વ્યાકરણમહાભાષ્ય · ભાગ 141160
(પ્_1,1.56.6) ક_ઇ,137.3-26 રો_ઇ,411-412 {19।40} નનુ ચ કાર્યાવિપરિણામાત્ ઇતિ ભવિતવ્યમ્ .
(પ્_1,1.56.6) ક_ઇ,137.3-26 રો_ઇ,411-412 {20।40} સન્તિ ચ એવ હિ ઔત્તર્પદિકાનિ હ્રસ્વત્વાનિ .
(પ્_1,1.56.6) ક_ઇ,137.3-26 રો_ઇ,411-412 {21।40} અપિ ચ બુદ્ધિઃ સમ્પ્રત્યયઃ ઇતિ અનર્થાન્તરમ્ .
(પ્_1,1.56.6) ક_ઇ,137.3-26 રો_ઇ,411-412 {22।40} કાર્યા બુદ્ધિઃ કાર્યઃ સમ્પ્રત્યયઃ કાર્યસ્ય સમ્પ્રત્યયસ્ય વિપરિણામઃ કાર્યવિપરિણામઃ કાર્યવિપરિણામાત્ ઇતિ .
(પ્_1,1.56.6) ક_ઇ,137.3-26 રો_ઇ,411-412 {23।40} પરિહારન્તરમ્ એવ ઇદમ્ મત્વા પઠિતમ્ .
(પ્_1,1.56.6) ક_ઇ,137.3-26 રો_ઇ,411-412 {24।40} કથમ્ ચ ઇદમ્ પરિહારાન્તરમ્ સ્યાત્ .
(પ્_1,1.56.6) ક_ઇ,137.3-26 રો_ઇ,411-412 {25।40} યદિ ભૂતપૂર્વે સ્થાનશબ્દઃ વર્તતે .
(પ્_1,1.56.6) ક_ઇ,137.3-26 રો_ઇ,411-412 {26।40} ભૂતપૂર્વે ચ અપિ સ્થાનશબ્દઃ વર્તતે .
(પ્_1,1.56.6) ક_ઇ,137.3-26 રો_ઇ,411-412 {27।40} કથમ્ .
(પ્_1,1.56.6) ક_ઇ,137.3-26 રો_ઇ,411-412 {28।40} બુદ્ધ્યા .
(પ્_1,1.56.6) ક_ઇ,137.3-26 રો_ઇ,411-412 {29।40} તત્ યથા કઃ ચિત્ કસ્મૈ ચિત્ ઉપદિશતિ પ્રાચીનમ્ ગ્રામાત્ આમ્રાઃ ઇતિ .
(પ્_1,1.56.6) ક_ઇ,137.3-26 રો_ઇ,411-412 {30।40} તસ્ય સર્વત્ર આમ્રબુદ્ધિઃ પ્રસક્તા .
(પ્_1,1.56.6) ક_ઇ,137.3-26 રો_ઇ,411-412 {31।40} તતઃ પશ્ચાત્ અહ યે ક્ષીરિણઃ અવરોહવન્તઃ પૃથુપર્ણાઃ તે ન્યગ્રોધાઃ ઇતિ. સઃ તત્ર આમ્રબુદ્ધ્યાઃ ન્યગ્રોધબુદ્ધિમ્ પ્રતિપદ્યતે .
(પ્_1,1.56.6) ક_ઇ,137.3-26 રો_ઇ,411-412 {32।40} સઃ તતઃ પશ્યતિ બુદ્ધ્યા આમ્રાન્ ચ અપકૃષ્યમાણાન્ ન્યગ્રોધાન્ ચ આધીયમાનાન્ .
(પ્_1,1.56.6) ક_ઇ,137.3-26 રો_ઇ,411-412 {33।40} નિત્યાઃ એવ ચ સ્વસ્મિન્ વિષયે આમ્રાઃ નિત્યાઃ ચ ન્યગ્રોધાઃ .
(પ્_1,1.56.6) ક_ઇ,137.3-26 રો_ઇ,411-412 {34।40} બુદ્ધિઃ તુ અસ્ય વિપરિણમ્યતે .
(પ્_1,1.56.6) ક_ઇ,137.3-26 રો_ઇ,411-412 {35।40} એવમ્ ઇહ અપિ અસ્તિઃ અસ્મૈ અવિશેષેણ ઉપદિષ્ટઃ .
(પ્_1,1.56.6) ક_ઇ,137.3-26 રો_ઇ,411-412 {36।40} તસ્ય સર્વત્ર અસ્તિબુદ્ધિઃ પ્રસક્તા .
(પ્_1,1.56.6) ક_ઇ,137.3-26 રો_ઇ,411-412 {37।40} સઃ અસ્તેઃ ભૂઃ ઇતિ અસ્તિબુદ્ધ્યાઃ ભવતિબુદ્ધિમ્ પ્રતિપદ્યતે .
(પ્_1,1.56.6) ક_ઇ,137.3-26 રો_ઇ,411-412 {38।40} સઃ તતઃ પશ્યતિ બુદ્ધ્યા અસ્તિમ્ ચ અપકૃષ્યમાણમ્ ભવતિમ્ ચ આધીયમાનમ્ .
(પ્_1,1.56.6) ક_ઇ,137.3-26 રો_ઇ,411-412 {39।40} નિત્યઃ એવ સ્વસ્મિન્ વિષયે અસ્તિઃ નિત્યઃ ભવતિઃ .
(પ્_1,1.56.6) ક_ઇ,137.3-26 રો_ઇ,411-412 {40।40} બુદ્ધિઃ તુ અસ્ય વિપરિણમ્યતે .
(પ્_1,1.56.7) ક_ઇ,138.1-10 રો_ઇ,413-414 {1।19} અપવાદપ્રસઙ્ગઃ તુ સ્થાનિવત્ત્વાત્ .
(પ્_1,1.56.7) ક_ઇ,138.1-10 રો_ઇ,413-414 {2।19} અપવાદે ઉત્સર્ગકૃતમ્ ચ પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.56.7) ક_ઇ,138.1-10 રો_ઇ,413-414 {3।19} કર્મણિ અણ્ આતઃ અનુપસર્ગે કઃ ઇતિ કે અપિ અણિ કૃતમ્ પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.56.7) ક_ઇ,138.1-10 રો_ઇ,413-414 {4।19} કિમ્ કારણમ્ .
(પ્_1,1.56.7) ક_ઇ,138.1-10 રો_ઇ,413-414 {5।19} સ્થાનિવત્ત્વાત્ .
(પ્_1,1.56.7) ક_ઇ,138.1-10 રો_ઇ,413-414 {6।19} ઉક્તમ્ વા .
(પ્_1,1.56.7) ક_ઇ,138.1-10 રો_ઇ,413-414 {7।19} કિમ્ ઉક્તમ્ .
(પ્_1,1.56.7) ક_ઇ,138.1-10 રો_ઇ,413-414 {8।19} વિષયેણ તુ નાનાલિઙ્ગકરણાત્ સિદ્ધમ્ ઇતિ .
(પ્_1,1.56.7) ક_ઇ,138.1-10 રો_ઇ,413-414 {9।19} અથ વા .
(પ્_1,1.56.7) ક_ઇ,138.1-10 રો_ઇ,413-414 {10।19} સિદ્ધમ્ તુ ષષ્ઠીનિર્દિષ્ટસ્ય સ્થાનિવદ્વચનાત્ .
(પ્_1,1.56.7) ક_ઇ,138.1-10 રો_ઇ,413-414 {11।19} સિદ્ધમ્ એતત્ .
(પ્_1,1.56.7) ક_ઇ,138.1-10 રો_ઇ,413-414 {12।19} કથમ્ .
(પ્_1,1.56.7) ક_ઇ,138.1-10 રો_ઇ,413-414 {13।19} ષષ્ઠીનિર્દિષ્ટસ્ય આદેશઃ સ્થાનિવત્ ઇતિ વક્તવ્યમ્ .
(પ્_1,1.56.7) ક_ઇ,138.1-10 રો_ઇ,413-414 {14।19} તત્ તર્હિ ષષ્ઠીનિર્દિષ્ટગ્રહણમ્ કર્તવ્યમ્ .
(પ્_1,1.56.7) ક_ઇ,138.1-10 રો_ઇ,413-414 {15।19} ન કર્તવ્યમ્ .
(પ્_1,1.56.7) ક_ઇ,138.1-10 રો_ઇ,413-414 {16।19} પ્રકૃતમ્ અનુવર્તતે .
(પ્_1,1.56.7) ક_ઇ,138.1-10 રો_ઇ,413-414 {17।19} ક્વ પ્રકૃતમ્ .
(પ્_1,1.56.7) ક_ઇ,138.1-10 રો_ઇ,413-414 {18।19} ષષ્ઠી સ્થાનેયોગા ઇતિ .
(પ્_1,1.56.7) ક_ઇ,138.1-10 રો_ઇ,413-414 {19।19} અથ વા આચાર્યપ્રવૃત્તિઃ જ્ઞાપયતિ ન અપવાદે ઉત્સર્ગકૃતમ્ ભવતિ ઇતિ યત્ અયમ્ શ્યનાદીનામ્ કાન્ ચિત્ શિતઃ કરોતિ : શ્યન્ , શ્નમ્ , શ્ના , શઃ , શ્નુઃ ઇતિ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {1।137} તસ્ય દોષઃ તયાદેશે ઉભયપ્રતિષેધઃ . તસ્ય એતસ્ય લક્ષણસ્ય દોષઃ : તયાદેશે ઉભયપ્રતિષેધઃ વક્તવ્યઃ : ઉભયે દેવમનુષ્યાઃ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {2।137} તયપઃ ગ્રહણેન ગ્રહણાત્ જસિ વિભાષા પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {3।137} ન એષઃ દોષઃ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {4।137} અયચ્ પ્રત્યયાન્તરમ્ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {5।137} યદિ પ્રત્યયાન્તરમ્ ઉભયી ઇતિ ઈકારઃ ન પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {6।137} મા ભૂત્ એવમ્ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {7।137} માત્રચઃ ઇતિ એવમ્ ભવિષ્યતિ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {8।137} કથમ્ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {9।137} માત્રચ્ ઇતિ ન ઇદમ્ પ્રત્યયગ્રહણમ્ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {10।137} કિમ્ તર્હિ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {11।137} પ્રત્યાહારગ્રહણમ્ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {12।137} ક્વ સન્નિવિષ્ટાનામ્ પ્રત્યાહારઃ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {13।137} માત્રશબ્દાત્ પ્રભૃતિ આ આયચઃ ચકારાત્ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {14।137} યદિ પ્રત્યાહારગ્રહણમ્ કતિ તિષ્ઠન્તિ અત્ર અપિ પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {15।137} અતઃ ઇતિ વર્તતે .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {16।137} એવમ્ અપિ તૈલમાત્રા ઘ્ર્તમાત્રા ઇતિ અત્ર અપિ પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {17।137} સદૃશસ્ય અપિ અસન્નિવિષ્ટસ્ય ન ભવિષ્યતિ પ્રત્યાહારેણ ગ્રહણમ્ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {18।137} જાત્યખ્યાયામ્ વચનાતિદેશે સ્થાનિવદ્ભાવપ્રતિષેધઃ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {19।137} જાત્યખ્યાયામ્ વચનાતિદેશે સ્થાનિવદ્ભાવસ્ય પ્રતિષેધઃ વક્તવ્યઃ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {20।137} વ્રીહિભ્યઃ આગતઃ ઇતિ અત્ર ઘેઃ ઙિતિ ઇત્ ગુણઃ પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {21।137} ન એષઃ દોષઃ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {22।137} ઉક્તમ્ એતત્ : અર્થાતિદેશાત્ સિદ્ધમ્ ઇતિ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {23।137} ઙ્યાબ્ગ્રહણે અદીર્ઘઃ . ઙ્યાબ્ગ્રહણે અદીર્ઘઃ આદેશઃ ન સ્થાનિવત્ ઇતિ વક્તવ્યમ્ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {24।137} કિમ્ પ્રયોજનમ્ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {25।137} નિષ્કૌશામ્બિઃ , અતિખટ્વઃ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {26।137} ઙ્યાબ્ગ્રહણેન ગ્રહણાત્ સુલોપઃ મા ભૂત્ ઇતિ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {27।137} નનુ ચ દીર્ઘાત્ ઇતિ ઉચ્યતે .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {28।137} તત્ ન વક્તવ્યમ્ ભવતિ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {29।137} કિમ્ પુનઃ અત્ર જ્યાયઃ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {30।137} સ્થાનિવત્પ્રતિષેધઃ એવ જ્યાયાન્ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {31।137} ઇદમ્ અપિ સિદ્ધમ્ ભવતિ : અતિખટ્વાય અતિમાલાય .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {32।137} યાટ્ આપઃ ઇતિ યાટ્ ન ભવતિ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {33।137} અથ ઇદાનીમ્ અસતિ અપિ સ્થાનિવદ્ભાવે દીર્ઘત્વે કૃતે પિત્ ચ અસૌ ભૂતપૂર્વઃ ઇતિ કૃત્વા યાટ્ આપઃ ઇતિ યાટ્ કસ્માત્ ન ભવતિ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {34।137} લક્ષણપ્રતિપદોક્તયોઃ પ્રતિપદોક્તસ્ય એવ ઇતિ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {35।137} નનુ ચ ઇદાનીમ્ સતિ અપિ સ્થાનિવદ્ભાવે એતયા પરિભાષયા શક્યમ્ ઇહ ઉપસ્થાતુમ્ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {36।137} ન ઇતિ આહ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {37।137} ન હિ ઇદાનીમ્ ક્વ ચિત્ અપિ સ્થાનિવદ્ભાવઃ સ્યાત્ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {38।137} તત્ તર્હિ વક્તવ્યમ્ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {39।137} ન વક્તવ્યમ્. પ્રશ્લિષ્ટનિર્દેશાત્ સિદ્ધમ્ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {40।137} પ્રશ્લિષ્ટનિર્દેશઃ અયમ્ : ઙી* ઈ* ઈકારાન્તાત્ આ* આપ્ આકારાન્તાત્ ઇતિ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {41।137} આહિભુવોઃ ઈટ્પ્રતિષેધઃ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {42।137} આહિભુવોઃ ઈટ્પ્રતિષેધઃ વક્તવ્યઃ : આત્થ અભૂત્ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {43।137} અસ્તિબ્રૂગ્રહણેન ગ્રહણાત્ ઈટ્ પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {44।137} આહેઃ તાવત્ ન વક્તવ્યઃ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {45।137} આચાર્યપ્રવૃત્તિઃ જ્ઞાપયતિ ન આહેઃ ઈટ્ ભવતિ ઇતિ યત્ અયમ્ આહઃ થઃ ઇતિ ઝલાદિપ્રકરણે થત્વમ્ શાસ્તિ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {46।137} ન એતત્ અસ્તિ પ્રયોજનમ્. અસ્તિ હિ અન્યત્ એતસ્ય વચને પ્રયોજનમ્ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {47।137} કિમ્ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {48।137} ભૂતપૂર્વગતિઃ યથા વિજ્ઞાયેત : ઝલાદિઃ યઃ ભૂતપૂર્વઃ ઇતિ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {49।137} યદિ એવમ્ થવચનમ્ અનર્થકમ્ સ્યાત્ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {50।137} આથિમ્ એવ અયમ્ ઉચ્ચારયેત્ : બ્રુવઃ પઞ્ચાનામ્ આદિતઃ આથઃ બ્રુવઃ ઇતિ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {51।137} ભવતેઃ ચ અપિ ન વક્તવ્યઃ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {52।137} અસ્તિસિચઃ અપૃક્તે ઇતિ દ્વિસકારકઃ નિર્દેશઃ : અસ્તેઃ સકારાન્તાત્ ઇતિ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {53।137} વધ્યાદેશે વૃદ્ધિતત્વપ્રતિષેધઃ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {54।137} વધ્યાદેશે વૃદ્ધિતત્વપ્રતિષેધઃ વક્તવ્યઃ : વધકમ્ પુષ્કરમ્ ઇતિ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {55।137} સ્થાનિવદ્ભાવાત્ વૃદ્ધિતત્વે પ્રાપ્નુતઃ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {56।137} ન એષઃ દોષઃ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {57।137} ઉક્તમ્ એતત્ : ન અયમ્ ણ્વુલ્ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {58।137} અન્યઃ અયમ્ અકશબ્દઃ કિત્ ઔણાદિકઃ રુચકઃ ઇતિ યથા .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {59।137} ઇડ્વિધિઃ ચ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {60।137} ઇડ્વિધેયઃ : આવધિષીષ્ટ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {61।137} એકાચઃ ઉપદેશે અનુદાત્તાત્ ઇતિ પ્રતિષેધઃ પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {62।137} ન એષઃ દોષઃ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {63।137} આદ્યુદાત્તનિપાતનમ્ કરિષ્યતે .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {64।137} સ નિપાતનસ્વરઃ પ્રકૃતિસ્વરસ્ય બાધકઃ ભવિષ્યતિ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {65।137} એવમ્ અપિ ઉપદેશિવદ્ભાવઃ વક્તવ્યઃ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {66।137} યથા એવ હિ નિપાતનસ્વરઃ પ્રકૃતિસ્વરમ્ બાધતે એવમ્ પ્રત્યયસ્વરમ્ અપિ બાધેત : આવધિષીષ્ટ ઇતિ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {67।137} ન એષઃ દોષઃ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {68।137} આર્ધધાતુકીયાઃ સામાન્યેન ભવન્તિ અનવસ્થિતેષુ પ્રત્યયેષુ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {69।137} તત્ર આર્ધધાતુકસામાન્યે વધિભાવે કૃતે સતિ શિષ્ટત્વાત્ પ્રત્યયસ્વરઃ ભવિષ્યતિ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {70।137} આકારાન્તાત્ નુક્ષુક્પ્રતિષેધઃ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {71।137} આકારાન્તાત્ નુક્ષુકોઃ પ્રતિષેધઃ વક્તવ્યઃ : વિલાપયતિ ભાપયતે .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {72।137} લીભીગ્રહણેન ગ્રહણાત્ નુક્ષુકૌ પ્રાપ્નુતઃ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {73।137} લીભિયોઃ પ્રશ્લિષ્ટનિર્દેશાત્ સિદ્ધમ્ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {74।137} લીભિયોઃ પ્રશ્લિષ્ટનિર્દેશઃ અયમ્ : લી* ઈ* ઈકારાન્તસ્ય ભી* ઈ* ઈકારાન્તસ્ય ચ ઇતિ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {75।137} લોડાદેશે શાભાવજભાવધિત્વહિલોપૈત્ત્વપ્રતિષેધઃ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {76।137} લોડાદેશે એષામ્ પ્રતિષેધઃ વક્તવ્યઃ : શિષ્ટાત્ , હતાત્ , ભિન્તાત્ , કુરુતાત્ , સ્તાત્ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {77।137} લોડાદેશે કૃતે શાભાવઃ જભાવઃ ધિત્વમ્ હિલોપઃ એત્ત્વમ્ ઇતિ એતે વિધયઃ પ્રાપ્નુવન્તિ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {78।137} ન એષઃ દોષઃ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {79।137} ઇદમ્ ઇહ સમ્પ્રધાર્યમ્ : લોડાદેશઃ ક્રિયતામ્ એતે વિધયઃ ઇતિ કિમ્ અત્ર કર્તવ્યમ્ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {80।137} પરત્વાત્ લોડાદેશઃ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {81।137} અથ ઇદાનીમ્ લોડાદેશે કૃતે પુનઃપ્રસઙ્ગવિજ્ઞાનાત્ કસ્માત્ એતે વિધયઃ ન ભવન્તિ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {82।137} સકૃદ્ગતૌ વિપ્રતિષેધે યત્ બાધિતમ્ તત્ બાધિતમ્ એવ ઇતિ કૃત્વા .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {83।137} ત્રયાદેશે સ્રન્તપ્રતિષેધઃ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {84।137} ત્રયાદેશે સ્રન્તસ્ય પ્રતિષેધઃ વક્તવ્યઃ : તિસૃણામ્ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {85।137} તિસૃભાવે કૃતે ત્રેઃ ત્રયઃ ઇતિ ત્રયાદેશઃ પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {86।137} ન એષઃ દોષઃ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {87।