વિષ્ણુપુરાણ (સમીક્ષિત આવૃત્તિ) · અધ્યાય 1.20

એવં સંચિન્તયન્ વિષ્ણુમ્ અભેદેનાત્મનો દ્વિજ
તન્મયત્વમ્ અવાપાગ્ર્યં મેને ચાત્માનમ્ અચ્યુતમ્ ॥

વિસસ્માર તથાત્માનં નાન્યત્ કિંચિદ્ અજાનત
અહમ્ એવાવ્યયો ઽનન્તઃ પરમાત્મેત્ય્ અચિન્તયત્ ॥

તસ્ય તદ્ભાવનાયોગાત્ ક્ષીણપાપસ્ય વૈ ક્રમાત્
શુદ્ધે ઽન્તઃકરણે વિષ્ણુસ્ તસ્થૌ જ્ઞાનમયો ઽચ્યુતઃ ॥

યોગપ્રભાવાત્ પ્રહ્લાદે જાતે વિષ્ણુમયે ઽસુરે
ચલત્ય્ ઉરગબન્ધૈસ્ તૈર્ મૈત્રેય ત્રુટિતં ક્ષણાત્ ॥

ભ્રાન્તગ્રાહગણઃ સોર્મિર્ યયૌ ક્ષોભં મહાર્ણવઃ
ચચાલ ચ મહી સર્વા સશૈલવનકાનના ॥

સ ચ તં શૈલસંઘાતં દૈત્યૈર્ ન્યસ્તમ્ અથોપરિ
પ્રક્ષિપ્ય તસ્માત્ સલિલાન્ નિશ્ચક્રામ મહામતિઃ ॥

દૃષ્ટ્વા ચ સ જગદ્ ભૂયો ગગનાદ્યુપલક્ષણમ્
પ્રહ્લાદો ઽસ્મીતિ સસ્માર પુનર્ આત્માનમ્ આત્મના ॥

તુષ્ટાવ ચ પુનર્ ધીમાન્ અનાદિં પુરુષોત્તમમ્
એકાગ્રમતિર્ અવ્યગ્રો યતવાક્કાયમાનસઃ ॥

ઓં નમઃ પરમાર્થાર્થ સ્થૂલસૂક્ષ્મ ક્ષરાક્ષર
વ્યક્તાવ્યક્ત કલાતીત સકલેશ નિરઞ્જન ॥

ગુણાઞ્જન ગુણાધાર નિર્ગુણાત્મન્ ગુણસ્થિત
મૂર્તામૂર્ત મહામૂર્તે સૂક્ષ્મમૂર્તે સ્ફુટાસ્ફુટ ॥

કરાલસૌમ્યરૂપાત્મન્ વિદ્યાવિદ્યામયાચ્યુત
સદસદ્રૂપસદ્ભાવ સદસદ્ભાવભાવન ॥

નિત્યાનિત્ય પ્રપઞ્ચાત્મન્ નિષ્પ્રપઞ્ચામલાશ્રય
એકાનેક નમસ્ તુભ્યં વાસુદેવાદિકારણ ॥

યઃ સ્થૂલસૂક્ષ્મઃ પ્રકટપ્રકાશો યઃ સર્વભૂતો ન ચ સર્વભૂતઃ
વિશ્વં યતશ્ ચૈતદ્ અવિશ્વહેતોર્ નમો ઽસ્તુ તસ્મૈ પુરુષોત્તમાય ॥

તસ્ય તચ્ચેતસો દેવઃ સ્તુતિમ્ ઇત્થં પ્રકુર્વતઃ
આવિર્બભૂવ ભગવાન્ પીતામ્બરધરો હરિઃ ॥

સસંભ્રમસ્ તમ્ આલોક્ય સમુત્થાયાકુલાક્ષરમ્
નમો ઽસ્તુ વિષ્ણવૈત્ય્ એતદ્ વ્યાજહારાસકૃદ્ દ્વિજ ॥

દેવ પ્રપન્નાર્તિહર પ્રસાદં કુરુ કેશવ
અવલોકનદાનેન ભૂયો માં પાવયાવ્યય ॥

કુર્વતસ્ તે પ્રસન્નો ઽહં ભક્તિમ્ અવ્યભિચારિણીમ્
યથાભિલષિતો મત્તઃ પ્રહ્લાદ વ્રિયતાં વરઃ ॥

નાથ યોનિસહસ્રેષુ યેષુ યેષુ વ્રજામ્ય્ અહમ્
તેષુ તેષ્વ્ અચ્યુતા ભક્તિર્ અચ્યુતાસ્તુ સદા ત્વયિ ॥

યા પ્રીતિર્ અવિવેકાનાં વિષયેષ્વ્ અનપાયિની
ત્વામ્ અનુસ્મરતઃ સા મે હૃદયાન્ માપસર્પતુ ॥

મયિ ભક્તિસ્ તવાસ્ત્ય્ એવ ભૂયો ઽપ્ય્ એવં ભવિષ્યતિ
વરશ્ ચ મત્તઃ પ્રહ્લાદ વ્રિયતાં યસ્ તવેપ્સિતઃ ॥

