कथासरित्सागर · अध्याय 1.3

% - - व्। -। व् व् व् - व् व् - व् - व् % वसन्ततिलक (14)
% - - व्। - व्। व् व् - व् व् - व्। - - % वसन्ततिलक (14)
% - - व्। - व्। व् व् -। व्। व् - व् - व् % वसन्ततिलक (14)
% - - व् - व्। व् व् - व् व् - व् - - % वसन्ततिलक (14)
इति महाकविश्रीसोमदेवभट्टविरचिते कथासरित्सागरे कथापीठलम्बके द्वितीयस् तरङ्गः ।
तृतीयस् तरङ्गः ।
एवमुक्त्वा वररुचिः शृण्वत्येकाग्रमानसे ।
काणभूतौ वने तत्र पुनरेवेदमब्रवीत्

% - व् - -। व् व् व् -। % अ न-विपुला
% - - - - व् - व् - % ब् चोर्रेच्त्
% - व् - -। व् -। - व्। % च् पथ्या
% व् व् - - व् - व् - % द् चोर्रेच्त्
कदाचिद् याति काले ऽथ कृते स्वाध्यायकर्मणि ।
इति वर्ष उपाद्यायः पृष्टो ऽस्माभिः कृताह्निकः

% व् - -। - व्। - -। व्। % अ पथ्या
% व् -। - - व् - व् - % ब् चोर्रेच्त्
% व् व्। - व्। व् - - -। % च् पथ्या
% - -। - -। व् - व् - % द् चोर्रेच्त्
इदम् एवंविधं कस्मान् नगरं क्षेत्रतां गतम् ।
सरस्वत्याश् च लक्ष्म्याश् च तदुपाध्याय कथ्यताम्

% व् व्। - - व् -। - -। % अ पथ्या
% व् व् -। - व् -। व् - % ब् चोर्रेच्त्
% व् - - -। व्। - -। व्। % च् पथ्या
% व् व् - - व्। - व् - % द् चोर्रेच्त्
तच्छ्रुत्वा सो ऽब्रवीदस्माञ्छृणुतैतत्कथामिमाम् ।
तीर्थं कनखलं नाम गङ्गाद्वारे ऽस्ति पावनम्

% - - -। -। व् - - - % अ पथ्या, पादस् चोम्पोउन्देद्?
% व् व् - - व् - व् - % ब् चोर्रेच्त्
% - -। व् व् व् -। - व्। % च् पथ्या
% - - - -। व्। - व् - % द् चोर्रेच्त्
यत्र काञ्चनपातेन जाह्नवी देवदन्तिना ।
उशीनरगिरिप्रस्थाद्भित्त्वा समवतारिता

% - व्। - व् व् - - व्। % अ पथ्या
% - व् -। - व् - व् - % ब् चोर्रेच्त्
% व् - व् व् व् - - - % च् पथ्या, पादस् चोम्पोउन्देद्?
% - -। व् व् व् - व् - % द् चोर्रेच्त्
दाक्षिणात्यो द्विजः कश्चित् तपस्यन् भार्यया सह ।
तत्रासीत् तस्य चात्रैव जायन्ते स्म त्रयः सुताः

% - व् - -। व् -। - -। % अ पथ्या
% व् - -। - व् -। व् - % ब् चोर्रेच्त्
% - - -। - व्। - - व्। % च् पथ्या
% - - -। -। व् -। व् - % द् चोर्रेच्त्
कालेन स्वर्गते तस्मिन्सभार्ये ते च तत्सुताः ।
स्थानं राजगृहं नाम जग्मुर्विद्यार्जनेच्छया

% - - -। - व् -। - - % अ पथ्या, पादस् चोम्पोउन्देद्?
% व् - -। -। व्। - व् - % ब् चोर्रेच्त्
% - -। - व् व् -। - व्। % च् पथ्या
% - - - - व् - व् - % द् चोर्रेच्त्
तत्र चाधीतविद्यास्ते त्रयो ऽप्यानाथ्यदुःखिताः ।
ययुः स्वामिकुमारस्य दर्शने दक्षिणापथम्

% - व्। - - व् - - -। % अ पथ्या
% व् -। - - व् - व् - % ब् चोर्रेच्त्
% व् -। - व् व् - - व्। % च् पथ्या
% - व् -। - व् - व् - % द् चोर्रेच्त्
तत्र ते चिञ्चिनीं नाम नगरीम् अम्बुधेस् तटे ।
गत्वा भोजिकसंज्ञस्य विप्रस्य न्यवसन् गृहे