137} ઇદમ્ ઇહ સમ્પ્રધાર્યમ્ : તિસૃભાવઃ ક્રિયતામ્ ત્રયાદેશઃ ઇતિ કિમ્ અત્ર કર્તવ્યમ્ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {88।137} પરત્વાત્ તિસૃભાવઃ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {89।137} અથ ઇદાનીમ્ તિસૃભાવે કૃતે પુનઃપ્રસઙ્ગવિજ્ઞાનાત્ ત્રયાદેશઃ કસ્માત્ ન ભવતિ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {90।137} સકૃદ્ગતૌ વિપ્રતિષેધે યત્ બાધિતમ્ તત્ બાધિતમ્ એવ ઇતિ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {91।137} આમ્વિધૌ ચ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {92।137} આમ્વિધૌ ચ સ્રન્તસ્ય પ્રતિષેધઃ વક્તવ્યઃ : ચતસ્રઃ તિષ્ઠન્તિ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {93।137} ચતસૃભાવે કૃતે ચતુરનડુહોઃ આમ્ ઉદાત્તઃ ઇતિ આમ્ પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {94।137} ન એષઃ દોષઃ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {95।137} ઇદમ્ ઇહ સમ્પ્રધાર્યમ્ : ચતસૃભાવઃ ક્રિયતામ્ ચતુરનડુહોઃ આમ્ ઉદાત્તઃ ઇતિ આમ્ ઇતિ કિમ્ અત્ર કર્તવ્યમ્ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {96।137} પરત્વાત્ ચતસૃભાવઃ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {97।137} અથ ઇદાનીમ્ ચતસૃભાવે કૃતે પુનઃપ્રસઙ્ગવિજ્ઞાનાત્ આમ્ કસ્માત્ ન ભવતિ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {98।137} સકૃદ્ગતૌ વિપ્રતિષેધે યત્ બાધિતમ્ તત્ બાધિતમ્ એવ ઇતિ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {99।137} સ્વરે વસ્વાદેશે .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {100।137} સ્વરે વસ્વાદેશે પ્રતિષેધઃ વક્તવ્યઃ : વિદુષઃ પશ્ય .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {101।137} શતુઃ અનુમઃ નદ્યજાદી અન્તોદાત્તાત્ ઇતિ એષઃ સ્વરઃ પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {102।137} ન એષઃ દોષઃ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {103।137} અનુમઃ ઇતિ પ્રતિષેધઃ ભવિષ્યતિ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {104।137} અનુમઃ ઇતિ ઉચ્યતે ન ચ અત્ર નુમમ્ પશ્યામઃ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {105।137} અનુમઃ ઇતિ ન ઇદમ્ આગમગ્રહણમ્ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {106।137} કિમ્ તર્હિ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {107।137} પ્રત્યાહારગ્રહણમ્ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {108।137} ક્વ સન્નિવિષ્ટાનામ્ પ્રત્યાહારઃ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {109।137} ઉકારાત્ પ્રભૃતિ આ નુમઃ મકારાત્ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {110।137} યદિ પ્રત્યાહારગ્રહણમ્ લુનત પુનત અત્ર અપિ પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {111।137} અનુમ્ગ્રહણેન ન શત્રન્તમ્ વિશેષ્યતે .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {112।137} કિમ્ તર્હિ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {113।137} શતા એવ વિશેષ્યતે : શતા યઃ અનુમ્કઃ ઇતિ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {114।137} અવશ્યમ્ ચ એતત્ એવમ્ વિજ્ઞેયમ્ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {115।137} આગમગ્રહણે હિ સતિ ઇહ પ્રસજ્યેત : મુઞ્ચતા મુઞ્ચતઃ ઇતિ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {116।137} ગોઃ પૂર્વણિત્ત્વાત્વસ્વરેષુ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {117।137} ગોઃ પૂર્વણિત્ત્વાત્વસ્વરેષુ પ્રતિષેધઃ વક્તવ્યઃ : ચિત્રગ્વગ્રમ્ , શબલગ્વગ્રમ્ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {118।137} સર્વત્ર વિભાષા ગોઃ ઇતિ વિભાષા પૂર્વત્વમ્ પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {119।137} ન એષઃ દોષઃ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {120।137} એઙઃ ઇતિ વર્તતે .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {121।137} તત્ર અનલ્વિધૌ ઇતિ પ્રતિષેધઃ ભવિષ્યતિ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {122।137} એવમ્ અપિ હે ચિત્રગો અગ્રમ્ અત્ર પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {123।137} ણિત્ત્વમ્ : ચિત્રગુઃ , ચિત્રગૂ ચિત્રગવઃ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {124।137} ગોતો ણિત્ ઇતિ ણિત્ત્વમ્ પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {125।137} આત્વમ્ : ચિત્રગુમ્ પશ્ય શબલગુમ્ પશ્ય .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {126।137} આ ઓતઃ ઇતિ આત્વમ્ પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {127।137} ન એષઃ દોષઃ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {128।137} તપરકરણાત્ સિદ્ધમ્ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {129।137} તપરકરણસામાર્થ્યાત્ ણિત્ત્વાત્વે ન ભવિષ્યતઃ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {130।137} સ્વર : બહુગુમાન્ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {131।137} ન ગોશ્વન્સાવવર્ણ ઇતિ પ્રતિષેધઃ પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {132।137} કરોતિપિબ્યોઃ પ્રતિષેધઃ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {133।137} કરોતિપિબ્યોઃ પ્રતિષેધઃ વક્તવ્યઃ : કુરુ પિબ ઇતિ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {134।137} સ્થાનિવદ્ભાવાત્ લઘૂપધગુણઃ પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {135।137} ઉક્તમ્ વા .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {136।137} કિમ્ ઉક્તમ્ .
(પ્_1,1.56.8) ક_ઇ,138.11-141.22 રો_ઇ,414-421 {137।137} કરોતૌ તપરકરણનિર્દેશાત્ સિદ્ધમ્ , પિબતિઃ અદન્તઃ ઇતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {1।134} અચઃ ઇતિ કિમર્થમ્ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {2।134} પ્રશ્નઃ , દ્યૂત્વા , આક્રાષ્ટામ્ આગત્ય .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {3।134} પ્રશ્નઃ , વિશ્નઃ ઇતિ અત્ર છકારસ્ય શકારઃ પરનિમિત્તકઃ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {4।134} તસ્ય સ્થાનિવદ્ભાવાત્ છે ચ ઇતિ તુક્ પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {5।134} અચઃ ઇતિ વચનાત્ ન ભવતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {6।134} ન એતત્ અસ્તિ પ્રયોજનમ્ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {7।134} ક્રિયમાણે અપિ વૈ અજ્ગ્રહણે અવશ્યમ્ અત્ર તુગભાવે યત્નઃ કર્તવ્યઃ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {8।134} અન્તરઙ્ગત્વાત્ હિ તુક્ પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {9।134} ઇદમ્ તર્હિ : દ્યૂત્વા .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {10।134} વકારસ્ય ઊઠ્ પરનિમિત્તકઃ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {11।134} તસ્ય સ્થાનિવદ્ભાવાત્ અચિ ઇતિ યણાદેશઃ ન પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {12।134} અચઃ ઇતિ વચનાત્ ભવતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {13।134} એતત્ અપિ ન અસ્તિ પ્રયોજનમ્ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {14।134} સ્વાશ્રયમ્ અત્ર અચ્ત્વમ્ ભવિષ્યતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {15।134} અથ વા યઃ અત્ર આદેશઃ ન અસૌ આશ્રીયતે યઃ ચ આશ્રીયતે ન અસૌ આદેશઃ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {16।134} ઇદમ્ તર્હિ પ્રયોજનમ્ : આક્રાષ્ટામ્ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {17।134} સિચઃ લોપઃ પરનિમિત્તકઃ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {18।134} તસ્ય સ્થાનિવદ્ભાવાત્ ષઢોઃ કઃ સિ ઇતિ કત્વમ્ પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {19।134} અચઃ ઇતિ વચનાત્ ભવતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {20।134} એતત્ અપિ ન અસ્તિ પ્રયોજનમ્ .વક્ષ્યતિ એતત્ : પૂર્વત્રાસિદ્ધે ન સ્થાનિવત્ ઇતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {21।134} ઇદમ્ તર્હિ પ્રયોજનમ્ : આગત્ય , અભિગત્ય .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {22।134} અનુનાસિકલોપઃ પરનિમિત્તકઃ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {23।134} તસ્ય સ્થાનિવદ્ભાવાત્ હ્રસ્વસ્ય ઇતિ તુક્ ન પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {24।134} અચઃ ઇતિ વચનાત્ ભવતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {25।134} અથ પરસ્મિન્ ઇતિ કિમર્થમ્ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {26।134} યુવજાનિઃ , દ્વિપદિકા , વૈયાઘ્રપદ્યઃ , આદીધ્યે .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {27।134} યુવજાનિઃ , વધૂજાનિઃ ઇતિ : જાયાયાઃ નિઙ્ ન પરનિમિત્તકઃ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {28।134} તસ્ય સ્થાનિવદ્ભાવાત્ વલિ ઇતિ યલોપઃ ન પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {29।134} પરસ્મિન્ ઇતિ વચનાત્ ભવતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {30।134} ન એતત્ અસ્તિ પ્રયોજનમ્ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {31।134} સ્વાશ્રયમ્ અત્ર વલ્તમ્ ભવિષ્યતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {32।134} અથ વા યઃ અત્ર આદેશઃ ન અસૌ આશ્રીયતે યઃ ચ આશ્રીયતે ન અસૌ આદેશઃ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {33।134} ઇદમ્ તર્હિ પ્રયોજનમ્ : દ્વિપદિકા ત્રિપદિકા .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {34।134} પાદસ્ય લોપઃ ન પરનિમિત્તકઃ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {35।134} તસ્ય સ્થાનિવદ્ભાવાત્ પદ્ભાવઃ ન પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {36।134} પરસ્મિન્ ઇતિ વચનાત્ ભવતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {37।134} એતત્ અપિ ન અસ્તિ પ્રયોજનમ્ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {38।134} પુનર્લોપવચનસામર્થ્યાત્ સ્થાનિવદ્ભાવઃ ન ભવિષ્યતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {39।134} ઇદમ્ તર્હિ પ્રયોજનમ્ : વૈયાઘ્રપદ્યઃ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {40।134} નનુ ચ અત્ર અપિ પુનર્વચનસામર્થ્યાત્ એવ ન ભવિષ્યતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {41।134} અસ્તિ હિ અન્યત્ પુનર્લોપવચને પ્રયોજનમ્ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {42।134} કિમ્ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {43।134} યત્ર ભસઞ્જ્ઞા ન : વ્યાઘ્રપાત્ , શ્યેનપાત્ ઇતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {44।134} ઇદમ્ ચ અપિ ઉદાહરણમ્ : આદીધ્યે , આવેવ્યે .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {45।134} ઇકારસ્ય એકારઃ ન પરનિમિત્તકઃ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {46।134} તસ્ય સ્થાનિવદ્ભાવાત્ યીવર્ણયોઃ દીધીવેવ્યોઃ ઇતિ લોપઃ પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {47।134} પરસ્મિન્ ઇતિ વચનાત્ ભવતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {48।134} અથ પૂર્વવિધૌ ઇતિ કિમ્ અર્થમ્ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {49।134} હે ગૌઃ , બાભ્રવીયાઃ , નૈધેયઃ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {50।134} હે ગૌઃ ઇતિ ઔકારઃ પરનિમિત્તકઃ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {51।134} તસ્ય સ્થાનિવદ્ભાવાત્ એઙ્હ્રસ્વાત્ સમ્બુદ્ધેઃ ઇતિ લોપઃ પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {52।134} પૂર્વવિધૌ ઇતિ વચનાત્ ન ભવતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {53।134} ન એતત્ અસ્તિ પ્રયોજનમ્ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {54।134} આચાર્યપ્રવૃત્તિઃ જ્ઞાપયતિ ન સમ્બુદ્ધિલોપે સ્થાનિવદ્ભાવઃ ભવતિ ઇતિ યત્ અયમ્ એઙ્હ્રસ્વાત્ સમ્બુદ્ધેઃ ઇતિ એઙ્ગ્રહણમ્ કરોતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {55।134} ન એતત્ અસ્તિ જ્ઞાપકમ્ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {56।134} ગોર્થમ્ એતત્ સ્યાત્ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {57।134} યત્ તર્હિ પ્રત્યાહારગ્રહણમ્ કરોતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {58।134} ઇતરથા હિ ઓહ્રસ્વાત્ ઇતિ એવ બ્રૂયાત્ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {59।134} ઇદમ્ તર્હિ પ્રયોજનમ્ : બાભ્રવીયાઃ , માધવીયાઃ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {60।134} વાન્તાદેશઃ પરનિમિત્તકઃ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {61।134} તસ્ય સ્થાનિવદ્ભાવાત્ હલઃ તદ્ધિતસ્ય ઇતિ યલોપઃ ન પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {62।134} પૂર્વવિધૌ ઇતિ વચનાત્ ન ભવતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {63।134} એતત્ અપિ ન અસ્તિ પ્રયોજનમ્ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {64।134} સ્વાશ્રયમ્ અત્ર હલ્ત્વમ્ ભવિષ્યતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {65।134} અથ વા યઃ અત્ર આદેશઃ ન અસૌ આશ્રીયતે યઃ ચ આશ્રીયતે ન અસૌ આદેશઃ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {66।134} ઇદમ્ તર્હિ પ્રયોજનમ્ : નૈધેયઃ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {67।134} આકારલોપઃ પરનિમિત્તકઃ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {68।134} તસ્ય સ્થાનિવદ્ભાવાત્ દ્વ્યજ્લક્ષણઃ ઢક્ ન પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {69।134} પૂર્વવિધૌ ઇતિ વચનાત્ ન ભવતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {70।134} અથ વિધિગ્રહણમ્ કિમર્થમ્ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {71।134} સર્વવિભક્ત્યન્તઃ સમાસઃ યથા વિજ્ઞાયેત : પૂર્વસ્ય વિધિઃ પૂર્વવિધિઃ , પૂર્વસ્માત્ વિધિઃ પૂર્વવિધિઃ ઇતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {72।134} કાનિ પુનઃ પૂર્વસ્માત્ વિધૌ સ્થાનિવદ્ભાવસ્ય પ્રયોજનાનિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {73।134} બેભિદિતા , માથિતિકઃ , અપીપચન્ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {74।134} બેભિદિતા , ચેચ્છિદિતા ઇતિ અકારલોપે કૃતે એકાજ્લક્ષણઃ ઇટ્પ્રતિષેધઃ પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {75।134} સ્થાનિવદ્ભાવાત્ ન ભવતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {76।134} માથિતિકઃ ઇતિ અકારલોપે કૃતે તાન્તાત્ કઃ ઇતિ કાદેશઃ પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {77।134} સ્થાનિવદ્ભાવાત્ ન ભવતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {78।