યોગવાસિષ્ઠ · શ્લોક 6.119-2

એકોનવિંશાધિકશતતમઃ સર્ગઃ

મનુરુવાચ ।
સર્ગાત્મભિર્વિભુઃ સ્પન્દૈઃ ક્રીડતે બાલવત્સ્વયમ્ ।
સંહારાત્મકશક્ત્યાથ સંહૃત્યાત્મનિ તિષ્ઠતિ

સ્વયમસ્ય તથા શક્તિરુદેત્યાબધ્યતે યયા ।
સ્વયમસ્ય તથા શક્તિરુદેત્યુન્મુચ્યતે યયા

ચન્દ્રાર્કવહ્નિતપ્તાયોરત્નાદીનાં યથાર્ચિષઃ ।
યથા પત્રાદિ વૃક્ષાણાં નિર્ઝરાણાં યથા કણાઃ

તથેદં બ્રહ્મણિ સ્ફારે જગદ્બુદ્ધ્યાદિ કલ્પિતમ્ ।
દુઃખપ્રદમતજ્જ્ઞાનાં તદેવાતદિવ સ્થિતમ્

અહો નુ ચિત્રા માયેયં તાત વિશ્વવિમોહિની ।
સર્વાઙ્ગપ્રોતમપ્યાત્મા યદાત્માનં ન પશ્યતિ

ચિદાદર્શમયં સર્વં જગદિત્યેવ ભાવયન્ ।
યસ્તિષ્ઠત્યુપશાન્તેચ્છં સ બ્રહ્મકવચઃ સુખી

અહમર્થવિમુક્તેન ભાવેનાભાવરૂપિણા ।
સર્વં શૂન્યં નિરાલમ્બં ચિદ્રૂપમિતિ ભાવયેત્

ઇદં રમ્યમિદં નેતિ બીજં તે દુઃખસંતતેઃ ।
તસ્મિન્સામ્યાગ્નિના દગ્ધે દુઃખસ્યાવસરઃ કુતઃ

રાજન્નભાવનાસ્ત્રેણ રમ્યારમ્યવિભાગિતા ।
પૌરુષાતિશયેનાશુ સ્વેનૈવાન્તર્વિલૂયતામ્

અભાવનેન ભાવનં વિલૂય કર્મકાનનમ્ ।
પરં સમેત્ય તાનવં વિશોક એવ તિષ્ઠ ભોઃ

ભરિતભુવનાભોગો ભૂત્વા વિભાગબહિષ્કૃતો
ગલિતકલનાભાસોલ્લાસો વિવેકવિલાસવાન્ ।
અધિગતપરાનન્દસ્પન્દશ્ચિરાય નિરામયઃ ।
શમસમસિતસ્વચ્છાભોગો ભવાભયચિદ્વપુઃ

ઇત્યાર્ષે શ્રીવાસિષ્ઠમહારામાયણે વાલ્મીકીયે દે૦ મોક્ષોપાયેષુ નિર્વાણપ્રકરણે પૂ૦ ઇક્ષ્વાકુમનુસંવાદે એકોનવિંશાધિકશતતમઃ સર્ગઃ