% - व्। -। - व् -। - व्। % अ पथ्या
% व् व् -। - व् -। व् - % ब् चोर्रेच्त्
% - -। - व् व् - - व्। % च् पथ्या
% - - -। व् व् -। व् - % द् चोर्रेच्त्
स च कन्या निजास्तिस्रस्तेभ्यो दत्त्वा धनानि च ।
तपसे ऽनन्यसंतानो गङ्गां याति स्म भोजिकः

% व्। व्। - -। व् - - - % अ पथ्या, पादस् चोम्पोउन्देद्?
% - -। - -। व् - व्। - % ब् चोर्रेच्त्
% व् व् -। - व् - - -। % च् पथ्या
% - -। - -। व्। - व् - % द् चोर्रेच्त्
अथ तेषां निवसतां तत्र श्वशुरवेश्मनि ।
अवग्रहकृतस्तीव्रो दुर्भिक्षः समजायत

% व् व्। - -। व् व् व् -। % अ न-विपुला
% - -। व् व् व् - व् - % ब् चोर्रेच्त्
% व् - व् व् व् - - -। % च् पथ्या
% - - -। व् व् - व् - % द् चोर्रेच्त्
तेन भार्याः परित्यज्य साध्वीस्तास्ते त्रयो ययुः ।
स्पृशन्ति न नृशंसानां हृदयं बन्धुबुद्धयः

% - व्। - -। व् - - व्। % अ पथ्या
% - - - -। व् -। व् - % ब् चोर्रेच्त्
% व् - व्। व्। व् - - -। % च् पथ्या
% व् व् -। - व् - व् - % द् चोर्रेच्त्
ततस्तु मध्यमा तासां सगर्भाभूत्ततश्च ताः ।
भवनं यज्ञदत्तस्य पितृमित्रस्य शिश्रियुः

% व् - व्। - व् -। - -। % अ पथ्या
% व् - - - व् - व्। - % ब् चोर्रेच्त्
% व् व् -। - व् - - व्। % च् पथ्या
% व् व् - - व्। - व् - % द् चोर्रेच्त्
तत्र तस्थुर् निजान् भर्तॄन् ध्यायन्त्यः क्लिष्टवृत्तयः ।
आपद्यपि सतीवृत्तं किं मुञ्चन्ति कुलस्त्रियः

% - व्। - -। व् -। - -। % अ पथ्या
% - - -। - व् - व् - % ब् चोर्रेच्त्
% - - व् व्। व् - - -। % च् पथ्या
% -। - - व्। व् - व् - % द् चोर्रेच्त्
कालेन मध्यमा चात्र तासां पुत्रमसूत सा ।
अन्योन्यातिशयात्तस्मिन्स्नेहश्चासामवर्धत

% - - व्। - व् -। - व्। % अ पथ्या
% - -। - व् व् - व्। - % ब् चोर्रेच्त्
% - - - व् व् - - - % च् पथ्या, पादस् चोम्पोउन्देद्?
% - - - - व् - व् - % द् चोर्रेच्त्
कदाचिद्व्योममार्गेण विहरन्तं महेश्वरम् ।
अङ्कस्था स्कन्दजननी तं दृष्ट्वा सदयावदत्

% व् - - - व् - - व्। % अ पथ्या
% व् व् - -। व् - व् - % ब् चोर्रेच्त्
% - - -। - व् व् व् -। % च् न-विपुला
% -। - -। व् व् - व् - % द् चोर्रेच्त्
देव पश्य शिशाव् अस्मिन्न् एतास् तिस्रो ऽपि योषितः ।
बद्धस्नेहा दधत्याशामेषो ऽस्माञ्जीवयेदिति

% - व्। - व्। व् -। - -। % अ पथ्या
% - -। - -। व्। - व् - % ब् चोर्रेच्त्
% - - - -। व् - - - % च् पथ्या, पादस् चोम्पोउन्देद्?
% - -। - - व् - व् - % द् चोर्रेच्त्
तत्तथा कुरु येनायमेता बालो ऽपि जीवयेत् ।
इत्युक्तः प्रियया देवो वरदः स जगाद ताम्

% - व् -। व् व्। - - व् % अ पथ्या, पादस् चोम्पोउन्देद्?
% - -। - -। व्। - व् - % ब् चोर्रेच्त्
% - - -। व् व् -। - -। % च् पथ्या
% व् व् -। व्। व् - व्। - % द् चोर्रेच्त्
अनुगृह्णाम्यमुं पूर्वं सभार्येणामुना यतः ।
अराधितो ऽस्मि तेनायं भोगार्थं निर्मितो भुवि

