṛtaṃ kāryaṃ kākaraktena lekhayet //
kākolūkasya pakṣāṇi gudayātā vinikṣipet /
५१a)
catuṣpathe nikhane śmaśānāgniṃ tatopari /
prajvālya homayet prājñaḥ kākapakṣāṃśca suvrate //
udbhrāntapatrasahitā kharamūtreṇa bhāvitā /
yasya nāmaṃ samuddiśya yakārādyaṃ tu rodhitaṃ //
maṃtrāvasāne vinyasyastaṃ visargāntaṃ vicārayet /
bhramate kākavat pṛthvī śatruvyādhi prapīḍitaṃ //
piṣṭyākaṃ niṃbapatrāṇi mṛtakeśa tuṣāni ca /
śatroḥ pratikṛtiṃ kuryādarkapuṣpaistu veṣṭayet //
śmaśāne nikhane tatra vahneḥ prajvālya copari /
puṣpairvibhītatarujairyasya nāmnā tu homayet //
vidveṣo bhavate śatruḥ kāmadeva samopi yaḥ /
atha cenmārayet kṣipraṃ śatru vai niścitātmanaḥ //
apakāraśatairyuktau kṛtaghno duṣṭa cetasaḥ /
kapāla dvitayaṃ grāhyaṃ nāmaṃ śatro samālikhet //
kapālahastakastatra viṣāṃgāreṇa bhāvitaḥ /
rudhireṇa samāyuktaṃ phaṭkārāṃta vidarbhitaḥ //
५१b)
mahāpitṛvanaṃ gatvā bhairavaṃ pūjayet tataḥ /
kṛṣṇamālyopahāraistu tataḥ karmasamārabhet //
vijñaptaṃ devadeveśa śatrumevaṃ nipātayet /
anujñātastu deveśiṃ gṛhītvā tu śiro dvayaṃ //
tatra gatvā mahādevi kapālāsanasaṃsthitaḥ /
tatrastho rūpavarṇastu dakṣiṇābhimukha sthitaḥ //
ātmānaṃ bhairavaṃ rūpaṃ dhyātvā ghoraṃ svabhīṣaṇaṃ /
krūddhaḥ samuccaren maṃtraṃ vilomena mahāmatiḥ //
hūṃ phaṭ svamuccārya kādyaścāsphālayedbhṛśaṃ /
khaṃḍaśa * *? to yāvat tāvacchatruḥ pranaśyate //
saptarātreṇa deveśi prayogastva nivartakaḥ /
anye śatasahasrāṇi anyakālocchitāni tu //
prayogāni karotyeśaḥ pūjito maṃtranāyakaṃ /
sthāvaraṃ jaṃgamaṃ caiva yogajaṃ śaṃkayāpi vā //
kṛttrimaṃ vā prakurvīta saccintaṃ prāṇahānikaṃ /
mūtraṃ raktaṃ tathā keśaṃ valāsthiṃ vānasīṣu ca //
५२a)
gosthiṣyāsthibhṛgālāṃsthi tathā meṣāvilocanaṃ /
godhūma hāṭake yukto gṛdhravṛṣṭyā ca lepayet //
bhakṣaipānai pradātavyā yāgaṃ kṛtvā supūjitaṃ /
snāne vilepane dhūpe gaṃdhavastre tathauṣadhe //
mṛyate nātrasaṃdehaṃ tṛsaptena samo yadi /
vanakāmāṣamudgāṇi apānena vinirgatā //
dhānyaṃ śṛtaṃ tathā raktaṃ strīraktaṃ nirmalaṃ tathā /
mūlaṃ raktaṃ tathā keśaṃ lālā caiva varānane //
mūtraṃ jārīkṛtāhvāvanāgeṃdramadasaṃyutā /
mohanī viṣṇukrāntā ca dhātrī caivakatasthitā //
puṣyarikṣe tu yuṃjīta garvitānāṃ yaśasvini /
bhakṣepāneṣu dātavyaṃ yāvadāyurvaśī bhavet //
iti saṃkṣepataḥ proktaṃ prayuktaṃ maṃtranāyakaṃ /
karoti vividhā vādhāṃ pūrvasevā yadā kṛtā //
sādhako yojayed devi maṃtrā maṃtreṣu jāyate /
khādakāstrādi maṃtrāṇāṃ paraspara niyojanāt //
tīvrātīvrābhiyogena dūrṇitāniḥkhaṣā gatā /
५२b)
parasparaṃ siddhihāni japasya haraṇaṃ tathā //
jaṃbhanaṃ staṃbhanaṃ caiva mohanaṃ kīlanaṃ tathā /
balābalaviyogena sādhakāye yajaṃti ca //
ityamṛtīṣavidhāne vaśyākarṣaṇādhikāroṣṭā daśamaḥ paṭalaḥ //
śrīdevyuvāca //
bhagavaṃ devadeveśa sarvabhūta hiterata /
? ṇaṃ kṛtvā sureśāna sarvānugrahakāraka //
uktānvayā mahādeva vyāptimaṃtreṇa cādhvanaḥ /
ākhyāhitaṃ jagannātha yadi tuṣṭosi me prabho //
maṃtrāṇāṃ kāla(?) nādau tu yojanaṃ sūcitaṃ vibhuḥ /
nākhyātaṃ devadeveśa yathā siddhyanti sādhaka //
parayuktā naśyanti kṛtyā khārkhodakāni ca /
pratyaṃgirā prayogena haṃtiriṣṭānyanekaśaḥ //
yathā tathā mahādeva brūhi niḥsaṃśayaṃ mama /
īśvara uvāca //
vādināmeva sarveṣā maṃtravādaṃ tu cottamaṃ /
ājñā niyojayet maṃtraṃ maṃtraliṃgāni suvrate //
५३a)
dīpanaṃ bodhanaṃ caiva tāḍanaṃ cābhiṣecanaṃ /
vimalīkaraṇaṃ caiva tatheṃdhana niveśanaṃ //
santarpaṇaṃ guptibhāvaṃ āpyāyaṃ navamaṃ tathā /
evaṃ navaprakāreṇa maṃtravādamaśeṣataḥ //
yojānāti sa jānāti maṃtrasādhanasādhanaṃ /
ekādaśaṃ vidho maṃtro jñātavyo hi punaḥ pṛye //
yena samyak prayogāśca siddhyante sādhakeśvarāḥ /
te ca vai saṃpravakṣyāmi sarvaśāstreṣu sammataṃ //
saṃpuṭaṃ grathitagrastaṃ samastaṃ ca vidarbhitaṃ /
ākrānvamathamādyantagarbhasthaṃ sarvatoddhṛtaṃ //
tathā yukti vidarbhaṃ ca vidarbha grathitaṃ tathā /
ityekādaśadhā maṃtrā bhavanti phaladā pṛye //
siddhaṃ sāddhyasusiddhaṃ ca tathaivāritvameva ca /
jñātvā sarvamaśeṣeṇa maṃtra vā * * *? caret //
udayāstamanaṃ vyāptiṃ dhyānamudrā svarūpataḥ /
yo vetyevamavedajño sarvakṛt sarvakottamaḥ //
evamādyairaśeṣaiśca bhāvabhedaḥ sureśvari /
bhāvitavyā(?) mahāmaṃtrā bhavanti phaladā priye //
५३b)
tasmāt sarvaprayatnena jñātvā sarvaṃ niyojayet /
asya vai maṃtrarājasya nāsti devi vicāraṇā //
sarveṣāmeva maṃtrāṇāṃ vṛṃhakaḥ parameśvaraḥ /
anena graṃthitā maṃtrāḥ sūtremaṇi gaṇā iva //
asya garbhe sthitā maṃtrāḥ bhavanti siddhimokṣadāḥ /
yasmāt sarvagataṃ devaṃ sarvasiddhiphalodayaṃ //
vyāpakaṃ sarvato bhadraṃ sarvato sukhamavyayaṃ /
pūraṇaṃ sarvamaṃtrāṇāṃ rakṣaṇaṃ paramaṃ balaṃ //
maṃtrāṇāṃ yoni bhūtaṃ tu mokṣadaṃ siddhidaṃ śubhaṃ /
yatastatosya maṃtrasya nāsti devi vicāraṇā //
ebhirdoṣa sahasraiśca chidritaṃ sādhakaṃ yadi /
vināyakaiśca ye grastā ādhivyādhi prapīḍitāḥ //
rājyabhraṣṭāstu rājānaḥ pararāṣṭranipīḍitāḥ /
viraktapaurānnirvṛtyā aputrāśca suduḥkhitāḥ //
mṛtaputrāmṛtādārā sa bhayāvigata śṛyaḥ /
ācāryaḥ sādhako vāpi maṃtrasiddhi parāṃmukhā //
viprutrā durbhagānāryo baṃdhyā vidviṣṭabhartṛkāṃ //
५४a)
evamādi sahasraiśca duḥkhadoṣaiśca saṃyutā /
dṛṣṭvānta mānavāṃ loke uktaurdoṣaiśca dūṣitāḥ //
tathā caivagra kartavyaṃ yāgabhāgyaruhāṃparāṃ /
śrīvāgaṃ parameśāni maṃtreṇānena maṃtriṇā //
mahālakṣmī kṛte yāge bhāgyabhāgbhavate naraḥ /
pūrvokta doṣanirmukto prāpnoti paramasukhaṃ //
kalaśe nābhiṣiktosau pūjayitvā mahāśriyāṃ /
prāpnoti cintitāṃ kāmān brahmaviṣṇuśivopamān //
evaṃ jñātvā tu medhāvī yāgaṃ kuryāt suśobhanaṃ /
kartavyaṃ sarvathā devi sarvaśreyakaraṃ paraṃ //
pūrvoktenūpradeśe tu sarvalakṣaṇalakṣite /
sarvaśalyodvṛti(?) ramye mahāpadmavane tathā //
prachanneṣu ca śasteṣu sugupte śaraṇopari /
ālikhe maṃḍalaṃ tatra caturaśraṃ samantataḥ //
ekona viṃśasūtrāṇi patayed vaiṃdra vāruṇe /
tathā dakṣa kuberābhyāṃ(?) sūtrāṇi susamāṃ kuru //
५४b)
bhāgeṣṭādaśabhirbhāgaiścaturdikṣu samantataḥ /
koṣṭhakānāṃ śatātrīṇi caturviṃśādhikāni tu //
tanmadhye tu likhet padmaṃ aṣṭapatraṃ suśobhanaṃ /
bhāgāṣṭakaṃ tu tanmadhye caturthā vibhajet tataḥ //
prathame karṇikā kāryā kesarāṇi dvitīyake /
saṃdhayaśca tṛtīye tu dalāyāṇi caturthakaṃ //
bhrāmayeccaturau vṛttā susamāsusamānataḥ /
dikṣusutrāṣṭakaṃ dadyād vidikṣuḥ pātayet tathā //
aiṃdryā diśi gṛhītvā tu madhyasūtrapramāṇataḥ /
kiṃ jalkasthaṃbhavetpatraṃ tanmadhye karṇikā likhet //
dalasaṃdhi sthiteḥ sūtre sthāpyapārśve tu bhrāmayet /
dvābhyāmubhayapāśvābhyāṃ purvapatraprasādhayet //
itarānyevamevaṃ tu padmapatradalaṃ bhavet /
pītā tu karṇikā kāryā puṣkarā haritā smṛtā //
kesarāṇi vicitrāṇi caturviṃśakasaṃkhyayā /
sitāraktā tathā pītā mūlamadhyāgra yojitā //
५५a)
suśvetāśca dalākāyāṃ vyomarekhā tu vartulā /
bāhye cāṃguṣṭhamānena śvetavarṇāsuśobhanā //
dalāntarāṇi raktāni tadbāhye caturaśrakaṃ /
tathaivāṃgulamānena sitarekhā tu pītalā //
gātrakāni tato bāhye bhāgābhyāṃ caiva pārśvataḥ /
sitādi varṇabhedena koṇeṣṭhāgneyamādibhiḥ //
gātrakāḥ pītavarṇādyāḥ pūrvādi kramamālikhet /
dvau dvau bhāgau tato lopya vītyarye caiva sarvataḥ //
kṛṣṇena rajasā pūrya śaṃkhapadmavibhūṣitāḥ /
dvāraśuklādi kurvīta dvibhāgenaiva pārśvataḥ //
vīthimānena vistāraṃ vīthyardhena tu kārayet /
kaṃṭhaṃ tathopakaṃṭhaṃ ca tathā śobhopaśobhitaṃ //
evaṃ niṣpādyate dvāraṃ saṃvṛttā trīṇi kārayet /
paścimaṃ vivṛtaṃ kāryaṃ pārśvābhyāṃ vilekhayet //
śobhāścaivopaśobhāśca raktavarṇāśca pītakāḥ /
pratikuryāccaturdikṣu koṣṭakairadharottaraiḥ //
५५b)
koṇānteṣu likhed devi padmaśaṃkhau samaṃ tataḥ /
tasmin bāhye samantāccu? bhūtarekhā prapātayet //