મયિ દ્વેષાનુબન્ધો ઽભૂત્ સંસ્તુતાવ્ ઉદ્યતે તવ
મત્પિતુસ્ તત્કૃતં પાપં દેવ તસ્ય પ્રણશ્યતુ ॥

શસ્ત્રાણિ પાતિતાન્ય્ અઙ્ગે ક્ષિપ્તો યચ્ ચાગ્નિસંહતૌ
દંશિતશ્ ચોરગૈર્ દત્તં યદ્ વિષં મમ ભોજને ॥

બદ્ધ્વા સમુદ્રે યત્ ક્ષિપ્તો યચ્ ચિતો ઽસ્મિ શિલોચ્ચયૈઃ
અન્યાનિ ચાપ્ય્ અસાધૂનિ યાનિ પિત્રા કૃતાનિ મે ॥

ત્વયિ ભક્તિમતો દ્વેષાદ્ અઘં તત્સંભવં ચ યત્
ત્વત્પ્રસાદાત્ પ્રભો સદ્યસ્ તેન મુચ્યેત મે પિતા ॥

પ્રહ્લાદ સર્વમ્ એતત્ તે મત્પ્રસાદાદ્ ભવિષ્યતિ
અન્યં ચ તે વરં દદ્મિ વ્રિયતામ્ અસુરાત્મજ ॥

કૃતકૃત્યો ઽસ્મિ ભગવન્ વરેણાનેન યત્ ત્વયિ
ભવિત્રી ત્વત્પ્રસાદેન ભક્તિર્ અવ્યભિચારિણી ॥

ધર્માર્થકામૈઃ કિં તસ્ય મુક્તિસ્ તસ્ય કરે સ્થિતા
સમસ્તજગતાં મૂલે યસ્ય ભક્તિઃ સ્થિરા ત્વયિ ॥

યથા તે નિશ્ચલં ચેતો મયિ ભક્તિસમન્વિતમ્
તથા ત્વં મત્પ્રસાદેન નિર્વાણં પરમ્ આપ્સ્યસિ ॥

ઇત્ય્ ઉક્ત્વાન્તર્દધે વિષ્ણુસ્ તસ્ય મૈત્રેય પશ્યતઃ
સ ચાપિ પુનર્ આગમ્ય વવન્દે ચરણૌ પિતુઃ ॥

તં પિતા મૂર્ધ્ન્ય્ ઉપાઘ્રાય પરિષ્વજ્ય ચ પીડિતમ્
જીવસીત્ય્ આહ વત્સેતિ બાષ્પાર્દ્રનયનો દ્વિજ ॥

પ્રીતિમાંશ્ ચાભવત્ તસ્મિન્ન્ અનુતાપી મહાસુરઃ
ગુરુપિત્રોશ્ ચકારૈવં શુશ્રૂષાં સો ઽપિ ધર્મવિત્ ॥

પિતર્ય્ ઉપરતિં નીતે નરસિંહસ્વરૂપિણા
વિષ્ણુના સો ઽપિ દૈત્યાનાં મૈત્રેયાભૂત્ પતિસ્ તતઃ ॥

તદ્રાજ્યભૂતિં સંપ્રાપ્ય કર્મશુદ્ધિકરીં દ્વિજ
પુત્રપૌત્રાંશ્ ચ સુબહૂન્ અવાપ્યૈશ્વર્યમ્ એવ ચ ॥

ક્ષીણાધિકારઃ સ યદા પુણ્યપાપવિવર્જિતઃ
તદાસૌ ભગવદ્ધ્યાનાત્ પરં નિર્વાણમ્ આપ્તવાન્ ॥

એવંપ્રભાવો દૈત્યો ઽસૌ મૈત્રેયાસીન્ મહામતિઃ
પ્રહ્લાદો ભગવદ્ભક્તો યં ત્વં મામ્ અનુપૃચ્છસિ ॥

યસ્ ત્વ્ એતચ્ ચરિતં તસ્ય પ્રહ્લાદસ્ય મહાત્મનઃ
શૃણોતિ તસ્ય પાપાનિ સદ્યો ગચ્છન્તિ સંક્ષયમ્ ॥

અહોરાત્રકૃતં પાપં પ્રહ્લાદચરિતં નરઃ
શૃણ્વન્ પઠંશ્ ચ મૈત્રેય વ્યપોહતિ ન સંશયઃ ॥

પૌર્ણમાસ્યામ્ અમાવાસ્યામ્ અષ્ટમ્યામ્ અથ વા પઠન્
દ્વાદશ્યાં વા તદ્ આપ્નોતિ ગોપ્રદાનફલં દ્વિજ ॥

પ્રહ્લાદં સકલાપત્સુ યથા રક્ષિતવાન્ હરિઃ
તથા રક્ષતિ યસ્ તસ્ય શૃણોતિ ચરિતં સદા ॥

કરુણં ચરણાનમ્રે ચારુણં પ્રણતદ્રુહિ ॥

પ્રહ્લાદવરદં વન્દે નૃસિંહઘૃણિભીષણં ॥