134} અપીપચન્ ઇતિ એકાદેશે કૃતે અભ્યસ્તાત્ ઝેઃ જુસ્ ભવતિ ઇતિ જુસ્ભાવઃ પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {79।134} સ્થાનિવદ્ભાવાત્ ન ભવતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {80।134} ન એતાનિ સન્તિ પ્રયોજનાનિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {81।134} કુતઃ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {82।134} પ્રાતિપદિકર્નિર્દેશઃ અયમ્ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {83।134} પ્રાતિપદિકર્નિર્દેશાઃ ચ અર્થતન્ત્રાઃ ભવન્તિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {84।134} ન કાં ચિત્ પ્રાધાન્યેન વિભક્તિમ્ આશ્રયન્તિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {85।134} તત્ર પ્રાતિપદિકાર્થે નિર્દિષ્ટે યામ્ યામ્ વિભક્તિમ્ આશ્રયિતુમ્ બુદ્ધિઃ ઉપજાયતે સા સા આશ્રયિતવ્યા .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {86।134} ઇદમ્ તર્હિ પ્રયોજનમ્ : વિધિમાત્રે સ્થાનિવત્ યથા સ્યાત્ અનાશ્રીયમાણાયામ્ અપિ પ્રકૃતૌ : વાય્વોઃ , અધ્વર્ય્વોઃ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {87।134} લોપઃ વ્યોઃ વલિ ઇતિ યલપઃ મા ભૂત્ ઇતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {88।134} અસ્તિ પ્રયોજનમ્ એતત્ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {89।134} કિમ્ તર્હિ ઇતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {90।134} અપરવિધૌ ઇતિ તુ વક્તવ્યમ્ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {91।134} કિમ્ પ્રયોજનમ્ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {92।134} સ્વવિધૌ અપિ સ્થાનિવદ્ભાવઃ યથા સ્યાત્ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {93।134} કાનિ પુનઃ સ્વવિધૌ સ્થાનિવદ્ભાવસ્ય પ્રયોજનાનિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {94।134} આયન્ , આસન્ , ધિન્વન્તિ કૃણ્વન્તિ દધિ અત્ર , મધુ અત્ર ચક્રતુઃ , ચક્રુઃ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {95।134} ઇહ તાવત્ : આયન્ , આસન્ ઇતિ ઇણસ્ત્યોઃ યણ્લોપયોઃ કૃતયોઃ અનજાદિત્વાત્ આટ્ અજાદીનામ્ ઇતિ આટ્ ન પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {96।134} સ્થાનિવદ્ભાવાત્ ભવતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {97।134} ધિન્વન્તિ કૃણ્વન્તિ ઇતિ યણાદેશે કૃતે વલાદિલક્ષણઃ ઇટ્ પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {98।134} સ્થાનિવદ્ભાવાત્ ન ભવતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {99।134} દધિ અત્ર મધુ અત્ર ઇતિ યણાદેશે કૃતે સંયોગાન્તલોપઃ પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {100।134} સ્થાનિવદ્ભાવાત્ ન ભવતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {101।134} ચક્રતુઃ , ચક્રુઃ ઇતિ યણાદેશે કૃતે અનચ્ત્વાત્ દ્વિર્વચનમ્ ન પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {102।134} સ્થાનિવદ્ભાવાત્ ભવતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {103।134} યદિ તર્હિ સ્વવિધૌ અપિ સ્થાનિવદ્ભાવઃ ભવતિ દ્વાભ્યામ્ , દેયમ્ , લવનમ્ અત્ર અપિ પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {104।134} દ્વાભ્યામ્ ઇતિ અત્ર અત્વસ્ય સ્થાનિવદ્ભાવાત્ દીર્ઘત્વમ્ ન પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {105।134} દેયમ્ ઇતિ ઈત્ત્વસ્ય સ્થાનિવદ્ભાવાત્ ગુણઃ ન પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {106।134} લવનમ્ ઇતિ ગુણસ્ય સ્થાનિવદ્ભાવાત્ અવાદેશઃ ન પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {107।134} ન એષઃ દોષઃ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {108।134} સ્વાશ્રયાઃ અત્ર એતે વિધયઃ ભવિષ્યન્તિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {109।134} તત્ તર્હિ વક્તવ્યમ્ અપરવિધૌ ઇતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {110।134} ન વક્તવ્યમ્ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {111।134} પૂર્વવિધૌ ઇતિ એવ સિદ્ધમ્ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {112।134} કથમ્ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {113।134} ન પૂર્વ્ગ્રહણેન આદેશઃ અભિસમ્બધ્યતે : અજાદેશઃ પરનિમિત્તકઃ પૂર્વસ્ય વિધિમ્ પ્રતિ સ્થાનિવત્ ભવતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {114।134} કુતઃ પૂર્વસ્ય .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {115।134} આદેશાત્ ઇતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {116।134} કિમ્ તર્હિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {117।134} નિમિત્તમ્ અભિસમ્બધ્યતે : અજાદેશઃ પરનિમિત્તકઃ પૂર્વસ્ય વિધિમ્ પ્રતિ સ્થાનિવત્ ભવતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {118।134} કુતઃ પૂર્વસ્ય .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {119।134} નિમિત્તાત્ ઇતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {120।134} અથ નિમિત્તે અભિસમ્બધ્યમાને યત્ તત્ અસ્ય યોગસ્ય મૂર્ધાભિષિક્તમ્ ઉદાહરણમ્ તત્ અપિ સઙ્ગૃહીતમ્ ભવતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {121।134} કિમ્ પુનઃ તત્ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {122।134} પટ્વ્યા મૃદ્વ્યા ઇતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {123।134} બાઢમ્ સઙ્ગૃહીતમ્ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {124।134} નનુ ચ ઈકારયણા વ્યવહિતત્વાત્ ન અસૌ નિમિત્તાત્ પૂર્વઃ ભવતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {125।134} વ્યવહિતે અપિ પૂર્વશબ્દઃ વર્તતે .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {126।134} તત્ યથા : પૂર્વમ્ મથુરાયાઃ પાટલિપુત્રમ્ ઇતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {127।134} અથ વા આદેશઃ એવ અભિસમ્બધ્યતે .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {128।134} કથમ્ યાનિ સ્વવિધૌ સ્થાનિવદ્ભાવસ્ય પ્રયોજનાનિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {129।134} ન એતાનિ સન્તિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {130।134} ઇહ તાવત્ આયન્ , આસન્ , ધિન્વન્તિ કૃણ્વન્તિ ઇતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {131।134} અયમ્ વિધિશબ્દઃ અસ્તિ એવ કર્મસાધનઃ : વિધીયતે વિધિઃ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {132।134} અસ્તિ ભાવસાધનઃ : વિધાનમ્ વિધિઃ ઇતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {133।134} કર્મસાધનસ્ય વિધિશબ્દસ્ય ઉપાદાને ન સર્વમ્ ઇષ્ટમ્ સઙ્ગૃહીતમ્ ઇતિ કૃત્વા ભાવસાધનસ્ય વિધિશબ્દસ્ય ઉપાદાનમ્ વિજ્ઞાસ્યતે : પૂર્વસ્ય વિધાનમ્ પ્રતિ પૂર્વસ્ય ભાવમ્ પ્રતિ પૂર્વઃ સ્યાત્ ઇતિ સ્થાનિવત્ ભવતિ ઇતિ એવમ્ આટ્ ભવિષ્યતિ ઇટ્ ચ ન ભવિષ્યતિ .
(પ્_1,1.57.1) ક_ઇ,141.24-144.17 રો_ઇ,421-431 {134।134} દધિ અત્ર મધુ અત્ર ચક્રતુઃ ચક્રુઃ ઇતિ પરિહારમ્ વક્ષ્યતિ
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {1।64} કાનિ પુનઃ અસ્ય યોગસ્ય પ્રયોજનાનિ .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {2।64} સ્તોષ્યામિ અહમ્ પાદિકમ્ ઔદવાહિમ્ તતઃ શ્વોભૂતે શાતનીમ્ પાતનીમ્ ચ .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {3।64} નેતારૌ આગચ્છતમ્ ધારણિમ્ રાવણિમ્ ચ તતઃ પશ્ચાત્ સ્રંસ્યતે ધ્વંસ્યતે ચ .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {4।64} ઇહ તાવત્ પાદિકમ્ ઔદવાહિમ્ શાતનીમ્ પાતનીમ્ ધારણિમ્ રાવણિમ્ ઇતિ અકારલોપે કૃતે પદ્ભાવઃ ઊઠ્ અલ્લોપઃ ટિલોપઃ ઇતિ એતે વિધયઃ પ્રાપ્નુવન્તિ .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {5।64} સ્થાનિવદ્ભાવાત્ ન ભવન્તિ .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {6।64} સ્રંસ્યતે ધ્વંસ્યતે : ણિલોપે કૃતે અનિદિતામ્ હલઃ ઉપધાયાઃ ક્ઙિતિ ઇતિ નલોપઃ પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {7।64} સ્થાનિવદ્ભાવાત્ ન ભવતિ .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {8।64} ન એતાનિ સન્તિ પ્રયોજનાનિ .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {9।64} અસિદ્ધવત્ અત્ર આ ભાત્ ઇતિ અનેન અપિ એતાનિ સિદ્ધાનિ .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {10।64} ઇદમ્ તર્હિ પ્રયોજનમ્ : યાજ્યતે વાપ્યતે .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {11।64} ણિલોપે કૃતે યજાદીનામ્ કિતિ ઇતિ સમ્પ્રસારણમ્ પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {12।64} સ્થાનિવદ્ભાવાત્ ન ભવતિ .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {13।64} એતત્ અપિ ન અસ્તિ પ્રયોજનમ્ .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {14।64} યજાદિભિઃ અત્ર કિતમ્ વિશેષયિષ્યામઃ યજાદીનામ્ યઃ કિત્ ઇતિ .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {15।64} કઃ ચ યજાદીનામ્ કિત્ .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {16।64} યજાદિભ્યઃ યઃ વિહિતઃ ઇતિ .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {17।64} ઇદમ્ તર્હિ પ્રયોજનમ્ : પટ્વ્યા મૃદ્વ્યા ઇતિ .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {18।64} પરસ્ય યણાદેશે કૃતે પૂર્વસ્ય ન પ્રાપ્નોતિ ઈકારયણા વ્યવહિતત્વાત્ .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {19।64} સ્થાનિવદ્ભાવાત્ ભવતિ .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {20।64} કિમ્ પુનઃ કારણમ્ પરસ્ય તાવત્ ભવતિ ન પુનઃ પૂર્વસ્ય .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {21।64} નિત્યત્વાત્ .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {22।64} નિત્યઃ પરયણાદેશઃ .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {23।64} કૃતે અપિ પૂર્વયણાદેશે પ્રાપ્નોતિ અકૃતે અપિ પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {24।64} નિત્યત્વાત્ પરયણાદેશે કૃતે પૂર્વસ્ય ન પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {25।64} સ્થાનિવદ્ભાવાત્ ભવતિ .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {26।64} એતત્ અપિ ન અસ્તિ પ્રયોજનમ્ .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {27।64} અસિદ્ધમ્ બહિરઙ્ગલક્ષણમ્ અન્તરઙ્ગલક્ષણે ઇતિ અસિદ્ધત્વાત્ બહિરઙ્ગલક્ષણસ્ય પરયણાદેશસ્ય અન્તરઙ્ગલક્ષણઃ પૂર્વયણાદેશઃ ભવિષ્યતિ .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {28।64} અવશ્યમ્ ચ એષા પરિભાષા આશ્રયિતવ્યા સ્વરાર્થમ્ કર્ત્ર્ય હર્ત્ર્ય ઇતિ ઉદાત્તયણઃ હલ્પૂર્વાત્ ઇતિ એષઃ સ્વરઃ યથા સ્યાત્ .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {29।64} અનેન અપિ સિદ્ધઃ સ્વરઃ .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {30।64} કથમ્ .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {31।64} આરભ્યમાણે નિત્યઃ અસૌ .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {32।64} આરભ્યમાણે તુ અસ્મિન્ યોગે નિત્યઃ પૂર્વયણાદેશઃ .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {33।64} કૃતે અપિ પરયણાદેશે પ્રાપ્નોતિ અકૃતે અપિ .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {34।64} પરયણાદેશઃ અપિ નિત્યઃ .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {35।64} કૃતે અપિ પૂર્વયણાદેશે પ્રાપ્નોતિ અકૃતે અપિ .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {36।64} પરઃ ચ અસૌ વ્યવસ્થા .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {37।64} વ્યવસ્થયા ચ અસૌ પરઃ .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {38।64} યુગપત્સમ્ભવઃ ન અસ્તિ .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {39।64} ન ચ અસ્તિ યૌગપદ્યેન સમ્ભવઃ .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {40।64} કથમ્ ચ સિધ્યતિ .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {41।64} બહિરઙ્ગેણ સિધ્યતિ .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {42।64} અસિદ્ધમ્ બહિરઙ્ગલક્ષણમ્ અન્તરઙ્ગલક્ષણે ઇતિ અનેન સિધ્યતિ .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {43।64} એવમ્ તર્હિ યઃ અત્ર ઉદાત્તયણ્ તદાશ્રયઃ સ્વરઃ ભવિષ્યતિ .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {44।64} ઈકારયણા વ્યવહિતત્વાત્ ન પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {45।64} સ્વરવિધૌ વ્યઞ્જનમ્ અવિદ્યમાનવત્ ભવતિ ઇતિ ન અસ્તિ વ્યવધાનમ્ .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {46।64} સા તર્હિ એષા પરિભાષા કર્તવ્યા .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {47।64} નનુ ચ ઇયમ્ અપિ કર્તવ્યા : અસિદ્ધમ્ બહિરઙ્ગલક્ષણમ્ અન્તરઙ્ગલક્ષણે ઇતિ .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {48।64} બહુપ્રયોજના એષા પરિભાષા .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {49।64} અવશ્યમ્ એષા કર્તવ્યા .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {50।64} સા ચ અપિ એષા લોકતઃ સિદ્ધા .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {51।64} કથમ્ .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {52।64} પ્રત્યઙ્ગવર્તી લોકઃ લક્ષ્યતે .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {53।64} તત્ યથા : પુરુષઃ અયમ્ પ્રાતઃ ઉત્થાય યાનિ અસ્ય પ્રતિશરીરમ્ કાર્યાણિ તાનિ તાવત્ કરોતિ તતઃ સુહૃદામ્ તતઃ સમ્બન્ધિનામ્ .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {54।64} પ્રાતિપદિકમ્ ચ અપિ ઉપદિષ્ટમ્ સામાન્યભૂતે અર્થે વર્તતે .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {55।64} સામન્યે વર્તમાનસ્ય વ્યક્તિઃ ઉપજાયતે .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {56।64} વ્યક્તસ્ય સતઃ લિઙ્ગસઙ્ખ્યાભ્યામ્ અન્વિતસ્ય બાહ્યેન અર્થેન યોગઃ ભવતિ .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {57।64} યયા એવ આનુપૂર્વ્યા અર્થાનામ્ પ્રાદુર્ભાવઃ તયા એવ શબ્દાનામ્ અપિ તદ્વત્ કાર્યૈઃ અપિ ભવિતવ્યમ્ .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {58।64} ઇમાનિ તર્હિ પ્રયોજનાનિ : પટયતિ , અવધીત્ , બહુખટ્વકઃ .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {59।64} પટયતિ લઘયતિ ઇતિ ટિલોપે કૃતે અતઃ ઉપધાયાઃ ઇતિ વૃદ્ધિઃ પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {60।64} સ્થાનિવદ્ભાવાત્ ન ભવતિ .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {61।64} અવધીત્ ઇતિ અકારલોપે કૃતે અતઃ હલાદેઃ લઘોઃ ઇતિ વિભાષા વૃદ્ધિઃ પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {62।64} સ્થાનિવદ્ભાવાત્ ન ભવતિ .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {63।64} બહુખટ્વકઃ ઇત્ આપઃ અન્યતરસ્યામ્ હ્રસ્વત્વે કૃતે હ્રસ્વાન્તે અન્ત્યાત્ પૂર્વમ્ ઇતિ એષઃ સ્વરઃ પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.57.2) ક_ઇ,144.18-146.5 રો_ઇ,431-435 {64।64} સ્થાનિવદ્ભાવાત્ ન ભવતિ .