sitādi varṇabhedena nivṛttyādyāśca tāḥ kalāḥ /
bāhye tu pattravalyabjaiḥ svastikairupaśobhitaṃ //
ālikhet maṃḍalaṃ mukhyaṃ tanmadhye tu yajecchṛyaṃ /
pūrvādhivāsaḥ kartavyo yathāvibhavavistaraiḥ //
yāgaharmyaṃ prakartavyaṃ śaktyādravyānusārataḥ /
vedītoraṇasaṃyuktaṃ nānā dhvajavibhūṣitaṃ //
chatrapādukaśayādi nānā śobhasamanvitaṃ /
gṛhopaskaraṇādyaiśca bhogairnānāvidhaistathā //
vitānoparikartavyaṃ suśvetaṃ tu manoramaṃ /
javanī caturaṃgā ca dīpāṣṭau dikṣudāpayet //
bālavyaṃjanaghaṃṭāśca tathā darśa catuṣṭayaṃ /
patākāṣṭau tavāśreṣṭhā nānāraṃgasamudbhavāḥ //
kalaśāṣṭau tathāropyā tāmrāyā mṛnmayāpi vā /
samudrāṣṭau tathā pūjyā sarvauṣadhi samanvitāḥ //
bhūtapallavayuktāśca sa hiraṇyāśca pūjayet /
५६a)
kāṃḍāṣṭau paṃcaraṃgāśca caturdikṣu niveśayet /
lokapālāstathā pūjyā paṭeṣu svākṛti sthitāḥ //
tathā hyastrā kṛtiḥ kāryā daśadikṣusamantataḥ /
dvārādhyakṣāṃstato bāhye kartavyāmnāya darśanaṃ //
sarvasādhāranatvāśca paṭe kāryāstu yā dṛśā /
vedamaṃgalanirghoṣairjayapuṇyāhasaṃyutai //
nṛttavāditragītaiśca stotrairnānāvidhaistathā /
ācāryaśca sruśucirdakṣaścaṃdanāgurucarcitaḥ //
dhautapautikayā yuktaṃ uṣṇīṣāṃguli bhūṣitaḥ /
kaṭakādibhihāraiśca puṣpaṃ sragdāmabhūṣitaḥ //
mūrtipairdhūpabāhaiśca arghavāhaistathaiva ca /
sarvasaṃbhārasaṃyuktaṃ adhivāsanapūrvakaṃ //
kuṃbhostravarddhanī caiva tathā kṣetraparigrahaṃ /
paścādvairajapātaṃ tu kartavyaṃ daiśikena tu //
pūrvokta vapuṣā dhyātvā mṛtyujit madhyato yajet /
tadutsaṃge sthitāṃ devīṃ śriyaṃ vai viśvamātaraṃ //
५६b)
viśuddhasphaṭikaprakhyāhimakuṃdeṃdu saprabhāṃ /
caṃdrārbudapratīkāśaṃ gokṣīra sadṛśaṃ prabhāṃ //
muktāphalanibhāṃ śvetāṃ śvetavastrāvibhūṣitāṃ /
sitacaṃdanaliptāṃgīṃ karpūrakṣodadhūsarāṃ //
śubhrahāreṃdu kāṃtādi ratnojvalavimaṃḍitāṃ /
sitasragdāmamālābhiḥ kamalaiḥ suvibhūṣitāṃ //
harahāsasuśubhrāṃgī siṃhahāsāṃmanauramāṃ /
suśuklamukuṭopetāṃ ekavaktrāṃ trilocanaṃ //
baddhapadmāsanāsīnāṃ yogapaṭṭavibhūṣitāṃ /
śaṃkhapadmakarāṃ saumyāṃ varadābhayapāṇinīṃ //
caturbhujāṃ mahādevīṃ sarvalakṣaṇalakṣitāṃ /
dhyātavyāṃ bhāvabhedena rūpāyudhavibhūṣitāṃ //
amṛtīśavidhānena tathaivāṃgāni vikalpayet /
sarvaśvetopacāreṇa pūjayet sarvasiddhidāṃ //
anenaiva vidhānena śrīdharaṃ vā śṛyā saha /
pūjayed bhaktito devi sarvakāmaphalapradaṃ //
५७a)
pādyārghakusumaiḥ śubhrairmṛṣṭadhūpaiśca dhūpayet /
lehaiḥ peyaistathā voṣpairbhakṣairnānāvidhaiḥ śubhaiḥ //
pūjayet parameśānaṃ sarvasiddhiphalapradaṃ /
pūrvaivanirmitaṃ kuṃḍe homaṃ pūrvoditena ca //
tarpaye devadeveśīṃ bhaktiyuktena cetasā /
athavāṣṭa bhujāṃ devīṃ citāṃ ratnakarāṃ śubhāṃ //
kalaśaṃ dhārayennityaṃ amṛtena samanvitaṃ /
somasūryakarāṃ devīṃ sitapadmoparisthitaṃ //
nidhīnāṃ copariṣṭā tu gajamaṃgalabhūṣitāṃ /
brahmādyaiḥ surasaṃghātaiḥ pūjitāṃ saṃstutāṃ sadā //
dhyātāṃ japtāṃ maheśāni siddhimuktiphalapradāṃ /
yaṣṭvā tu devadeveśīṃ kuṃbhasthāṃ prapūjayet //
pūrvoktena vidhānena yāge pūrvodite śubhe /
pūrvavaddhyānayogena kuṃbhamadhyagatāṃ yajet //
japtvā cāṣṭottaraśataṃ tvabhiṣiṃcetapūrvavat /
tasyā balā mahālakṣmī rājyaṃ vāyadabhīpsitāṃ //
५७b)
bhaumāṃtarikṣasiddhīni divyāṃ caiveśvarī śubhāṃ /
īhitaṃ kāmayet kiṃcit suprasanno prayacchati //
āyurbalaṃ yaśaḥ kīrti medhākāṃti śṛyaṃ vapuḥ /
sarvaṃ vivarddhate yasya yasya veśmani pūjitā //
yaḥ kaścidabhiṣikto vā yasya vā sādhayet priye /
pūrvoktaṃ sarvamāpnoti śāntiṃ puṣṭiṃ sukhāni ca //
paṭe tu likhitāṃ devīṃ yasya veśmani pūjyate /
pūrvoktena vidhānena tasya sarvaṃ prayacchati //
bahunātra kimuktena siṃhasyaiva yathāmṛgāḥ /
prapalāyanti sarve duṣṭādoṣāṃ sahasraśaḥ //
kimanyairmaṃtrabṛṃdaiśca devatārādhanena vā /
yatraiṣā devadeveśī dhyātā japtā tu pūjitā //
saṃgrāmakāle dhyātavyā khaḍgapatralatā sthitā /
jayaṃ prayacchate vaśyaṃ ripudarpāpahā bhavet //
saṃgrāmāgre sadāyojyā ripudarpāpahā bhavet /
avaśyaṃ jayamāpnoti devadevyā prasādataḥ //
५८a)
api vyādhiśatārto vā duḥkhaśokaiḥ prapīḍitāḥ /
sarvavyādhivilipto vā kṛtyā khārkhodapīḍitāḥ //
maṃtrairyaṃtraistathā dhyānairjapahomaviśādikaiḥ /
cūrṇalepāṃjanādīni kuhakāni tu yāni vai //
kariṣyanti ripo yatra striyau vā puruṣopi vā /
pūjitānena vidhinā teṣāṃ pratyaṃgirā bhavet //
āśritya paramāṃ devīṃ bhaktyāsaṃpūjayet tu yaḥ /
yathā na dṛśyate duṣṭaiḥ pāpācāra ratairnaraiḥ //
maṃtrasiddhaistathā dhūrtaiḥ samayaghnaiśca kaṃṭakaiḥ /
tathā guptānuyaṣṭavyā gopitā siddhidā bhavet //
yāgā home tathā japye mudrāyāṃ dhyānayogataḥ /
suguptāṃ dhyāyate devī yasya saubhāgya bhāgbhavet //
yasmāduṣṭāśca vahavo jighāṃsanti sukhāni ca /
anya saubhāgya saṃtyaktā daurbhāgyena prapīḍitāḥ //
paśyanti yāge home ca japadhyānavidhau sadā /
५८b)
janayanti mahāvighnāṃ tasmādgupta tamo vidhiḥ /
bhāvabhedena yaṣṭavyā sādhakena vipaścitā //
ekavīrakrameṇātha pūjitā vā sureśvarī /
dadāti sarvakāmāṃśca prasannāparameśvarī //
śaive vaiṣṇavasiddhānte bhedenaiva supūjitā /
bhaktānāṃ cittabhedena phaladā parameśvarī //
cintāmaṇiryathā loke cintitārthaphalapradā /
tathaiṣānumahālakṣmī sarvakāmaphalapradā //
devāsuramanuṣyāśca nāgāgaṃdharvakinnarāḥ /
ṛṣayopsara sā yakṣā rākṣasāśca piśācakāḥ //
bhūtavetālayoginyo mātaro guhyakāstathā /
ḍāvyoḍāmarikā devyo bhaginyo dūtayastathā //
tatrāyogeśvarāḥ sarve yogasiddhāśca sarvaśaḥ /
mahāśriyā prasādā ca sarve siddhāśca siddhidaḥ //
ākāraṃ sarvasiddhīnāṃ mahālakṣmī mahābalā /
āśṛtānāṃ ca bhaktānāṃ sādhakānāṃ varapradā //
५९a)
asyāḥ parā hi jagato nānyā kīcit sukhapradā /
aṇimādi guṇā ye ca sarvajñā dyāstu ye parā //
te sarvesyāḥ pumāṃ devi sidhyante nānyathā pṛye /
mokṣārthī vā prakatha? ekavīrāṃ tu pūrvavat //
athavā śaktisaṃyuktaṃ pratiṣṭhāpayate vibhuṃ /
sarvasaṃbhārasaṃyuktaṃ prāsāde tu manorame //
śaktiśaktimato yogāt sthāpayitvā vidhānataḥ /
janmāntara sahasraistu yatpāpaṃ samupārjitaṃ //
tatkṣaṇānna paśyate devi tūlarāśi rivānalat /
veṣṭamātreṇa deveśaḥ sthāpito vāpi dīkṣitaḥ //
kulāṃ coddharate sarvāṃ daśapūrvāṃ daśāparān /
yāvat prāsāda liṃgaṃ vā pratimā citrabhittayaḥ //
pāṣāṇadhātavaścaiva dhvajo vā dhvajayaṣṭayaḥ /
samudrā sarito yāva merucaṃdrārka bhūmayaḥ //
saṃkhyā tatparamāṇūnāṃ tāvatkālaṃ bhunakti saḥ /
bhogāt sadāśive tatve bhuktvānirvāṇamāpnuyāt //
५९b)
yathā samudrasaṃprāpya siṃdhuḥ samarasī gataḥ /
tathā śivatvamāpannaḥ paśurmukto bhavārṇavāt //
pratiṣṭhāphalametaddhi prāpnuyānnātrasaṃśayaḥ /
adīkṣitānāṃ nṛpatau tatsutānāṃ dvijātiṣu //
bhogālasyāthavā devi karmadoṣāśca vighnataḥ /
na yaṣṭaṃ napastaptaṃ na dhyānaṃ na pratiṣṭhitaṃ //
pātityena mṛtānāṃ tu yeṣāṃ narakasaṃsthitiḥ /
nidānairvahubhirdevi bālastrīvṛddhamānuṣaiḥ //
mṛtasyoddharaṇārthāya dīkṣārthaṃ parameśvaraṃ /
yaṣṭavyaṃ pūrvadeveśaṃ viśeṣastatra vā kṛtiḥ //
kartavyā rajatāvaśyaṃ sadṛśādvādaśāṃgulā /
kāryā vā gopaye devi kuśairvā snānaśodhitā //
dīkṣaiva tatra saṃskārāṃ vyāptyā yatra samaṃ nayet /
aṇuṃ ca yojayet tasmiṃ pūrṇāhutyā kṣipe nale //
yojanyā śivatatve tu tataḥ sā yojyatāṃ labhet /
śrāddhe saṃpūjayed devaṃ maṃteṣṭi tveti vā yajet //
६०a)
pratiṣṭhāpyastathā devi dagdhapiṃḍe śmaśānake /
pūrvokta dravyasaṃbhāraiḥ pūrvoktavidhinā guruḥ //
pūrvoktaṃ bhīṣaṇaṃ rūpaṃ śaktidvayasamanvitaṃ /
catuścāṣṭauthavā devi pūrvadhyānāvalokitaṃ //
pūrvoktaṃ phalamāpnoti ityājñā pārameśvarī //
iti sarvasrotasaṃgrahasāre mṛtyujidamṛtīśavidhāno ekona viṃśatimaḥ paṭalaḥ //
śrīdevyuvāca //
kathitaṃ devadevena prāṇināṃ hitakāmayā /
amṛteśavidhānaṃ tu sarvarakṣākaraṃ paraṃ //
idānīṃ śrotumicchāmi saṃśayaṃ me hṛdisthitaṃ /
