Ahirbudhnya Samhita · Chapter 40

astrasvarūpatacchaktinirūpaṇaṃ nāma catvāriṃśo'dhyāyaḥ
dhyātaṃ sakṛdbhavānekakoṭyaghaughaṃ haratyaram |
sudarśanasya tad divyaṃ bhargo devasya dhīmahi ||
uktānuvādapūrvakamastrasaṃsthānatacchaktisvarūpapraśnaḥ
nāradaḥ -
bhagavan devadeveśa viśvāmaravarārcita |
yadyanmayā purā pṛṣṭaṃ tattvatastat tadīritam || ४०-

divyāstrāṇāṃ tu sarveṣāṃ mantrarūpāśca mūrtayaḥ |
kathitā bhavatā samyak pṛcchato me savistaram || ४०-

kiṃsaṃsthānānyathāstrāṇi kiṃśaktīni paraṃtapa |
mayi sānugrahaṃ cetastava ced vaktumarhasi || ४०-

taduttarakathanāya teṣāṃ paramaguhyatvakhyāpanam
ahirbudhnyaḥ-
tadetat paramaṃ guhyamavācyamatidurlabham |
astrāṇāṃ svarūpeṇa pratyakṣāgocaratā
na cāvirāsannastrāṇi svasvarūpeṇa kasyacit || ४०-

surāsurairniyujyante mantrarūpeṇa tāni vai |
p. ३७८) devakāryārthamindraṃ prati kadācit teṣāṃ gocaratā
ekadā vṛtranidhane vāsavasya svarūpataḥ || ४०-

āvirbabhūvuretāni surakāryamidaṃ tviti |
mantrarūpeṇāsādhye viṣaye teṣāṃ svasvarūpāviṣkaraṇam
mantrasvarūpaiścāsādhye viṣaye svasvarūpataḥ || ४०-

āviṣkurvanti cāstrāṇi bhīṣaṇāni paraṃ mune |
eṣāṃ darśanamātreṇa vinaśyantyarisainikāḥ || ४०-

bhagavatā teṣāṃ svarūpeṇa dhāraṇam
cakrasvarūpī bhagavāṃstāni dhatte svarūpataḥ |
tatsvarūpatacchaktikathanapratijñā
svarūpāṇi tathā teṣāṃ śaktīśca kathayāmi te || ४०-

१ - nārāyaṇāstram
śṛṇu nārāyaṇāstrasya svarūpaṃ prathamaṃ mune |
sahasradhāramatyugraṃ sahasrārkasamaprabham || ४०-

taijasaṃ vistṛtāgraṃ tanmohinīkusumopamam |
२ - pāśupatāstram
pratipaccandrasaṃkāśamadhyāṣṭāśravidīpitam || ४०-

p. ३७९) śatadhāraṃ taḍiddīptametat pāśupataṃ matam |
३ - brāhmāstram
sahasrārasamāyuktaṃ vidyutpuñjopamākṛti || ४०-

prastarapratimaṃ muṣṭigrāhyāgraṃ brāhmamīritam |
४ - brahmaśiro'stram
daṃṣṭrākarālaṃ daṣṭoṣṭhaṃ piṅgalākṣaṃ vibhīṣakam || ४०-

gṛhītapiṅgakeśāgrametad brahmaśiro matam |
५ - viṣṇucakrāstram
viṣṇucakramiti khyātaṃ sahasrāraṃ sudarśanam || ४०-

६ - jṛmbhaṇāstram
jṛmbhaṇaṃ tvaṣṭavakrāṅgaṃ daṇḍamevaṃ vidurbudhāḥ |
७ - kālapāśāstram
bhīmākāraṃ pāśameva kālapāśamiti smṛtam || ४०-

८ - āgneyāstram
ṣaṭkoṇāgraṃ jvalajjvālamastramāgneyamuttamam |
९ - hayaśiro'stram
jvālāvilaṃ vājivaktramastraṃ hayaśiro matam || ४०-

p. ३८०) १० - prasvāpanāstram
prasvāpanaṃ kuvalayastabakastambasannibham |
११ - tāmasāstram
satoyatoyadaprakhyaṃ tāmasāstramudīritam || ४०-

