रामायण · अध्याय 2.063

याम् एव रात्रिं ते दूताः प्रविशन्ति स्म तां पुरीम्
भरतेनापि तां रात्रिं स्वप्नो दृष्टो ऽयम् अप्रियः

व्युष्टाम् एव तु तां रात्रिं दृष्ट्वा तं स्वप्नम् अप्रियम्
पुत्रो राजाधिराजस्य सुभृशं पर्यतप्यत

तप्यमानं समाज्ञाय वयस्याः प्रियवादिनः
आयासं हि विनेष्यन्तः सभायां चक्रिरे कथाः

वादयन्ति तथा शान्तिं लासयन्त्य् अपि चापरे
नाटकान्य् अपरे प्राहुर् हास्यानि विविधानि च

स तैर् महात्मा भरतः सखिभिः प्रिय वादिभिः
गोष्ठीहास्यानि कुर्वद्भिर् न प्राहृष्यत राघवः

तम् अब्रवीत् प्रियसखो भरतं सखिभिर् वृतम्
सुहृद्भिः पर्युपासीनः किं सखे नानुमोदसे

एवं ब्रुवाणं सुहृदं भरतः प्रत्युवाच ह
शृणु त्वं यन् निमित्तंमे दैन्यम् एतद् उपागतम्

स्वप्ने पितरम् अद्राक्षं मलिनं मुक्तमूर्धजम्
पतन्तम् अद्रिशिखरात् कलुषे गोमये ह्रदे

प्लवमानश् च मे दृष्टः स तस्मिन् गोमयह्रदे
पिबन्न् अञ्जलिना तैलं हसन्न् इव मुहुर् मुहुः

ततस् तिलोदनं भुक्त्वा पुनः पुनर् अधःशिराः
तैलेनाभ्यक्तसर्वाङ्गस् तैलम् एवावगाहत

स्वप्ने ऽपि सागरं शुष्कं चन्द्रं च पतितं भुवि
सहसा चापि संशन्तं ज्वलितं जातवेदसं

अवदीर्णां च पृथिवीं शुष्कांश् च विविधान् द्रुमान्
अहं पश्यामि विध्वस्तान् सधूमांश् चैव पार्वतान्

पीठे कार्ष्णायसे चैनं निषण्णं कृष्णवाससं
प्रहसन्ति स्म राजानं प्रमदाः कृष्णपिङ्गलाः

त्वरमाणश् च धर्मात्मा रक्तमाल्यानुलेपनः
रथेन खरयुक्तेन प्रयातो दक्षिणामुखः

एवम् एतन् मया दृष्टम् इमां रात्रिं भयावहाम्
अहं रामो ऽथ वा राजा लक्ष्मणो वा मरिष्यति

नरो यानेन यः स्वप्ने खरयुक्तेन याति हि
अचिरात् तस्य धूमाग्रं चितायां संप्रदृश्यते
एतन्निमित्तं दीनो ऽहं तन् न वः प्रतिपूजये

शुष्यतीव च मे कण्ठो न स्वस्थम् इव मे मनः
जुगुप्सन्न् इव चात्मानं न च पश्यामि कारणम्

इमां हि दुःस्वप्नगतिं निशाम्य ताम् अनेकरूपाम् अवितर्कितां पुरा
भयं महत् तद् धृदयान् न याति मे विचिन्त्य राजानम् अचिन्त्यदर्शनम्