% व् व् - - व् -। - -। % अ पथ्या
% व् - - - व् -। व् - % ब् चोर्रेच्त्
% व् - व् -। व्। - - -। % च् पथ्या
% - - -। - व् -। व् - % द् चोर्रेच्त्
एतज्जाया च सा जाता पाटली नाम भूपतेः ।
महेन्द्रवर्मणः पुत्री भार्यास्यैव भविष्यति

% - - - -। व्। -। - -। % अ पथ्या
% - व् -। - व्। - व् - % ब् चोर्रेच्त्
% व् - व् - व् -। - -। % च् पथ्या
% - - - व्। व् - व् - % द् चोर्रेच्त्
इत्युक्त्वा स विभुः स्वप्ने साध्वीस्तिस्रो जगाद ताः ।
नाम्ना पुत्रक एवायं युष्माकं बालपुत्रकः

% - - -। व्। व् -। - -। % अ पथ्या
% - - - -। व् - व्। - % ब् चोर्रेच्त्
% - -। - व् व्। - - -। % च् पथ्या
% - - -। - व् - व् - % द् चोर्रेच्त्
अस्य सुप्तप्रबुद्धस्य शीर्षान्ते च दिने दिने ।
सुवर्णलक्षं भविता राजा चायं भविष्यति

% - व्। - - व् - - व्। % अ पथ्या
% - - -। व्। व् -। व् - % ब् चोर्रेच्त्
% व् - व् - -। व् व् -। % च् भ-विपुला
% - -। - -। व् - व् - % द् चोर्रेच्त्
ततः सुप्तोत्थिते तस्मिन् बाले ताः प्राप्य काञ्चनम् ।
यज्ञदत्तसुताः साध्व्यो ननन्दुः फलितव्रताः

% व् -। - - व् -। - -। % अ पथ्या
% - -। -। - व्। - व् - % ब् चोर्रेच्त्
% - व् - व् व् -। - -। % च् पथ्या
% व् - -। व् व् - व् - % द् चोर्रेच्त्
अथ तेन सुवर्णेन वृद्धकोषो ऽचिरेण सः ।
बभूव पुत्रको राजा तपोधीना हि संपदः

% व् व्। - व्। व् - - व्। % अ पथ्या
% - व् - -। व् - व्। - % ब् चोर्रेच्त्
% व् - व्। - व् -। - -। % च् पथ्या
% व् - - -। व्। - व् - % द् चोर्रेच्त्
कदाचिद्यज्ञदत्तो ऽथ रहः पुत्रकमब्रवीत् ।
राजन्दुर्भिक्षदोषेण क्वापि तेपितरो गताः

% व् - - - व् - -। व्। % अ पथ्या
% व् -। - व् व् - व् - % ब् चोर्रेच्त्
% - - - - व् - - -। % च् पथ्या
% - व्। - व् व् -। व् - % द् चोर्रेच्त्
तत्सदा देहि विप्रेभ्यो येनायान्ति विशम्य ते ।
ब्रह्मदत्तकथां चैतां कथयाम्यत्र ते शृणु

% - व् -। - व्। - - -। % अ पथ्या
% - - - व्। व् - व्। - % ब् चोर्रेच्त्
% - व् - व् व् -। - -। % च् पथ्या
% व् व् - - व्। -। व् - % द् चोर्रेच्त्
वाराणस्यामभूत्पूर्वं ब्रह्मदत्ताभिधो नृपः ।
सो ऽपश्यद्धंसयुगलं प्रयान्तं गगने निशि

% - - - - व् - - -। % अ पथ्या
% - व् - - व् -। व् - % ब् चोर्रेच्त्
% -। - - - व् व् व् -। % च् न-विपुला
% व् - -। व् व् -। व् - % द् चोर्रेच्त्
विस्फुरत्कनकच्छायं राजहंसशतैर्वृतम् ।
विद्युत्पुञ्जमिवाकाण्डसिताभ्रपरिवेष्टितम्

% - व् - व् व् - - -। % अ पथ्या
% - व् - व् व् - व् - % ब् चोर्रेच्त्
% - - - व् व् - - व् % च् पथ्या, पादस् चोम्पोउन्देद्?
% व् - व् व् व् - व् - % द् चोर्रेच्त्
पुनस्तद्दर्शनोत्कण्ठा तथास्य ववृधे ततः ।
यथा नृपतिसौख्येषु न बबन्ध रतिं क्वचित्