(પ્_1,1.57.3) ક_ઇ,146.6-16 રો_ઇ,435-436 {1।22} ઇહ વૈયાકરણઃ , સૌવશ્વઃ ઇતિ ય્વોઃ સ્થાનિવદ્ભાવાત્ આયાવૌ પ્રાપ્નુતઃ .
(પ્_1,1.57.3) ક_ઇ,146.6-16 રો_ઇ,435-436 {2।22} તયોઃ પ્રતિષેધઃ વક્તવ્યઃ .
(પ્_1,1.57.3) ક_ઇ,146.6-16 રો_ઇ,435-436 {3।22} અચઃ પૂર્વવિજ્ઞાનાત્ ઐચોઃ સિદ્ધમ્ .
(પ્_1,1.57.3) ક_ઇ,146.6-16 રો_ઇ,435-436 {4।22} યઃ અનાદિષ્ટાત્ અચઃ પૂર્વઃ તસ્ય વિધિમ્ પ્રતિ સ્થાનિવદ્ભાવઃ .
(પ્_1,1.57.3) ક_ઇ,146.6-16 રો_ઇ,435-436 {5।22} આદિષ્ટાત્ ચ એષઃ અચઃ પૂર્વઃ .
(પ્_1,1.57.3) ક_ઇ,146.6-16 રો_ઇ,435-436 {6।22} કિમ્ વક્તવ્યમ્ એતત્ .
(પ્_1,1.57.3) ક_ઇ,146.6-16 રો_ઇ,435-436 {7।22} ન હિ .
(પ્_1,1.57.3) ક_ઇ,146.6-16 રો_ઇ,435-436 {8।22} કથમ્ અનુચ્યમાનમ્ ગંસ્યતે .
(પ્_1,1.57.3) ક_ઇ,146.6-16 રો_ઇ,435-436 {9।22} અચઃ ઇતિ પઞ્ચમી : અચઃ પૂર્વસ્ય .
(પ્_1,1.57.3) ક_ઇ,146.6-16 રો_ઇ,435-436 {10।22} યદિ એવમ્ આદેશઃ અવિશેષિતઃ ભવતિ .
(પ્_1,1.57.3) ક_ઇ,146.6-16 રો_ઇ,435-436 {11।22} આદેશઃ ચ વિશેષિતઃ .
(પ્_1,1.57.3) ક_ઇ,146.6-16 રો_ઇ,435-436 {12।22} કથમ્ .
(પ્_1,1.57.3) ક_ઇ,146.6-16 રો_ઇ,435-436 {13।22} ન બ્રૂમઃ યત્ ષષ્ઠીનિર્દિષ્ટમ્ અજ્ગ્રહણમ્ તત્ પઞ્ચમીનિર્દિષ્ટમ્ કર્તવ્યમ્ .
(પ્_1,1.57.3) ક_ઇ,146.6-16 રો_ઇ,435-436 {14।22} કિમ્ તર્હિ અન્યત્ કર્તવ્યમ્ .
(પ્_1,1.57.3) ક_ઇ,146.6-16 રો_ઇ,435-436 {15।22} અન્યત્ ચ ન કર્તવ્યમ્ .
(પ્_1,1.57.3) ક_ઇ,146.6-16 રો_ઇ,435-436 {16।22} યત્ એવ અદઃ ષષ્ઠીનિર્દિષ્ટમ્ અજ્ગ્રહણમ્ તસ્ય દિક્શબ્દૈઃ યોગે પઞ્ચમી ભવતિ : અજાદેશઃ પરનિમિત્તકઃ પૂર્વસ્ય વિધિમ્ પ્રતિ સ્થાનિવત્ ભવતિ .
(પ્_1,1.57.3) ક_ઇ,146.6-16 રો_ઇ,435-436 {17।22} કુતઃ પૂર્વસ્ય .
(પ્_1,1.57.3) ક_ઇ,146.6-16 રો_ઇ,435-436 {18।22} અચઃ ઇતિ .
(પ્_1,1.57.3) ક_ઇ,146.6-16 રો_ઇ,435-436 {19।22} તત્ યથા આદેશઃ પ્રથમાનિર્દિષ્ટઃ .
(પ્_1,1.57.3) ક_ઇ,146.6-16 રો_ઇ,435-436 {20।22} તસ્ય દિક્શબ્દૈઃ યોગે પઞ્ચમી ભવતિ : અજાદેશઃ પરનિમિત્તકઃ પૂર્વસ્ય વિધિમ્ પ્રતિ સ્થાનિવત્ ભવતિ .
(પ્_1,1.57.3) ક_ઇ,146.6-16 રો_ઇ,435-436 {21।22} કુતઃ પૂર્વસ્ય .
(પ્_1,1.57.3) ક_ઇ,146.6-16 રો_ઇ,435-436 {22।22} આદેશાત્ ઇતિ .
(પ્_1,1.57.4) ક_ઇ,146.17-147.18 રો_ઇ,436-438 {1।41} તત્ર આદેશલક્ષણપ્રતિષેધઃ .
(પ્_1,1.57.4) ક_ઇ,146.17-147.18 રો_ઇ,436-438 {2।41} તત્ર આદેશલક્ષણમ્ કાર્યમ્ પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.57.4) ક_ઇ,146.17-147.18 રો_ઇ,436-438 {3।41} તસ્ય પ્રતિષેધઃ વક્તવ્યઃ : વાય્વોઃ , અધ્વર્ય્વોઃ .
(પ્_1,1.57.4) ક_ઇ,146.17-147.18 રો_ઇ,436-438 {4।41} લોપઃ વ્યોઃ વલિ ઇતિ યલોપઃ પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.57.4) ક_ઇ,146.17-147.18 રો_ઇ,436-438 {5।41} અસિદ્ધવચનાત્ સિદ્ધમ્ .
(પ્_1,1.57.4) ક_ઇ,146.17-147.18 રો_ઇ,436-438 {6।41} અજાદેશઃ પરનિમિત્તકઃ પૂર્વસ્ય વિધિમ્ પ્રતિ અસિદ્ધઃ ભવતિ ઇતિ વક્તવ્યમ્ .
(પ્_1,1.57.4) ક_ઇ,146.17-147.18 રો_ઇ,436-438 {7।41} અસિદ્ધવચનાત્ સિદ્ધમ્ ઇતિ ચેત્ ઉત્સર્ગલક્ષણાનામ્ અનુદેશઃ .
(પ્_1,1.57.4) ક_ઇ,146.17-147.18 રો_ઇ,436-438 {8।41} અસિદ્ધવચનાત્ સિદ્ધમ્ ઇતિ ચેત્ ઉત્સર્ગલક્ષણાનામ્ અનુદેશઃ કર્તવ્યઃ : પટ્વ્યા મ્ર્દ્વ્યા ઇતિ .
(પ્_1,1.57.4) ક_ઇ,146.17-147.18 રો_ઇ,436-438 {9।41} નનુ ચ એતત્ અપિ અસિદ્ધવચનાત્ સિદ્ધમ્ .
(પ્_1,1.57.4) ક_ઇ,146.17-147.18 રો_ઇ,436-438 {10।41} અસિદ્ધવચનાત્ સિદ્ધમ્ ઇતિ ચેત્ ન અન્યસ્ય અસિદ્ધવચનાત્ અન્યસ્ય ભાવઃ .
(પ્_1,1.57.4) ક_ઇ,146.17-147.18 રો_ઇ,436-438 {11।41} અસિદ્ધવચનાત્ સિદ્ધમ્ ઇતિ ચેત્ તત્ ન .
(પ્_1,1.57.4) ક_ઇ,146.17-147.18 રો_ઇ,436-438 {12।41} કિમ્ કારણમ્ .
(પ્_1,1.57.4) ક_ઇ,146.17-147.18 રો_ઇ,436-438 {13।41} ન અન્યસ્ય અસિદ્ધવચનાત્ અન્યસ્ય ભાવઃ .
(પ્_1,1.57.4) ક_ઇ,146.17-147.18 રો_ઇ,436-438 {14।41} ન હિ અન્યસ્ય અસિદ્ધવચનાત્ અન્યસ્ય પ્રાદુર્ભાવઃ ભવતિ .
(પ્_1,1.57.4) ક_ઇ,146.17-147.18 રો_ઇ,436-438 {15।41} ન હિ દેવદત્તસ્ય હન્તરિ હતે દેવદત્તસ્ય પ્રાદુર્ભાવઃ ભવતિ .
(પ્_1,1.57.4) ક_ઇ,146.17-147.18 રો_ઇ,436-438 {16।41} ત્ અસ્માત્ સ્થાનિવદ્વચનમ્ અસિદ્ધત્વમ્ ચ .
(પ્_1,1.57.4) ક_ઇ,146.17-147.18 રો_ઇ,436-438 {17।41} તસ્માત્ સ્થાનિવદ્ભાવઃ વક્તવ્યઃ અસિદ્ધત્વમ્ ચ .
(પ્_1,1.57.4) ક_ઇ,146.17-147.18 રો_ઇ,436-438 {18।41} પટ્વ્યા મૃદ્વ્યા ઇતિ અત્ર સ્થાનિવદ્ભાવઃ .
(પ્_1,1.57.4) ક_ઇ,146.17-147.18 રો_ઇ,436-438 {19।41} વાય્વોઃ , અધ્વર્ય્વોઃ ઇતિ અસિદ્ધત્વમ્ .
(પ્_1,1.57.4) ક_ઇ,146.17-147.18 રો_ઇ,436-438 {20।41} ઉક્તમ્ વા .
(પ્_1,1.57.4) ક_ઇ,146.17-147.18 રો_ઇ,436-438 {21।41} કિમ્ ઉક્તમ્ .
(પ્_1,1.57.4) ક_ઇ,146.17-147.18 રો_ઇ,436-438 {22।41} સ્થાનિવદ્વચનાનર્થક્યમ્ શાસ્ત્રાસિદ્ધત્વાત્ ઇતિ .
(પ્_1,1.57.4) ક_ઇ,146.17-147.18 રો_ઇ,436-438 {23।41} વિષમઃ ઉપન્યાસઃ .
(પ્_1,1.57.4) ક_ઇ,146.17-147.18 રો_ઇ,436-438 {24।41} યુક્તમ્ તત્ર યત્ એકાદેશશાસ્ત્રમ્ તુક્શાસ્ત્રે અસિદ્ધમ્ સ્યાત્ : અન્યત્ અન્યસ્મિન્ .
(પ્_1,1.57.4) ક_ઇ,146.17-147.18 રો_ઇ,436-438 {25।41} ઇહ પુનઃ ન યુક્તમ્ .
(પ્_1,1.57.4) ક_ઇ,146.17-147.18 રો_ઇ,436-438 {26।41} કથમ્ હિ તદ્ એવ નામ તસ્મિન્ અસિદ્ધમ્ સ્યાત્ .
(પ્_1,1.57.4) ક_ઇ,146.17-147.18 રો_ઇ,436-438 {27।41} તદ્ એવ ચ અપિ તસ્મિન્ અસિદ્ધમ્ ભવતિ .
(પ્_1,1.57.4) ક_ઇ,146.17-147.18 રો_ઇ,436-438 {28।41} વક્ષ્યતિ હિ આચાર્યઃ : ચિણઃ લુકિ તગ્રહણાનર્થક્યમ્ સઙ્ઘાતસ્ય અપ્રત્યયત્વાત્ તલોપસ્ય ચ અસિદ્ધત્વાત્ ઇતિ .
(પ્_1,1.57.4) ક_ઇ,146.17-147.18 રો_ઇ,436-438 {29।41} ચિણઃ લુક્ ચિણઃ લુકિ એવ અસિદ્ધઃ ભવતિ .
(પ્_1,1.57.4) ક_ઇ,146.17-147.18 રો_ઇ,436-438 {30।41} કામમ્ અતિદિશ્યતામ્ વા સત્ ચ અસત્ ચ અપિ ન ઇહ ભારઃ અસ્તિ .
(પ્_1,1.57.4) ક_ઇ,146.17-147.18 રો_ઇ,436-438 {31।41} કલ્પ્યઃ હિ વાક્યશેષઃ વાક્યમ્ વક્તરિ અધીનમ્ હિ .
(પ્_1,1.57.4) ક_ઇ,146.17-147.18 રો_ઇ,436-438 {32।41} અથ વા વતિનિર્દેશઃ અયમ્ .
(પ્_1,1.57.4) ક_ઇ,146.17-147.18 રો_ઇ,436-438 {33।41} કામચારઃ ચ વતિનિર્દેશે વાક્યશેષમ્ સમર્થયિતુમ્ .
(પ્_1,1.57.4) ક_ઇ,146.17-147.18 રો_ઇ,436-438 {34।41} તત્ યથા .
(પ્_1,1.57.4) ક_ઇ,146.17-147.18 રો_ઇ,436-438 {35।41} ઉશીનરવત્ મદ્રેષુ યવાઃ .
(પ્_1,1.57.4) ક_ઇ,146.17-147.18 રો_ઇ,436-438 {36।41} સન્તિ ન સન્તિ ઇતિ .
(પ્_1,1.57.4) ક_ઇ,146.17-147.18 રો_ઇ,436-438 {37।41} માતૃવત્ અસ્યાઃ કલાઃ .
(પ્_1,1.57.4) ક_ઇ,146.17-147.18 રો_ઇ,436-438 {38।41} સન્તિ ન સન્તિ .
(પ્_1,1.57.4) ક_ઇ,146.17-147.18 રો_ઇ,436-438 {39।41} એવમ્ ઇહ અપિ સ્થાનિવત્ ભવતિ સ્થાનિવત્ ન ભવતિ ઇતિ વાક્યશેષમ્ સમર્થયિષ્યામહે .
(પ્_1,1.57.4) ક_ઇ,146.17-147.18 રો_ઇ,436-438 {40।41} ઇહ તાવત્ પટ્વ્યા મૃદ્વ્યા ઇતિ યથા સ્થાનિનિ યણાદેશઃ ભવતિ એવમ્ આદેશે અપિ .
(પ્_1,1.57.4) ક_ઇ,146.17-147.18 રો_ઇ,436-438 {41।41} ઇહ ઇદાનીમ્ વાય્વોઃ અધ્વર્ય્વોઃ ઇતિ યથા સ્થાનિનિ યલોપઃ ન ભવતિ એવમ્ આદેશે અપિ ન ભવતિ .
(પ્_1,1.57.5) ક_ઇ,147.19-148.24 રો_ઇ,438-441 {1।40} કિમ્ પુનઃ અનન્તરસ્ય વિધિમ્ પ્રતિ સ્થાનિવદ્ભાવઃ આહોસ્વિત્ પૂર્વમાત્રસ્ય .
(પ્_1,1.57.5) ક_ઇ,147.19-148.24 રો_ઇ,438-441 {2।40} કઃ ચ અત્ર વિશેષઃ .
(પ્_1,1.57.5) ક_ઇ,147.19-148.24 રો_ઇ,438-441 {3।40} અનન્તરસ્ય ચેત્ એકાનનુદાત્તદ્વિગુસ્વરગતિનિઘાતેષુ ઉપસઙ્ખ્યાનમ્ .
(પ્_1,1.57.5) ક_ઇ,147.19-148.24 રો_ઇ,438-441 {4।40} અનન્તરસ્ય ચેત્ એકાનનુદાત્તદ્વિગુસ્વરગતિનિઘાતેષુ ઉપસઙ્ખ્યાનમ્ કર્તવ્યમ્ .
(પ્_1,1.57.5) ક_ઇ,147.19-148.24 રો_ઇ,438-441 {5।40} એકાનનુદાત્ત : લુનીહિ અત્ર પુનીહિ અત્ર .