dṛṣṭipātaṃ prakurvanti jaṃtūnāṃ mātaraḥ sadā //
asaṃkhyātāstutā devyo aprameya balānvitāḥ /
chāyācchidreṇa bādhyante yoginyau balavattarāḥ //
atyanta valinastīvrā nistṛṃśānirbhayā dṛḍhāḥ /
hiṃsakāḥ sarvajaṃnūnāṃ cālānāṃ ca viśeṣataḥ //
६०b)
na saṃkhyā vidyate tāsāṃ tatropāyaṃ vadasva me /
chāyārūpaṃ phalaṃ yattadṛṣṭipātachalaṃ tathā //
prakurvanti sadā deva cchāyāstāstu kati smṛtāḥ /
dṛṣṭipātabhayaṃ kiṃ vā kathaṃ vāpi nivartate //
etatsarvaṃ samāsena prasādādvadaśūladhṛk /
bhagavānuvāca //
śrūyatāṃ saṃpravakṣyāmi chāyāyāścaiva lakṣaṇaṃ /
aprameyā hyanantāśca mātaro balavattarāḥ //
bhūtāśca vividhākārā hyanantāśca mahābalāḥ /
yakṣarakṣapiśācāṃśca ye cānye hiṃsakā śaṭhāḥ //
na saṃkhyā vidyate teṣāṃ koṭi bhedena saṃsthitāḥ /
saṃkṣepataḥ pravakṣyāmi yena mucyanti bālakāḥ //
stṛyaśca manujā vāpi nṛpapanyaśca tatsutāḥ /
yathātyajanti balino yāgavrataparāyaṇāḥ //
maṃtrasannaddha dehāśca suprameya balānvitāḥ /
purākalpe samutpannā nānājasahasraśaḥ //
६१a)
sarvatra hiṃsakāḥ krūrāḥ sarvakālajighāṃsakāḥ /
yāgārthamudyatāḥ sarve bhairavānucarāḥ sadā //
tacchaktyā balinaḥ sarve tattejo balabṛṃhitāḥ /
mahāpaśūpahāreṇa toṣayanti mahāvratāḥ //
mahābhairavarūpaṃ yatsvacchaṃdaṃ kṛtavāhanaṃ /
daityānāṃ tu vadhārthāya devānāṃ sthāpanāya ca //
iṃdrādayo yadā devā sadādityairupadrutāḥ /
vidrāvitā yadā daityai tadāhaṃsaṃstutaḥ suraiḥ //
brahmādyairvividhaistotrai māyā teṣāṃ hitārthataḥ /
mahābhairavarūpaṃ tu svacchaṃdaṃ tu kṛtaṃ mayā //
vidrāvaṇaṃ tu daityānāṃ devānāṃ sthāpanāya ca /
tadarthaṃnugrahā bhūtā mātaro nirmitā mayā //
jitvātaiḥ śatrudarpaṃ kṛtārthāste madaṃtikaṃ /
āgatāḥ prārthayantisma vināśabhayabhīravaḥ //
bhagavaṃ devadeveśa asmābhistoṣito hyasi /
tuṣṭena devadevena yatkāryaṃ tatprasādataḥ //
kuru deveti coktaṃ taistadā te caritā mayā /
६१b)
ajeyā varadānena prārthayanto mahābalāḥ /
evaṃ bhavanti me sarve yathāsṛṣṭā mayāpurā //
tataḥ prabhṛti taiḥ sarva jagatsthāvarajaṃgamaṃ /
ākramyapīḍitaṃ sarvaṃ devamānuṣa tiryagaṃ //
devānāṃ tu jighāṃsanti bhūtāḥ svarge mahābalāḥ /
mānuṣānyeva valino jighāṃsanti samantataḥ //
tiryagyonyaśca vividhā jighāṃsanti tathāparāṃ /
asaṃkhyātāstu te proktā aprameya valotkaṭāḥ //
punaḥstutohaṃ devaiśca prajāpati puraṃdaraiḥ /
tadākṣiptā mayāsarve bhūtāśca balavattarāḥ //
mātaro bhīmarūpāśca bhayabhītāmadantikaṃ /
ājñāvidhāyinaḥ sarve kiṃkurvāṇāt samāgatān //
tadā kruddhena deveśi maṃtrakoṭyo hyanekaśaḥ /
avatārya vināśārthaṃ mātṝṇāṃ ca gṛheṣu ca //
śivaśakti prabhāvena mananatrāṇadharmiṇaḥ /
६२a)
maṃtrakādyā hyanantāśca mayā sarvedhikārikāḥ /
vidyābalabhayādbhītā āgatāste madaṃtikaṃ //
tadā mayā te vikṣiptāḥ sthaleṣu ca jaleṣu ca /
digaṃtareṣu śūnyeṣu mamājñāvaśavartinaḥ //
balikāmāstathā cānye bhoktukāmāḥ pare tathā /
ratikāmāhaṃ tu kāmā vātajāścāpi pittajā //
śleṣmajāḥ sannipātānye bhūtā vividharūpakāḥ /
mayoktāstepi balino mayādāvaśavartinaḥ //
maduktamaṃtramudrābhi dhyānaiśca vividhairyutān /
paṃcasroto vinirbhinnaṃ śṛṇvanto hi padāṃ pṛye //
tadā sarve vidravanti bhayabhītādiśodaśa /
nidhānai bahubhissarvaijighāṃsaṃti naraṃ paśuṃ //
durācāraṃ durātmānaṃ aśuciṃ puruṣādhamaṃ /
mātāpitro rasaṃ mānā tathāyanavarjanāt //
ati strī saṃgaśamanā nibaṃdhāśca viśeṣataḥ /
akālamaithunānmohād bhayāt saṃbhramaṇaṃ tathā //
६२b)
saṃdhyāvivarjitā ye ca saṃdhyāmaithuna sevakāḥ /
bhojanā dhyayane nidrā saṃdhyāyāṃ yoni sevakāṃ //
akāminīḥ kāmayanti gurudārādi ye pṛye /
pradhvaṃsayanti balino balā caivāti yoṣitaḥ //
tathānye satya vaktāraḥ prabhudrohakṛto śubhāḥ /
anuktaiḥ pāparacitai ye narā samyamādhavāḥ //
etairanyairnidānaiśca gṛhyante mānuṣā grahaiḥ /
strīṇāṃ caiva tu dauḥśīlyādaśaucā bhakṣyabhakṣaṇāt //
tathobhayagurudveṣādbhartāravyabhicārataḥ /
anyairanukta doṣaiśca dūṣitā mudrayaṃti ca //
ruṃdaṃtāṃ caiva bālānāṃ rātrau jāgaraṇāṃ tathā /
rātrau saṃtrāsanā caiva duṣṭacchāyāsudūṣitā //
rajasvalā dūtikāśca pāpiṣṭhā hyaśucistadā /
unmattā vidrutābhītāstrastādoṣaiśca dūṣitāḥ //
rudaṃtī krośamānāśca muktakeśāstadā ruṇā /
६३a)
duṣṭapukkasacaṃḍāla sparśenaiva tu dūṣitāḥ /
śavasparśāntargamanā tatrastha sparśanāt tathā //
tadduṣṭasāhacaryācca tadvārtānugamaṃ tathā /
aśaucādi tathānekai asparśairapi dūṣaṇāt //
duṣṭā strī puruṣo vātha snātvāṃ cchāyāṃ pradāpayet /
bālānāṃ bhūpatīnāṃ ca tatpatnīṃnāṃ tapasvināṃ //
cchāyācchidreṇa bhūtāśca mātaro balavattarā /
dṛṣṭipātaṃ prakurvanti ladhvacchidrāśca hiṃsakāḥ //
raudrāṃ dṛṣṭiṃ pātayanti bālānāṃ ca jighāṃsakāḥ /
pāpiṣṭhāśca durācārā bhūtadyastā jvarādikaiḥ //
tatonmattā duṣṭacetā pāpācārāḥ suduḥkhitāḥ /
bubhukṣitāa matsarāśca śatravo vairagarvitāḥ //
etāścānyāśca bahavo dṛṣṭiṃ saṃpātabhīṣaṇāṃ /
paśyanti yadi bālānāṃ pūrvoktānāṃ ca sarvaśaḥ //
dṛṣṭipātaṃ tato jāye jñātvā śreyasamācaret /
tatkṣaṇānna vilaṃveta svalpe naiva kṛtena hi //
६३b)
na bādhayaṃte doṣāni uṣitvā vādha yantitāḥ /
na vilaṃvya tadā kālaṃ savya eva samācaret //
sa vauṣadhaissupraśastairbahubhirmaṃgalānvitaiḥ /
paṃcagavyena vā tatra maṃtrayuktena kārayet //
snānaṃ saubhāgya jananaṃ sarvadoṣa bhayāpahaṃ /
ācāryo maṃtrakalaśai pūrvavadvicoditai //
sadāti sadyo bālānāṃ pūrvoktānāṃ ca sarvaśaḥ /
sadyaḥ śreyaskaraṃ puṇyaṃ puṣṭidaṃ kāṃtidaṃ śubhaṃ //
yadā hyanantāstatrasthā mātaraḥ saṃnidhāḥ pṛye /
jighāṃsanti tadā sadyo mahāmātrīṣu pūjayet //
brāhmī māheśvarī caiva kaumārī vaiṣṇavī tathā /
vārāhī ca tatheṃdrāṇī cāmuṃḍā saptamātaraḥ //
etāstu mātarāḥ sapta pūjayitvā śivaṃ bhavet /
samastamātṛcakrasya yonayastāḥ prakīrtitāḥ //
tābhiḥ pūjitamātrābhirupahāraiḥ pṛthagvidhaiḥ /
kṛtsnaṃ mātṛ samuhaṃ tu tuṣṭo bhavati tatkṣaṇāt //
६४a)
pradhānāḥ sarvamātṝṇāṃ etāḥ sapta prakīrtitāḥ /
sitapītaraktakṛṣṇaiḥ puṣpairnānāvidhaistathā //
pāyasaiḥ kṛsarairmātsyarlehyaiḥ repairaśeṣataḥ /
caturvidhena māṃsena ghasmarairbalibhistathā //
pūjayitvā tu mālānāṃ sadyaḥ śreyo bhaviṣyati /
tasmāt pradānayāgena guṇabhūtāstu devatāḥ //
triptā bhavanti sarvatra sarvaśreyo hyavāpnuyāt /
triṃśatkoṭisahasrāṇi svāṃguṣṭhā nirmitā mayā //
vināyakānāṃ ghorāṇāṃmagnijvalita cetasāṃ /
yaditairvighnitaḥ kaścidabhibhūto bhave naraḥ //
tatrādhidaivataṃ pūjyaṃ vighneśaṃ tu vināyakaṃ /
anya taṃtropacāreṇa dhyānayogena pūjayet //
hemaṃ ratnāni dhārūni bījānyeva pradāpayet /
svena svenaiva rūpeṇa sarvaṃ sarveṣu dāpayet //
vighnaiḥ pramucyate sādhyaṃ tatkṣaṇānnātrasaṃśayaḥ /
६४b)
yadi bhūtairgahairghorairmudritāṃ balinairnaraṃ /
tadā bhūteśvaraṃ yojyaṃ pūrvoktena vidhānataḥ //
rākṣasaiḥ vividhairyatra prāṇino vādhitā dhruvaṃ /
iṣṭvā rakṣodhipastatra sarvaśreyamavāpnuyāt //
yadā yakṣairasaṃkhyātairati bhūtaṃ kvacinnaraṃ /
tadā vai śravaṇaṃ śīghraṃ yaṣṭvā mokṣamavāpnuyāt //
aṣṭayonyastathā divyau viruddhā yadi kutracit /
tadā tu bhairavaṃ yāgaṃ kuryācchreyamavāpnuyāt //
antarbalistu sarveṣāṃ dātavyo bhūri ghasmaraṃ /
tadā bāhyabaliṃ kṣetre dātavyaḥ śreyamicchatāḥ //
āraṇyako baliścānyaṃ mahiśādyaistathājinaiḥ /
vividhaiśca baliṃ kuryāt sarveṣāṃ tu pradāpayet //
nadītaṭe śmaśāne vā aṭavyāṃ mātṛmaṃḍale /
prātarmadhyāhnakāle ca sāyaṃ caivārddha rātrataḥ //
balisteṣu pradātavyāstena tṛptā bhavanti te /
udakaṃ hyannamiśraṃ tu bhūriteṣāṃ pradāpayet //
yena tṛptāstu te sarve sarvaśreya phalapradāḥ /
६५a)
bhavantya vitathaṃ bhadre mātṛvat pālayanti te /
smṛtirmedhā jayaṃ vṛddhi vapurāyuryaśaḥ sukhaṃ //
naṣṭaṃ balaṃ tu sarveṣāṃ dadatyena bali smṛtaḥ /
evaṃ mṛtyujitā sarvaṃ kartavyaṃ sarvasiddhidaṃ //