१२ - kālāstram
kālāstraṃ bhīṣaṇaṃ daṇḍaṃ ṣaṣṭighaṇṭāsamākulam |
१३ - daṇḍacakrāstram
ādyantacakrayugdaṇḍaṃ daṇḍacakramiti smṛtam || ४०-

१४ - kālacakrāstram
kālacakraṃ catuṣkoṇaṃ paryantasthitarāśimat |
१५ - dharmacakrāstram
dharmacakraṃ suvṛttaṃ syād daśayajñāyudhāṅkitam || ४०-

१६ - śaivāstram
śaivaṃ śatamukhāgnistu daṇḍavat parikīrtyate |
१७ - śūlāstram
śūlaṃ tu tridalaṃ proktaṃ tīkṣṇadhāraṃ sudaṇḍakam || ४०-

१८ - paraśvastram
paraśū raudramastraṃ ca tīkṣṇadhāraṃ bhayāvaham |
p. ३८१) १९ - triśūlāstram
śūlatrayāṅkitamukhaṃ triśūlaṃ daṇḍavad bhavet || ४०-

२० - ghorāstram
ghoraṃ nārā ca rūpaṃ syādastramāhurmanīṣiṇaḥ |
२१ - aghorāstram
kṛṣṇāsyaṃ piṅganayanaṃ jvālākeśordhvabandhanam || ४०-

aghorāstramidaṃ proktaṃ nāmnā caivāsidhārakam |
२२ - saṃmohanāstram
astraṃ saṃmohanaṃ nāma kamalaṃ nālasaṃyutam || ४०-

२३ - aiṣīkāstram
aiṣīkaṃ śaranālābhamastramāhurvicakṣaṇāḥ |
२४ - aindracakrāstram
vajrāṅkitacatuṣkoṇaṃ naṭābhamamitadyuti || ४०-

aindracakrākhyamastraṃ tat paravairibhayaṃkaram |
२५ - śuṣkāśanyastram
sadā jvalitasarvāṅgaṃ mahiṣākṛti bhīṣaṇam || ४०-

śuṣkāśaniridaṃ proktamastramaṅgārasaṃnibham |
p. ३८२) २६ - ārdrāśanyastram
tādṛśaṃ śuklavarṇaṃ tadārdrāśaniriti smṛtam || ४०-

२७ - painākāstram
painākamastraṃ paramaṃ dhanustakṣakasaṃnibham |
२८ - kaṅkālāstram
kaṅkālākhyaṃ bhavedastraṃ piśācākṛti bhīṣaṇam || ४०-

२९ - kāpālāstram
kapālamālikāmāhuḥ kāpālāstramanuttamam |
३० - saurāstram
sauramastraṃ samākhyātaṃ sūryabimbaparaṃparā || ४०-

३१ - varuṇapāśāstram
astraṃ varuṇapāśākhyaṃ śītākṛti sudāruṇam |
३२ - saṃtāpanāstram
laguḍaṃ śaṅkujālāḍhyaṃ saṃtāpanamidaṃ viduḥ || ४०-

३३ - vāruṇāstram
vāruṇaṃ jālakākāraṃ dvātriṃśacchidrasaṃyutam |
p. ३८४) ३४ - dharmapāśāstram
sarvatattvamayaṃ dāma dharmapāśamiti smṛtam || ४०-

३५ - ३६ - śaktidvayāstram
śaktirekā prasiddhaiva śaktyantaramathocyate |
dviśiraskaikanālā ca daśaghaṇṭāvibhūṣitā || ४०-

३७ - vāyavyāstram
vāyavyamastraṃ sāraṅgaḥ saśṛṅga iva paṭhyate |
३८ - mausalāstram
mausalaṃ musalaṃ proktaṃ vidyuddaṇḍamivojjvalam || ४०-

३९ - gāndharvāstram
gāndharvamastramādiṣṭaṃ vīṇādaṇḍopamākṛti |
४० - darpaṇāstram
darpaṇaṃ darpaṇaṃ proktamastraṃ pūrṇendusaṃnibham || ४०-