(પ્_1,1.57.5) ક_ઇ,147.19-148.24 રો_ઇ,438-441 {6।40} અનુદાત્તમ્ પદમ્ એકવર્જમ્ ઇતિ એષઃ સ્વરઃ ન પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.57.5) ક_ઇ,147.19-148.24 રો_ઇ,438-441 {7।40} દ્વિગુસ્વર : પઞ્ચારત્ન્યઃ , દશારત્ન્યઃ .
(પ્_1,1.57.5) ક_ઇ,147.19-148.24 રો_ઇ,438-441 {8।40} ઇગન્તકાલ ઇતિ એષઃ સ્વરઃ ન પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.57.5) ક_ઇ,147.19-148.24 રો_ઇ,438-441 {9।40} ગતિનિઘાત : યત્ પ્રલુનીહિ અત્ર , યત્ પ્રપુનીહિ અત્ર .
(પ્_1,1.57.5) ક_ઇ,147.19-148.24 રો_ઇ,438-441 {10।40} તિઙિ ચોદાત્તવતિ ઇતિ એષઃ સ્વરઃ ન પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.57.5) ક_ઇ,147.19-148.24 રો_ઇ,438-441 {11।40} અસ્તુ તર્હિ પૂર્વમાત્રસ્ય .
(પ્_1,1.57.5) ક_ઇ,147.19-148.24 રો_ઇ,438-441 {12।40} પૂર્વમાત્રસ્ય ઇતિ ચેત્ ઉપધાહ્રસ્વત્વમ્ . પૂર્વમાત્રસ્ય ઇતિ ચેત્ ઉપધાહ્રસ્વત્વમ્ વક્તવ્યમ્ : વાદિતવન્તમ્ પ્રયોજિતવાન્ : અવીવદત્ વીણામ્ પરિવાદકેન .
(પ્_1,1.57.5) ક_ઇ,147.19-148.24 રો_ઇ,438-441 {13।40} કિમ્ પુનઃ કારણમ્ ન સિધ્યતિ .
(પ્_1,1.57.5) ક_ઇ,147.19-148.24 રો_ઇ,438-441 {14।40} યઃ અસૌ ણૌ ણિઃ લુપ્યતે તસ્ય સ્થાનિવદ્ભાવાત્ હ્રસ્વત્વમ્ ન પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.57.5) ક_ઇ,147.19-148.24 રો_ઇ,438-441 {15।40} ગુરુસઞ્જ્ઞા ચ .
(પ્_1,1.57.5) ક_ઇ,147.19-148.24 રો_ઇ,438-441 {16।40} ગુરુસઞ્જ્ઞા ચ ન સિધ્યતિ : શ્લેષ્મા3ઘ્ન પિત્તા3ઘ્ન દા3ધ્યશ્વ મા3ધ્વશ્વ .
(પ્_1,1.57.5) ક_ઇ,147.19-148.24 રો_ઇ,438-441 {17।40} હલઃ અનન્તરાઃ સંયોગઃ ઇતિ સંયોગસઞ્જ્ઞા .
(પ્_1,1.57.5) ક_ઇ,147.19-148.24 રો_ઇ,438-441 {18।40} સંયોગે ગુરુ ઇતિ ગુરુસઞ્જ્ઞા .
(પ્_1,1.57.5) ક_ઇ,147.19-148.24 રો_ઇ,438-441 {19।40} ગુરોઃ ઇતિ પ્લુતઃ ન પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.57.5) ક_ઇ,147.19-148.24 રો_ઇ,438-441 {20।40} નનુ ચ યસ્ય અપિ અનન્તરસ્ય વિધિમ્ પ્રતિ સ્થાનિવદ્ભાવઃ તસ્ય અપિ અનન્તરલક્ષણઃ વિધિઃ સંયોગસઞ્જ્ઞા વિધેયા .
(પ્_1,1.57.5) ક_ઇ,147.19-148.24 રો_ઇ,438-441 {21।40} ન વા સંયોગસ્ય અપૂર્વવિધિત્વાત્ .
(પ્_1,1.57.5) ક_ઇ,147.19-148.24 રો_ઇ,438-441 {22।40} ન વા એષઃ દોષઃ .
(પ્_1,1.57.5) ક_ઇ,147.19-148.24 રો_ઇ,438-441 {23।40} કિમ્ કારણમ્ .
(પ્_1,1.57.5) ક_ઇ,147.19-148.24 રો_ઇ,438-441 {24।40} સંયોગસ્ય અપૂર્વવિધિત્વાત્ .
(પ્_1,1.57.5) ક_ઇ,147.19-148.24 રો_ઇ,438-441 {25।40} ન પૂર્વવિધિઃ સંયોગઃ .
(પ્_1,1.57.5) ક_ઇ,147.19-148.24 રો_ઇ,438-441 {26।40} કિમ્ તર્હિ .
(પ્_1,1.57.5) ક_ઇ,147.19-148.24 રો_ઇ,438-441 {27।40} પૂર્વપરવિધિઃ સંયોગઃ .
(પ્_1,1.57.5) ક_ઇ,147.19-148.24 રો_ઇ,438-441 {28।40} એકાદેશસ્ય ઉપસઙ્ખ્યાનમ્ .
(પ્_1,1.57.5) ક_ઇ,147.19-148.24 રો_ઇ,438-441 {29।40} એકાદેશસ્ય ઉપસઙ્ખ્યાનમ્ કર્તવ્યમ્ : શ્રાયસૌ ગૌમતૌ ચાતુરૌ , આનડુહૌ પાદે , ઉદવાહે .
(પ્_1,1.57.5) ક_ઇ,147.19-148.24 રો_ઇ,438-441 {30।40} એકાદેશે કૃતે નુમામૌ પદ્ભાવઃ ઊઠ્ ઇતિ એતે વિધયઃ પ્રાપ્નુવન્તિ .
(પ્_1,1.57.5) ક_ઇ,147.19-148.24 રો_ઇ,438-441 {31।40} કિમ્ પુનઃ કારણમ્ ન સિધ્યતિ .
(પ્_1,1.57.5) ક_ઇ,147.19-148.24 રો_ઇ,438-441 {32।40} ઉભયનિમિત્તત્વાત્ .
(પ્_1,1.57.5) ક_ઇ,147.19-148.24 રો_ઇ,438-441 {33।40} અજાદેશઃ પરનિમિત્તકઃ ઇતિ ઉચ્યતે ઉભયનિમિત્તઃ ચ અયમ્ .
(પ્_1,1.57.5) ક_ઇ,147.19-148.24 રો_ઇ,438-441 {34।40} ઉભયાદેશત્વાત્ ચ .
(પ્_1,1.57.5) ક_ઇ,147.19-148.24 રો_ઇ,438-441 {35।40} અચઃ આદેશઃ ઇચિ ઉચ્યતે અચોઃ ચ અયમ્ આદેશઃ .
(પ્_1,1.57.5) ક_ઇ,147.19-148.24 રો_ઇ,438-441 {36।40} ન એષઃ દોષઃ .
(પ્_1,1.57.5) ક_ઇ,147.19-148.24 રો_ઇ,438-441 {37।40} યત્ તાવત્ ઉચ્યતે ઉભયનિમિત્તત્વાત્ ઇતિ : ઇહ યસ્ય ગ્રામે નગરે વા અનેકમ્ કાર્યમ્ ભવતિ શક્નોતિ અસૌ તતઃ અન્યતરત્ વ્યપદેષ્ટુમ્ : ગુરુનિમિત્તમ્ વસામઃ .
(પ્_1,1.57.5) ક_ઇ,147.19-148.24 રો_ઇ,438-441 {38।40} અધ્યયનનિમિત્તમ્ વસામઃ ઇતિ .
(પ્_1,1.57.5) ક_ઇ,147.19-148.24 રો_ઇ,438-441 {39।40} યત્ અપિ ઉચ્યતે ઉભયાદેશત્વાત્ ચ ઇતિ .:ઇહ યઃ દ્વયોઃ ષષ્ઠીનિર્દિષ્ટયોઃ પ્રસઙ્ગે ભવતિ લભતે અસૌ અન્યતરતઃ વ્યપદેશમ્ .
(પ્_1,1.57.5) ક_ઇ,147.19-148.24 રો_ઇ,438-441 {40।40} તત્ યથા દેવદત્તસ્ય પુત્રઃ , દેવદત્તાયાઃ પુત્રઃ ઇતિ. .
(પ્_1,1.57.6) ક_ઇ,149.1-19 રો_ઇ,441-443 {1।19} અથ હલચોઃ આદેશઃ સ્થાનિવત્ ભવતિ ઉતાહો ન .
(પ્_1,1.57.6) ક_ઇ,149.1-19 રો_ઇ,441-443 {2।19} કઃ ચ અત્ર વિશેષઃ .
(પ્_1,1.57.6) ક_ઇ,149.1-19 રો_ઇ,441-443 {3।19} હલચોઃ આદેશઃ સ્થાનિવત્ ઇતિ ચેત્ વિંશતેઃ તિલોપઃ એકાદેશઃ .
(પ્_1,1.57.6) ક_ઇ,149.1-19 રો_ઇ,441-443 {4।19} હલચોઃ આદેશઃ સ્થાનિવત્ ઇતિ ચેત્ વિંશતેઃ તિલોપે એકાદેશઃ વક્તવ્યઃ : વિંશકઃ , વિંશમ્ શતમ્ , વિંશઃ .
(પ્_1,1.57.6) ક_ઇ,149.1-19 રો_ઇ,441-443 {5।19} સ્થૂલાદીનામ્ યણાદિલોપે અવાદેશઃ .
(પ્_1,1.57.6) ક_ઇ,149.1-19 રો_ઇ,441-443 {6।19} સ્થૂલાદીનામ્ યણાદિલોપે કૃતે અવાદેશઃ વક્તવ્યઃ : સ્થવીયાન્ , દવીયાન્ .
(પ્_1,1.57.6) ક_ઇ,149.1-19 રો_ઇ,441-443 {7।19} કેકયિમિત્રય્વોઃ ઇયાદેશે એત્વમ્ .
(પ્_1,1.57.6) ક_ઇ,149.1-19 રો_ઇ,441-443 {8।19} કેકયિમિત્રય્વોઃ ઇયાદેશે એત્વમ્ ન સિધ્યતિ : કૈકેયઃ , મૈત્રેયઃ .
(પ્_1,1.57.6) ક_ઇ,149.1-19 રો_ઇ,441-443 {9।19} અચિ ઇતિ એત્વમ્ ન સિધ્યતિ .
(પ્_1,1.57.6) ક_ઇ,149.1-19 રો_ઇ,441-443 {10।19} ઉત્તરપદલોપે ચ .
(પ્_1,1.57.6) ક_ઇ,149.1-19 રો_ઇ,441-443 {11।19} ઉત્તરપદલોપે ચ દોષઃ ભવતિ : દધ્યુપસિક્તાઃ સક્તવઃ દધિસક્તવઃ .
(પ્_1,1.57.6) ક_ઇ,149.1-19 રો_ઇ,441-443 {12।19} અચિ ઇતિ યણાદેશઃ પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.57.6) ક_ઇ,149.1-19 રો_ઇ,441-443 {13।19} યઙ્લોપે યણિયઙુવઙઃ .
(પ્_1,1.57.6) ક_ઇ,149.1-19 રો_ઇ,441-443 {14।19} યઙ્લોપે યણિયઙુવઙઃ ન સિધ્યન્તિ : ચેચ્યઃ , નેન્યઃ , ચેક્રિયઃ , લોલુવઃ , પોપુવઃ .
(પ્_1,1.57.6) ક_ઇ,149.1-19 રો_ઇ,441-443 {15।19} અચિ ઇતિ યણિયઙુવઙઃ ન સિધ્યન્તિ .
(પ્_1,1.57.6) ક_ઇ,149.1-19 રો_ઇ,441-443 {16।19} અસ્તુ તર્હિ ન સ્થાનિવત્ .
(પ્_1,1.57.6) ક_ઇ,149.1-19 રો_ઇ,441-443 {17।19} અસ્થાનિવત્ત્વે યઙ્લોપે ગુણવૃદ્ધિપ્રતિષેધઃ . અસ્થાનિવત્ત્વે યઙ્લોપે ગુણવૃદ્ધિપ્રતિષેધઃ વક્તવ્યઃ : લોલુવઃ , પોપુવઃ , સરીસૃપઃ , મરીમૃજઃ ઇતિ .
(પ્_1,1.57.6) ક_ઇ,149.1-19 રો_ઇ,441-443 {18।19} ન એષઃ દોષઃ .
(પ્_1,1.57.6) ક_ઇ,149.1-19 રો_ઇ,441-443 {19।19} ન ધાતુલોપે આર્ધધાતુકે ઇતિ પ્રતિષેધઃ ભવિષ્યતિ .
(પ્_1,1.57.7) ક_ઇ,149.20-151.11 રો_ઇ,443-447 {1।44} કિમ્ પુનઃ આશ્રીયમાણાયામ્ પ્રકૃતૌ સ્થાનિવત્ ભવતિ આહોસ્વિત્ અવિશેષેણ .
(પ્_1,1.57.7) ક_ઇ,149.20-151.11 રો_ઇ,443-447 {2।44} કઃ ચ અત્ર વિશેષઃ .
(પ્_1,1.57.7) ક_ઇ,149.20-151.11 રો_ઇ,443-447 {3।44} અવિશેષેણ સ્થાનિવત્ ઇતિ ચેત્ લોપયણાદેશે ગુરુવિધિઃ .
(પ્_1,1.57.7) ક_ઇ,149.20-151.11 રો_ઇ,443-447 {4।44} અવિશેષેણ સ્થાનિવત્ ઇતિ ચેત્ લોપયણાદેશે ગુરુવિધિઃ ન સિધ્યતિ : શ્લેષ્મા3ઘ્ન પિત્તા3ઘ્ન દા3ધ્યશ્વ મા3ધ્વશ્વ .
(પ્_1,1.57.7) ક_ઇ,149.20-151.11 રો_ઇ,443-447 {5।44} હલઃ અનન્તરાઃ સંયોગઃ ઇતિ સંયોગસઞ્જ્ઞા સંયોગે ગુરુ ઇતિ ગુરુસઞ્જ્ઞા ગુરોઃ ઇતિ પ્લુતઃ ન પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.57.7) ક_ઇ,149.20-151.11 રો_ઇ,443-447 {6।44} દ્વિર્વચનાદયઃ ચ પ્રતિષેધે .
(પ્_1,1.57.7) ક_ઇ,149.20-151.11 રો_ઇ,443-447 {7।44} દ્વિર્વચનાદયઃ ચ પ્રતિષેધે વક્તવ્યાઃ : દ્વિર્વચનવરેયલોપ ઇતિ .
(પ્_1,1.57.7) ક_ઇ,149.20-151.11 રો_ઇ,443-447 {8।44} ક્સલોપે લુગ્વચનમ્ .
(પ્_1,1.57.7) ક_ઇ,149.20-151.11 રો_ઇ,443-447 {9।44} ક્સલોપે લુક્ વક્તવ્યઃ : અદુગ્ધ , અદુગ્ધાઃ : લુક્ વા દુહદિહલિહગુહામ્ આત્મનેપદે દન્ત્યે ઇતિ .
(પ્_1,1.57.7) ક_ઇ,149.20-151.11 રો_ઇ,443-447 {10।44} હન્તેઃ ઘત્વમ્ .
(પ્_1,1.57.7) ક_ઇ,149.20-151.11 રો_ઇ,443-447 {11।44} હન્તેઃ ચ ઘત્વમ્ વક્તવ્યમ્ : ઘ્નન્તિ ઘ્નન્તુ , અઘ્નન્ .
(પ્_1,1.57.7) ક_ઇ,149.20-151.11 રો_ઇ,443-447 {12।44} અસ્તુ તર્હિ આશ્રીયમાણાયામ્ પ્રકૃતૌ ઇતિ .
(પ્_1,1.57.7) ક_ઇ,149.20-151.11 રો_ઇ,443-447 {13।44} ગ્રહણેષુ સ્થાનિવત્ ઇતિ ચેત્ જગ્ધ્યાદિષુ આદેશપ્રતિષેધઃ .
(પ્_1,1.57.7) ક_ઇ,149.20-151.11 રો_ઇ,443-447 {14।44} ગ્રહણેષુ સ્થાનિવત્ ઇતિ ચેત્ જગ્ધ્યાદિષુ આદેશસ્ય પ્રતિષેધઃ વક્તવ્યઃ : નિરાદ્ય સમાદ્ય .
(પ્_1,1.57.7) ક_ઇ,149.20-151.11 રો_ઇ,443-447 {15।44} અદઃ જગ્ધિઃ લ્યપ્ તિ કિતિ ઇતિ જગ્ધિભાવઃ પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.57.7) ક_ઇ,149.20-151.11 રો_ઇ,443-447 {16।44} યણાદેશે યુલોપેત્વાનુનાસિકાત્ત્વપ્રતિષેધઃ .