skaṃdagrahāgṛhītānāṃ bālānāṃ pīḍitātmanāṃ /
rati grahaistathā nāryorabhibhūtā bhavet kvacit //
kārtikeyaṃ tato yaṣṭvā pūrvokta vidhinā dhruvaṃ /
kṣipraṃ tā ca pramucyanti skaṃdādyā ye śiśu grahāḥ //
yasmin kuleyaṃ daśe tu mudritaṃ kīlitaṃ kvacit /
tatkule naiva yaṣṭeta sarvadoṣairvimucyate //
tadarddhaṃ tu mayā sarvaṃ rahasya prakaṭīkṛtaṃ /
asmintaṃtre tu sarveṣāṃ amṛteśa vidhānataḥ //
sarvataṃ mlaṣu sāmānyaṃ mṛtyujit prakaṭīkṛtaṃ /
sarveṣāṃ hṛdayaṃ guptamaprakāśyaṃ mahādbhutaṃ //
na kena cidahaṃ pṛṣṭo nākhyātaṃ kasya cinmayā /
rahasyaṃ saṃpradāyaṃ ca sarvaśreyaḥ sukhāvahaṃ //
sādhakasya prayatnā ye bhaktyā hyārādhayanti ca /
६५b)
sarvaduḥkhairvimuktāste satyaṃ menānṛtaṃ vacaḥ /
anenaivātmanaḥ kāryaṃ sarvaduḥkhanivarhaṇaṃ //
bhaktānāṃ svasutānāṃ ca svadārāṇāṃ tu kārayet /
svaśiṣyāṇāṃ tu bhaktānāṃ nānyathā tu prayojayet //
sarvāśramaṃ gurutvācca bhūpatīnāṃ ca sarvadā /
tatsūtānāṃ ca patnīnāṃ kartavyaṃ tu hitārthinā //
nitye naimittike kāmye śāṃtyarthe kārayet sadā /
mukhe prakṣālite nityaṃ tilakaṃ śveta caṃdanaṃ //
saptābhimaṃtritaṃ kāryaṃ doṣanivṛttayet tadā /
snānakāle tathā kāryaṃ tilakaṃ śvetabhasmanā //
smālabhana puṣpaṃ vā tāṃbūlaṃ vābhimaṃtritaṃ /
dīyate yasya tasyeha na hiṃsaṃtīha hiṃsakāḥ //
bhojanaṃ cābhimaṃtraiva maṃtreṇānena maṃtravit /
ubhayoścaṃdrayormadhye bhuṃjāno mṛtamaśnute //
sarvavyādhivinirmuktastiṣṭhate nṛpatiḥ kṣitau /
atha krīḍanakāleṣu gajāśca mahiṣeṣu ca //
astra krīḍāsu sarvāsu rakṣārthaṃ kalaśaṃ yajet /
६६a)
krīḍārthaṃ vijayārthaṃ tu rakṣārthaṃ hiṃsakādiṣu /
yasmādduṣṭāśca vahavo jighāṃsanti nṛpeṣu ca //
tasmādrakṣā prayoktavyā sarvaśreyaskarī śubhā /
tataḥ suptasya nṛpaternidrā kalaśamarcayet //
raupyamauṣadhi saṃyuktaṃ caṃdanāgurucarcitaṃ /
kṣīraścodaka pūrṇaṃ vā yajet mṛtyujitaṃ japet //
sarvaśvetopacāreṇa puṣpadhūpārghapāyasaiḥ /
graṃthe sthitāṃ mahānidrāṃ jagatsaṃmohakārakī //
sukhārthaṃ nṛpate rātrau jīrṇārthaṃ bhojanādike /
ārabdhā devadevena ājñādanteti bhāvayet //
tato rātri samagrā tu tiṣṭhate nidrayā saha /
yakṣa rakṣaḥ piśācādyā dusvapne mātarāsu ca //
bhayaiḥ saṃtrāsaduḥkhaiśca muktastiṣṭhedyathā sukhaṃ /
lokapāleṣu cāstreṣu rakṣārthaṃ nṛpateṣvapi //
pūjanaṃ cārgha puṣpādyaiḥ kalaśe pūjite sati /
yasyaivaṃ satataṃ kuryājjñānavāṃ daiśikottamaḥ //
६६b)
pūrvoktaṃ sarvamāpnoti ityāha bhagavāṃ śivaḥ /
nimitteṣu ca sarveṣu amṛteśaṃ yajet sadā //
kāmarūpī yajed yasmāt sarvakāmānavāpnuyāt /
prajānāṃ rakṣaṇārthāya śālīnāṃ sasyasaṃpade //
sutapatnīṣu rakṣārthaṃ ātmano rāṣṭravṛddhaye /
iṃdrarūpī yajet tasmād bijayārthaṃ nṛpeṣu ca //
gobhūbrāhmaṇarakṣārthamātmanaḥ svajaneṣu ca /
mahānavamyāṃ pūjyeta bhūri yāgena veśmani //
pūrvokta śreyamāpnoti āyurārogyasaṃpadaḥ /
astrayāgaṃ prayatnena kartavyaṃ siddhihetutaḥ //
astrasiddhimavāpnoti prayuktā phalamaśnute /
yadā mṛtyuvaśā prātaḥkālena kalitaṃ nṛpaṃ //
ariṣṭacihnitādāna deśaṃ vā tatsutādayaḥ /
brāhmaṇādiṣu sarveṣu paurajānapadeṣu ca //
śālicūrṇādi śasyeṣu phalamūlodakena ca /
durbhikṣavyādhikādyeṣu utpātaiścāpyanuttamaiḥ //
६७a)
tadā nairājanaṃ kāryaṃ rājñāṃ rāṣṭrasya vṛddhaye /
pūrvavadyajanaṃ kṛtvā kalaśenābhiṣiṃcayet //
niḥśaṃkaṃ nirjane rātrau śubhametat tu daiśikaḥ /
jaya puṇyāha śabdena vedamaṃgalasvastikaiḥ //
abhiṣiṃcata rājāna siddhārthān homayed bahūn /
nairājanavidhānena nāmāṃkaṃ juhuyāt pṛye //
vahnau saṃkruddhamanaso ajaṃśca prokṣayedbahūn /
tṛptyarthaṃ bhūtasaṃghasya maṃtrīrakṣārthamudyataḥ //
śākunoṃtpāśagatyā vā vijñāya śakunaṃ hitaṃ /
yajeṃdra śivavāruṇyāṃ niryātaṃ sarvasiddhidaṃ //
atha pūrvoktena vidhinā gṛhayāgaṃ tu kārayet /
yāvat saptāhnikaṃ devi bhūrihomena siddhidaṃ //
tasyācalā mahālakṣmīrājyaṃ vā yadabhīpsitaṃ /
bhaumāṃtarikṣasiddhīni prāpnuyā nṛpatiḥ sukhī //
tadā nairājanaṃ khyātaṃ sarvaśreyaskaraṃ paraṃ /
pūrvoktaṃ na paśyate doṣaṃ devināstyatrasaṃśayaḥ //
goṣu madhye yajed yasmā sadāvarddhati gokulaṃ /
६७b)
siṃdūraṃ gaurikaṃ vāpi abhimaṃtreta maṃtravit /
yoktavyaṃ goṣurakṣārthaṃ śṛṃgordhve sarvadoṣajit //
aśvānāṃ rakṣaṇārthāya pūrvoktavidhinā yajet /
abhimaṃtreta kalaśaṃ śirasteṣāṃ pradāpayet //
siddhārthakāṃ japitvā tu kaṃṭhe kāryaṃ tu murddhani /
sarvadoṣavinirmuktāṃ gajāṃścaiva tu rakṣayet //
ajeṣu paśavo hyevaṃ rakṣāsarvatra kārayet /
sarvaprāṇiṣu rakṣārthaṃ yoktavyaṃ nṛpateḥ sadā //
mahāśāntirbhavet teṣāṃ durbhikṣaṃ naśyate sadā /
mahābhayeṣu sarveṣu ulkābhūkaṃpa pātane //
ati dṛṣṭiranāvṛṣṭiḥ sūciteṣu bhayeṣu ca /
akālotpanna puṣpādīṃ daivai naṣṭaiśca khaṃḍitaiḥ //
jvaralūtādi doṣaiśca apamṛtyubhireva ca /
duḥkhairnānāvidhaiścaiva āghrātaṃ maṃḍalaṃ yadi //
karmadoṣāśca yatkiṃci grahadoṣāśca dāruṇāḥ /
६८a)
tirobhāvaṃ tu cotpannaṃ maṃtracchidraṃ tathāgataṃ /
vaṭādi viśanāśena kīṭādi sphoṭakādayaḥ //
vātapittavikāreṣu śleṣmadoṣeṣu sarvataḥ /
arṣāśca cakṣuroṣāśca śaravaisarpakādayaḥ //
vātajā pittajā doṣā dhātudoṣāstathaiva ca /
vyādhyaṃtarāśca ye cānye kṣatajātaḥ sahasraśaḥ //
abhyaṃtarastho vyādhyaśca śokādyāścintanāśakāḥ /
abhiśaptāśca ye kecidbrāhmaṇādyeṣu sarvasu //
tadānupūrvavadyāgaṃ kartavyaṃ śānti hetutaḥ /
pratyahaṃ havanaṃ kāryaṃ rājñorāṣṭravivṛddhaye //
sukhena bhuṃjate rājyaṃ nātrakāryāvicāraṇā /
sakṛt pūjitamātreṇa naśyante vighnakāriṇaḥ //
naṣṭādaśadiśo yānti siṃhasyaiva yathāmṛgāḥ /
satatābhyāsayogena dāridryaṃ naśyate kulān //
yasmin rāṣṭre ca deśe ca vasate maṃtravit sadā /
ītayo vyādhayastatra khārkhodāstaskarā grahāḥ //
śākinyo vividhā yakṣāḥ piśācārākṣasāstathā /
६८b)
bālagrahāśca visphoṭā vyaṃtarā hyaṃtarāśca ye /
sarpā viśānye dośaśca durbhikṣaṃ ripu pīḍinaṃ //
sarvena prabhavaṃtyatra maṃtravidyatra saṃsthitaḥ /
sa pūjyaḥ sarvajaṃtūnāṃ bhūpatīnāṃ ca sarvadā //
dānapūjādi sammānairasamaiḥ pūjyate yadi /
tena pūjitamātreṇa sarve maṃtrāstu pūjitāḥ //
bhavanti sukhadāstatra tanmukhasthāḥ prapūjitāḥ /
sarvatrā cchedakartāra grahāhiṃsanti sādhakaṃ //
tasmāt grahāṇāṃ dātavyaṃ sarvadevodakodanaṃ /
yaṣṭvā bhūtāni tṛpyante tṛptā na bhavanti te //
tadā rakṣā prakartavyā daiśikena mahātmanā //
iti sarvasrotasaṃgrahasāre mṛtyujidamṛtīśavidhāte rājarakṣādhikāro nāma
viṃśatimaḥ paṭalaḥ //
śrīdevyuvāca //
rakṣā tu kathitā deva prāṇināmanukampayā /
kīdṛśī procyate sā tu kasya vā kṛyate kathaṃ //
vyāpakaḥ puruṣaḥ prokto hyamūrtaḥ sarvadehināṃ /
६९a)
dehī bāhyāntarasthosau nirguṇo hyaśarīra kṛt /
kathaṃ tu kṛyate tasya rakṣā kasmā ca rakṣate //
śarīraṃ sakalaṃ vātha rakṣitavyaṃ kathaṃ ca tan /
pṛthivyādi mahābhūtaiḥ nirmitaṃ coditaṃ kila //
anya tṛtīyo vā rakṣaḥ kasya daivaṃ kathaṃ vibho /
kasmācca rakṣaṇiyosau kena vā vada śūladhṛt //
etat sarvamaśeṣeṇa kā rakṣā bhagavanvada /
bhagavānuvāca //
śṛṇu devi paraṃ guhyaṃ na pṛṣṭohaṃ surāsuraiḥ /
garuḍādyaistathā śiṣyai bahubhirmunibhirna ca //
tadadyante pravakṣyāmi śṛṇuṣvāyata locane /
vyāpakaḥ puruṣaḥ sūkṣmo nirguṇo niṣkṛyo balaḥ //
kiṃ tvāṇavastathā karmo māyāyastrividho malaḥ /
tatsaṃbaṃdhāt samalino hyasvataṃtro hyaśaktimān //
aśuddhaḥ procyate tasmāt malatraya virodhataḥ /
nirmalo vā kathaṃ prokto bhogeṣu savirudhyate //
६९b)
śuddho bhogī na siddhyeta vikalpo bhoga ucyate /
vikalpaḥ sa tu saṃsāraḥ paśoḥ saṃsaraṇaṃ sadā //
saṃsāryasya tu vaddhasya nirmalatvaṃ yujyate /
āṇavaṃ yanmalaṃ sūkṣmaṃ kāryato hyupalabhyate //
abhilāṣaṃ tu tatkāryaṃ bhogādīnāṃ pravartakaṃ /
karmayatkaraṇaṃ kāryaṃ deśakālaśarīrataḥ //
ka *? di yatpṛthivyāntaṃ māyā kāryā vidurbudhāḥ /
evaṃ malatrayopetaṃ saṃsārī saṃsaraṃtyaṇu //