४१ - śoṣaṇāstram
śoṣaṇaṃ vikaṭaṃ śṛṅgamastraṃ paraviśoṣaṇam |
४२ - paiśācāstram
paiśācamastraṃ paramamulkāmukhamudāhṛtam || ४०-

p. ३८४) ४३ - tejaḥprabhāstram
tejaḥprabhaṃ smṛtaṃ prāsapratimaṃ paradāraṇam |
४४ - aindrāstram
aindramastraṃ vajrarūpaṃ tejasāṃ nilayaṃ smṛtam || ४०-

४५ - vilāpanāstram
astraṃ vilāpanaṃ nāma dhārādharamudāhṛtam |
४६ - vaidyādharāstram
vaidyādharāstramāhustat puṣpamālāṃ tu mohinīm || ४०-

४७ - kaṅkālāstram
astraṃ kaṅkālasaṃjñaṃ syānmahāghaṇṭānināditam |
४८ - modakyastram
modakī nāma paramā vallarī puṣpaśālinī || ४०-

४९ - śikharāstram
śikharaṃ nāma khaṭvāṅgamāyudhaṃ paricakṣate |
५० - krauñcāstram
krauñcamastraṃ mahat pakṣī krauñcākṛtirihocyate || ४०-

p. ३८५) ५१ - asiratnāstram
asiratnāhvayaṃ divyamastraṃ khaḍgo mahādyutiḥ |
५२ - praśamanāstram
astraṃ praśamanaṃ nāma procyate dhvajasaṃnibham || ४०-

५३ - kandarpadayitāstram
kandarpadayitaṃ cāstramikṣuḥ paramaśobhanam |
५४ - madanāstram
madanaṃ cāmaraprakhyamastraṃ parabhayāvaham || ४०-

५५ - saumanāstram
saumanaṃ śibikābhaṃ tadastramastravido viduḥ |
५६ - satyāstram
sthūlamuktākṣamālaiva satyāstraṃ sarvasādhakam || ४०-

५७ - saṃvartakāstram
astraṃ saṃvartakaṃ nāma mahāśaṅkhaḥ prakīrtyate |
५८ - māyādharāstram
māyādharāhvayaṃ prāhurastraṃ śākhinameva ca || ४०-

p. ३८६) ५९ - somāstram
somāstramardhacandrābhaṃ sāyakaṃ saṃpracakṣate |
६० - tvāṣṭrāstram
tvāṣṭramastraṃ caityasamaṃ sadaṇḍamabhidhīyate || ४०-

६१ - śīteṣvastram
śīteṣurnāma kumbhāsyā sravantī sariduttamā |
६२ - bhagāstram
trikoṇaṃ daṇḍavad vidyād bhagāstramamitadyuti || ४०-

६३ - saṃdāmanāstram
sadāmanaṃ samākhyātaṃ cakraṃ niraramucyate |
६४ - satyavadastram
satyavat tanmahābhūtaṃ vyāttānanamidaṃ viduḥ || ४०-

६५ - vāraṇāstram
vāraṇaṃ nāma sarpāsyaṃ vāraṇaṃ paramāṅkuśam |
६६ - dhṛṣṭāstram
dhṛṣṭaṃ kabandhamudaraṃ vyāttānanamudāhṛtam || ४०-

६७ - bhṛśāśvatanayāstram
bhṛśāśvatanayaṃ nāma dvidhāraṃ krakacaṃ smṛtam |
p. ३८७) ६८ - satyakīrtyastram
satyakīrtistu makaro vyāttavaktro'bhidhīyate || ४०-

६९ - mohāstram
mohaḥ sarpaśiro vyāttavaktramastraṃ vidurbudhāḥ |
७० - rabhasāstram
rabhasaṃ tārasaṃkāśamastraṃ sarvāstrasādanam || ४०-

७१ - sarvanābhāstram
sarvanābhāhvayaṃ cāstraṃ kamaṇḍalurihocyate |
७२ - parāṅmukhāstram
parāṅmukhāhvayaṃ cāstraṃ pañcānanaśiro viduḥ || ४०-