(પ્_1,1.57.7) ક_ઇ,149.20-151.11 રો_ઇ,443-447 {17।44} યણાદેશે યુલોપેત્વાનુનાસિકાત્ત્વાનામ્ પ્રતિષેધઃ વક્તવ્યઃ .
(પ્_1,1.57.7) ક_ઇ,149.20-151.11 રો_ઇ,443-447 {18।44} યલોપ : વાય્વોઃ , અધ્વર્ય્વોઃ .
(પ્_1,1.57.7) ક_ઇ,149.20-151.11 રો_ઇ,443-447 {19।44} લોપઃ વ્યોઃ વલિ ઇતિ યલોપઃ પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.57.7) ક_ઇ,149.20-151.11 રો_ઇ,443-447 {20।44} ઉલોપ : અકુર્વિ* આશામ્ અકુર્વ્ય્ આશામ્ .
(પ્_1,1.57.7) ક_ઇ,149.20-151.11 રો_ઇ,443-447 {21।44} નિત્યમ્ કરોતેઃ યે ચ ઇતિ ઉકારલોપઃ પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.57.7) ક_ઇ,149.20-151.11 રો_ઇ,443-447 {22।44} ઈત્વ : અલુનિ* આશામ્ અલુન્ય્ આશામ્ .
(પ્_1,1.57.7) ક_ઇ,149.20-151.11 રો_ઇ,443-447 {23।44} ઈ હલિ અઘોઃ ઇતિ ઈત્વમ્ પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.57.7) ક_ઇ,149.20-151.11 રો_ઇ,443-447 {24।44} અનુનાસિકાત્ત્વ : અજજ્ઞિ* આશામ્ અજજ્ઞ્ય્ આશામ્ .
(પ્_1,1.57.7) ક_ઇ,149.20-151.11 રો_ઇ,443-447 {25।44} યે વિભાષા ઇતિ અનુનાસિકાત્ત્વમ્ પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.57.7) ક_ઇ,149.20-151.11 રો_ઇ,443-447 {26।44} રાયાત્વપ્રતિષેધઃ ચ .
(પ્_1,1.57.7) ક_ઇ,149.20-151.11 રો_ઇ,443-447 {27।44} રાયઃ આત્વસ્ય ચ પ્રતિષેધઃ વક્તવ્યઃ : રાયિ* આશામ્ રાય્ય્ આશામ્ .
(પ્_1,1.57.7) ક_ઇ,149.20-151.11 રો_ઇ,443-447 {28।44} રાયઃ હલિ ઇતિ આત્વમ્ પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.57.7) ક_ઇ,149.20-151.11 રો_ઇ,443-447 {29।44} દીર્ઘે યલોપપ્રતિષેધઃ .
(પ્_1,1.57.7) ક_ઇ,149.20-151.11 રો_ઇ,443-447 {30।44} દીર્ઘે યલોપસ્ય પ્રતિષેધઃ વક્તવ્યઃ : સૌર્યે નામ હિમવતઃ શ્ર્ઙ્ગે તદ્વાન્ સૌર્યી હિમવાન્ ઇતિ સૌ ઇનાશ્રયે દીર્ઘત્વે કૃતે ઈતિ યલોપઃ પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.57.7) ક_ઇ,149.20-151.11 રો_ઇ,443-447 {31।44} અતઃ દીર્ઘે યલોપવચનમ્ .
(પ્_1,1.57.7) ક_ઇ,149.20-151.11 રો_ઇ,443-447 {32।44} અતઃ દીર્ઘે યલોપઃ વક્તવ્યઃ : ગાર્ગાભ્યામ્ , વાત્સાભ્યામ્ .
(પ્_1,1.57.7) ક_ઇ,149.20-151.11 રો_ઇ,443-447 {33।44} દીર્ઘે કૃતે આપત્યસ્ય ચ તદ્ધિતે અનાતિ ઇતિ પ્રતિષેધઃ પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.57.7) ક_ઇ,149.20-151.11 રો_ઇ,443-447 {34।44} ન એષઃ દોષઃ .
(પ્_1,1.57.7) ક_ઇ,149.20-151.11 રો_ઇ,443-447 {35।44} આશ્રીયતે તત્ર પ્રકૃતિઃ : તદ્ધિતે ઇતિ .
(પ્_1,1.57.7) ક_ઇ,149.20-151.11 રો_ઇ,443-447 {36।44} સર્વેષામ્ એષામ્ પરિહારઃ : ઉક્તમ્ વિધિગ્રહણસ્ય પ્રયોજનમ્ વિધિમાત્રે સ્થાનિવત્ યથા સ્યાત્ અનાશ્રીયમાણાયામ્ અપિ પ્રકૃતૌ ઇતિ .
(પ્_1,1.57.7) ક_ઇ,149.20-151.11 રો_ઇ,443-447 {37।44} અથ વા પુનઃ અસ્તુ અવિશેષેણ સ્થાનિવત્ ઇતિ .
(પ્_1,1.57.7) ક_ઇ,149.20-151.11 રો_ઇ,443-447 {38।44} નનુ ચ ઉક્તમ્ અવિશેષેણ સ્થાનિવત્ ઇતિ ચેત્ લોપયણાદેશે ગુરુવિધિઃ દ્વિર્વચનાદયઃ ચ પ્રતિષેધે , ક્સલોપે લુગ્વચનમ્ , હન્તેઃ ઘત્વમ્ ઇતિ .
(પ્_1,1.57.7) ક_ઇ,149.20-151.11 રો_ઇ,443-447 {39।44} ન એષઃ દોષઃ .
(પ્_1,1.57.7) ક_ઇ,149.20-151.11 રો_ઇ,443-447 {40।44} યત્ તાવત્ ઉચ્યતે અવિશેષેણ સ્થાનિવત્ ઇતિ ચેત્ લોપયણાદેશે ગુરુવિધિઃ ઇતિ : ઉક્તમ્ એતત્ : ન વા સંયોગસ્ય અપૂર્વવિધિત્વાત્ ઇતિ .
(પ્_1,1.57.7) ક_ઇ,149.20-151.11 રો_ઇ,443-447 {41।44} યત્ અપિ ઉચ્યતે દ્વિર્વચનાદયઃ ચ પ્રતિષેધે વક્તવ્યાઃ ઇતિ : ઉચ્યન્તે ન્યાસે એવ .
(પ્_1,1.57.7) ક_ઇ,149.20-151.11 રો_ઇ,443-447 {42।44} ક્સલોપે લુગ્વચનમ્ ઇતિ : ક્રિયતે ન્યાસે એવ .
(પ્_1,1.57.7) ક_ઇ,149.20-151.11 રો_ઇ,443-447 {43।44} હન્તેઃ ઘત્વમ્ ઇતિ .
(પ્_1,1.57.7) ક_ઇ,149.20-151.11 રો_ઇ,443-447 {44।44} સપ્તમે પરિહારમ્ વક્ષ્યતિ .
(પ્_1,1.58.1) ક_ઇ,151.14-152.15 રો_ઇ,447-453 {1।54} પદાન્તવિધિમ્ પ્રતિ ન સ્થાનિવત્ ઇતિ ઉચ્યતે .
(પ્_1,1.58.1) ક_ઇ,151.14-152.15 રો_ઇ,447-453 {2।54} તત્ર વેતસ્વાન્ ઇતિ રુઃ પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.58.1) ક_ઇ,151.14-152.15 રો_ઇ,447-453 {3।54} ન એષઃ દોષઃ .
(પ્_1,1.58.1) ક_ઇ,151.14-152.15 રો_ઇ,447-453 {4।54} ભસઞ્જ્ઞા અત્ર બાધિકા ભવિષ્યતિ : તસૌ મત્વર્થે ઇતિ .
(પ્_1,1.58.1) ક_ઇ,151.14-152.15 રો_ઇ,447-453 {5।54} અકારાન્તમ્ એતત્ ભસઞ્જ્ઞામ્ પ્રતિ .
(પ્_1,1.58.1) ક_ઇ,151.14-152.15 રો_ઇ,447-453 {6।54} પદસઞ્જ્ઞામ્ પ્રતિ સકારાન્તમ્ .
(પ્_1,1.58.1) ક_ઇ,151.14-152.15 રો_ઇ,447-453 {7।54} નનુ ચ એવમ્ વિજ્ઞાસ્યતે : યઃ સમ્પ્રતિ પદાન્તઃ ઇતિ .
(પ્_1,1.58.1) ક_ઇ,151.14-152.15 રો_ઇ,447-453 {8।54} કર્મસાધનસ્ય વિધિશબ્દસ્ય ઉપાદાને એતત્ એવમ્ સ્યાત્ .
(પ્_1,1.58.1) ક_ઇ,151.14-152.15 રો_ઇ,447-453 {9।54} અયમ્ ચ વિધિશબ્દઃ અસ્તિ એવ કર્મસાધનઃ : વિધીયતે વિધિઃ .
(પ્_1,1.58.1) ક_ઇ,151.14-152.15 રો_ઇ,447-453 {10।54} અસ્તિ ભાવસાધનઃ : વિધાનમ્ વિધિઃ ઇતિ .
(પ્_1,1.58.1) ક_ઇ,151.14-152.15 રો_ઇ,447-453 {11।54} તત્ર ભાવસાધનસ્ય ઉપાદાને એષઃ દોષઃ ભવતિ .
(પ્_1,1.58.1) ક_ઇ,151.14-152.15 રો_ઇ,447-453 {12।54} ઇહ ચ : બ્રહ્મબન્ધ્વા બ્રહ્મબન્ધ્વૈ : ધકારસ્ય જશ્ત્વમ્ પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.58.1) ક_ઇ,151.14-152.15 રો_ઇ,447-453 {13।54} અસ્તિ પુનઃ કિમ્ ચિત્ ભાવસાધનસ્ય વિધિશબ્દસ્ય ઉપાદાને સતિ ઇષ્ટમ્ સઙ્ગૃહીતમ્ આહોસ્વિત્ દોષાન્તમ્ એવ .
(પ્_1,1.58.1) ક_ઇ,151.14-152.15 રો_ઇ,447-453 {14।54} અસ્તિ ઇતિ આહ .
(પ્_1,1.58.1) ક_ઇ,151.14-152.15 રો_ઇ,447-453 {15।54} ઇહ કાનિ સન્તિ યાનિ સન્તિ કૌ સ્તઃ , યૌ સ્તઃ ઇતિ યઃ અસૌ પદાન્તઃ યકારઃ વકારઃ વા શ્રૂયેત સઃ ન શ્રૂયતે .
(પ્_1,1.58.1) ક_ઇ,151.14-152.15 રો_ઇ,447-453 {16।54} ષડિકઃ ચ અપિ સિદ્ધઃ ભવતિ .
(પ્_1,1.58.1) ક_ઇ,151.14-152.15 રો_ઇ,447-453 {17।54} વાચિકઃ તુ ન સિધ્યતિ .
(પ્_1,1.58.1) ક_ઇ,151.14-152.15 રો_ઇ,447-453 {18।54} અસ્તુ તર્હિ કર્મસાધનઃ .
(પ્_1,1.58.1) ક_ઇ,151.14-152.15 રો_ઇ,447-453 {19।54} યદિ કર્મસાધનઃ ષડિકઃ ન સિધ્યતિ .
(પ્_1,1.58.1) ક_ઇ,151.14-152.15 રો_ઇ,447-453 {20।54} અસ્તુ તર્હિ ભાવસાધનઃ .
(પ્_1,1.58.1) ક_ઇ,151.14-152.15 રો_ઇ,447-453 {21।54} વાચિકઃ ન સિધ્યતિ .
(પ્_1,1.58.1) ક_ઇ,151.14-152.15 રો_ઇ,447-453 {22।54} વાચિકષડિકૌ ન સંવદેતે .
(પ્_1,1.58.1) ક_ઇ,151.14-152.15 રો_ઇ,447-453 {23।54} કર્તવ્યઃ અત્ર યત્નઃ .
(પ્_1,1.58.1) ક_ઇ,151.14-152.15 રો_ઇ,447-453 {24।54} કથમ્ બ્રહ્મબન્ધ્વા બ્રહ્મબન્ધ્વૈ. ઉભયતઃ આશ્રયે ન અન્તાદિવત્ ઇતિ .
(પ્_1,1.58.1) ક_ઇ,151.14-152.15 રો_ઇ,447-453 {25।54} કથમ્ વેતસ્વાન્ .
(પ્_1,1.58.1) ક_ઇ,151.14-152.15 રો_ઇ,447-453 {26।54} ન એવમ્ વિજ્ઞાયતે : પદસ્ય અન્તઃ પદાન્તઃ પદન્તવિધિમ્ પ્રતિ ઇતિ .
(પ્_1,1.58.1) ક_ઇ,151.14-152.15 રો_ઇ,447-453 {27।54} કથમ્ તર્હિ .
(પ્_1,1.58.1) ક_ઇ,151.14-152.15 રો_ઇ,447-453 {28।54} પદે અન્તઃ પદાન્તઃ પદાન્તવિધિમ્ પ્રતિ ઇતિ .
(પ્_1,1.58.1) ક_ઇ,151.14-152.15 રો_ઇ,447-453 {29।54} અથ વા યથા એવ અન્યાનિ અપિ પદકાર્યાણિ ઉપપ્લવન્તે રુત્વમ્ જશ્ત્વમ્ ચ એવમ્ ઇદમ્ અપિ પદકાર્યમ્ ઉપપ્લોષ્યતે .
(પ્_1,1.58.1) ક_ઇ,151.14-152.15 રો_ઇ,447-453 {30।54} કિમ્. ભસઞ્જ્ઞા નામ .
(પ્_1,1.58.1) ક_ઇ,151.14-152.15 રો_ઇ,447-453 {31।54} વરે યલોપવિધિમ્ પ્રતિ ન સ્થાનિવત્ ભવતિ ઇતિ ઉચ્યતે .
(પ્_1,1.58.1) ક_ઇ,151.14-152.15 રો_ઇ,447-453 {32।54} તત્ર તે અપ્સુ યાયાવરઃ પ્રવપેત પિણ્ડાન્ અવર્ણલોપવિધિમ્ પ્રતિ સ્થાનિવત્ સ્યાત્ .
(પ્_1,1.58.1) ક_ઇ,151.14-152.15 રો_ઇ,447-453 {33।54} ન એષઃ દોષઃ .
(પ્_1,1.58.1) ક_ઇ,151.14-152.15 રો_ઇ,447-453 {34।54} ન એવમ્ વિજ્ઞાયતે : વરે યલોપવિધિમ્ પ્રતિ ન સ્થાનિવત્ ભવતિ ઇતિ .
(પ્_1,1.58.1) ક_ઇ,151.14-152.15 રો_ઇ,447-453 {35।54} કથમ્ તર્હિ .
(પ્_1,1.58.1) ક_ઇ,151.14-152.15 રો_ઇ,447-453 {36।54} વરે અયલોપવિધિમ્ પ્રતિ ઇતિ .
(પ્_1,1.58.1) ક_ઇ,151.14-152.15 રો_ઇ,447-453 {37।54} કિમ્ ઇદમ્ અયલોપવિધિમ્ પ્રતિ ઇતિ .
(પ્_1,1.58.1) ક_ઇ,151.14-152.15 રો_ઇ,447-453 {38।54} અવર્ણલોપવિધિમ્ પ્રતિ યલોપવિધિમ્ ચ પ્રતિ ઇતિ .
(પ્_1,1.58.1) ક_ઇ,151.14-152.15 રો_ઇ,447-453 {39।54} અથ વા યોગવિભાગઃ કરિષ્યતે : વરે લુપ્તમ્ ન સ્થાનિવત્ .
(પ્_1,1.58.1) ક_ઇ,151.14-152.15 રો_ઇ,447-453 {40।54} તતઃ યલોપવિધિમ્ ચ પ્રતિ ન સ્થાનિવત્ ઇતિ .
(પ્_1,1.58.1) ક_ઇ,151.14-152.15 રો_ઇ,447-453 {41।54} યલોપે કિમ્ ઉદાહરણમ્ .
(પ્_1,1.58.1) ક_ઇ,151.14-152.15 રો_ઇ,447-453 {42।54} કણ્ડૂયતેઃ અપ્રત્યયઃ કણ્ડૂઃ ઇતિ .
(પ્_1,1.58.1) ક_ઇ,151.14-152.15 રો_ઇ,447-453 {43।54} ન એતત્ અસ્તિ .
(પ્_1,1.58.1) ક_ઇ,151.14-152.15 રો_ઇ,447-453 {44।54} ક્વૌ લુપ્તમ્ ન સ્થાનિવત્ .
(પ્_1,1.58.1) ક_ઇ,151.14-152.15 રો_ઇ,447-453 {45।54} ઇદમ્ તર્હિ : સૌરી બલાકા .
