रत्नत्रयपरीक्षा · श्लोक 178-197

तथैकदेशतो बिन्दुः शक्तेर्व्याप्नोति चाखिलम्
एवं मायैकदेशेन विकरोति तथाखिलम् ॥

व्याप्नोति कार्यमात्मीयं तथैवाव्यक्तमिष्यते
तत्राक्षुब्धे भवेद्भोगो बिन्दावानन्दरूपिणि ॥

क्षुब्धे ऽधिकारो देवस्य लयो ऽतिक्रान्तबिन्दुकः
एकैव खलु चिच्छक्तिः शिवस्य समवायिनी ॥

त्रिविधोपाधिसम्भेदाल् लयभोगाधिकारिणी
तयैतयाभिसम्बन्धाद् एको देवस्त्रिधा भवेत् ॥

शिवः सदाशिवो ऽधीशो लयभोगाधिकारवान्
शक्तिरप्रतिघोदार मरीचिनिचयात्मिका ॥

नित्योदितानवच्छिन्ना निर्विकल्पस्वरूपिणी
निरावरणविर्द्वन्द्व निरुपादानवैभवा ॥

विविधोपाधिसम्बन्ध विवर्तभिदुरोदया
शान्तोदितप्रपञ्चादि बिन्दुव्याप्तिपटीयसी ॥

परानपेक्षानन्यात्म प्रकाश्या सर्वतोमुखी
आदिमध्यान्तरहिता रहिता सर्वबन्धनैः ॥

निष्ठा काष्ठा परा सूक्ष्मा वस्तुमात्रातिलालसा
चितिरेव मताम्लान महिमा परमेष्ठिनः ॥

शिवस्यानाहितापूर्व विशेषस्यैव सन्निधौ
तयैतयाभिसम्बन्ध विशेषान्नित्यरूपया ॥

विकरोति विचित्राभिर् वृत्तिभिः स्थगयन्निव
बिन्दुरापूरयन्नादैर् आणवं चिन्नभो मुहुः ॥

सरिद्वानभिसम्बन्धाद् इन्दुनार्कस्य सन्निधौ
विकरोति यथा लोलैः कल्लोलैर्नादयन्नभः ॥

सैषा शिवाश्रया शक्तिर् अमोघा बलशालिनी
एकानेकविभागेव कार्यभेदाद् विभाव्यते ॥

यथैका सवितुः शक्तिर् दानादानादिकर्मभिः
इच्छाकार्यमनिच्छापि कुर्वाणेच्छा चिदव्यया ॥

ज्ञानमज्ञानरूपैवम् अक्रियापि क्रिया तथा
यद् यस्याः कार्यमाम्नाय लोकाभ्यामवधारितम् ॥

तदेतद्रूपिणी शक्तिः कुरुते ऽचिन्त्यवैभवा
कामानपि बहूनेकः कल्पवृक्षः प्रयच्छति ॥

चिन्तामणिश्च विविधान् अचिन्त्यमहिमा यथा
तथानाहितसंस्कार विशेषैकस्वरूपिणी ॥

चिदचिन्त्या विभोः शक्तिर् अशेषार्थक्रियाविधौ
न जायते न म्रियते क्षीयते न च वर्धते ॥

चितिः शक्तिः प्रकाशत्वाद् अजडत्वाच्च यत् पुनः
उत्पद्यते नश्यति वा चिनोत्यपचिनोति च ॥

तदप्रकाशरूपं वा जडं वा दृश्यते यथा
शरीरादि तथा नासौ तस्मान्नैषा विकारिणी ॥