% व् - - - व् - - -। % अ पथ्या
% व् - व्। व् व् -। व् - % ब् चोर्रेच्त्
% व् -। व् व् व् - - व्। % च् पथ्या
% व्। व् - व्। व् -। व् - % द् चोर्रेच्त्
मन्त्रिभिः सह संमन्त्र्य ततश्चाकारयत्सरः ।
स राजा स्वमते कान्तं प्राणिनां चाभयं ददौ

% - व् -। व् व्। - - व्। % अ पथ्या
% व् - - - व् - व् - % ब् चोर्रेच्त्
% व्। - -। व् व् -। - -। % च् पथ्या
% - व् -। - व् -। व् - % द् चोर्रेच्त्
ततः कालेन तौ प्राप्तौ हंसौ राजा ददर्श सः ।
विश्वस्तौ चापि पप्रच्छ हैमे वपुषि कारणम्

% व् -। - - व्। -। - -। % अ पथ्या
% - -। - -। व् - व्। - % ब् चोर्रेच्त्
% - - -। - व्। - - व्। % च् पथ्या
% - -। व् व् व्। - व् - % द् चोर्रेच्त्
व्यक्तवाचौ ततस्तौ च हंसौ राजानमूचतुः ।
पुरा जन्मान्तरे काकावावां जातौ महीपते

% - व् - -। व् - -। व्। % अ पथ्या
% - -। - - व् - व् - % ब् चोर्रेच्त्
% व् -। - - व् -। - - % च् पथ्या, पादस् चोम्पोउन्देद्?
% - -। - -। व् - व् - % द् चोर्रेच्त्
बल्यर्थं युध्यमानौ च पुण्ये शून्ये शिवालये ।
विनिपत्य विपन्नौ स्वस्तत्स्थानद्रोणिकान्तरे

% - - -। - व् - -। व्। % अ पथ्या
% - -। - -। व् - व् - % ब् चोर्रेच्त्
% व् व् - व्। व् - -। - % च् पथ्या, पादस् चोम्पोउन्देद्?
% - - - - व् - व् - % द् चोर्रेच्त्
जातौ जातिस्मरावावां हंसौ हेममयौ ततः ।
तच्छ्रुत्वा तौ यथाकामं पश्यन्राजा तुतोष सः

% - -। - - व् - - -। % अ पथ्या
% - -। - व् व् -। व् - % ब् चोर्रेच्त्
% - - -। -। व् - - -। % च् पथ्या
% - - - -। व् - व्। - % द् चोर्रेच्त्
अतो ऽनन्यादृशादेव पितृन्दानादवाप्स्यसि ।
इत्युक्तो यज्ञदत्तेन पुत्रकस्तत्तथाकरोत्

% व् -। - - व् - - व्। % अ पथ्या
% व् - - - व् - व् - % ब् चोर्रेच्त्
% - - -। - व् - - व्। % च् पथ्या
% - व् - - व् - व् - % द् चोर्रेच्त्
श्रुत्वा प्रदानवार्तां तामाययुस्ते द्विजातयः ।
परिज्ञाताः परां लक्ष्मीं पत्नीश्च सह लेभिरे

% - -। व् - व् - -। - % अ पथ्या, पादस् चोम्पोउन्देद्?
% - व् - -। व् - व् - % ब् चोर्रेच्त्
% व् - - -। व् -। - -। % च् पथ्या
% - - व्। व् व्। - व् - % द् चोर्रेच्त्
आश्चर्यमपरित्याज्यो दृष्टनष्टापदामपि ।
अविवेकान्धबुद्धीनां स्वानुभावो दुरात्मनाम्

% - - व् व् व् - - -। % अ पथ्या
% - व् - - व् - व् - % ब् चोर्रेच्त्
% व् व् - - व् - - -। % च् पथ्या
% - व् - -। व् - व् - % द् चोर्रेच्त्
कालेन राज्यकामास्ते पुत्रकं तं जिघांसवः ।
निन्युस्तद्दर्शनव्याजाद्द्विजा विन्ध्यनिवासिनीम्

% - - व्। - व् - - -। % अ पथ्या
% - व् -। -। व् - व् - % ब् चोर्रेच्त्
% - - - - व् - - - % च् पथ्या, पादस् चोम्पोउन्देद्?
% व् -। - व् व् - व् - % द् चोर्रेच्त्
वधकान् स्थापयित्वा च देवीगर्भगृहान्तरे ।
तम् ऊचुः पूर्वम् एकस् त्वं पश्य देवीं व्रजान्तरम्