(પ્_1,1.58.1) ક_ઇ,151.14-152.15 રો_ઇ,447-453 {46।54} ન એતત્ અસ્તિ .
(પ્_1,1.58.1) ક_ઇ,151.14-152.15 રો_ઇ,447-453 {47।54} ઉપધાત્વવિધિમ્ પ્રતિ ન સ્થાનિવત્ .
(પ્_1,1.58.1) ક_ઇ,151.14-152.15 રો_ઇ,447-453 {48।54} ઇદમ્ તર્હિ પ્રયોજનમ્ : આદિત્યઃ .
(પ્_1,1.58.1) ક_ઇ,151.14-152.15 રો_ઇ,447-453 {49।54} ન એતત્ અસ્તિ .
(પ્_1,1.58.1) ક_ઇ,151.14-152.15 રો_ઇ,447-453 {50।54} પૂર્વત્રાસિદ્ધે ન સ્થાનિવત્ .
(પ્_1,1.58.1) ક_ઇ,151.14-152.15 રો_ઇ,447-453 {51।54} ઇદમ્ તર્હિ : કણ્ડૂતિઃ , વલ્ગૂતિઃ .
(પ્_1,1.58.1) ક_ઇ,151.14-152.15 રો_ઇ,447-453 {52।54} ન એતત્ અસ્તિ પ્રયોજનમ્ .
(પ્_1,1.58.1) ક_ઇ,151.14-152.15 રો_ઇ,447-453 {53।54} કણ્ડૂયા વલ્ગૂયા ઇતિ ભવિતવ્યમ્ .
(પ્_1,1.58.1) ક_ઇ,151.14-152.15 રો_ઇ,447-453 {54।54} ઇદમ્ તર્હિ : કણ્ડૂયતેઃ ક્તિચ્ : બ્રાહ્મણકણ્ડૂતિઃ , ક્ષત્રિયકણ્ડૂતિઃ .
(પ્_1,1.58.2) ક_ઇ,152.16-153.3 રો_ઇ,453-454 {1।21} પ્રતિષેધે સ્વરદીર્ઘયલોપેષુ લોપાજાદેશઃ ન સ્થાનિવત્ .
(પ્_1,1.58.2) ક_ઇ,152.16-153.3 રો_ઇ,453-454 {2।21} પ્રતિષેધે સ્વરદીર્ઘયલોપેષુ લોપાજાદેશઃ ન સ્થાનિવત્ ઇતિ વક્તવ્યમ્ .
(પ્_1,1.58.2) ક_ઇ,152.16-153.3 રો_ઇ,453-454 {3।21} સ્વર : આકર્ષિકઃ , ચિકીર્ષકઃ , જિહીર્ષકઃ .
(પ્_1,1.58.2) ક_ઇ,152.16-153.3 રો_ઇ,453-454 {4।21} યઃ હિ અન્યઃ આદેશઃ સ્થાનિવત્ એવ અસૌ ભવતિ : પઞ્ચારત્ન્યઃ , દશારત્ન્યઃ .
(પ્_1,1.58.2) ક_ઇ,152.16-153.3 રો_ઇ,453-454 {5।21} સ્વર .
(પ્_1,1.58.2) ક_ઇ,152.16-153.3 રો_ઇ,453-454 {6।21} દીર્ઘ : પ્રતિદીવ્ના પ્રતિદીવ્ને .
(પ્_1,1.58.2) ક_ઇ,152.16-153.3 રો_ઇ,453-454 {7।21} યઃ હિ અન્યઃ આદેશઃ સ્થાનિવત્ એવ અસૌ ભવતિ : કિર્યોઃ , ગિર્યોઃ .
(પ્_1,1.58.2) ક_ઇ,152.16-153.3 રો_ઇ,453-454 {8।21} દીર્ઘ .
(પ્_1,1.58.2) ક_ઇ,152.16-153.3 રો_ઇ,453-454 {9।21} યલોપ : બ્રાહ્મણકણ્ડૂતિઃ , ક્ષત્રિયકણ્ડૂતિઃ .
(પ્_1,1.58.2) ક_ઇ,152.16-153.3 રો_ઇ,453-454 {10।21} યઃ હિ અન્યઃ આદેશઃ સ્થાનિવત્ એવ અસૌ ભવતિ : વાય્વોઃ , અધ્વર્ય્વોઃ ઇતિ .
(પ્_1,1.58.2) ક_ઇ,152.16-153.3 રો_ઇ,453-454 {11।21} તત્ તર્હિ વક્તવ્યમ્ .
(પ્_1,1.58.2) ક_ઇ,152.16-153.3 રો_ઇ,453-454 {12।21} ન વક્તવ્યમ્ .
(પ્_1,1.58.2) ક_ઇ,152.16-153.3 રો_ઇ,453-454 {13।21} ઇહ હિ લોપઃ અપિ પ્રકૃતઃ આદેશઃ અપિ .
(પ્_1,1.58.2) ક_ઇ,152.16-153.3 રો_ઇ,453-454 {14।21} વિધિગ્રહણમ્ અપિ પ્રકૃતમ્ અનુવર્તતે .
(પ્_1,1.58.2) ક_ઇ,152.16-153.3 રો_ઇ,453-454 {15।21} દીર્ઘાદયઃ અપિ નિર્દિશ્યન્તે .
(પ્_1,1.58.2) ક_ઇ,152.16-153.3 રો_ઇ,453-454 {16।21} કેવલમ્ અત્ર અભિસમ્બન્ધમાત્રમ્ કર્તવ્યમ્ : સ્વરદીર્ઘયલોપવિધિષુ લોપાજાદેશઃ ન સ્થાનિવત્ ઇતિ .
(પ્_1,1.58.2) ક_ઇ,152.16-153.3 રો_ઇ,453-454 {17।21} આનુપૂર્વ્યેણ સન્નિવિષ્ટાનામ્ યથેષ્ટમ્ અભિસમ્બન્ધઃ શક્યતે કર્તુમ્ .
(પ્_1,1.58.2) ક_ઇ,152.16-153.3 રો_ઇ,453-454 {18।21} ન ચ એતનિ આનુપૂર્વ્યેણ સન્નિવિષ્ટાનિ .
(પ્_1,1.58.2) ક_ઇ,152.16-153.3 રો_ઇ,453-454 {19।21} અનાનુપૂર્વ્યેણ અપિ સન્નિવિષ્ટાનામ્ યથેષ્તમ્ અભિસમ્બન્ધઃ ભવતિ .
(પ્_1,1.58.2) ક_ઇ,152.16-153.3 રો_ઇ,453-454 {20।21} તત્ યથા : અનડ્વાહમ્ ઉદહારિ યા ત્વમ્ હરસિ શિરસા કુમ્ભમ્ ભગિનિ સાચીનમ્ અભિધાવન્તમ્ અદ્રાક્ષીઃ ઇતિ .
(પ્_1,1.58.2) ક_ઇ,152.16-153.3 રો_ઇ,453-454 {21।21} તસ્ય યથેષ્તમ્ અભિસમ્બન્ધઃ ભવતિ : ઉદહારિ ભગિનિ યા ત્વમ્ કુમ્ભમ્ હરસિ શિરસા અનડ્વાહમ્ સાચીનમ્ અભિધાવન્તમ્ અદ્રાક્ષીઃ ઇતિ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {1।71} ક્વિલુગુપધાત્વચઙ્પરનિર્હ્રાસકુત્વેષુ ઉપસઙ્ખ્યાનમ્ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {2।71} ક્વિલુગુપધાત્વચઙ્પરનિર્હ્રાસકુત્વેષુ ઉપસઙ્ખ્યાનમ્ કર્તવ્યમ્ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {3।71} ક્વૌ કિમ્ ઉદાહરણમ્ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {4।71} કણ્ડૂયતેઃ અપ્રત્યયઃ કણ્ડૂઃ ઇતિ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {5।71} ન એતત્ અસ્તિ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {6।71} યલોપવિધિમ્ પ્રતિ ન સ્થાનિવત્ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {7।71} ઇદમ્ તર્હિ : પિપઠિષતેઃ અપ્રત્યયઃ પિપઠીઃ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {8।71} ન એતત્ અસ્તિ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {9।71} દીર્ઘત્વમ્ પ્રતિ ન સ્થાનિવત્ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {10।71} ઇદમ્ તર્હિ : લાવયતેઃ લૌઃ , પાવયતેઃ પૌઃ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {11।71} ન એતત્ અસ્તિ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {12।71} અકૃત્વા વૃદ્ધ્યાવાદેશૌ ણિલોપઃ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {13।71} પ્રત્યયલક્ષણેન વૃદ્ધિઃ ભવિષ્યતિ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {14।71} ઇદમ્ તર્હિ : લવમ્ આચષ્ટે લવયતિ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {15।71} લવયતેઃ અપ્રત્યયઃ લૌઃ , પૌઃ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {16।71} સ્થાનિવદ્ભાવાત્ ણેઃ ઊઠ્ ન પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {17।71} ક્વૌ લુપ્તમ્ ન સ્થાનિવત્ ઇતિ ભવતિ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {18।71} એવમ્ અપિ ન સિધ્યતિ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {19।71} કથમ્ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {20।71} ક્વૌ ણિલોપઃ ણૌ અકારલોપઃ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {21।71} તસ્ય સ્થાનિવદ્ભાવાત્ ઊઠ્ ન પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {22।71} ન એષઃ દોષઃ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {23।71} ન એવમ્ વિજ્ઞાયતે : ક્વૌ લુપ્તમ્ ન સ્થાનિવત્ ઇતિ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {24।71} કથમ્ તર્હિ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {25।71} ક્વૌ વિધિમ્ પ્રતિ ન સ્થાનિવત્ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {26।71} લુકિ કિમ્ ઉદાહરણમ્ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {27।71} બિમ્બમ્ , બદરમ્ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {28।71} ન એતત્ અસ્તિ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {29।71} પુંવદ્ભાવેન અપિ એતત્ સિદ્ધમ્ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {30।71} ઇદમ્ તર્હિ : આમલકમ્ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {31।71} એતત્ અપિ ન અસ્તિ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {32।71} વક્ષ્યતિ એતત્ : ફલે લુગ્વચનાનર્થક્યમ્ પ્રકૃત્યન્તરત્વાત્ ઇતિ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {33।71} ઇદમ્ તર્હિ : પઞ્ચભિઃ પટ્વીભિઃ ક્રીતઃ પઞ્ચપટુઃ , દશપટુઃ ઇતિ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {34।71} નનુ ચ એતત્ અપિ પુંવદ્ભાવેન એવ સિદ્ધમ્ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {35।71} કથમ્ પુંવદ્ભાવઃ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {36।71} ભસ્ય અઢે તદ્ધિતે પુંવત્ ભવતિ ઇતિ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {37।71} ભસ્ય ઇતિ ઉચ્યતે .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {38।71} યજાદૌ ચ ભમ્ ભવતિ ન ચ અત્ર યજાદિમ્ પશ્યામઃ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {39।71} પ્રત્યયલક્ષણેન યજાદિઃ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {40।71} વર્ણાશ્રયે ન અસ્તિ પ્રત્યયલક્ષણમ્ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {41।71} એવમ્ તર્હિ ઠક્છસોઃ ચ ઇતિ એવમ્ ભવિષ્યતિ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {42।71} ટક્છસોઃ ચ ઇતિ ઉચ્યતે .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {43।71} ન ચ અત્ર ટક્છસૌ પશ્યામઃ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {44।71} પ્રત્યયલક્ષણેન .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {45।71} ન લુમતા તસ્મિન્ ઇતિ પ્રત્યયલક્ષણસ્ય પ્રતિષેધઃ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {46।71} ન ખલુ અપિ ઠક્ એવ ક્રીતપ્રત્યયઃ ક્રીતાદ્યર્થાઃ એવ વા તદ્ધિતાઃ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {47।71} કિમ્ તર્હિ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {48।71} અન્યે અપિ તદ્ધિતાઃ યે લુકમ્ પ્રયોજયન્તિ : પઞ્ચેન્દ્રાણ્યઃ દેવતાઃ અસ્ય ઇતિ પઞ્ચેન્દ્રઃ , દશેન્દ્રઃ , પઞ્ચાગ્નિઃ , દશાગ્નિઃ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {49।71} ઉપધાત્વે કિમ્ ઉદાહરણમ્ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {50।71} પિપઠિષતેઃ અપ્રત્યયઃ પિપઠીઃ ઇતિ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {51।71} ન એતત્ અસ્તિ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {52।71} દીર્ઘવિધિમ્ પ્રતિ ન સ્થાનિવત્ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {53।71} ઇદમ્ તર્હિ: સૌરી બલાકા .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {54।71} ન એતત્ અસ્તિ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {55।71} યલોપવિધિમ્ પ્રતિ ન સ્થાનિવત્ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {56।71} ઇદમ્ તર્હિ : પારિખીયઃ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {57।71} ચઙ્પરનિર્હ્રાસે ચ ઉપસઙ્ખ્યનમ્ કર્તવ્યમ્ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {58।71} વાદિતવન્તમ્ પ્રયોજિતવાન્ : અવીવદત્ વીણામ્ પરિવાદકેન .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {59।71} કિમ્ પુનઃ કારણમ્ ન સિધ્યતિ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {60।71} યઃ અસૌ ણૌ ણિઃ લુપ્યતે તસ્ય સ્થાનિવદ્ભાવાત્ હ્રસ્વત્વમ્ ન પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {61।71} નનુ ચ એતત્ અપિ ઉપધાત્વવિધિમ્ પ્રતિ ન સ્થાનિવત્ ઇતિ એવ સિદ્ધમ્ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {62।71} વિશેષે એતત્ વક્તવ્યમ્ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {63।71} ક્વ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {64।71} પ્રત્યયવિધૌ ઇતિ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {65।71} ઇહ મા ભૂત્ : પટયતિ લઘયતિ ઇતિ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {66।71} કુત્વે ચ ઉપસઙ્ખ્યનમ્ કર્તવ્યમ્ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {67।71} અર્ચયતેઃ અર્કઃ , મર્ચયતેઃ મર્કઃ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {68।71} ન એતત્ ઘઞન્તમ્ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {69।71} ઔણાદિકઃ એષઃ કશબ્દઃ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {70।71} તસ્મિન્ આષ્ટમિકમ્ કુત્વમ્ .
(પ્_1,1.58.3) ક_ઇ,153.4-154.6 રો_ઇ,455-459 {71।71} એતત્ અપિ ણિચા વ્યવહિતત્વાત્ ન પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.58.4) ક_ઇ,154.7-155.7 રો_ઇ,459-461 {1।28} પૂર્વત્રાસિદ્ધે ચ .
(પ્_1,1.58.4) ક_ઇ,154.7-155.7 રો_ઇ,459-461 {2।28} પૂર્વત્રાસિદ્ધે ચ ન સ્થાનિવત્ ઇતિ વક્તવ્યમ્ .
(પ્_1,1.58.4) ક_ઇ,154.7-155.7 રો_ઇ,459-461 {3।28} કિમ્ પ્રયોજનમ્ .
(પ્_1,1.58.4) ક_ઇ,154.7-155.7 રો_ઇ,459-461 {4।28} પ્રયોજનમ્ ક્સલોપઃ સલોપે ક્સલોપઃ સલોપે પ્રયોજનમ્ : અદુગ્ધ , અદુગ્ધાઃ .
(પ્_1,1.58.4) ક_ઇ,154.7-155.7 રો_ઇ,459-461 {5।28} લુક્ વા દુહદિહલિહગુહામ્ આત્મનેપદે દન્ત્યે ઇતિ લુગ્ગ્રહણમ્ ન કર્તવ્યમ્ .
(પ્_1,1.58.4) ક_ઇ,154.7-155.7 રો_ઇ,459-461 {6।28} દધઃ આકારલોપે આદિચતુર્થત્વે .
(પ્_1,1.58.4) ક_ઇ,154.7-155.7 રો_ઇ,459-461 {7।28} દધઃ આકારલોપે આદિચતુર્થત્વે પ્રયોજનમ્ : ધત્સે ધદ્ધ્વે ધદ્ધ્વમ્ ઇતિ .
(પ્_1,1.58.4) ક_ઇ,154.7-155.7 રો_ઇ,459-461 {8।28} દધઃ તથોઃ ચ ઇતિ ચકારઃ ન કર્તવ્યઃ ભવતિ .
(પ્_1,1.58.4) ક_ઇ,154.7-155.7 રો_ઇ,459-461 {9।28} હલઃ યમામ્ યમિ લોપે .
(પ્_1,1.58.4) ક_ઇ,154.7-155.7 રો_ઇ,459-461 {10।28} હલઃ યમામ્ યમિ લોપે પ્રયોજનમ્ : આદિત્યઃ .
(પ્_1,1.58.4) ક_ઇ,154.7-155.7 રો_ઇ,459-461 {11।28} હલઃ યમામ્ યમિ લોપઃ સિદ્ધઃ ભવતિ .
