महासुभाषितसंग्रह · श्लोक 3463-3482

अशक्तो यः क्षान्तिं सततमपकारिण्यपि जने विधत्ते सोऽवश्यं भुजग इव दंष्ट्राविरहितः ।
प्रभुः सत्यां शक्तौ क्षमत इह यस्मात् सुचरितः स तेजस्वी लोकद्वितयविजिगीषुर्विजयते ॥

अशक्नुवन् सोढुमधीरलोचनः सहस्ररश्मेरिव यस्य दर्शनम् ।
प्रविश्य हेमाद्रिगुहागृहान्तरं निनाय बिभ्यद् दिवसानि कौशिकः ॥

अशक्यं नारभेत् प्राज्ञः अकार्यं नैव कारयेत् ।
असत्यं नैव वक्तव्यम् आलस्यं नैव कारयेत् ॥

अशक्यं नारभेत् प्राज्ञो अकार्यं नैव कारयेत् ।
यथादेशगतं धर्मं यथाकालं च जीवयेत् ॥

अशक्यः सहसा राजन् भावो वेत्तुं परस्य वै ।
अन्तःस्वभावैर्गीतैस्तैर् नैपुण्यं पश्यता भृशम् ॥

अशक्यारम्भवृत्तीनां कुतः क्लेशादृते फलम् ।
आकाशमास्वादयतः कुतस्तु कवलग्रहः ॥

अशङ्कितमतिः स्वस्थो न शठः परिसर्पति ।
न चास्य दुष्टा वाक् चापि तस्मान् नास्तीह संशयः ॥

अशङ्कितेभ्यः शङ्केत शङ्कितेभ्यश्च सर्वशः ।
अशङ्क्याद्भयमुत्पन्नम् अपि मूलं निकृन्तति ॥

अशङ्क्यमपि शङ्केत नित्यं शङ्केत शङ्कितात् ।
भयं हि शङ्किताज्जातं समूलमपि कृन्तति ॥

अशठमलोलमजिह्मं त्यागिनमनुरागिणं विशेषज्ञम् ।
यदि नाश्रयति नरं श्रीः श्रीरेव हि वञ्चिता तत्र ॥

अशठहृदयः कृतज्ञः सानुक्रोशः स्थितः सतां मार्गे ।
अपरापवादकर्मा शुचिकर्मरतः स खल्वार्यः ॥

अशनं मे वसनं मे जाया मे बन्धुवर्गो मे ।
इति मे मे कुर्वाणं कालवृको हन्ति पुरुषाजम् ॥

अशनं वसनं वासो यस्य काश्याममार्गतः ।
कीकटेन समा काशी गङ्गाप्यङ्गारवाहिनी ॥

अशनमात्रकृतज्ञतया गुरोर् न पिशुनोऽपि शुनो लभते तुलाम् ।
अपि बहूपकृते सखिता खले न खलु खेलति खे लतिका यथा ॥

अशनादिन्द्रियाणीव स्युः कार्याण्यखिलान्यपि ।
एतस्मात् कारणाद् वित्तं सर्वसाधनमुच्यते ॥

अशनैरशनैर्बाल्ये यौवने घस्मरात् स्मरात् ।
कल्यवैकल्यतः शेषे स्फुटं नष्टं वयो नृणाम् ॥

अशरणशरणप्रमोदभूतैर् वनतरुभिः क्रियमाणचारुकर्म ।
हृदयमिव दुरात्मनामगुप्तं नवमिव राज्यमनिर्जितोपभोग्यम् ॥

अशर्मदहनज्वलत्कटुकटाक्षरूक्षेक्षण- क्षणक्षपितशात्रवे जयति सिन्धुराधीश्वरे ।
वयं न बहु मन्महे निजभुजानमद्गाण्डिव- च्युतास्त्रशिखिताण्डवज्वलितखाण्डवं पाण्डवम् ॥

अशस्त्रं पुरुषं हत्वा नरः संजायते खरः ।
कृमिः स्त्रीवधकर्त्ता च बालहन्ता च जायते ॥

अशस्त्रपूतमव्याजं पुरुषाङ्गोपकल्पितम् ।
विक्रीयते महामांसं गृह्यतां गृह्यतामिदम् ॥