Abhisamayālaṃkaranāmaprajñāpāramitopadeśaśāstra · Chapter 5
// abhisamayālaṅkāre prajñāpāramitopadeśaśāstre
sarvākārābhisaṃbodhādhikāraś caturthaḥ //
svapnāntare 'pi svapnābhasarvadharmekṣaṇādikam /
murdhaprāptasya yogasya liṅgaṃ dvādaśadhā matam
jambudvipajaneyattābuddhapūjāśubhādikām /
upamāṃ bahudhā kṛtvā vivṛddhiḥ ṣoḍaśātmikā
trisarvajñatvadharmāṇāṃ paripuriranuttarā /
aparityaktasattvārthā nirūḍhirabhidhīyate
caturdvipakasāhasradvitrisāhasrakopamaḥ /
kṛtvā puṇyabahutvena samādhiḥ parikīrtitaḥ
pravṛttau ca nivṛttau ca pratyekaṃ tau navātmakau /
grāhyau vikalpau vijñeyāvayāthāviṣayātmakau
dravyaprajñaptisatsattvavikalpau grāhakau matau /
pṛthagjanāryabhedena pratyekaṃ tau navātmakau
grāhyau cenna tathā sto 'rthau kasya tau grāhakau matau /
iti grāhakabhāvena śunyatālakṣaṇaṃ tayoḥ
eṣa svabhāve gotre ca pratipatsamudāgame /
jñānasyālambanābhrāntau pratipakṣavipakṣayoḥ
svasminnadhigame kartṛtatkāritrakriyāphale /
pravṛttipakṣādhiṣṭhāno vikalpo navadhā mataḥ
bhavaśāntiprapātitvānnyūnatve 'dhigamasya ca /
parigrahasyābhāve ca vaikalye pratipadgate
parapratyayagāmitve samuddeśanivartane /
prādeśikatve nānātve sthānaprasthānamohayoḥ
pṛṣṭhato gamane ceti vikalpo 'yaṃ navātmakaḥ /
nivṛttipakṣādhiṣṭhānaḥ śrāvakādimanobhavaḥ
grāhakaḥ prathamo jñeyo gragaṇapratimokṣaṇe /
manaskriyāyāṃ dhātūnāmupaśleṣe trayasya ca
sthāne cābhiniveśe ca prajñaptau dharmavastunaḥ /
saktau ca pratipakṣe ca yathecChaṃ ca gatikṣatau
yathoddeśamaniryāṇe mārgāmārgāvadhāraṇe /
sanirodhe samutpāde vastuyogaviyogayoḥ
sthāne gotrasya nāśe ca prārthanāhetvabhāvayoḥ /
pratyarthikopalambhe ca vikalpo grāhako 'paraḥ
bodhau sandarśanānyeṣāṃ taddhetośca parindanā /
tatprāptyanantaro hetuḥ puṇyabāhulyalakṣaṇaḥ
kṣayānutpādayorjñāne malānāṃ bodhirūcyate /
kṣayābhāvādanutpādātte hi jñeye yathākramam
prakṛtāvaniruddhāyāṃ darśanākhyena vartmanā /
vikalpajātaṃ kiṃ kṣīṇaṃ vānutpattimāgatam
sattā ca nāma dharmāṇāṃ jñeye cāvaraṇakṣayaḥ /
kathyate yatparaiḥ śāsturatra vismīyate mayā
nāpaneyamataḥ kiṃcitprakṣeptavyaṃ na kiṃcana /
draṣṭavyaṃ bhūtato bhūtaṃ bhūtadarśī vimucyate
ekaikasyaiva dānādau teṣāṃ yaḥ saṃgraho mithaḥ /
sa ekakṣaṇikaḥ kṣāntisaṃgṛhīto 'tra dṛkpathe
sa samādhiṃ samāpadya tataḥ siṃhavijṛmbhitam /
anulomaṃ vilomaṃ pratītyotpādamīkṣate
kāmāptamavadhīkṛtya vijñānamasamāhitam /
sanirodhāḥ samāpattīrgatvāgamya nava dvidhā
ekadvitricatuḥpañcaṣaṭsaptāṣṭavyatikramāt /
avaskandasamāpattirāniroodhamatulyatā
saṃkṣepe vistare buddhaiḥ sanāthyenāparigrahe /
traikālike guṇābhāve śreyasastrividhe pathi
eko grāhyavikalpo 'yaṃ prayogākāragocaraḥ /
dvitīyaścittacaittānāṃ pravṛttiviṣayo mataḥ
anutpādastu cittasya bodhimaṇḍāmanaskriyā /
hīnayānamanaskārau saṃbodheramanaskṛtiḥ
bhāvane 'bhāvane caiva tadviparyaya eva ca /
ayathārthaśca vijñeyo vikalpo bhāvanāpathe
grāhakaḥ prathamo jñeyaḥ sattvaprajñaptigocaraḥ /
dharmaprajñaptyaśūnyatve saktipravicayātmakaḥ
kṛtena vastuno yānatritaye ca sa kīrtitaḥ /
dakṣiṇāyā aśuddhau ca caryāyāśca vikopane
sattvaprajñaptitaddhetuviṣayo navadhāparaḥ /
bhāvanāmārgasaṃbuddho vipakṣastadvighātataḥ
sarvajñatānāṃ tisR^īṇāṃ yathāsvaṃ trividhāvṛtau /
śāntimārge tathatādisaṃprayogaviyogayoḥ
asamatve ca duḥkhādau kleśānāṃ prakṛtāvapi /
dvayābhāve ca saṃmohe vikalpaḥ paścimo mataḥ
āsāṃ kṣaye satītīnāṃ cirāyocChvasitā iva /
sarvākārajagatsaukhyasādhanā guṇasaṃpadaḥ
sarvāḥ sarvābhisāreṇa nikāmaphalaśālinam /
bhajante taṃ mahāsattvaṃ mahodadhimivāpagāḥ
trisāhasrajanaṃ śiṣyakhaḍgādhigamasaṃpadi /
bodhisattvasya ca nyāmo pratiṣṭāpya śubhopamāḥ
kṛtvā puṇyabahutvena buddhatvapteranantaraḥ /
ānantaryasamādhiḥ sa sarvākārajñatā ca tat
ālambanamabhāvo 'sya smṛtiścādhipatirmataḥ /
ākāraḥ śāntatā cātra jalpājalpipravādinām
ālambanopapattau ca tatsvabhāvāvadhārraṇe /
sarvākārajñatājñāne paramārthe sasaṃvṛtau
prayoge triṣu ratneṣu sopāye samaye muneḥ /
viparyāse samārge ca pratipakṣavipakṣayoḥ
lakṣaṇe bhāvanāyāṃ ca matā vipratipattayaḥ /
sarvākārajñatādhārā ṣoḍhā daśa ca cādinām
Original text: Abhisamayālaṃkaranāmaprajñāpāramitopadeśaśāstra · Edition: unknown · Data entry Christian Coseru · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0