યોગવાસિષ્ઠ · અધ્યાય 6.122

દ્વાવિંશત્યધિકશતતમઃ સર્ગઃ

શ્રીવસિષ્ઠ ઉવાચ ।
તતઃ પ્રભાતે પ્રસભં પૃથિવ્યાઃ
કૃત્વા યથાશાસ્ત્રમલં વ્યવસ્થામ્ ।
આવિષ્ટદેહા ઇવ તે રસેન
નિષેધ્યમાના ઇવ મન્ત્રિમુખ્યૈઃ

નિવાર્ય સર્વં પરિવારમાત્ર-
માક્રન્દમાનં વદનૈ રુદદ્ભિઃ ।
નિરસ્ય ચાસ્નેહતયાભિમાન-
માત્સર્યલોભાભિભવૈષણાદિ

દિગન્તમાલોક્ય સમુદ્રપારે
ક્ષણાત્સમાયામ ઇતિ બ્રુવન્તઃ ।
સ્વમન્ત્રશક્ત્યોત્તમતાં ગતૈસ્તૈ-
રબ્ધિઃ પદૈરેવ તદા પ્રવિષ્ટઃ

વિપશ્ચિતસ્તે દિશિ દિશ્યનલ્પૈ-
ર્ભૃત્યૈઃ સમુદ્રં પ્રવિશદ્ભિરેવ ।
ભૃત્યૈશ્ચ કૈશ્ચિત્ત્વનુગમ્યમાના
યયુર્યથા વારિણિ પદ્ભિરેવ

તરઙ્ગજાલેષુ પદાનિ કૃત્વા
પૃષ્ઠે સ્થલસ્યેવ જલસ્ય ચાન્તઃ ।
ચત્વાર એકૈકતયૈવ યુક્તા
ભૃશં વિયુક્તા નિજસેનયા તે

પદક્રમેણૈવ મહાર્ણવાન્ત-
સ્તાવત્પ્રવિષ્ટા અવલોકિતાસ્તે ।
તટસ્થિતૈર્યાવદદૃશ્યભાવં
શરન્નભોમેઘલવા ઇવાપુઃ

તમધ્વાનમથોહુસ્તે જલધૌ પાદચારિણઃ ।
વિતતાધ્યવસાયેન બદ્ધકક્ષાહરા ઇવ

ઉન્નતાવનતામદ્રિસમારોહાવરોહણૈઃ ।
શ્રિયં વારિતરઙ્ગાણાં હરન્તો હરિમૂર્તયઃ

આવર્તેષુ તૃણાનીવ ભ્રાન્તા વિગતસંભ્રમમ્ ।
ચિરં ચઞ્ચલમત્તાભ્રચન્દ્રમણ્ડલશોભિષુ

મન્ત્રવિદ્યાબલૌજોભિર્દુર્જયાઃ શસ્ત્રપાણયઃ ।
ક્વચિત્પ્રમત્તૈર્મકરૈર્નિગીર્ણોદ્ગીર્ણદેહકાઃ

જલકલ્લોલવિશ્રાન્તવાતોત્સારિતમૂર્તયઃ ।
નીતાનીતાઃ ક્ષણેનૈવ યોજનાનાં શતં શતમ્

જલકલ્લોલમાતઙ્ગતુઙ્ગિતાઙ્ગતયા તયા ।
દધાના નિજરાજ્યેભપૃષ્ઠરોહસ્થિતિશ્રિયમ્

વિસ્તીર્ણોર્મિઘટાપટ્ટપાટપટ્ટનપાટવૈઃ ।
દર્શયન્તો જલામ્ભોદનિષ્ક્રાન્તિં મારુતા ઇવ

તરત્તરલમાતઙ્ગતરઙ્ગૌઘવિઘટ્ટિતાઃ ।
અત્યજન્તો નિજં ધૈર્યં વેલાવરતટા ઇવ

મહોર્મિમુક્તામાણિક્યમણ્ડલપ્રતિબિમ્બિતાઃ ।
એકાકિનોઽપિ પરિતઃ પૌરુષેયવૃતા ઇવ

પાણ્ડુડિણ્ડીરપિણ્ડેષુ કુર્વન્તો લાઘવાત્પદમ્ ।
શ્વેતપદ્મપરિક્રાન્તરાજહંસશ્રિયં દધુઃ

ઘનનિર્ઘાતનિર્ઘોષભીષણાર્ણવઘુંઘુમાત્ ।
ન ભીતા ભૂભૃતસ્તત્ર વેલાવલનજૃમ્ભિતાત્

અભ્રંલિહજલાદ્રીન્દ્રપાતોત્પાતવિઘટ્ટિતાઃ ।
ક્ષણં પાતાલમાજગ્મુઃ ક્ષણમર્કાસ્પદં યયુઃ

અશઙ્કિતોત્પતદ્વારિપૂરપાતપટાવૃતાઃ ।
ઉત્પાતપાતનિપતદ્વિતાનકવૃતા ઇવ

પ્રક્રાન્તાસ્તેમ્બુરાશૌ સહચરમકરાઃ શૂરનક્રૈઃ કુલીરૈ-
ર્વ્યાપ્તાવર્તાવિવૃત્તાઃ સલિલતરુલતાસીકરૈરન્તરાલૈઃ
કુર્વન્તઃ કાન્તિયુક્તં વપુરિવ કુસુમૈર્ભ્રાન્તમાણિક્યમુક્તૈ-
ર્વ્યક્તાવ્યક્તાંશુજાલૈઃ પ્રતિપદમિતરૈરભ્રરૂપૈરદભ્રૈઃ

ઇત્યાર્ષે શ્રીવાસિષ્ઠમહારામાયણે વાલ્મી૦ દે૦ મો૦ નિ૦ ઉ૦ અવિ૦ વિ૦ બલપરિભ્રંશો નામ દ્વાવિંશાધિકશતતમઃ સર્ગઃ