kośakārakṛmiryadvadātmānaṃ veṣṭaye dṛḍhaṃ /
udveṣṭanena śaktasso(?) tāthātmā pāśapaṃjare //
yāvanna ceśvaro devo hyanugṛhyāti śaktimān /
tāvat malāvagūhena guṃṭhitastiṣṭhate paśuḥ //
yadi cenneśvaraḥ kaścit svataṃtramakhilaṃ jagat /
niyamaḥ kāraṇānāṃ tu na bhavedasamaṃjasaṃ //
balībaṃdaṃ yadā kaścit baṃdhanaṃ pāśavaṃ dhanaḥ /
tṛṇauḥ saṃyojitairbhogairhyasvataṃtrastathā paśuḥ //
७०a)
hyasya pāśahastasya grāhakaḥ kaścidunnataḥ /
samartho dṛśyate yadvattadvadīśopyanugrahī //
sarveṣāṃ ca sakṛcchaktā svaśaktyābṛṃhitaḥ śivaḥ /
aviyuktā *? sā tasya nijāraśmī raveriva //
dāhaprakāśikā vahne ūṣmā naiva viyujyate /
tadvadīśasya sā śaktiraviyuktā śivātmikā //
jagataḥ kāraṇaṃ devi sā caikā bahudhā sthitā /
icchājñānakṛyārūpā kṛtya bhedena vartate //
aghorā sā tadicchāsyād vyāpikā sā mudāyinī /
ghorājñāna svarūpā tu sā parigraha vartinī //
ghorāghoraratā cānyā kṣobhikāyā kṛyātmikā /
sā rakṣā sarvabhūtānāṃ sarvarakṣāsurakṣiṇī //
sā ca dīkṣā samuddiṣṭā dāna * paṇalakṣaṇā /
anenaiva prakāreṇa sarvadoṣanivarhaṇī //
vyāpakasya sato puṃsaḥ sā rakṣā na vidhīyate /
punaranyaṃ pravakṣyāmi rakṣāsarvasurakṣiṇī //
७०b)
? latrayavirodhena nānākarmaphalodayā /
śabdādīnāṃ tu viṣaye iṃdṛyāṇāṃ pravartate //
hṛtpuṃḍarīka madhyasthaṃ dharmādharmapravartakaṃ /
rāgadveṣabhibhūtaṃ ca tṛdhāntaḥ karaṇāvṛtaṃ //
kāryakāraṇasaṃbaṃdhaṃ karaṇairbhūtaṃraṃprataiḥ /
nibaddhaṃ cinmale naiva śataśotasahasraśaḥ //
kāryakāryānta * *? tai dharmādharmavicintitaiḥ /
tijavra?lupta caitanyaṃ jīva ityabhidhīyate //
tasya raktā samuddiṣṭā maṃtrairvividhavistaraiḥ /
dhāraṇāmaṃtrataṃtraiśca śivena paramātmanā //
jīvarakṣā tu sā proktā kriyāśaktirmaheśvara /
anyā tṛtīyā rakṣā tu śarīrasya tu rakṣaṇī //
mahābhayebhyaḥ sarvebhyo bhūtayakṣagrahādikaiḥ /
ḍāvyo ḍāmarikābhiśca bhaginyo * mārastathā //
śākinyo yoginībhiśca mukhamaṃḍakādibhiḥ /
nānāvidhairaśeṣaiśca hiṃsa *? kṛyate dhruvaṃ //
७१a)
yadbhayaṃ tasya śamanaṃ sā rakṣā śaktirucyate /
bhūtajaṃ malinaṃ dehaṃ adhruvaṃ ca aśāśvataṃ //
vātapittaistathā śleṣmaiḥ sannipātādi * *? raiḥ /
anekaśatasaṃkhyātairdoṣairduṣṭāṃśarīrakaṃ //
tasya hiṃsanti vahavo hiṃsakā duṣṭabuddhayaḥ /
vātapittarujābhūtāśleṣmajāssannipātikaṃ //
bhoktukāmāvalikāmāratikāmāstathā pare /
haṃtu kāmāśca vahā vā hiṃsakāḥ sarvajaṃtuṣu //
vāta sthānaṃ samāśṛtya vātajāḥ pra *? vanti hi /
kṣobhayanti svakaṃ sthānaṃ pittajāḥ pittikantataḥ //
śleṣmajāśca svakaṃ bhāvaṃ sthānaṃ sānnipātajāḥ /
kṣobhayaṃti vināśārthaṃ deharakṣā ta *? taḥ //
maṃtrauṣadhi kriyāyoge rakṣā vai śivacoditā /
kartavyā śivadā nityā sā śivāśivahāriṇī //
balikāmānubalibhirghasmaraista *? yet pṛye /
७१b)
bhoktukāmāṃjighāṃsanti naśyante maṃtrayogataḥ /
ratikāmā anekaiśca maṃtraistaṃtraistathauṣadhaiḥ //
proktopyanugrahastena maṃtre *? maṃtrayoginā /
haṃtu kāmāstu ye proktā durādharṣā mahābalāṃ //
tathāpi pārameśena maṃtratejo balena ca /
śivaśaktyā prabhāvena naśyante *? trasaṃśayaḥ //
evaṃ sekṣepataḥ prokto idaṃ bhūtavinirṇayaṃ /
prāṇināṃ tu hitārthāya viṣṭarotyatradarśitaḥ //
evaṃ hi kriyate rakṣā sujñāta *? kṛtā bhavet /
anyathā svātmaghātāya vartatepyanuyoginaḥ //
rakṣā bahuprakārāśca kartavyāmnāya darśanāt /
ādhārarakṣā pratha *? jīvarakṣā dvitīyakā //
tṛtīyāgarbharakṣā tu sūtikāle caturthikā /
paṃcamī bhūtikā rakṣāsnātvā ṣaṣṭhī tu kārayet //
bālānāṃ saptamī proktā puruṣā?ṇāṃ tathāṣṭamī /
७२a)
bhedaṃ tāsāṃ pravakṣyāmi yathādhārādhikārayet /
mātāpitroṃparārakṣā kāryā tatva vicintakaiḥ //
doṣāṃ kṛtvā supuruṣe saṃbhavantyasya hiṃsa(?)kāḥ /
hiṃsanti rakṣaṇī yosau saṃbhavārthaṃ prayatnataḥ //
yadā strī mudritā bhūtaiḥstadā garbho na gṛhyate /
eṣā tu prathamā rakṣā ādhārākhyā prakīrtitā //
*? raktamayaḥ kāyaḥ sarveṣāṃ prāṇināṃ yataḥ /
tadā tu rakṣitau dvau tu kartavyo maṃtravādibhiḥ //
ratikāmagrahāye ca kāmācārā hyanekaśaḥ /
pibante reta? *? ktaṃ ca naktaṃ saṃbhavate kathaṃ //
tasmāt tu kāraṇādreto rakṣitau saṃbhavo bhavet /
saṃbhūtaṃ garbhakaṃ netraṃ saṃrakṣyaṃ garbhapātanaṃ //
prasūti kāle nārīṇāṃ rakṣāga *? viśāradaiḥ /
kāryārakṣā prayatnena na ca hiṃsanti hiṃsakāḥ //
yāvanna sūtikā śuddhā tadgṛhasthaṃ tu bālakaṃ /
sūtikā grahadoṣādyā bādhante rakṣayā * *? //
७२b)
tasmāt surakṣitau kāryau hyastrādyaistu vicakṣaṇaḥ /
sūtikāṃ snānakāle tu bālaṃ vāyaca tatsthitaṃ //
hiṃsanti balino bhūtā tasmāt snānaṃ tu kāra *? /
snātvā taduttaraṃ kālaṃ bālarakṣāsamātrikā //
dhātrī tu kāraṇaṃ tasya kṣīrasparśādi poṣaṇaiḥ /
tasmāccairakṣitavyādau dhātrī bālastordhvataḥ //
sarvakā *? carakṣya maṃtrauṣadhi prayogataḥ /
dhāraṇādhyānamudrābhimaṃtrairdhūpairatatritaḥ //
tilājyādi kṛtairhomaiḥ kalaśairvividhaiḥ śubhaiḥ /
śirasi hyabhi * *? ta rakṣaṇīyaṃ tu sarvadā //
bālaprabuddhasuptau tu rudamānaṃ prahāsitaṃ /
bhuṃjānaṃ śayanasthaṃ tu tiṣṭhantaṃ krīḍanaṃ tathā //
prabhāte cārddharātre ca madhyāhne sā * *? care /
saṃdhyākāleṣu sarveṣu rakṣaye tantu bālakaṃ //
devāsurāṇāṃ bhūtānāṃ mātrīṇāṃ bhaginīṣu ca /
iṣṭagrahapiśācānāṃ saṃdhyākāle tu saṃgamaṃ //
७३a)
saṃdhyāsu sarvāsu rakṣitavyaṃ tu bālakaṃ /
gacchaṃstiṣṭhatsvapaṃ jāgrat sarvakālaṃ tu rakṣayet //
gacchantaṃ darśanād devi jighāṃsanti jighāṃsakāḥ /
rakṣāhīnaṃ tu tiṣṭhan * *? yatte subhīṣaṇāḥ //
svasthaṃ kalena suptaṃ tu trāsayanti samantataḥ /
jāgrataḥ kevalaṃ rātrau trāsayanti grahādhamāḥ //
tasmāt sarvaprayatnena rakṣayet sarvadā śiśuṃ /
*? nānyairupāyaiśca maṃtravādairvinā pṛye //
viśeṣādrājatanayaṃ rakṣitavyaṃ hi daiśikaiḥ /
bhāgya suk sru praśastaṃ ca sarvalakṣaṇarakṣitaṃ //
dṛṣṭvā yatnena du * *? jighāṃsanti śiśuṃ śubhaṃ /
tasmāt sarvaprakāreṇa dhāraṇābhiranaṃtaraṃ //
prākārāstrena vā devi maṃtrairvā vividhaiḥ śubhaiḥ /
likhitairyaṃtra yogairvā pū * *?ḥ suprayatnataḥ //
veṣṭitaiḥ kaṃṭhalagnairvā sūtrakaiśca sitādikaiḥ /
dhūpairvividharūpaiśca dhāribhirmaṇibhistathā //
rakṣoghnaistilakairvāpi nīrāṃja * *? raḥ saraiḥ /
७३b)
rakṣaṇīyā sadā bālā rājaputrāviśeṣataḥ /
rājāno rājamāt paṃca sajapantyastathā pṛye //
anenaiva vidhānena rakṣitavyāṃ suniścitaiḥ /
yasma kṣudrā mahābhūtā mātaro duṣṭa cintakāḥ //
jighāṃsanti prayatnena nityakālamataṃdritāḥ /
teṣāṃ praśamanārthāya prāṇināmanukaṃpayā //
maṃtrāstauṣadhaṃ yatrā * *? hābalaparākramāḥ /
anugrahārthaṃ martyānāṃ mayāsarvevatāritāḥ //
teṣāmeva hi sarveṣāṃ maṃtrāṇāṃ bhūritejasā /
balamojastathā jñānaṃ smṛtirmedhā va * *? yaḥ //
jīvanaṃ prabhu sarveṣāṃ mṛtyujit kathitaṃ mayā /
bhūriryāgairjapairhomai tapasā saṃyameva ca //
maṃtrāścāstrāṇi siddhyanti yugadharmānurūpataḥ /
tathā *? li yuge duṣṭe pāpiṣṭhā yena rādhamāḥ //
teṣāṃ te siddhidā maṃtrā bhavanti na bhavanti vā /
asya devāti devasya kṛtādi yugasaṃsthiti //
bhāvānurūpa ni * nāṃ tapo na vrata sevanāt /
७४a)
sarvabhāvaprasannānāṃ dvaitādvaitajigīṣanā /
daurbhāgyālasya yuktānāṃ pāpopahata cetasāṃ //
bhaktimātrābalaṃ bandhā * *? te nātrasaṃśaya /
cintāratnaṃ yathāsarvaṃ cintitārthaṃ prayacchati //
tathā sarvaṃ tu netraṃ vai bhāvitasya karoti hi /
sūryacaṃdrau yathāloke sāmānyenāva * *? kau //
pṛthivyāpastathā tejo vāyurākāśameva ca /
sāmānyaṃ vartayaṃtyete hyannaṃtkṛddoṣa(?) hṛdyayā //
tathā sarveṣu bhūteṣu vyāpakaḥ parameśvaraḥ /
* *? prapaṃcarahitaḥ sarveṣāṃ sarvadaḥ prabhuḥ //
mṛtyujitparamo deva sarveṣāṃ sarvasiddhidaḥ /
bhaktimātrāvalaṃvindhā?ddhyānadhāraṇa tatparaḥ //
yosyavettāprapannaśca * *? niṣkaṃpa cetasaḥ /
sasarvaṃ phalamāpnoti sarvasiddhyāruho bhavet //
iti sarvasrotasaṃgrahasāre mṛtyujidamṛtīśavidhāne iṣṭapātādyadhikāra * *?