७३ - jṛmbhakāstram
jṛmbhakaṃ nāma raktākṣaṃ tripañjaramudīryate |
७४ - pratihārāstram
pratihārākhyamastraṃ tu kuntaḥ paramabhāsvaraḥ || ४०-

७५ - avāṅmukhāstram
ṛkṣāsyaṃ bhūtamuddiṣṭamavāṅmukhasamāhvayam |
p. ३८८) ७६ - dhanāstram
dhanākhyamastraṃ mukuṭasamānamamitadyuti || ४०-

७७ - dhānyāstram
dhānyāstrametat paramaṃ śālistabakabandhanam |
७८ - mahābhūtāstram
vṛṣākṣaṃ vṛṣavaktrāṅkaṃ mahābhūtaṃ pracakṣate || ४०-

७९ - kāmarūpāstram
kāmarūpaṃ mahāstraṃ tu pratisūryakasaṃnibham |
८० - dṛḍhanābhāstram
dṛḍhanābhākhyamastraṃ syānnāgo bahuphaṇānvitaḥ || ४०-

८१ - kāmarucyastram
astraṃ kāmarucirnāma svastikaṃ paricakṣate |
८२ - sunābhāstram
sunābhaṃ kṣurikā tīkṣṇā procyate'stramanuttamam || ४०-

८३ - makarāstram
makaro nāma divyāstraṃ dīpikādaṇḍasaṃnibham |
p. ३८९) ८४ - daśākṣāstram
daśākṣametajjānīyāt kaukṣeyakamavāritam || ४०-

८५ - vetālāstram
vṛttimantaṃ coṣṭramukhaṃ vetālamabhidhīyate |
८६ - daśavaktrāstram
ekasthā daśavaktrī tu daśavaktramudāhṛtam || ४०-

८७ - rucirāstram
rucirākhyaṃ bhavedastraṃ halaṃ paramadāruṇam |
८८ - daśakarṇāstram
daśavarṣā kākamukhī daśakarṇamudīryate || ४०-

८९ - yogaṃdharāstram
yogaṃdharaṃ divābhītavyāttavaktramiti smṛtam |
९० - vāruṇāstram
amitraghnaṃ vāruṇaṃ syāt parāstravinivāraṇam || ४०-

९१ - anidrāstram
anidramastramunnidrakalpakaṃ kathayanti vai |
p. ३९०) ९२ - kuṭhārāstram
bhettāramastramākhyātaṃ kuṭhāraṃ parabhedanam || ४०-

९३ - śatodarāstram
śatodarāstraṃ bhūtaṃ syācchatodarasamanvitam |
९४ - saumanasāstram
astraṃ saumanasaṃ nāma japākusumamañjarī || ४०-

९५ - padmanābhāstram
padmanābhaṃ mahābhūtaṃ padmālaṃkṛtanābhimat |
९६ - mahānābhāstram
mahānābhākhyamastraṃ tu bako vikaṭakaṃdharaḥ || ४०-

९७ - jyautiṣāstram
jyautiṣaṃ nāma paramaṃ vimānamabhidhīyate |
९८ - kṣepaṇāstram
kramaṇaṃ kṣepaṇaṃ proktaṃ parāstrakramaṇaṃ mahat || ४०-

९९ - trairāśikāstram
trairāśirvānaramukhaṃ sapakṣaṃ narapādavat |
१०० - sārcirmālyastram
sārcirmāli mahābhūtamekapād bahuhastakam || ४०-

p. ३९१) १०१ - vimalāstram
vimalāstramidaṃ vidyāt sphāṭikākāraḍolikām |
१०२ - dhṛtikāstram
varāhasiṃhamanujakukkurebhamukhairyutam |
bhūtaṃ purāvido brūyurdhṛtikāstraṃ sudāruṇam || ४०-

iti śrīpāñcarātre tantrarahasye ahirbudhnyasaṃhitāyām
astrasvarūpatacchaktinirūpaṇaṃ nāma catvāriṃśo'dhyāyaḥ

āditaḥ ślokāḥ