% व् व् -। - व् - -। व्। % अ पथ्या
% - - - व् व् - व् - % ब् चोर्रेच्त्
% व्। - -। - व्। - -। -। % च् पथ्या
% - व्। - -। व् - व् - % द् चोर्रेच्त्
ततः प्रविष्टो विश्वासात् स दृष्ट्वा हन्तुम् उद्यतान् ।
पुरुषान् पुत्रको ऽपृच्छत् कस्मान् निहथ माम् इति

% व् -। व् - -। - - -। % अ म-विपुला
% व्। - -। - व्। - व् - % ब् चोर्रेच्त्
% व् व् -। - व् -। - -। % च् पथ्या
% - -। व् व् व्। -। व् - % द् चोर्रेच्त्
पितृभिस्ते प्रयुक्ताः स्मः स्वर्णं दत्त्वेति चाब्रुवन् ।
ततस् तान् मोहितान् देव्या बुद्धिमान् पुत्रको ऽवदत्

% व् व् - -। व् - -। -। % अ पथ्या
% - -। - - व्। - व् - % ब् चोर्रेच्त्
% व् -। -। - व् -। - -। % च् पथ्या
% - व् -। - व् -। व् - % द् चोर्रेच्त्
ददाम्येतदनर्घं वो रत्नालंकरणं निजम् ।
मां मुञ्चत करोम्यत्र नोद्भेदं यामि दूरतः

% व् - - व् व् - -। -। % अ पथ्या
% - - - व् व् -। व् - % ब् चोर्रेच्त्
% -। - व् व्। व् - - व्। % च् पथ्या
% - - -। - व्। - व् - % द् चोर्रेच्त्
एवमस्त्विति तत्तस्माद्गृहीत्वा वधका गताः ।
हतः पुत्रक इत्यूचुस् तत्पितॄणां पुरो मृसा

% - व् - व् व्। - - - % अ पथ्या, पादस् चोम्पोउन्देद्?
% व् - -। व् व् -। व् - % ब् चोर्रेच्त्
% व् -। - व् व्। - - -। % च् पथ्या
% - व् - -। व् -। व् - % द् चोर्रेच्त्
ततः प्रतिनिवृत्तास्ते हता राज्यार्थिनो द्विजाः ।
मन्त्रिभिर्द्रोहिणो बुद्ध्वा कृतघ्नानां शिवं कुतः

% व् -। व् व् व् - - -। % अ पथ्या
% व् -। - - व् -। व् - % ब् चोर्रेच्त्
% - व् - - व् -। - -। % च् पथ्या
% व् - - -। व् -। व् - % द् चोर्रेच्त्
अत्रान्तरे स राजापि पुत्रकः सत्यसंगरः ।
विवेश विन्ध्यकान्तारं विरक्तः स्वेषु बन्धुषु

% - - व् -। व्। - - व्। % अ पथ्या
% - व् -। - व् - व् - % ब् चोर्रेच्त्
% व् - व्। - व् - - -। % च् पथ्या
% व् - -। - व्। - व् - % द् चोर्रेच्त्
भ्रमन् ददर्श तत्रासौ बाहुयुद्धैकतत्परौ ।
पुरुषौ द्वौ ततस्तौ स पृष्टवान् कौ युवाम् इति

% व् -। व् - व्। - - -। % अ पथ्या
% - व् - - व् - व् - % ब् चोर्रेच्त्
% व् व् -। -। व् - -। व्। % च् पथ्या
% - व् -। -। व् -। व् - % द् चोर्रेच्त्
मयासुरसुतावावां तदीयं चास्ति नौ धनम् ।
इदं भाजनमेषा च यष्टिरेते च पादुके

% व् - व् व् व् - - -। % अ पथ्या
% व् - -। - व्। -। व् - % ब् चोर्रेच्त्
% व् -। - व् व् - -। व्। % च् पथ्या
% - व् - -। व्। - व् - % द् चोर्रेच्त्
एतन् निमित्तं युद्धं नौ यो बली स हरेद् इति ।
एतत् तद्वचनं श्रुत्वा हसन् प्रोवाच पुत्रकः

% - -। व् - -। - -। -। % अ म-विपुला
% -। व् -। व्। व् -। व् - % ब् चोर्रेच्त्
% - -। - व् व् -। - -। % च् पथ्या
% व् -। - - व्। - व् - % द् चोर्रेच्त्
कियदेतद्धनं पुंसस्ततस्तौ समवोचताम् ।
पादुके परिधायैते खेचरत्वमवाप्यते