(પ્_1,1.58.4) ક_ઇ,154.7-155.7 રો_ઇ,459-461 {12।28} અલ્લોપણિલોપૌ સંયોગાન્તલોપપ્રભૃતિષુ .
(પ્_1,1.58.4) ક_ઇ,154.7-155.7 રો_ઇ,459-461 {13।28} અલ્લોપણિલોપૌ સંયોગાન્તલોપપ્રભૃતિષુ પ્રયોજનમ્ : પાપચ્યતેઃ પાપક્તિઃ , યાયજ્યતેઃ યાયષ્ટિઃ , પાચયતેઃ પાક્તિઃ , યાજયતેઃ યાષ્ટિઃ .
(પ્_1,1.58.4) ક_ઇ,154.7-155.7 રો_ઇ,459-461 {14।28} દ્વિર્વચનાદીનિ ચ .
(પ્_1,1.58.4) ક_ઇ,154.7-155.7 રો_ઇ,459-461 {15।28} દ્વિર્વચનાદીનિ ચ ન પઠિતવ્યાનિ ભવન્તિ .
(પ્_1,1.58.4) ક_ઇ,154.7-155.7 રો_ઇ,459-461 {16।28} પૂર્વત્રાસિદ્ધેન એવ સિદ્ધાનિ ભવન્તિ .
(પ્_1,1.58.4) ક_ઇ,154.7-155.7 રો_ઇ,459-461 {17।28} કિમ્ અવિશેષેણ .
(પ્_1,1.58.4) ક_ઇ,154.7-155.7 રો_ઇ,459-461 {18।28} ન ઇતિ આહ .
(પ્_1,1.58.4) ક_ઇ,154.7-155.7 રો_ઇ,459-461 {19।28} વરેયલોપસ્વરવર્જમ્ .
(પ્_1,1.58.4) ક_ઇ,154.7-155.7 રો_ઇ,459-461 {20।28} વરેયલોપમ્ સ્વરમ્ ચ વર્જયિત્વા .
(પ્_1,1.58.4) ક_ઇ,154.7-155.7 રો_ઇ,459-461 {21।28} તસ્ય દોષઃ સંયોગાદિલોપલત્વણત્વેષુ .
(પ્_1,1.58.4) ક_ઇ,154.7-155.7 રો_ઇ,459-461 {22।28} તસ્ય એતસ્ય લક્ષણસ્ય દોષઃ સંયોગાદિલોપલત્વણત્વેષુ .
(પ્_1,1.58.4) ક_ઇ,154.7-155.7 રો_ઇ,459-461 {23।28} સંયોગાદિલોપ : કાક્યર્થમ્ , વાસ્યર્થમ્ .
(પ્_1,1.58.4) ક_ઇ,154.7-155.7 રો_ઇ,459-461 {24।28} સ્કોઃ સંયોગાદ્યોઃ અન્તે ચ ઇતિ લોપઃ પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.58.4) ક_ઇ,154.7-155.7 રો_ઇ,459-461 {25।28} લત્વમ્ : નિગાર્યતે નિગાલ્યતે .
(પ્_1,1.58.4) ક_ઇ,154.7-155.7 રો_ઇ,459-461 {26।28} અચિ વિભાષા ઇતિ લત્વમ્ ન પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.58.4) ક_ઇ,154.7-155.7 રો_ઇ,459-461 {27।28} ણત્વમ્ : માષવપની વ્રીહિવાપની .
(પ્_1,1.58.4) ક_ઇ,154.7-155.7 રો_ઇ,459-461 {28।28} પ્રાતિપદિકાન્તસ્ય ઇતિ ણત્વમ્ પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.59.1) ક_ઇ,155.9-18 રો_ઇ,461-462 {1।14} આદેશે સ્થાનિવદનુદેશાત્ તદ્વતઃ દ્વિર્વચનમ્ .
(પ્_1,1.59.1) ક_ઇ,155.9-18 રો_ઇ,461-462 {2।14} આદેશે સ્થાનિવદનુદેશાત્ તદ્વતઃ .
(પ્_1,1.59.1) ક_ઇ,155.9-18 રો_ઇ,461-462 {3।14} કિંવતઃ .
(પ્_1,1.59.1) ક_ઇ,155.9-18 રો_ઇ,461-462 {4।14} આદેશવતઃ દ્વિર્વચનમ્ પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.59.1) ક_ઇ,155.9-18 રો_ઇ,461-462 {5।14} તત કઃ દોષઃ .
(પ્_1,1.59.1) ક_ઇ,155.9-18 રો_ઇ,461-462 {6।14} તત્ર અભ્યાસરૂપમ્ .
(પ્_1,1.59.1) ક_ઇ,155.9-18 રો_ઇ,461-462 {7।14} તત્ર અભ્યાસરૂપમ્ ન સિધ્યતિ : ચક્રતુઃ , ચક્રુઃ ઇતિ .
(પ્_1,1.59.1) ક_ઇ,155.9-18 રો_ઇ,461-462 {8।14} અજ્ગ્રહણમ્ તુ જ્ઞાપકમ્ રૂપસ્થાનિવદ્ભાવસ્ય .
(પ્_1,1.59.1) ક_ઇ,155.9-18 રો_ઇ,461-462 {9।14} યત્ અયમ્ અજ્ગ્રહણમ્ કરોતિ તત્ જ્ઞાપયતિ આચાર્યઃ રૂપમ્ સ્થાનિવત્ ભવતિ ઇતિ .
(પ્_1,1.59.1) ક_ઇ,155.9-18 રો_ઇ,461-462 {10।14} કથમ્ કૃત્વા જ્ઞાપકમ્ .
(પ્_1,1.59.1) ક_ઇ,155.9-18 રો_ઇ,461-462 {11।14} અજ્ગ્રહણસ્ય એતત્ પ્રયોજનમ્ : ઇહ મા ભૂત્ : જેઘ્રીયતે , દેધ્મીયતે ઇતિ .
(પ્_1,1.59.1) ક_ઇ,155.9-18 રો_ઇ,461-462 {12।14} યદિ રૂપમ્ સ્થાનિવત્ ભવતિ તતઃ અજ્ગ્રહણમ્ અર્થવત્ ભવતિ .
(પ્_1,1.59.1) ક_ઇ,155.9-18 રો_ઇ,461-462 {13।14} અથ હિ કાર્યમ્ ન અર્થઃ અજ્ગ્રહણેન .
(પ્_1,1.59.1) ક_ઇ,155.9-18 રો_ઇ,461-462 {14।14} ભવતિ એવ અત્ર દ્વિર્વચનમ્ .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {1।56} તત્ર ગાઙ્પ્રતિષેધઃ . તત્ર ગાઙઃ પ્રતિષેધઃ વક્તવ્યઃ : અધિજગે .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {2।56} ઇવર્ણાભ્યાસતા પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {3।56} ન વક્તવ્યઃ .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {4।56} ગાઙ્ લિટિ ઇતિ દ્વિલકારકઃ નિર્દેશઃ : લિટિ લકારાદૌ ઇતિ .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {5।56} કૄત્યેજન્તદિવાદિનામધાતુષુ અભ્યાસરૂપમ્ .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {6।56} કૄત્યેજન્તદિવાદિનામધાતુષુ અભ્યાસરૂપમ્ ન સિધ્યતિ .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {7।56} કૄતિ : અચિકીર્તત્ .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {8।56} કૄતિ .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {9।56} એજન્ત : જગ્લે મમ્લે .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {10।56} એજન્ત .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {11।56} દિવાદિ : દુદ્યૂષતિ સુસ્યૂષતિ .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {12।56} દિવાદિ .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {13।56} નામધાતુ : ભવનમ્ ઇચ્છતિ ભવનીયતિ ભવનીયતેઃ સન્ : બિભવનીયિષતિ .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {14।56} એવમ્ તર્હિ પ્રત્યયે ઇતિ વક્ષ્યામિ .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {15।56} પ્રત્યયે ઇતિ ચેત્ કૄત્યેજન્તનમધાતુષુ અભ્યાસરૂપમ્ .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {16।56} પ્રત્યયે ઇતિ ચેત્ કૄત્યેજન્તનમધાતુષુ અભ્યાસરૂપમ્ ન સિધ્યતિ .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {17।56} દિવાદયઃ એકે પરિહૃતાઃ .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {18।56} એવમ્ તર્હિ દ્વિર્વચનનિમિત્તે અચિ અજાદેશઃ સ્થાનિવત્ ઇતિ વક્ષ્યામિ .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {19।56} સઃ તર્હિ નિમિત્તશબ્દઃ ઉપાદેયઃ .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {20।56} ન હિ અન્તરેણ નિમિત્તશબ્દમ્ નિમિત્તાર્થઃ ગમ્યતે .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {21।56} અન્તરેણ અપિ નિમિત્તશબ્દમ્ નિમિત્તાર્થઃ ગમ્યતે .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {22।56} તત્ યથા : દધિત્રપુસમ્ પ્રત્યક્ષઃ જ્વરઃ .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {23।56} જ્વરનિમિત્તમ્ ઇતિ ગમ્યતે .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {24।56} નડ્વલોદકમ્ પાદરોગઃ .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {25।56} પાદરોગનિમિત્તમ્ ઇતિ ગમ્યતે .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {26।56} અયુઃ ઘૃતમ્ .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {27।56} આયુષઃ નિમિત્તમ્ ઇતિ ગમ્યતે .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {28।56} અથ વા અકારઃ મત્વર્થીયઃ : દ્વિર્વચનમ્ અસ્મિન્ અસ્તિ સઃ અયમ્ દ્વિર્વચનઃ , દ્વિર્વચને ઇતિ .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {29।56} એવમ્ અપિ ન જ્ઞાયતે કિયન્તમ્ અસૌ કાલમ્ સ્થાનિવત્ ભવતિ ઇતિ .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {30।56} યઃ પુનઃ આહ દ્વિર્વચને કર્તવ્યે ઇતિ કૃતે તસ્ય દ્વિર્વચને સ્થાનિવત્ ન ભવિષ્યતિ .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {31।56} એવમ્ તર્હિ પ્રતિષેધઃ પ્રકૃતઃ .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {32।56} સઃ અનુવર્તિષ્યતે .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {33।56} ક્વ પ્રકૃતઃ .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {34।56} ન પદાન્તદ્વિર્વચન ઇતિ .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {35।56} દ્વિર્વચનનિમિત્તે અચિ અજાદેશઃ ન ભવતિ ઇતિ .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {36।56} એવમ્ અપિ ન જ્ઞાયતે કિયન્તમ્ અસૌ કાલમ્ ન ભવતિ ઇતિ .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {37।56} યઃ પુનઃ આહ દ્વિર્વચને કર્તવ્યે ઇતિ કૃતે તસ્ય દ્વિર્વચને અજાદેશઃ ભવિષ્યતિ .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {38।56} એવમ્ તર્હિ ઉભયમ્ અનેન ક્રિયતે : પ્રત્યયઃ ચ વિશેષ્યતે દ્વિર્વચનમ્ ચ .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {39।56} કથમ્ પુનઃ એકેન યત્નેન ઉભયમ્ લભ્યમ્ .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {40।56} લભ્યમ્ ઇતિ આહ .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {41।56} કથમ્ .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {42।56} એકશેષનિર્દેશાત્ .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {43।56} એકશેષનિર્દેશઃ અયમ્ : દ્વિર્વચનમ્ ચ દ્વિર્વચનમ્ ચ દ્વિર્વચનમ્ .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {44।56} દ્વિર્વચને ચ કર્તવ્યે દ્વિર્વચને અચિ પ્રત્યયે ઇતિ દ્વિર્વચનનિમિત્તે અચિ સ્થાનિવત્ ભવતિ .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {45।56} દ્વિર્વચનનિમિત્તે અચિ સ્થાનિવત્ ઇતિ ચેત્ ણૌ સ્થાનિવદ્વચનમ્ . દ્વિર્વચનનિમિત્તે અચિ સ્થાનિવત્ ઇતિ ચેત્ ણૌ સ્થાનિવદ્ભાવઃ વક્તવ્યઃ : અવનુનાવયિષતિ , અવચુક્ષાવયિષતિ .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {46।56} ન વક્તવ્યઃ .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {47।56} ઓઃ પુયણ્જિષુ વચનમ્ જ્ઞાપકમ્ ણૌ સ્થાનિવદ્ભાવસ્ય .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {48।56} યત્ અયમ્ પુયણ્જિ અપરે ઇતિ આહ તત્ જ્ઞાપયતિ આચાર્યઃ ભવતિ ણૌ સ્થાનિવત્ ઇતિ .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {49।56} યદિ એતત્ જ્ઞાપ્યતે અચીકીર્તત્ અત્ર અપિ પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {50।56} તુલ્યજાતીયસ્ય જ્ઞાપકમ્ .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {51।56} કઃ ચ તુલ્યજાતીયઃ .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {52।56} યથાજાતીયકાઃ પુયણ્જયઃ .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {53।56} કથઞ્જાતીયકાઃ ચ એતે .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {54।56} અવર્ણપરાઃ .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {55।56} કથમ્ જગ્લે મમ્લે .
(પ્_1,1.59.2) ક_ઇ,155.19-156.27 રો_ઇ,462-466 {56।56} અનૈમિત્તિકમ્ આત્ત્વમ્ શિતિ તુ પ્રતિષેધઃ .
(પ્_1,1.59.3) ક_ઇ,157.1-11 રો_ઇ,466-468 {1।17} કાનિ પુનઃ અસ્ય યોગસ્ય પ્રયોજનાનિ .
(પ્_1,1.59.3) ક_ઇ,157.1-11 રો_ઇ,466-468 {2।17} પપતુઃ , પપુઃ , તસ્થતુઃ , તસ્થુઃ , જગ્મતુઃ , જગ્મુઃ , આટિતત્ , આશિશત્ , ચક્રતુઃ , ચક્રુઃ ઇતિ .
(પ્_1,1.59.3) ક_ઇ,157.1-11 રો_ઇ,466-468 {3।17} આલ્લોપોપધાલોપણિલોપયણાદેશેષુ કૃતેષુ અનચ્કત્વાત્ દ્વિર્વચનમ્ ન પ્રાપ્નોતિ .
(પ્_1,1.59.3) ક_ઇ,157.1-11 રો_ઇ,466-468 {4।17} સ્થાનિવદ્ભાવાત્ ભવતિ .
(પ્_1,1.59.3) ક_ઇ,157.1-11 રો_ઇ,466-468 {5।17} ન એતાનિ સન્તિ પ્રયોજનાનિ .
(પ્_1,1.59.3) ક_ઇ,157.1-11 રો_ઇ,466-468 {6।17} પૂર્વવિપ્રતિષેધેન અપિ એતાનિ સિદ્ધાનિ .
(પ્_1,1.59.3) ક_ઇ,157.1-11 રો_ઇ,466-468 {7।17} કથમ્ .
(પ્_1,1.59.3) ક_ઇ,157.1-11 રો_ઇ,466-468 {8।17} વક્ષ્યતિ હિ આચાર્યઃ : દ્વિર્વચનમ્ યણયવાયાવાદેશાલ્લોપોપધાલોપકિકિનોરુત્ત્વેભ્યઃ ઇતિ .
(પ્_1,1.59.3) ક_ઇ,157.1-11 રો_ઇ,466-468 {9।17} સઃ પૂર્વવિપ્રતિષેધઃ ન પઠિતવ્યઃ ભવતિ .
(પ્_1,1.59.3) ક_ઇ,157.1-11 રો_ઇ,466-468 {10।17} કિમ્ પુનઃ અત્ર જ્યાયઃ .
(પ્_1,1.59.3) ક_ઇ,157.1-11 રો_ઇ,466-468 {11।17} સ્થાનિવદ્ભાવઃ એવ જ્યાયાન્ .
(પ્_1,1.59.3) ક_ઇ,157.1-11 રો_ઇ,466-468 {12।17} પૂર્વવિપ્રતિષેધે હિ સતિ ઇદમ્ વક્તવ્યમ્ સ્યાત્ : ઓદૌદાદેશસ્ય ઉત્ ભવતિ ચુટુતુશરાદેઃ અભ્યાસસ્ય ઇતિ .
(પ્_1,1.59.3) ક_ઇ,157.1-11 રો_ઇ,466-468 {13।17} નનુ ચ ત્વયા અપિ ઇત્ત્વમ્ વક્તવ્યમ્ .
(પ્_1,1.59.3) ક_ઇ,157.1-11 રો_ઇ,466-468 {14।17} પરાર્થમ્ મમ ભવિષ્યતિ : સનિ અતઃ ઇત્ ભવતિ ઇતિ .
મૂળ પાઠ: Vyākaraṇamahābhāṣya · Edition: Franz Kielhorn (Bombay 1880-1885), revised by K.V. Abhyankar (Poona 1972-1996). · Data entry George Cardona · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0