viṃśatimaḥ paṭalaḥ //
śrīdevyuvāca //
uktaṃ devena me sarvaṃ yanmayāparipṛcchitaṃ /
adhunā śrotumicchāmi saṃśayaṃ me hṛdisthitaṃ //
yoginye * *? rāścaiva śākinyo balagarvitāḥ /
kathaṃ parapure prāṇāḥ kṣaṇādākarṣayanti tāḥ //
kasmācca nirghṛṇā raudrā tāsāṃ vā kiṃ prayojanaṃ /
etat sarva * *? ṣeṇa bhagavanvaktu marhasi //
bhagavānuvāca //
śṛṇu devi pravakṣyāmi rahasyaṃ paramādbhutaṃ /
yathā prāṇāṃjighāṃsanti paśūnāṃ patiśāsanāt //
rāgadveṣa * *? rmuktālobhamohavivarjitāḥ /
yāgārthaṃ devadevasya paśavaḥ prokṣayanti tāḥ //
na lobhena ca hiṃsaṃti na caiva hi jighāṃsayā /
mahābhairava devasya śāsa * *? layantitāḥ //
yadartha paśavaspṛṣṭvā svayameva svayaṃbhunā /
paśavaḥ patiyāgārthamupayujanti nānyathā //
teṣāmanugrahārthāya paśūnāṃ ca varānane /
moca * *? hi pāpebhyaḥ pāśaughāṃ chedayaṃti tāḥ //
७५a)
paśūnāmupayuktānāṃ nityamūrddhamatirbhavet /
trividhena tu yogena yojayanti śivājñayā //
pare naiva hi sūkṣmeṇa sva * *? tritayena tu /
yojayaṃti na caivātra ghātayanti balena tāḥ //
paraḥ sarvātmake tatve niṣkṛyo nirmalastu yaḥ /
vyāpakaḥ parameśasya sarvaṃ kāraṇakāraṇaṃ //
*? tāntarālasthaṃ sarvānugrahakārakaṃ /
tasminneva niyuktāstā nirmalā vigataklamāḥ //
ekībhāvamanuprāptā na viyuktāḥ kathaṃcana /
tacchaktau tu vilīnā * *? cchā rūpeṇasaṃsthitāḥ //
jñātotkarṣāḥ kriyāvasthā yāgayogyāvadhūtikāḥ /
tadbhāvaṃ tu samāsthāya tadrūpā yojayanti yat //
te muktāḥ śivabhūtāstu * *? ktyā śive ratāḥ /
nirmalā śivabhūtāstu tatprabhāvā bhavanti te //
yathā yogena dīkṣāyāṃ śivatvamupalabhyate /
tathā vai yogayogena śivatvamupayā * *? //
७५b)
atyantamalinasyāsya prāguktasyādhikāriṇaḥ /
malapradhvastarūpasya nirmalatva bhajaṃtitāḥ //
mūlacchedena hi paśojighāṃsati malatrayaṃ /
malaya * * * *? sya śarīraṃ na prarohati //
dīkṣaiva yojane tasya paśornaiva hi ghātanaṃ /
vyāpakena svarūpeṇa svaśakti vibhavena ca //
troṭayanti pāśoḥ pāśāṃ śarī * * *? naṣṭyati /
śarīreṇa pranaṣṭena mokṣaṇaṃ na jighāṃsanaṃ //
dṛḍhapāśaprarūḍhasya baddhasya puruṣasya vā /
viyogastu śarīreṇa māraṇantaṃ bidurbudhā //
*? paraprakārastu sūkṣmaṃ caivādhunocyate /
sūkṣmaśaktimayaṃ jñānaṃ jñānaśaktyā tu śasyate //
arāvārāvarāviṣṭyādhvanibhāsāvasānagaṃ /
siddhā * *? ddhidaṃ jñānaṃ khecaryopāsayanti tāḥ //
ajñānenāvṛtaṃ jñānaṃ paśūnāṃ samalasthitaṃ /
nirmalena tu tā devyo jñānenābhi bhavanti hi //
yathāprasuptaṃ buddha * *? ḍate tu yatastataḥ /
७६a)
madirāsevamānena yathaivonmāditaḥ kvacit /
krīḍate hyasvataṃtratvādvālo vā bhrāmyate kvacit //
unmatto vā pramattena preryate pa * * *? thā /
mātṛbhirguhyakaiḥ śaktyā svena yogabalena tu //
jīvamākṛśyate kṣipraṃ paśūnāṃ yogavīryataḥ /
yattatparamamavyaktaṃ śāśvataṃ hyacalaṃ dhruvaṃ //
taṃ * * * *? yogamārgeṇa praviśya paradehataḥ /
parobhūtvā svaśaktyā tu jīvaṃ jīvena veṣṭayet //
ākramya taṃ hṛdisthānodadhvorddhena praveśataḥ /
eka * * *? tvamāpādya samatvaṃ tatra cābhyaset //
paraṃ kāraṇamāśṛtya svataṃtratvaṃ samabhyaset /
vyāpakena svarūpeṇa śaktyāśaktiṃ tu ānayet //
tadā tatsaṃpuṭa * * *? śānticchedaṃ tu kārayet /
śaktirūpaṃ tato devi tatvamāsthāpayogavit //
svatatvasattārūpeṇa citsūryatvena tāpayet /
drāvayet tatparastho * * *? raśmiṣu cārkavat //
७६b)
yojayeddhṛdaye sarvān śabdādīnāṃdriyāṇi ca /
bhūtāni rasabhūtāni guṇānyeva hi sarvaśaḥ //
ataḥ karaṇasaṃghātaṃ gṛhītvā * *? cetasā /
praviśetta tadā yogī puramākramyasarvaśaḥ //
drutaṃ gṛhītvā tatsarvaṃ kṣipramātmasthamānayet /
tatkṣaṇādānaye jīvaṃ mudrāmaṃtraprayo * *? //
anena vidhinā sūkṣmaṃ yogaṃ yogī samabhyaset /
tatsarvaṃ prāpnuyāt kṣipraṃ sūkṣmaṃ yogena yogavit //
sūkṣmayogaḥ samākhyātaḥ sthūlaścai * *? cyate /
piṃḍasthanprayogena piṃḍamākarṣaye dhruvaṃ //
maṃtramudrāvidhānena vidhināpāśameva ca /
dhyānayogabalenaiva cchummakādyaṃgalakṣaṇai? //
*? yaṃtitasaṃdehaḥ paśūnāṃ pāśavaṃ puraṃ /
trividhena tu yogena yogino balagarvitāḥ //
jighāsaṃti yadā devi tadāśreyaḥ samācaret /
mṛtyu * * *? maṃ devamanṛtaṃ sarvatomukhaṃ //
७७a)
pareṇaiva svarūpeṇa vyāpakatvena maṃtravit /
jñātvā tatparamaṃ yogaṃ maṃtrī vyāpyapaśoḥ puraṃ //
icchāśaktyātvadhiṣṭhā(?) * * * *? jīvitaṃ śubhaṃ /
saṃrakṣodyogavinmaṃtrī kramaṃ jñātvā tu yogināṃ //
pūrvoktānāṃ ca sarveṣāṃ hiṃsakānāṃ yaśasvini /
sūkṣmaṃ svaśaktimārgeṇa cakra? * *? ma yogataḥ //
pūrvoktaṃ graṃthibhedena sūkṣmadhyānena maṃtravit /
mocayet sarvadoṣebhyo nānyathā tu kadācana //
jñānayajñabalopeto maṃtrataṃtraviśa * *? /
mṛtyujit siddhamaṃtraśca tapasvī saṃyateṃdriyaḥ //
dhyānamaṃtrādi yuktaśca satvasthā jñānavānbalī /
saṃtuṣṭaḥ paramo yogī aṣṭamūrtividhaurataḥ //
rāgadve * *? nirmukto lobhamohavivarjitaḥ /
nirbhayaścaiva niḥśaṃko hyanugrahaparāyaṇaḥ //
pūrvoktai dāruṇairdoṣai mocakaḥ sabhavt priye /
anyathā va * * *(?) stu sattavedātmanāśakaḥ //
७७b)
svakulabhraṃśako duṣṭo narake pacyate dhruvaṃ /
bhūtāśca vividhākāmā taroduṣṭa hiṃsakāḥ //
yoginyo guhyakā yakṣāḥ piśācā durita kra *? /
*? likāmābhoktumāhaṃ tuṃ kāmāstathā pare //
rati kāmāśca sādhyāśca skaṃdādyā brahmarākṣasā /
asaṃkhyātāstu ye keci raurāna teṣāṃ saha kutracit //
viro * * * *? kartavyo ātmajñaiḥ svārtha paṃḍitaiḥ /
dhanārthibhivāludhvai?śca na kuryāci yaśorthibhiḥ //
svakudraṃ caṃdranādīnāṃ kāruṇyā caiva kārayet /
nṛpāṇāṃ tatsutānāṃ * * * *? nāṃ ca sarvathā //
yasmiṃ deśetharāṣṭre vā nivase yogamaṃtravit /
tatra rājā prabhurdeva sā devāśrameṇāṃ guruḥ //
sarveṣāṃ māśramāṇā ca rājāsaṃpadyate guru(?) /
? kṛte vartamānasya sahate tāstu mātaraḥ //
pūrvoktā dāruṇā ghorā praśamaṃ yānti sarvathā /
teṣāṃ valyupahāreṇa bhūriyāgena te nṛpā //
saṃtoṣayanti(?) * *? dvaita syāt sarvaṃ kṣamantite /
७८a)
maṃtravādaṃ hi sarvatra na kāryaṃ śivacintakaiḥ //
nānāvidhairupāyaiśca śarīraṃ pāṃcabhautikaṃ /
vināśayanti ye ghorā teṣāṃ praśa * * * *? ṇu //
sthūlaṃ sthūlena bhāvena cūrṇadhūpavilepanaiḥ /
maṃtrauṣadha kriyā yogairāveśana puraḥsaraiḥ //
yaṃtracakraprayogaiśca jīvarakṣādibhistathā /
* *? raṇayogaiśca siddhamaṃtraiśca dhāraṇāt //
mudrāmaṃtravidhijñaiśca gamāgamaviciṃtakaiḥ /
bhūtataṃtravidhaurvīrairauṣadhajñaiḥ sucintakaiḥ //
saṃyatairapramattai śca * *? saṃkaravarjitaiḥ /
prātaḥ snānaiḥ kṛtā pūjairjapadhyānaparāyaṇaiḥ //
lakṣalakṣaṇavedajñainiryapekṣaiḥ supeśalaiḥ /
kartavyo maṃtravādaśca nānyatha *? cintakaiḥ //
yadīccheduttamāṃ siddhiṃ mokṣaṃ vā śāśvataṃ dhruvaṃ /
maṃtravādaṃ na kartavyaṃ ityājñā pārameśvarī //
anugrahārthaṃ martyānāṃ bhūpatīnāṃ kuduṃvināṃ /
a * *? ha padasthena kartavyo hitamicchatā //
७८b)
kadācidaprabaṃdhena yadi kuryād vinaśyati /
na kṣamaṃti balopetāḥ śivayāgeṣu bhāvitāḥ //
nitya * *? vīta bhayā bhairavājñānupālitaḥ /
ājñātāste prakurvanti maṃtramudrā prayogataḥ //
nātmārthaṃ te jighāṃ santi tena te balita smṛtāḥ /
purā deva * *? vena śivena paramātmanā //
sṛṣṭā hyanena vidhinā piśācānāṃtādiśodaśa /
tadbalena samāviṣṭā janitā balavattarāḥ //
pravṛttāste mahā * *? pūrvaṃ devi jighāṃsayā /
caturdaśavidhaṃ sargaṃ bhoktuṃ dṛṣṭvā svayaṃbhuvā //
pūrvaṃ yatastataḥ sṛṣṭā maṃtrāścāmoghaśaktayaḥ /
saptakoṭyastu balino ba * * *? ti pakṣataḥ //
ye duṣṭā jagato ghorā jighāṃsanti balotkaṭā /
teṣāṃ hi śamanārthāya jagato rakṣaṇārthāya ca //
maṃtrauṣadhi kriyā yogācchataṣotha * * * *? /
७९a)
ājñātāḥ parameśena tadarthaṃ vai pravartanaṃ /
maṃtravādeṣu sarveṣu nājñābhaṃgeṣu nānyathā //
tatprabhāvācca balino maṃtrāścāmoghaśaktayaḥ /
tadvīryā pūri * * *? śeṣā varṇāstu kevalāḥ //
mṛtyuṃjayaṃ samākhyātaṃ sarvamaṃtreśvaraḥ prabhuḥ /
na cāsya kaścin maṃtro vā vidyā cājñānulepayet //
smaraṇāccapalā * * * *? syeva yathā mṛgāḥ //
iti sarvasrotasaṃgrahasāre mṛtyudamṛtīśavidhāne jīvākarṣayādyadhikāra
dvāviṃśatimaḥ paṭalaḥ //
śrī * *? ca //
maṃtrāḥ kimātmakā deva kiṃ svarūpāstu kīdṛśāḥ /
kiṃ prabhāvāḥ kathaṃ śaktāḥ kena vai saṃprayojitāḥ //
śivātmakāśca tadeva vyāpakāḥ śūnyarūpi *? /
? yā kāraṇahīnatvāt kathaṃ teṣāṃ hi kartṛtā //