% व् व् - - व् -। - - % अ पथ्या, पादस् चोम्पोउन्देद्?
% व् - -। व् व् - व् - % ब् चोर्रेच्त्
% - व् -। व् व् - - -। % च् पथ्या
% - व् - व् व् - व् - % द् चोर्रेच्त्
यष्ट्या यल्लिख्यते किंचित्सत्यं संपद्यते हि तत् ।
भाजने यो य आहारश्चिन्त्यते स स तिष्ठति

% - -। - - व् -। - - % अ पथ्या, पादस् चोम्पोउन्देद्?
% - -। - - व् -। व्। - % ब् चोर्रेच्त्
% - व् -। -। व्। - - - % च् पथ्या, पादस् चोम्पोउन्देद्?
% - व् -। व्। व्। - व् - % द् चोर्रेच्त्
तच् छ्रुत्वा पुत्रको ऽवादीत् किं युद्धेनास्त्व् अयं पणः ।
धावन् बलाधिको यः स्यात् स एवैतद् धरेद् इति

% -। - -। - व् -। - -। % अ पथ्या
% -। - - -। व् -। व् - % ब् चोर्रेच्त्
% - -। व् - व् -। -। -। % च् पथ्या
% व्। - - -। व् -। व् - % द् चोर्रेच्त्
एवमस्त्विति तौ मूढौ धावितौ सो ऽपि पादुके ।
अध्यास्योदपतद्व्योम गृहीत्वा यष्टिभाजने

% - व् - व् व्। -। - -। % अ पथ्या
% - व् -। -। व्। - व् - % ब् चोर्रेच्त्
% - - - व् व् - - व्। % च् पथ्या
% व् - -। - व् - व् - % द् चोर्रेच्त्
अथ दूरं क्षणाद्गत्व ददर्श नगरीं शुभाम् ।
आकर्षिकाख्यां तस्यां च नभसो ऽवततार सः

% व् व्। - -। व् - - व्। % अ पथ्या
% व् - व्। व् व् -। व् - % ब् चोर्रेच्त्
% - - व् - -। - -। व्। % च् म-विपुला
% व् व् -। व् व् - व्। - % द् चोर्रेच्त्
वञ्चनप्रवणा वेश्या द्विजा मत्पितरो यथा ।
वणिजो धनलुब्धाश्च कस्य गेहे वसाम्यहम्

% - व् - व् व् -। - -। % अ पथ्या
% व् -। - व् व् -। व् - % ब् चोर्रेच्त्
% व् व् -। व् व् - - व्। % च् पथ्या
% - व्। - -। व् - व् - % द् चोर्रेच्त्
इति संचिन्तयन् प्राप स राजा विजनं गृहम् ।
जीर्णं तदन्तरे चैकां वृद्धां योषितम् ऐक्षत

% व् व्। - - व् -। - व्। % अ पथ्या
% व्। - -। व् व् -। व् - % ब् चोर्रेच्त्
% - -। व् - व् -। - -। % च् पथ्या
% - -। - व् व्। - व् - % द् चोर्रेच्त्
प्रदानपूर्वं संतोष्य तां वृद्धामादृतस्तया ।
उवासालक्षितस्तत्र पुत्रकः शीर्णसद्मनि

% व् - व् - -। - - व्। % अ म-विपुला
% -। - - - व् - व् - % ब् चोर्रेच्त्
% व् - - - व् - - व्। % च् पथ्या
% - व् -। - व् - व् - % द् चोर्रेच्त्
कदाचित्साथ संप्रीता वृद्धा पुत्रकमब्रवीत् ।
चिन्ता मे पुत्र यद्भार्या नानुरूपा तव क्वचित्

% व् - - - व्। - - -। % अ पथ्या
% - -। - व् व् - व् - % ब् चोर्रेच्त्
% - -। -। - व्। - - -। % च् पथ्या
% - व् - -। व् -। व् - % द् चोर्रेच्त्
इह राज्ञस्तु तनया पाटलीत्यस्ति कन्यका ।
उपर्यन्तःपुरे सा च रत्नमित्यभिरक्ष्यते

% व् व्। - - व्। व् व् -। % अ न-विपुला
% - व् - - व्। - व् - % ब् चोर्रेच्त्
% व् - - - व् -। -। व्। % च् पथ्या
% - व् - व् व् - व् - % द् चोर्रेच्त्
एतद्वृद्धावचस्तस्य दत्तकर्णस्य शृण्वतः ।
विवेश तेनैव पथा लब्धरन्ध्रो हृदि स्मरः

