अष्टाध्यायी · अध्याय 8.3
मतु-वसो रु सम्बुद्धौ छन्दसि
अत्रानुनासिकः पूर्वस्य तु वा
अतो ऽटि नित्यम्
अनुनासिकात् परो ऽनुस्वारः
वक्ष्यति - समः सुति
पुमः खय्यम्परे
नश्छव्यप्रशान्
उभयथ र्क्षु
दीर्घाद् अटि समानपादे
नॄन् पे
स्वतवान् पायौ
कान् आम्रेडिते
ढो ढे लोपः
रो रि
खर्-अवसानयोर् विसर्जनीयः
रोः सुपि
भो-भगो-अघो-अपूर्वस्य यो ऽशि
व्-योर् लघुप्रयत्नतरः शाकटायनस्य
लोपः शाकल्यस्य
ओतो गर्ग्यस्य
उञि च पदे
हलि सर्वेषां
मो ऽनुस्वारः
नश् च अपदान्तस्य झलि
मो राजि समः क्वौ
हे मपरे वा
नपरे नः
ङ्-णोः कुक्-टुक् शरि
डः सि ढुट्
नश् च
शि तुक्
ङमो ह्रस्वाद् अचि ङमुण् नित्यम्
मय उञो वो वा
विसर्जनीयस्य सः
शर्परे विसर्जनीयः
वा शरि
कुप्वोः ẖकḫपौ च (रेअद्: [जिह्वामूलीय-]क-[उपध्मानीय-]पौ)
सो ऽपदादौ
इणः षः
नमस्-पुरसोर् गत्योः
इद्-उद्-उपधस्य च अप्रत्ययस्य
तिरसो ऽन्यतरस्याम्
द्विस्-त्रिश्-चतुर् इति कृत्वो ऽर्थे
इस्-उसोः सामर्थ्ये
नित्यं समासे ऽनुत्तरपदस्थस्य
अतः कृ-कमि-कंस-कुम्भ-पात्र-कुशा-कर्णीष्व् अनव्ययस्य
अधः-शिरसी पदे
कस्कादिषु च
छन्दसि वा ऽप्र-आम्रेडितयोः
कःकरत्करतिकृधिकृतेष्वनदितेः
पञ्चम्याः परावध्यर्थे
पातौ च बहुलम्
षष्ठ्याः पति-पुत्र-पृष्ठ-पार-पद-पयस्-पोषेषु
इडाया वा
अपदान्तस्य मूर्धन्यः
सहेः साडः सः
इण्-कोः
नम्-विसर्जनीय-शर्व्यवाये ऽपि
आदेशप्रत्यययोः
शासि-वसि-घसीनां च
स्तौति-ण्योर् एव षण्य् अभ्यासात्
सः स्विदि-स्वदि-सहीनां च
प्राक् सिताद् अड् व्यवाये ऽपि
स्वादिष्व् अभ्यासेन च अभ्यासस्य
उपसर्गात् सुनोति-सुवति-स्यति-स्तौति-स्तोभति-स्था-सेनय-सेध-सिच-सञ्ज-स्वञ्जाम्
सदिर् अप्रतेः
स्तन्भेः
अवाच् च आलंवन-आविदूर्ययोः
वेश् च स्वनो भोजने
परिनिविभ्यः सेव-सित-सय-सिवु-सह-सुट्-स्तु-स्वञ्जाम्
सिवादीनां वा अड्व्यवाये ऽपि
अनु-वि-पर्य्-अभि-निभ्यः स्यन्दतेर् अप्राणिषु
वेः स्कन्देर् अनिष्ठायाम्
परेश् च
परिस्कन्दः प्राच्यभरतेषु
स्फुरति-स्फुलत्योर् निर्-नि-विभ्यः
वेः स्कभ्नातेर् नित्यम्
इणः षीध्वं-लुङ्-लिटां धो ऽङ्गात्
विभाषा+इटः
समासे ऽङ्गुलेः सङ्गः
भीरोः स्थानम्
अग्नेः स्तुत्-स्तोम-सोमाः
ज्योतिर्-आयुषः स्तोमः
मातृ-पितृभ्यां स्वसा
मातुःपितुर्भ्यामन्यतरस्याम्
अभिनिसः स्तनः शब्दसञ्ज्ञायाम्
उपसर्ग-प्रादुर्भ्याम् अस्तिर् य्-अच्-परः
सु-वि-निर्-दुर्भ्यः सुपि-सूति-समाः
नि-नदीभ्यां स्नातेः कौशले
सूत्रं प्रतिष्णातम्
कपिष्ठलो गोत्रे
प्रष्ठो ऽग्रगामिनि
वृक्ष-आसनयोर् विष्टरः
छन्दोनाम्नि च
गवि-युधिभ्यां स्थिरः
वि-कु-शमि-परिभ्यः स्थलम्
अम्ब-आम्ब-गो-भूमि-सव्य-अप-द्वि-त्रि-कु-शेकु-शङ्क्व्-अङ्गु-मञ्जि-पुञ्जि-परमे-बर्हिर्-दिव्य्-अग्निभ्यः स्थः
सुषामादिषु च
ह्रस्वात् तादौ तद्धिते
निसस् तपताव् अनसेवने
युष्मत्-तत्-ततक्षुःष्व् अन्तःपादम्
युजुष्य् एकेषाम्
स्तुत-स्तोमयोश् छन्दसि
पूर्वपदात्
सुञः
सनोतेर् अनः
सहेः पृतन-र्ताभ्यां च
न रपर-सृपि-सृजि-स्पृशि-स्पृहि-सवन-आदीनाम्
सात् पदाद्योः
सिचो यङि
सेधतेर् गतौ
प्रतिस्तब्ध-निस्तब्धौ च
सोढः
स्तम्भुसिवुसहां चङि
सनोतेः स्य-सनोः
सदिष्वञ्जोः परस्य लिटि
निव्यभिभ्यो ऽड्व्यवाये वा छन्दसि
मूल पाठ: Aṣṭādhyāyī · Edition: Aryendra Sharma: Kasika - a commentary on Panini's grammar by Vamana and Jayaditya. Hyderabad : Osmania University, Sanskrit Academy 1969-1985 (Samskrtaparisadgranthavali, 17-) · Data entry Ms. Mari Minamino · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0