रामायण · अध्याय 2.043

रामो ऽपि रात्रिशेषेण तेनैव महद् अन्तरम्
जगाम पुरुषव्याघ्रः पितुर् आज्ञाम् अनुस्मरन्

तथैव गच्छतस् तस्य व्यपायाद् रजनी शिवा
उपास्य स शिवां संध्यां विषयान्तं व्यगाहत

ग्रामान् विकृष्टसीमांस् तान् पुष्पितानि वनानि च
पश्यन्न् अतिययौ शीघ्रं शरैर् इव हयोत्तमैः

शृण्वन् वाचो मनुष्याणां ग्रामसंवासवासिनाम्
राजानं धिग् दशरथं कामस्य वशम् आगतम्

हा नृशंसाद्य कैकेयी पापा पापानुबन्धिनी
तीक्ष्णा संभिन्नमर्यादा तीक्ष्णे कर्मणि वर्तते

या पुत्रम् ईदृशं राज्ञः प्रवासयति धार्मिकम्
वन वासे महाप्राज्ञं सानुक्रोशम् अतन्द्रितम्

एता वाचो मनुष्याणां ग्रामसंवासवासिनाम्
शृण्वन्न् अतिययौ वीरः कोसलान् कोसलेश्वरः

ततो वेदश्रुतिं नाम शिववारिवहां नदीम्
उत्तीर्याभिमुखः प्रायाद् अगस्त्याध्युषितां दिशम्

गत्वा तु सुचिरं कालं ततः शीतजलां नदीम्
गोमतीं गोयुतानूपाम् अतरत् सागरंगमाम्

गोमतीं चाप्य् अतिक्रम्य राघवः शीघ्रगैर् हयैः
मयूरहंसाभिरुतां ततार स्यन्दिकां नदीम्

स महीं मनुना राज्ञा दत्ताम् इक्ष्वाकवे पुरा
स्फीतां राष्ट्रावृतां रामो वैदेहीम् अन्वदर्शयत्

सूत इत्य् एव चाभाष्य सारथिं तम् अभीक्ष्णशः
हंसमत्तस्वरः श्रीमान् उवाच पुरुषर्षभः

कदाहं पुनर् आगम्य सरय्वाः पुष्पिते वने
मृगयां पर्याटष्यामि मात्रा पित्रा च संगतः

नात्यर्थम् अभिकाङ्क्षामि मृगयां सरयूवने
रतिर् ह्य् एषातुला लोके राजर्षिगणसंमता

स तम् अध्वानम् ऐक्ष्वाकः सूतं मधुरया गिरा
तं तम् अर्थम् अभिप्रेत्य ययौवाक्यम् उदीरयन्