% - - - - व् - - व्। % अ पथ्या
% - व् - - व्। - व् - % ब् चोर्रेच्त्
% व् - व्। - - व्। व् -। % च् भ-विपुला
% - व् - -। व् -। व् - % द् चोर्रेच्त्
द्रष्टव्या सा मयाद्यैव कान्तेति कृतनिश्चयः ।
निशायां नभसा तत्र पादुकाभ्यां जगाम सः

% - - -। -। व् - - व्। % अ पथ्या
% - - व्। व् व् - व् - % ब् चोर्रेच्त्
% व् - -। व् व् -। - व्। % च् पथ्या
% - व् - -। व् - व्। - % द् चोर्रेच्त्
प्रविश्य सो ऽद्रिशृङ्गाग्रतुङ्गवातायनेन ताम् ।
अन्तःपुरे ददर्शार्थ सुप्तां रहसि पाटलीम्

% व् - व्। -। व् - - व् % अ पथ्या, पादस् चोम्पोउन्देद्?
% - व् - - व् - व्। - % ब् चोर्रेच्त्
% - - व् -। व् - - व्। % च् पथ्या
% - -। व् व् व्। - व् - % द् चोर्रेच्त्
सेव्यमानामविरतं चन्द्रकान्त्याङ्गलग्नया ।
जित्वा जगदिदं श्रान्तां मूर्तां शक्तिं मनोभुवः

% - व् - - व् व् व् -। % अ न-विपुला
% - व् - - व् - व् - % ब् चोर्रेच्त्
% - -। व् व् व् -। - -। % च् पथ्या
% - -। - -। व् - व् - % द् चोर्रेच्त्
कथं प्रबोधयाम्येतामिति याबदचिन्तयत् ।
इत्यकस्माद्वहिस्तावद्यामिकः पुरुषो जगौ

% व् -। व् - व् - - - % अ पथ्या, पादस् चोम्पोउन्देद्?
% व् व्। - व् व् - व् - % ब् चोर्रेच्त्
% - व् - - व् - - - % च् पथ्या, पादस् चोम्पोउन्देद्?
% - व् -। व् व् -। व् - % द् चोर्रेच्त्
आलिङ्ग्य मधुरहुंकृतिमलसोन्मिषदीक्षणां रहः कान्ताम् ।
यद्बोधयन्ति सुप्तां जन्मनि यूनां तदेव फलम्

% - - व्। व् व् व् - व् व् व् व् - व् व् - व् -। व् -। - - %
% - - व् - व्। - -। - व् व्। - -। व् - व्। व् - % आर्या (30+27 मोरए): विपुला
श्रुत्वैवैतदुपोद्धातमङ्गैरुत्कम्पविक्लवैः ।
आलिलिङ्ग स तां कान्तां प्राबुध्यत ततश्च सा

% - - - व् व् - - व् % अ पथ्या, पादस् चोम्पोउन्देद्?
% - - - - व् - व् - % ब् चोर्रेच्त्
% - व् - व्। व्। -। - -। % च् पथ्या
% - - व् व्। व् - व्। - % द् चोर्रेच्त्
पश्यन्त्यास्तं नृपं तस्या लज्जाकौतुकयोर्दृशि ।
अभूदन्योन्यसंमर्दो रचयन्त्यां गतागतम्

% - - - -। व् -। - -। % अ पथ्या
% - - - व् व् - व् - % ब् चोर्रेच्त्
% व् - - - व् - - -। % च् पथ्या
% व् व् - -। व् - व् - % द् चोर्रेच्त्
अथालापे कृते वृत्ते गान्धर्मोद्वाहकर्मणि ।
अवर्धत तयोः प्रीतिर्दंपत्योर्न तु यामिनी

% व् - - -। व् -। - -। % अ पथ्या
% - - - - व् - व् - % ब् चोर्रेच्त्
% व् - व् व्। व् -। - - % च् पथ्या, पादस् चोम्पोउन्देद्?
% - - - व्। व्। - व् - % द् चोर्रेच्त्
आमन्त्र्याथ वधूमुत्कां तद्गतेनैव चेतसा ।
आययौ पश्चिमे भागे तद्वृद्धावेश्म पुत्रकः

% - - - व्। व् - - -। % अ पथ्या
% - व् - - व्। - व् - % ब् चोर्रेच्त्
% - व् -। - व् -। - -। % च् पथ्या
% - - - - व्। - व् - % द् चोर्रेच्त्
इत्थं प्रतिनिशं तत्र कुर्वाणे ऽस्मिन् गतागतम् ।
संभोगचिह्नं पाटल्या रक्षिभिर्दृष्टम् एकदा

