रामायण · अध्याय 3.028

खरं तु विरथं रामो गदापाणिम् अवस्थितम्
मृदुपूर्वं महातेजाः परुषं वाक्यम् अब्रवीत्

गजाश्वरथसंबाधे बले महति तिष्ठता
कृतं सुदारुणं कर्म सर्वलोकजुगुप्सितम्

उद्वेजनीयो भूतानां नृशंसः पापकर्मकृत्
त्रयाणाम् अपि लोकानाम् ईश्वरो ऽपि न तिष्ठति

कर्म लोकविरुद्धं तु कुर्वाणं क्षणदाचर
तीक्ष्णं सर्वजनो हन्ति सर्पं दुष्टम् इवागतम्

लोभात् पापानि कुर्वाणः कामाद् वा यो न बुध्यते
भ्रष्टः पश्यति तस्यान्तं ब्राह्मणी करकाद् इव

वसतो दण्डकारण्ये तापसान् धर्मचारिणः
किं नु हत्वा महाभागान् फलं प्राप्स्यसि राक्षस

न चिरं पापकर्माणः क्रूरा लोकजुगुप्सिताः
ऐश्वर्यं प्राप्य तिष्ठन्ति शीर्णमूला इव द्रुमाः

अवश्यं लभते कर्ता फलं पापस्य कर्मणः
घोरं पर्यागते काले द्रुमः पुष्पम् इवार्तवम्

नचिरात् प्राप्यते लोके पापानां कर्मणां फलम्
सविषाणाम् इवान्नानां भुक्तानां क्षणदाचर

पापम् आच्चरतां घोरं लोकस्याप्रियम् इच्छताम्
अहम् आसादितो राजा प्राणान् हन्तुं निशाचर

अद्य हि त्वां मया मुक्ताः शराः काञ्चनभूषणाः
विदार्य निपतिष्यन्ति वल्मीकम् इव पन्नगाः

ये त्वया दण्डकारण्ये भक्षिता धर्मचारिणः
तान् अद्य निहतः संख्ये ससैन्यो ऽनुगमिष्यसि

अद्य त्वां निहतं बाणैः पश्यन्तु परमर्षयः
निरयस्थं विमानस्था ये त्वया हिंसिताः पुरा

प्रहर त्वं यथाकामं कुरु यत्नं कुलाधम
अद्य ते पातयिष्यामि शिरस् तालफलं यथा

एवम् उक्तस् तु रामेण क्रुद्धः संरक्तलोचनः
प्रत्युवाच ततो रामं प्रहसन् क्रोधमूर्छितः

प्राकृतान् राक्षसान् हत्वा युद्धे दशरथात्मज
आत्मना कथम् आत्मानम् अप्रशस्यं प्रशंससि

विक्रान्ता बलवन्तो वा ये भवन्ति नरर्षभाः
कथयन्ति न ते किं चित् तेजसा स्वेन गर्विताः

प्राकृतास् त्व् अकृतात्मानो लोके क्षत्रियपांसनाः
निरर्थकं विकत्थन्ते यथा राम विकत्थसे

कुलं व्यपदिशन् वीरः समरे को ऽभिधास्यति
मृत्युकाले हि संप्राप्ते स्वयम् अप्रस्तवे स्तवम्

सर्वथा तु लघुत्वं ते कत्थनेन विदर्शितम्
सुवर्णप्रतिरूपेण तप्तेनेव कुशाग्निना

न तु माम् इह तिष्ठन्तं पश्यसि त्वं गदाधरम्
धराधरम् इवाकम्प्यं पर्वतं धातुभिश् चितम्

पर्याप्तो ऽहं गदापाणिर् हन्तुं प्राणान् रणे तव
त्रयाणाम् अपि लोकानां पाशहस्त इवान्तकः

कामं बह्व् अपि वक्तव्यं त्वयि वक्ष्यामि न त्व् अहम्
अस्तं गच्छेद् धि सविता युद्धविघ्रस् ततो भवेत्

चतुर्दश सहस्राणि राक्षसानां हतानि ते
त्वद्विनाशात् करोम्य् अद्य तेषाम् अश्रुप्रमार्जनम्

इत्य् उक्त्वा परमक्रुद्धस् तां गदां परमाङ्गदाम्
खरश् चिक्षेप रामाय प्रदीप्ताम् अशनिं यथा

खरबाहुप्रमुक्ता सा प्रदीप्ता महती गदा
भस्मवृक्षांश् च गुल्मांश् च कृत्वागात् तत्समीपतः

ताम् आपतन्तीं ज्वलितां मृत्युपाशोपमां गदा
अन्तरिक्षगतां रामश् चिच्छेद बहुधा शरैः

सा विशीर्णा शरैर् भिन्ना पपात धरणीतले
गदामन्त्रौषधिबलैर् व्यालीव विनिपातिता