યોગવાસિષ્ઠ · અધ્યાય 6.152

દ્વિપઞ્ચાશદધિકશતતમઃ સર્ગઃ

મુનિરુવાચ ।
ઇત્યુક્ત્વા સ મુનિસ્તત્ર તૂષ્ણીં સ્વશયને નિશિ ।
આસીદ્વિસ્મયતશ્ચાહમથાઽઽસં પ્રોહ્યમાનવત્

તતશ્ચિરેણ કાલેન મયોક્તં તસ્ય સન્મુને ।
એવં સ્વપ્નો વિભો સર્વઃ સદ્રૂપ ઇતિ મે મતિઃ

અન્યમુનિરુવાચ ।
સત્સંભવતિ યત્રાન્યત્તત્રેદં સદિતિ સ્મયઃ ।
યુક્તો યત્ર ત્વેતદેવ સત્તાલ્પં તત્ર કા પ્રમા

યથા સ્વપ્નસ્તથૈવાયમાદૌ સર્ગોઽવભાસતે ।
પૃથ્વ્યાદિરહિતોઽપ્યેષ પૃથ્વ્યાદિભિરવસ્થિતઃ

ઇત્થમદ્યતનાત્સ્વપ્નાત્સર્ગસ્વપ્નોઽમલાત્મકઃ ।
શ્રૃણુ પુષ્કરપત્રાક્ષ મુને વ્યાધ મહાગુરો

અદ્ય દૃષ્ટપદાર્થાભ્યાં સ્વપ્નં સ્વપ્નવતોઽભવત્ ।
સર્ગસ્વપ્નસ્તુ દૃષ્ટાર્થ એવાદૌ ખે વિરાજતે

એવં સત્સ્વપ્ન ઇત્યેવ સંદિગ્ધમિવ વક્ષિ કિમ્ ।
સ્ફુટમપ્યનુભૂતં સત્સ્વપ્નધ્યાનોદ્યમઃ કથમ્

ઇદમિત્થં યદાભોગિ સ્ફુટં સ્વપ્નજગન્મુને ।
સદેવાનુભવત્યેવ તત્ર સંદિગ્ધતા કથમ્

અથેવંવાદિનસ્તસ્ય વાક્યમાક્ષિપ્તવાનહમ્ ।
પૃષ્ટવાન્વ્યાધગુરુતા કાસૌ મે કથ્યતામિતિ

અન્યમુનિરુવાચ ।
શ્રૂયતામિદમાખ્યાનમપરં કથયામિ તે ।
સંક્ષેપેણ મહાપ્રાજ્ઞ નાસ્ત્યન્તો વિસ્તરસ્ય મે

અસ્મ્યહં તાવદાદીર્ઘતપાસ્ત્વમતિધાર્મિકઃ ।
શ્રુત્વેદં મદ્વચઃ સત્યમિહૈવ રતિમેષ્યસિ

ઇહસ્થં મામિમં ત્વં ચ ન ત્યક્ષ્યસિ સપર્યયા ।
અહં ભવદ્ભિઃ સહિતો નિવત્સ્યામીતિ નિશ્ચયઃ

સાધો યાતેષુ વર્ષેષુ તતઃ કતિપયેષ્વિહ ।
સર્વબન્ધુવિનાશસ્તે દુર્ભિક્ષેણ ભવિષ્યતિ

મત્તસીમાન્તસામન્તવિગ્રહેણ તદૈવ ચ ।
સર્વો ગૃહાત્તનુપ્રાણિર્ગ્રામકોઽયં વિનઙ્ક્ષ્યતિ

તતો દુઃખમજાનન્તૌ ચિરમાશ્વસિતૌ મિથઃ ।
શાન્તૌ વિદિતવેદ્યત્સમૌ સર્વાર્થનિસ્પૃહૌ

ઇહૈવૈકત્ર કસ્મિંશ્ચિત્તરુખણ્ડકજાલકે ।
સમાચારૌ નિવત્સ્યાવઃ શૂન્યે ચન્દ્રરવી યથા

ઉત્પત્સ્યતે ત્વરણ્યેઽસ્મિન્કાલેન વનમુત્તમમ્ ।
શાલતાલલતાજાલવલિતાખિલભૂતલમ્

તાલીતમાલદલતાણ્ડવમણ્ડિતાશં
વ્યાકોશપદ્મવનવન્દ્યવિકાસિવૃક્ષમ્ ।
કૂજચ્ચકોરચયચારુલતાનિકુઞ્જ-
મુદ્ભાસિ નન્દનમિવાગતમન્તરિક્ષાત્

ઇત્યાર્ષે શ્રીવાસિષ્ઠમહા૦ વા૦ દે૦ મો૦ નિ૦ ઉ૦ અ૦ વિ૦ શ૦ મુનિરાત્રિસંકથાવર્ણનં નામ દ્વિપઞ્ચાશદધિકશતતમઃ સર્ગઃ