नामलिङ्गानुशासन · अध्याय 1.6
ब्राह्मी तु भारती भाषा गीर्वाग्वाणी सरस्वती
व्याहार उक्तिर्लपितं भाषितं वचनं वचः
## चोर्रुप्तेद् (ओर् छन्गेद्) स्पेएछ् (2), wओर्द् (1), सेन्तेन्चे (1) ##
अपभ्रंशो ऽपशब्दः स्याच्छास्त्रे शब्दस्तु वाचकः
तिङ् सुबन्तचयो वाक्यं क्रिया वा कारकान्विता
## वेदस् (स्च्रिप्तुरेस्) (4), प्रेस्च्रिबेद् wअय् ओf लिfए (धर्मे) (1) ##
श्रुतिः स्त्री वेद आम्नायस्त्रयी धर्मस्तु तद्विधिः
## थ्रेए वेदस् (लिस्तेद्) (1), सुब्सिदिअर्य् वेदस् (वेदन्ग) (1), ओम् (2) ##
स्त्रियामृक् सामयजुषी इति वेदास्त्रयस्त्रयी
शिक्षेत्यादि श्रुतेरङ्गमोङ्कारप्रणवौ समौ
## हिस्तोर्य् (2), वेदिच् अच्चेन्त्स् (1), लोगिच् (1), एथिच्स् (1) ##
इतिहासः पुरावृत्तमुदात्ताद्यास्त्रयः स्वराः
आन्वीक्षिकी दण्डनीतिस्तर्कविद्यार्थशास्त्रयोः
## तले (1), एपिच् स्तोर्य् (1), स्तोर्य् (2), रिद्द्ले (2) ##
आख्यायिकोपलब्धार्था पुराणं पञ्चलक्षणम्
प्रबन्धकल्पना कथा प्रवह्लिका प्रहेलिका
## सोचिअल् चोदे (धर्म) (1), चोम्पेन्दिउम् (2) ##
स्मृतिस्तु धर्मसंहिता समाहृतिस्तु संग्रहः
## पोएतिच् छल्लेन्गे लिने fओर् चोम्प्लेतिओन् (1), रुमोर् (2) ##
समस्या तु समासार्था किंवदन्ती जनश्रुतिः
## नेwस् (4), नमे (6), चल्ल् ओर् सुम्मोन्स् (3), चोल्लेच्तिवे चल्ल् (1) ##
वार्ता प्रवृत्तिर्वृत्तान्त उदन्तः स्यादथाह्वयः
आख्याह्वे अभिधानं च नामधेयं च नाम च
हूतिराकारणाह्वानं संहूतिर्बहुभिः कृता
## दिस्पुते ओर् देबते (2), प्रेfअचे ओर् इन्त्रोदुच्तिओन् (2) ##
विवादो व्यवहारः स्यादुपन्यासस्तु वाङ्मुखम्
## इल्लुस्त्रतिओन् ओर् एxअम्प्ले (2), ओअथ् (2), qउएस्तिओन् (3), अन्स्wएर् (2) ##
उपोद्धात उदाहारः शपनं शपथः पुमान्
प्रश्नो ऽनुयोगः पृच्छा च प्रतिवाक्योत्तरे समे
## ग्रोउन्द्लेस्स् देमन्द् (2), fअल्से अच्चुसतिओन् (2), रप्तुरे ओर् रोअर् (1)##
मिथ्याभियोगो ऽभ्याख्यानमथ मिथ्याभिशंसनम्
अभिशापः प्रणादस्तु शब्दः स्यादनुरागजः
## fअमे (3), प्रैसे (4), रेपेतितिओन् (1), स्होउतिन्ग् (2) ##
यशः कीर्तिः समज्ञा च स्तवः स्तोत्रं स्तुतिर्नुतिः
आम्रेडितं द्विस्त्रिरुक्तमुच्चैर्घुष्टं तु घोषणा
## त्रेम्ब्लिन्ग् (ओf स्पेएछ् इन् स्त्रेस्स्) (1), चेन्सुरे, ब्लमे ओर् चोन्तेम्प्त् (10) ##
काकुः स्त्रियां विकारो यः शोकभीत्यादिभिर्ध्वनेः
अवर्णाक्षेपनिर्वादपरीवादापवादवत्.
