તોડલતન્ત્ર · અધ્યાય 4

શ્રુતા પૂજા કાલિકાયાસ્ તારાયા વદ સામ્પ્રતમ્
યસ્યાઃ પ્રસઙ્ગમાત્રેણ વાચશ્ ચિત્તાયતે નૃણામ્ ॥

શૃણુ ચાર્વઙ્ગિ સુભગે તારાયાઃ પૂજનં મહત્
મન્ત્રેણાચમનં કૃત્વા ગુરુદેવં નમેત્તતઃ ॥

જલં સંશોધ્ય હસ્તૌ ચ પાદૌ ચ ક્ષાલયેત્તતઃ
મન્ત્રેણાચમનં કૃત્વા તતઃ પીઠં વિચિન્તયેત્ ॥

શિખાં બદ્ધ્વા તતો દેવિ ત્રિવિધં વિઘ્નનાશનમ્
ભૂમ્યાસનં ચ સંશોધ્ય વસ્ત્રે ગ્રન્થિં વિધાય ચ ॥

કાયવાક્શોધનં કૃત્વા તતઃ પુષ્પવિશોધનમ્
યન્ત્રં કૃત્વા સાધકેન્દ્રઃ સામાન્યાર્ઘ્યં ચ વિન્યસેત્ ॥

દ્વારપાલાંશ્ચ સંપૂજ્ય પીઠપૂજાં સમારભેત્
પીઠશક્તીશ્ચ લક્ષ્મ્યાદ્યાસ્ તતઃ પીઠમનું જપેત્ ॥

ભૂતશુદ્ધિં પ્રવક્ષ્યામિ વિશેષમિહ યદ્ભવેત્
કૂર્ચયુક્તેન હંસેન પૂરકેણ સુરેશ્વરિ ॥

કુણ્ડલ્યા સહ ચાત્માનં ચતુર્વિંશતિબીજકમ્
તત્ર લીનાનિ દેવેશિ પરમાત્મનિ સાધકઃ ॥

માયયા સંદહેત્ પાપં પુરુષં કજ્જલપ્રભમ્
કુમ્ભકેન વરારોહે ભસ્મ કુર્યાદ્ વિચક્ષણઃ ॥

વધૂબીજેન દેવેશિ ભસ્મના સહ રેચયેત્
પૂરકેણ તુ કૂર્ચેન લલાટેઽમૃતસંચયમ્ ॥

ચિન્તયેત્ પરમેશાનિ કુમ્ભકેનામૃતામ્બુધિમ્
આં હ્રીં ક્રોં વહ્નિબીજાન્તં હૃદિ ચૈકાદશં જપેત્ ॥

તતસ્તુ ચિન્તયેદ્ ધીમાન્ ઓંકારાદ્ રક્તપઙ્કજમ્
તસ્યોપરિ પુનર્ધ્યાયેત્ હુંકારં નીલસંનિભમ્ ॥

તસ્યોપરિ પુનર્ ધ્યાયેદ્ બીજભૂષિતકર્તૃકામ્
તસ્યોપરિ પરં બિન્દું શિવરૂપં ચ અવ્યયમ્ ॥

વાલુકાયાઃ સહસ્રૈક ભાગં બિન્દું સુદુર્લભમ્
બિન્દુમધ્યે મણિદ્વીપં શતયોજનવિસ્તૃતમ્ ॥

બિન્દુમધ્યે પરં જ્યોતિર્ બુદ્બુદાકારમણ્ડલમ્
યથૈવ બુદ્બુદે દેવિ પ્રતિબિમ્બં પ્રપશ્યતિ ॥

તથા નિરીક્ષણં કાર્યં પ્રકુર્યાજ્જ્ઞાનચક્ષુષા
મણિદ્વીપં તુ તન્મધ્યે સુવર્ણવાલુકામયમ્ ॥

પરિતો ભાવયેન્મન્ત્રી પરિખાતો મનોહરમ્
મધ્યે કલ્પદ્રુમં ધ્યાયેદ્ આત્માનં તારિણીમયમ્ ॥

ઉદ્યદાદિત્યસંકાશં જ્યોતિર્મણ્ડલમુત્તમમ્
ચતુર્દ્વારસમાયુક્તં હેમપ્રાકારભૂષિતમ્ ॥

બહુચામરઘણ્ટાદિ દેવકન્યાસુશોભિતમ્
મન્દવાયુસમાયુક્તં ગન્ધધૂપૈર્ અલંકૃતમ્ ॥

તન્મધ્યે વેદિકાં ધ્યાયેન્ નાનારત્નોપશોભિતામ્
સુવર્ણસૂત્રરચિતં ચિન્તયેચ્છત્ત્રમ્ ઉત્તમમ્ ॥

તદધશ્ચિન્તયેન્મન્ત્રી રત્નસિંહાસનં પ્રિયે
તત્ર દેવીં ચિન્તયેચ્ચ યથોક્તધ્યાનયોગતઃ ॥

યોગસારે યથોક્તૈસ્તુ ઉપચારૈઃ પ્રપૂજયેત્
પ્રાણાયામં તતઃ કૃત્વા ઋષ્યાદિન્યાસમાચરેત્ ॥

વર્ણન્યાસં તતઃ કૃત્વા કરાઙ્ગન્યાસમાચરેત્
તાલત્રયં છોટિકાભિર્ દશદિગ્બન્ધનં ચરેત્ ॥