% - -। व् व् व् -। - व्। % अ पथ्या
% - - -। -। व् - व् - % ब् चोर्रेच्त्
% - - व् - -। - - -। % च् म-विपुला
% - व् - - व्। - व् - % द् चोर्रेच्त्
तैस्तदावेदितं तस्याः पितुः सो ऽपि नियुक्तवान् ।
गूढमन्तःपुरे तत्र निशि नारिमवेक्षितुम्

% - व् - - व् -। - -। % अ पथ्या
% व् -। -। व्। व् - व् - % ब् चोर्रेच्त्
% - व् - - व् -। - व्। % च् पथ्या
% व् व्। - व् व् - व् - % द् चोर्रेच्त्
तया च तस्य प्राप्तस्य तत्राभिज्ञानसिद्धये ।
पुत्रकस्य प्रसुप्तस्य न्यस्तं वासस्यलक्तकम्

% व् -। व्। - -। - - व्। % अ म-विपुला
% - - - - व् - व् - % ब् चोर्रेच्त्
% - व् - -। व् - - -। % च् पथ्या
% - -। - - व् - व् - % द् चोर्रेच्त्
प्रातस्तया च विज्ञप्तो राजा चारान्व्यसर्जयत् ।
सो ऽभिज्ञानाच्च तैः प्राप्तः पुत्रको जीर्णवेश्मनि

% - - व् -। व्। - - -। % अ पथ्या
% - -। - - व् - व् - % ब् चोर्रेच्त्
% -। - - - व्। -। - -। % च् पथ्या
% - व् -। - व् - व् - % द् चोर्रेच्त्
आनीतो राजनिकटं कुपितं वीक्ष्य तं नृपम् ।
पादुकाभ्यां खमुत्पत्य पाटलीमन्दिरे ऽविशत्

% - - -। - व् व् व् -। % अ न-विपुला
% व् व् -। - व्। -। व् - % ब् चोर्रेच्त्
% - व् - -। व् - - व्। % च् पथ्या
% - व् - - व् -। व् - % द् चोर्रेच्त्
विदितौ स्वस्तदुत्तिष्ठ गच्छावः पादुकावशात् ।
इत्यङ्के पाटलीं कृत्वा जगाम नभसा ततः

% व् व् -। - व् - - व्। % अ पथ्या
% - - -। - व् - व् - % ब् चोर्रेच्त्
% - - -। - व् -। - -। % च् पथ्या
% व् - व्। व् व् -। व् - % द् चोर्रेच्त्
अथ गङ्गातटनिकटे गगनादवतीर्य स प्रियां श्रान्ताम् ।
पात्रप्रभावजातैराहारैर्नन्दयामास

% व् व्। - - व् व् व् व् -। व् व् - व् व् - व्। -। व् -। - - %
% - - व् - व् - - - - - - व् - - - % आर्या (30+27 मोरए): विपुला
आलोकितप्रभावः पाटल्या पुत्रको ऽर्थितश्च ततः ।
यष्ट्या लिलेख तत्र स नगरं चतुरङ्गबलयुक्तम्

% - - व् - व् - -। - - -। - व् -। व् - व्। व् - %
% - -। व् - व्। - व्। व्। व् व् -। व् व् - व् व् व् - - % आर्या (30+27 मोरए): पथ्या
तत्र स राजा भूत्वा महाप्रभावे च सत्यतां प्राप्ते ।
नमयित्वा तं श्वशुरं शशाख पृथ्वीं समुद्रान्ताम्

% - व्। व्। - -। - -। व् - व् - -। व्। - व् -। - - %
% व् व् - -। -। व् व् -। व् - व्। - -। व् - - - % आर्या (30+27 मोरए): पथ्या
तदिदं दिव्यं नगरं मायारचितं सपौरमत एव ।
नाम्ना पाटलिपुत्रं क्षेत्रं लक्ष्मीसरस्वत्योः

% व् व् -। - -। व् व् -। - - व् व् -। व् - व् व् व्। - - %
% - -। - व् व् - -। - -। - - व् - - - % आर्या (30+27 मोरए): पथ्या
इति वर्षमुखादिमामपूर्वां
वयमाकर्ण्य कथामतीव चित्राम् ।
चिरकालमभूम काणभूते
विलसद्विस्मयमोदमानचित्ताः