amūrtatvā kathaṃ teṣāṃ kartṛtvaṃ copapadyate /
vigraheṇa vinā kāryaṃ kaḥ karoti vibho vada //
na dṛṣṭo hyaśarī * * *? pakaḥ parameśvaraḥ /
७९b)
śarīreṇa yato baddhaḥ kathaṃ baddhasya kartṛtā /
malinatvādasvataṃtro luptaśaktirvibhāvyate //
śaktihīnasya kartṛtvaṃ viruddhaṃ sarva vastuṣu /
evaṃ śivātmakā maṃtrāḥ kathaṃ siddhyanti vastutaḥ //
asti cecchakti rūpastu kasya śaktiśca kīdṛśī /
śaktiḥ kiṃ kāraṇaṃ deva kāryaṃ vā kasya kīdṛśaṃ //
* *? śaktimān kaścit kasya śaktirvidhīyate /
svataṃtryā na prasiddhyettu vinā siddhena kenacit //
asiddhena tu yatsiddhaṃ tadasiddhaṃ pracakṣate /
vastuśūte * *? cātra śaktirvai siddhyate kvacit //
śaktirūpāstu te maṃtrāḥ kevalāstu viparyayaṃ /
atha vedāṇavāmaṃtrā vigrahākararūpiṇaḥ //
ātma svarūpā vyā * *? balinā balino na hi /
malino malinasyaiva prakṣālayati kasya kaḥ //
na siddhāddhyāṇavā maṃtrīḥ kaivalāḥ parameśvaraḥ /
tatra tṛyaṃ vināsitvaṃ viru * * *? saṃsthitiḥ //
८०a)
yuktirevātra kartavyā prāṇināṃ hitakāmyayā /
dṛśyaṃte balino maṃtrā hyapradhṛṣyāḥ surāsuraiḥ //
sarvānugrahakatvena sarvadā sarvagā hi *? /
? kṣepato maheśāna saṃśayaṃ tu vadasva me //
tvattaḥ paratonānyadasti kaścijjagatpate * /
brūhi sarvaṃ sureśāna yadi tuṣṭosi me prabho //
bhagavānuvāca //
*? thaśno mahāgūḍho na pṛṣṭohaṃ na kenacit /
coditāstu mayā sarve sarvaśāstreṣu sarvadā //
na viṃdanti vimūḍhātmā māyadācchāditaḥ sadā /
tatva trayaṃ vinā * * *? tre vaktuṃ na yujyate //
āstāṃ tāva jagatsarvaṃ tatvaṃ yāvaṃ na siddhyati /
tritatva nirmitaṃ sarvaṃ yatkiṃcidiha dṛśyate //
tatva trayaṃ vinādevi na padārtho hi vidya *? /
smāttattva trayaṃ sarvaṃ paraṃ cāparameva ca //
śivātmakāḥ śaktirūpāstathā maṃtrāṇa cātmakāḥ /
tattva traya vibhāgena vartante hyamitaujasāḥ //
paraṃ sarvātmakaṃ * * *? nādyaṃ kāraṇaṃ dhruvaṃ /
aprapaṃcamanirdeśya manaupamyamanāmayaṃ //
८०b)
nirābhāsaṃ paraṃ śāntaṃ sarvāmayavivarjitaṃ /
vyāpakaṃ sarvato bhadraṃ sarvajñādi guṇai * *? //
jñānaghanasaṃpūrṇa svānaṃdānaṃdanaṃditaṃ /
nirānaṃdaṃ nirvikalpaṃ nirācāraṃ nirakṣaraṃ //
advaitaṃ kalpanā hīnaṃ cidvyanaṃ cinmalāpahaṃ /
cidacidvyāpakaṃ * * *? tyoditamanuttamaṃ //
nirvikāraṃ paraṃ nityaṃ nirmalaṃ nirupaplavaṃ /
sarvo *? mānarahitaṃ sarvabhāvavivarjitaṃ //
sarvarūpaṃ kalātītaṃ acalaśāśvataṃ vi *? /
* *? tva kalāmaṃtra bhuvanākṣaravarjitaṃ //
sarvabhūtāṃtarasthaṃ tu sarvabhūteṣu saṃsthitaṃ /
sarve maṃtrāstu tatrasthā sarvatrāṃtargataṃ vibhuṃ //
sarvadaṃ sarvabhāvasthaṃ sarva * * * *? vanaṃ /
hṛdisthaṃ sarvabhūtānāṃ prerakaṃ sarvajaṃtuṣu //
na tena rahitaṃ kiṃci dṛśyate suravaṃdite /
tasmāt sarvagataṃ viśvaṃ sa ekaḥ parameśvaraḥ //
sarvajño * * * * *? tasya bodho hyanādimān /
८१a)
svataṃtro luptaśaktiścānaṃtaśaktirmaheśvaraḥ /
tasya cecchā maheśasya nirvikalpaḥ kathaṃcana //
ameyatvādanādi tvāt kathaṃ * * *? labhyate /
kāryato hyanumānena vastutaḥ paribhāvyate //
kārya tasya parā śakti yathā sūryasya raśmayaḥ /
vahni ūṣmeva vijñeyā hyavinā bhāva tasthi *? //
* *? dakarī bhadrā śivasyecchānuvartinī /
taddharmadharmiṇī śāntā nityānugrahaśālinī //
vivartametatsarvaṃ hi tacchaktenānyato bhavet /
sānaṃdā tu * * * *? nirānaṃdaḥ paraḥ śivaḥ //
sarvajñādi guṇā ye ca śivasya paramātmanaḥ /
śāktāstenānyato dṛṣṭā hyanyathānopapattitaḥ //
ekaḥ śivastathaikā tu śa * * * *? śāśvatī /
abhisthā dvaitasaṃsthā ca saivaikā sāmudāyinī //
icchārūpā śivasyaiṣā hyabhinnā sarvatomukhī /
kiṃ ciducchūnatāpattiḥ sarvajñādi guṇāsta *? //
८१b)
na rūpe tu saivaikā yadā bodhayatekhilaṃ /
bodho hyanādimānyattatparaṃ jñānaṃ tu sā smṛtā //
jñānaśaktiriti khyātā sarvajñādi guṇāspadā /
asvataṃtra * * *? sā kriyā kāraṇarūpiṇī //
vaṣṭarūpāṣṭa bhedena syoṭādi(?) dhvanirūpiṇī /
mātṛkā sā vinirdiṣṭā kṛpāśaktirmaheśvaraṃ //
kriyākhyā paramā sā tu * * * *? ya rūpiṇī /
evaṃ kvateti sā proktā ekānānya svabhāvajā //
svabhāvotthā svabhāvā tu svāsvataḥ svoditā śivā /
vyatiriktā na caivaiṣā kartṛ * * * * cyate //
śivasya paripūrṇasya svataṃtrasya vibhoryataḥ /
kaḥ kartā kṣobhakaḥ kovā tasyā tadvaitatā śive //
yattasya sarvakartṛtvaṃ sā śakti tupacaryate /
* * *? rute sṛṣṭiṃ sthitiṃ vilayasaṃhṛtī //
karoti bhagavān sarvastirobhāvamanugrahaṃ /
kriyāśaktyā tu sṛjate jñānaśaktyā jagatsthitiṃ //
saṃhāraṃ rudra * * * *? ro bhāvaṃ tu māyayā /
८२a)
anugrahaṃ tu jyeṣṭhāyā kāryate nāmasaṃcayaḥ /
kṛtyaṃ paṃcavidhaṃ śaṃbho jagato vidyateryataḥ //
kriyayā na vikalpyaṃ tu sarvaṃ jñāsa * * *? taṃ /
yatastataḥ śaktireṣā śivasyaivānumīyate //
ātmā devo hyanantaśca malenaiva nirodhitāḥ /
te tu gṛhītāḥ parayā parameśasya cecchayā //
* * *? stathātmā ca tritatvaṃ vedyamuttamaṃ /
trisvarūpastathā devo rudroviṣṇupitāmahaḥ //
karoti ṣaṭvidhāṃ sṛṣṭiṃ caturbhedavibheditāṃ /
thatanārakiti * * * * *? suramānuṣāt //
jarāyujāṃḍajā devi tathā ca svedajodbhijāt /
śaktyā tu bhagavān sarvaṃ karoti vibhu śaktitaḥ //
nimittakāraṇaṃ devo yathāsu ya * * *? yā /
upādānaṃ tu sā śakti cakṣudhvā samavāyataḥ //
yathārka raśmi saṃsparśāt sūryakānto maṇirmahān /
tejaḥ prakurutepyarthaṃ ubhābhyāṃ naiva kā * *? //
८२b)
yaskāntamaṇirdṛṣṭvā lohaḥ prakurute priyā /
ubhayornaiva kāmosti nimittaṃ tu tathā punaḥ //
sūkṣmatvānopalabhyeta yastābhyāṃ pracodakaḥ /
tādṛksva * * * *? to nānta bhūtontakāraṇaṃ //
upādānaṃ tu sā śakti sarvatraiva vibhāvyate /
yathā sarvaṃ suniṣpannaṃ kṛyāśaktyā pradṛśyate //
kṣobhyakṣobhakabhāvaṃ tu pratya * * * *? rharin /
pārśvāṃtaṃ samavāyaṃ tu kāraṇaṃ tu vidurbudhāḥ //
akāmataḥ sṛjetsarvaṃ śaktyāsarvaṃ carācaraṃ /
evamuktena vidhinā maṃtrāḥ sarventritattvajāḥ //
* *? śaktirūpāśca tathaivātma svarūpakāḥ /
trisvabhāvāḥ samuddiṣṭā sarvatra balaśālinaḥ //
bhavanti sarvadāḥ sarve sarvagāsarvarūpiṇaḥ /
śivo hyanādi * * * * *? taḥ prathamo balaḥ //
icchayā tu yadā deva prasaraṃtyavilaṃbitaḥ /
sā śaktiḥ paramāsūkṣmā unmanā śivadharmiṇī //
astitvamātramātmānaṃ kṣo * * * * *? yadā /
८३a)
samanā sā vinirdiṣṭā śaktiḥ sarvādhvavartinī //
kroḍī karoti yā viśvaṃ saṃhṛtya sṛjate punaḥ /
kauṃḍilyākhyā mahāśaktistṛtīyā hyu * * * *? //
rūpaṃ dyadāsphoṭaṃ adṛṣṭaṃ śivavigrahaṃ /
prasaratyati vegena dhvaninā pūrayejjagat //
sanādo devadeveśaḥ proktaścaiva sadāśivaḥ /
dhvani ra * * * * *? viśramatyanurodhataḥ //
nirodhīnāmavikhyāta sarve deva nirodhakaḥ /
niruddhasya maheśatvaṃ abhimānaṃ pravartate //
asaṃkhyātāstu koṭyo vai * * * * * *? sthitāḥ /
labhaṃtetra praviṣṭā ye tadviṃduṃ ceśvaraṃ smṛtaṃ //
yadāśivāmṛtaṃ mūrddhni patate sṛṣṭikāraṇaṃ /
āpyāyaṃ bhavate tena sorddhacaṃdra iti smṛtaḥ //
* * *? rva varṇānāṃ sṛṣṭikāraṇa eva ca /
makāro hyatra vai rudro varṇasaṃghaṭṭa uttamaḥ //
yadā sthitaṃ tu labhate sonmukhaṃ sṛṣṭikāraṇaṃ /
pratiṣṭhākhyo hyakā * * * *? sākṣādbhavatyasau //
८३b)
nivṛttistu yadā sarvaṃ niṣpannaṃ praṇavaṃ viduḥ /
uṃkārākhyaṃ paraṃ vāma brahmāsau kamalāsanaṃ //
maṃtrasṛṣṭirbhavedeṣā śivasya paramā * *? /
*? ṣṭavidhabhedena varṇapaṃcāśarūpiṇī //
jñānaśaktiḥ parāsūkṣmā mātṛkāṃtaṃ vidurbudhāḥ /
sāyoniḥ sarvamaṃtrāṇāṃ sarvamātrāraṇi sthitā //
juho * * * * *? laṃ sāmṛtaṃ sṛṣṭi saṃyutaṃ /
tenāsau devadeveśo hyamṛteśaḥ parāparaḥ //
mṛtyuruttārayed yasmāt mṛtyujit tena kathyate /
bharaṇāt prakṛ * * * *? bhairava iti smṛtaḥ //
evamādyā smṛtā maṃtrāḥ sarvehāmṛta tejasaḥ /
adhikāraṃ prakurvanti sarvasya jagato priye //
mocayanti hi saṃsādyo ja * * * * * *? ve /
mananatrāṇadharmitvā tena maṃtrā iti smṛtāḥ //
tasmāt sarvagatā maṃtrāḥ sarvadāstitritatvajāḥ /
śivaśaktyātmarūpāstu nityānugraha śa * *? //
* *? kti prabhāvāśca śivadā śivahārikāḥ /
८४a)
jñātamātrā hi phaladā bhogamokṣapradāyakāḥ /
yatteṣāṃ sarvadevitvaṃ sarvaśaktitvameva ca //
tacchiva * * * * *? śaktitvaṃ sarvakartṛtā /
sarvānugrahakartṛtvaṃ sarvatra phaladāyakaṃ //
ātmatve yatsvarūpaṃ tu trividhaṃ sādhanaṃ smṛtaṃ /
maṃtradhyānaṃ tathā mudrā sā * * * * * *? taṃ //
dīkṣāmaṃḍalasaṃskāraṃ yajanaṃ tapanaṃ tathā /
homakriyā tathā lekhyaṃ dhyānaṃ dhāraṇayoḥ kriyā //