ષોઢાન્યાસં તતઃ કૃત્વા વ્યાપકં તદનન્તરમ્
વિશેષાર્ઘ્યં ચ સંસ્થાપ્ય પઞ્ચતત્ત્વં વિશોધયેત્ ॥

સુધાદેવીં સમાનીય પઞ્ચીકરણમાચરેત્
કુમ્ભે પુષ્પં સમાદાય ત્રિકોણે ત્રિઃ પ્રપૂજયેત્ ॥

વામદેહં ત્રિધા ચોક્ત્વા ખેચરીં દશધા જપેત્
તથા ચાનન્દગાયત્રીમ્ ઋચં ચ ત્રિર્ જપેત્ સુધીઃ ॥

બ્રહ્મશાપં શુક્રશાપં કૃષ્ણશાપં સુરેશ્વરિ
દિગ્જપાન્નાશયેદ્ધીમાન્ તતો મન્ત્રત્રયં જપેત્ ॥

છુરિકાં ચામૃતં ચૈવ પ્રીતિસંરક્ષણીં તથા
પાવમાનં ચ ત્રિર્ જપ્ત્વા શોષણાદીન્ સમાચરેત્ ॥

વારુણં ત્રિર્ જપેદ્દેવિ ચામૃતં સપ્તધા જપેત્
વિદ્યાતત્ત્વે ધેનુમુદ્રાં પ્રદર્શ્ય મૂલમષ્ટધા ॥

કુણ્ડલિનીં સમુત્થાપ્ય શિવોઽહં ભાવયેત્તતઃ
માંસં મીનં શોધયિત્વા મુદ્રાશોધનમાચરેત્ ॥

શક્તિં ચ કુલપુષ્પં ચ શોધયેત્ સાધકોત્તમઃ
દેવાન્ પિતૄન્ ઋષીંશ્ચૈવ તર્પયેદિષ્ટદેવતામ્ ॥

શોધિતં દ્રવ્યમાદાય વિશેષાર્ઘ્યે વિનિક્ષિપેત્
તતો બ્રહ્મમયં ધ્યાત્વા પૂજાધ્યાનં સમાચરેત્ ॥

નાસારન્ધ્રાત્ સમાનીય પીઠે પુષ્પં નિધાય ચ
તતશ્ચાવાહનં કૃત્વા પઞ્ચમુદ્રાઃ પ્રદર્શયેત્ ॥

ષડઙ્ગેન ચ સમ્પૂજ્ય પુનર્મુદ્રાં પ્રદર્શયેત્
જીવન્યાસં તતઃ કૃત્વા ઉપચારૈઃ પ્રપૂજયેત્ ॥

ષડઙ્ગાનિ ચ સમ્પૂજ્ય અક્ષોભ્યં પૂજયેદધઃ
ગુરુપઙ્ક્તિં પૂજયિત્વા દશમૂલેષુ પૂજયેત્ ॥

મહાપૂર્વાંશ્ ચ કાલ્યાદીન્ યજેદ્વૈરોચનાદિકાન્
પુનર્દેવીં પ્રપૂજ્યાથ બલિં દદ્યાદ્વિચક્ષણઃ ॥

પ્રાણાયામં તતઃ કૃત્વા મન્ત્રધ્યાનં સમાચરેત્
જપં કૃત્વા મહેશાનિ દેવ્યા હસ્તે સમર્પયેત્ ॥

પ્રાણાયામં પુનઃ કૃત્વા તત્ત્વસ્વીકારમાચરેત્
તસ્મૈ દત્ત્વા સ્વયં નીત્વા પ્રજપેત્ સાધકાગ્રણીઃ ॥

પીત્વા પીત્વા જપિત્વા ચ મુક્તઃ કોટિજનૈઃ સહ
પ્રતિપાત્રે જપેન્મન્ત્રમ્ અષ્ટોત્તરશતં સુધીઃ ॥

સ્તુતિં ચ કવચં સ્મૃત્વા ચાષ્ટાઙ્ગં પ્રણમેત્ સુધીઃ
વિશેષાર્ઘ્યં પ્રદાતવ્યમ્ આત્માનં ચ સમર્પયેત્ ॥

રુદ્રરૂપી સ્વયં ભૂત્વા સંહારેણ વિસર્જયેત્
યોનિમુદ્રાં તતો બદ્ધ્વા ક્ષમસ્વેતિ વિસર્જયેત્ ॥

અઙ્ગન્યાસં મહેશાનિ પ્રાણાયામં તતઃ પરમ્
ઐશાન્યાં મણ્ડલં કૃત્વા નિર્માલ્યેન પ્રપૂજયેત્ ॥

નિર્માલ્યવાસિનીં ઙેઽન્તાં ચણ્ડેશ્વર્યૈ નમો નમઃ
નિર્માલ્યં ધારયેત્ શીર્ષે ચન્દનં ચ લલાટકે ॥

ગુરુસ્થાને લિખેદ્ યન્ત્રં વિચરેદ્ ભૈરવો યથા
સંક્ષેપપૂજનં દેવિ માનસં તત્ત્વવર્જિતમ્ ॥

અત્રોક્તમાચરેદત્ર નાન્યત્ સંચારયેત્ સુધીઃ
અન્યત્સંચારણાદ્દેવિ ક્રુદ્ધા ભવતિ તારિણી ॥

તત્ત્વજ્ઞાનં ચ માનં ચ શક્તિમાત્રે હિ પાર્વતિ
ઇત્યેતત્ કથિતં દેવિ કિમન્યત્ શ્રોતુમિચ્છસિ ॥