उपक्रोशो जुगुप्सा च कुत्सा निन्दा च गर्हणे
## हर्स्ह् स्पेएछ् (2), रेप्रोअछ् (1), अद्मोनितिओन् ओर् गोस्सिप् (1) ##
पारुष्यमतिवादः स्याद् भर्त्सनं त्वपकारगीः
यः सनिन्द उपालम्भस्तत्र स्यात्परिभाषणम्
## अच्चुसतिओन् (ओf अदुल्तेर्य्) (1), चोन्वेर्सतिओन् (2), रम्ब्लिन्ग् (स्पेएछ्) (1) ##
तत्र त्वाक्षारणा यः स्यादाक्रोशो मैथुनं प्रति
स्यादाभाषणमालापः प्रलापो ऽनर्थकं वचः
## रेपेतितिओउस् स्पेएछ् (2), लमेन्ततिओन् (2) ##
अनुलापो मुहुर्भाषा विलापः परिदेवनम्
## qउअर्रेल् (2), fअमिलिअर् ओर् चोन्fइदेन्तिअल् चोन्वेर्सतिओन् (1) ##
विप्रलापो विरोधोक्तिः संलापो भाषणं मिथः
## गोओद् स्पेएछ् (2), देनिअल् ओर् एxचुसे (2), ओब्जेच्तिओन् (3), चुर्सिन्ग् (3) ##(1.6.384) सुप्रलापः सुवचनमपलापस्तु निह्नवः
चोद्यमाक्षेपाभियोगौ शापाक्रोशौ दुरेषणा
## स्wएएत्-तल्क् (3), मेस्सगे (2) ##
अस्त्री चाटु चटु श्लाघा प्रेम्णा मिथ्याविकत्थनम्
सन्देशवाग्वाचिकं स्याद्वाग्भेदास्तु त्रिषूत्तरे
## fओल्लोwइन्ग् अद्जेच्तिवेस् ओf स्पेएछ् तके अप्प्रोप्रिअते गेन्देर्स् ##
## इनौस्पिचिओउस् (1), औस्पिचिओउस् (1), वेर्य् स्wएएत् (1), प्रोपेर् ओर् चोहेरेन्त् (2) ##
रुशती वागकल्याणी स्यात्कल्या तु शुभात्मिका
अत्यर्थमधुरं सान्त्वं संगतं हृदयङ्गमम्
## हर्स्ह् (2), ओब्स्चेने ओर् च्रुदे (2), प्लेअसिन्ग् अन्द् त्रुए (1), चोन्त्रदिच्तोर्य् (2)##
निष्ठुरं परुषं ग्राम्यमश्लीलं सूनृतं प्रिये
सत्ये ऽथ संकुलक्लिष्टे परस्परपराहते
## स्लुर्रेद् (1), fअस्त् (1), स्पुत्तेरेद् (1), मेअनिन्ग्लेस्स् (1) ##
लुप्तवर्णपदं ग्रस्तं निरस्तं त्वरितोदितम्
जम्बूकृतं सनिष्टीवमबद्धं स्यादनर्थकम्
## इनप्प्रोप्रिअते (2), ओxय्मोरोन् (1), सर्चस्तिच् (2), लोविन्ग् (1) ##
अनक्षरमवाच्यं स्यादाहतं तु मृषार्थकम्
सोल्लुठनं तु सोत्प्रासं मणितं रतिकूजितम्
## प्लैन्, प्लेअसन्त्, च्लेअर् (5), उन्च्लेअर् ओर् गर्ब्लेद् (2), fअल्से (1) ##
श्राव्यं हृद्यं मनोहारि विस्पष्टं प्रकटोदितम्
अथ म्लिष्टमविस्पष्टं वितथं त्वनृतं वचः
## त्रुए (4)##
सत्यं तथ्यमृतं सम्यगमूनि त्रिषु तद्वति
## सोउन्द् (17), (सोउन्द् ओf) च्लोथेस् ओर् लेअवेस् (1) ##
शब्दे निनादनिनदध्वनिध्वानरवस्वनाः
स्वाननिर्घोषनिर्ह्रादनादनिस्वाननिस्वनाः
आरवारावसंरावविरावा अथ मर्मरः
## (सोउन्द् ओf) ओर्नमेन्त्स् (1), (सोउन्द् ओf) स्त्रिन्ग् इन्स्त्रुमेन्त्स् (5), समे बुत् लोउदेर् (2) ##
स्वनिते वस्त्रपर्णानां भूषणानां तु शिञ्जितम्
निक्वाणो निक्वणः क्वाणः क्वणः क्वणनमित्यपि
वीणायाः क्वणिते प्रादेः प्रक्वाणप्रक्वणादयः
## उप्रोअर् (2), उप्रोअर् ब्य् बिर्द्स् (1), एछो (2), सिन्गिन्ग् (2) ##
कोलाहलः कलकलस्तिरश्चां वाशितं रुतम्
स्त्री प्रतिश्रुत्प्रतिध्वाने गीतं गानमिमे समे
नाट्यवर्गः
## थे सेवेन् नोतेस्. थेसे अरे रेस्पेच्तिवेल्य् नतुरल् सोउन्द्स् ओf: ##
## एलेफन्त्स्, चोwस्, गोअत्स्, पेअचोच्क्स्, चुर्लेwस् (क्रौन्छ), होर्सेस्, चुच्कोओस् ##
## इन् उसुअल् नोततिओन्, थेसे अरे: ब्देच्fअग् ##
## मिनुते तोने (1), प्लेअसिन्ग् सोfत् तोने (1), मेदिउम् पित्छ् (1), हिघ् पित्छ् (1) ##
मूल पाठ: Nāmaliṅgānuśāsana = Amarakośa · Data entry Avinash Sathaye · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0