mudrābaṃdhastathā yogo yajanaṃ tu kṛ * * *? /
*? maṃtrāḥ samākhyātāḥ sarvatraivādhikāriṇaḥ //
iti sarvatrasrotasaṃgrahasāre mṛtyujidamṛtīśavidhāne maṃtravicāravarṇano
nāma trayoviṃśatimaḥ paṭaḥ //
śrīdevyuvāca //
asaṃkhyātāstu koṭyāvai maṃtrāṇāmamitaujasāṃ /
uktā devena sarvajñāḥ sarvadāḥ sarvagāḥ śubhaṃ //
८४b)
* *? rveśvarāḥ śaktāḥ sarvatraivādhikāriṇaḥ /
teṣāmeveti sarveṣāṃ kathamapyadhiko balī //
maṃtrarādyarameśānaḥ kathaṃ mṛtyuṃjayaḥ paraḥ /
sa * * * *? mutpannaṃ hṛdi deva vadasva me //
pūrvoktaṃ maṃtrasadbhāvaṃ hṛdaṃ deve nāmakaṃ /
tadaśrotumicchāmi parāṃ kotūhalaṃ hime //
bhagavānuvāca //
śrūyatāṃ * * * *? mi saṃśayaṃ me hṛdi sthitaṃ /
maṃtrakoṭyā hyasaṃkhyātāḥ sarve sarvādhikāriṇaḥ //
śivaśaktiprabhāvācca sarvaśaktisamanvitāḥ /
bhogamokṣa * * * * *? śaktibalabṛṃhitāḥ //
kiṃtu devi paraḥ śānto hyaprameyo guṇānvitaḥ /
śivaḥ sarvātmakaḥ śubhro bhāvagrāhyo hyanuttamaḥ //
āśrayaḥ paramasteṣāṃ * * * * *? meśvaraḥ /
tadicchayā samutpannā taṃ cchaktyāsaṃpracoditāḥ //
bhavanti phaladāḥ sarve sarvetraivādhikāriṇaḥ /
yade tatparamaṃ dhāma sarveṣāmālaya * *? //
८५a)
* *? vasamutpannā maṃtrāśvāmoghaśaktayaḥ /
nityo niyāmako hyeṣāṃ netā ca niranuplavaḥ //
niṣprapaṃco nirābhāsostrāyakaḥ kāraṇaḥ śivaḥ /
tra * * * * * * *? tāraṇaṃ tu svacetasā //
nayate mokṣa bhāvaṃ tu tārayen mahato bhayān /
nayanāśca tathā bhrāṇā netramityabhidhīyate //
jīvanaṃ sarvabhūteṣu netrabhūtaṃ * * * *? /
*? sta maṃtrajātasya svāmivatparameśvaraḥ //
praṇavaṃ prāṇināṃ prāṇaṃ jīvanaṃ saṃpratiṣṭhitaṃ /
gṛhnāti praṇavaṃ sarvaṃ kalābhiḥ kalayecchivaṃ //
ṣaṭprakāraṃ ma * * * * * *? ra pade sthitaṃ /
juhoti vidyayā sarvaṃ juṃkāreṇa prabodhitaṃ //
svarūpaṃ yatsvasaṃvedyaṃ samyaksaṃtṛptilakṣaṇaṃ /
sarvāmṛta padādhāraṃ savisargaṃ paraṃ śivaṃ //
* * * * *? tena pūrṇāhutyā tu mūlayā /
svācārayā svabhāvasthā svasvarūpā sadoditā //
icchājñānakriyārūpā yā caikā śaktiruttamā /
tayā prakurute * * * * *? tsa śiva smṛtaḥ //
८५b)
udgīthākṣarasaṃyuktā tattvavarṇapadātmakaṃ /
bhuvanāni kalāmaṃtrāḥ kāraṇāni ṣaḍeva tu //
brahmāviṣṇustathā rudra īśvaraśca sadāśivaḥ(?) /
*? śceti svaśaktyā tu ṣaṭtyāgāt saptame layaḥ //
akāraśca ukāraśca makāro biṃdureva ca /
arddhacaṃdranirodhī ca nādonādānta eva ca //
kuṃḍalī vyāpi * * * * * *? tastu sā mayā /
niṣkalaṃ cātma tatvaṃ tu śaktiścaiva tathonmanā //
sā bhāsaṃtaṃ nirābhāsaṃ paratatvamanuttamaṃ /
ṣaṭtyāgāt saptamaṃ proktaṃ layamāla * * * *? //
* *? rve pralīnāstu tatsamāstatprasādataḥ /
yacchakti bṛṃhitāḥ śaktāḥ paripūrṇā bhavanti hi //
kramasteṣāṃ pravakṣyāmi yathā līyanti suṃdari /
akāraṃ * * * * * * *? taṃ yāvadadhvanaḥ //
kalāṣṭakena saṃyuktaṃ kalayet sarvaṃ jaṃtuṣu /
siddhiriddhi dyutirlakṣmī medhākāntirdhṛtiḥ sukhaṃ //
sadyā brahma kalā jāte * * * * *? saṃsthitaṃ /
८६a)
rajorakṣāratiḥ pālyāṅkampātṛṣṇāmatiḥ kriyā /
vṛddhi māyā ca rātrī ca bhrāmaṇī mohanī tathā //
manonmanīti vikhyātā vāma de * * * * *? /
kaṃṭhāntaṃ yāvat svapnasthā viṣṇvaṃśe tu sthitā imāḥ //
tamo mohā kṣudhā nidrā vyādhimṛtyubhayājarā /
aghorasya kalā hyetā raudrāṃśe tu vya * * *? //
* *? yāvatsauṣuptaṃ taijasī vyāptiruttamā /
nivṛttiśca pratiṣṭhā ca vidyāśāntistathaiva ca //
puruṣasya kalā hyetā īśvare tu vyavasthitāḥ /
vādyāva(?) * * * * * * *? taṃ yāvadrajvalāḥ //
śāntāvasthā tu turyākhyā nādākhyā saṃpracakṣyate /
vyāptiḥ sadāśive sānta vyomākhyā śūnyarūpiṇī //
vārāsutārātara * * * * * *? tāraṇī /
dvādaśānta padārūḍhā turyāttān raśmivasmṛtā //
īṣānasya kalāhyetā paṃcaivaṃ kāraṇātmikā /
sthūlametatsamākhyātaṃ brahmāṇaṃ * * * * *? //
८६b)
? kṣmameva manovakṣye hyadhvānai tu yathā sthitaṃ /
yadarddhacaṃdra kathitaṃ plāvitaṃ biṃdumūrddhani //
śaktyāmṛtaṃ tadudiṣṭaṃ kalāyuktaṃ maheśvari /
jyotsnā * * * * * *? suprabhāvimalāśivā //
arddhacaṃdrakalā hyetāḥ sarvajñaḥ parasaṃsthitāḥ /
vidyāvaraṇasaṃvaddhā maṃtrakoṭivibhūṣitāḥ //
kriyāśakti sva * * * * * *? vimalāḥ śubhāḥ /
baṃdhunī rodhanī raudrī jñānabodhā tamopahā //
nirodhikā kalā hyetāḥ sarvadeva nirodhikāḥ /
nitya tṛptā mahābhāgā va * * * * * *? kāḥ //
iṃdhikā dīpikā caiva rocikā mocikā tathā /
ūrdhvagāminya ityetāḥ kalānādasamudbhavāḥ //
etā svataṃtratā yuktāḥ sakale ni * * * *? /
? na śakti svarūpāstu jñātāḥ sarvajñadāyikāḥ //
sūkṣmā caiva susūkṣmā ca amṛtāmṛtasaṃbhavā /
vyāpinī caiva vikhyātā śaktitatvaṃ samā * * *? //
८७a)
* * *? kti saṃbaddhāścicchaktyāsanaveṣṭitā /
śakti tatve sthitā hyetāścinmātrāvadhilakṣitāḥ //
vyopinīvyomarūpā ca anantānāthasaṃjñi *? /
* * * *? heśāni vyāpinyastu kalā smṛtā //
sarvajñā sarvadā bhadrā sādanāspṛhaṇā dhṛtiḥ /
samanā ceti vikhyātā etāḥ śiva kalā smṛtāḥ //
icchā * * * * * *? icchāśaktipradāyikāḥ /
śivatatvaṃ samāśritya susaṃpūrṇārṇava prabhā //
anantaśakti sasthānā sūkṣmaścātyantanirmalāḥ /
samanāntaṃ varā * * * * * *? manantakaṃ //
ṣaṭkāraṇa padākrāntaṃ sthūlaṃ sūkṣmaṃ prabhedataḥ /
śaktyādi samanāntaṃ hi sūkṣmavijñāna gocaraṃ //
tadūrdhve tu parāśāntaṃ aprameya manāmayaṃ(?) /
* * * * * *? vijñātvā mocayate guruḥ //
tatrāsau nirmalo hyātmā svaśaktyādhārasaṃsthitaḥ /
jñānakriyāsamāviṣṭa cinmātro niranuplavaḥ //
sarvabhāva padāṃ * * * * * *? vivarjitāḥ /
८७b)
nirmalasphaṭikākāra svātma ātma vyavasthitaḥ /
tatrasthasya ca yā śakti tasyānugrahakāriṇī //
yāvanna bhavate devi tāvadātmā śivānā(?) *? /
* * * *? nā śuddhakamalaṃ nārkaraśmibhiḥ //
yāvannādbhāsitaṃ sarvaṃ tāvadīśan pravistaraṃ /
yathārka raśmi saṃyogāt kamalaṃ prasare kṣaṇāt //
śivaśaktyā tathā * * * * * * * *? śivaḥ /
sarvajñādi guṇairyukto bhavate ca śivo yathā //
nirābhāsaḥ paraḥ śāntaḥ aprata *? manuttamaṃ /
yāvanna pūrṇatāṃ prāplastāvatsābhāsa(?) ucyate //
ya * * * * * * * *? ktyātmā vai prasāritaḥ /
tataḥ prasara raśmi(?) vā? gṛhītastu parassadā(?) //
śi * * * *? deveśi *? vibhāgena? sarvaśaḥ /
evaṃ jñātu maṃtrāṇāṃ maṃtratvaṃ kurute sadā //
* * * *? staḥ sarve bhāgamokṣaphalapradā /
na viṃdeta yadā maṃtrī sṛṣṭisaṃhārakāriṇī //
udayāsta svarūpeṇa maṃtrā hyalpa phalapradāḥ /
bhogamokṣaṃ navacchanti(?) japtā(?) dhyā? * * * * *? //
*? tphalaṃ prayacchati śivājñāsaṃpracoditāḥ /
yadā tu viṃdate maṃtrī utpatti sthiti saṃhṛtīḥ //
udayāsta *? rūpeṇa maṃtrāṇāṃ mamitaujasāṃ /
īṣatphalaṃ * * * * * * * *? vidāyinaḥ //
८८)
sanmukhāśca bhavaṃtyete sādhakasya bhavaṃti hi /
evaṃ śivājñayā viṣṭāḥ śivībhūtāḥ śivapradā //
bhavanti vigatā yāsā nirdoṣā * * * * *? /
*? syāsya prabhāvena śivasya paramātmanaḥ //
amṛteśasya devasya mṛtyujidbhiravasya tu /
parāparavibhedaṃ ca yo viṃdatyasya sarvaśaḥ //
socirādamṛ * * * * * *? nnātrasaṃśayaḥ /
ye prapannāsya maṃtrasya kṛtakṛtyā bhavanti te //
yena yena hi bhāvena yadyatphalajigīṣayā /
yadyadā śrayate bhaktyā tattatphalamavāpnuyāt //
* * * *? mākhyātaṃ mayā tubhyaṃ na cānyathā /
yadāhaṃ codito devi sarvānugrahakārakaḥ //
gūhapraśnena tatsarvaṃ mayā te prakaṭīkṛtaṃ /
iti saṃkṣepataḥ proktaṃ * * * * * * * *? //
na deyaṃ pāpaśīlānāṃ krodhināṃ kāmināṃ tathā /
guru niṃdā parānāṃ ca devamaṃtravidūṣiṇāṃ //
nāstikānāṃ śaṭhānāṃ ca kṛyādharma bahiṣkṛtaṃ /
deyate * * * * * * *? putrābhyāṃ ca nānyathā //
८९)
svadīkṣitānāṃ bhaktānāṃ gurudevāgni pūjanaṃ /
vinā samaya dīkṣāṃ vai na dadyāt su pṛyasya ca //
sarvathā naiva dāttavyaṃ * * * * * * * *? /
ājñābhaṃgena deveśi dehapāto bhaviṣyati //
dadāti yadi mohena snehena dhanalipsayā /
gacchate narakaṃ ghoramityājñāpārameśvara //
* * * * *? śasya pālanāt siddhimāpnuyāt /
palanācca bhave devi mṛtyujit parameśvaraḥ //
iti mṛtyujidamṛtīśavidhāne maṃtramahātmya * * * *? caturviṃśatimaḥ paṭalaḥ //
samāptamidaṃ mṛtyujidamṛtīśavidhānaṃ saṃpūrṇamiti śubham //
saṃvat ३२० caitraśudi śani dive * * * * * * *? viśveśvara likhāpitamidaṃ
pustakaṃ // paṃḍitakīrtidhara likhitaṃ mayā // oṃ namaḥ śivāya // oṃ namo
bhagavate vāsudevāya //
Original text: amṛteśatantram · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0