તત્ત્વજ્ઞાનસંસિદ્ધિ · અધ્યાય 2
અથ કૃતવાહ્યાર્ચનવિધિરુરુકરુણો નિર્મિતારિધ્યાવ્જે ॥
વ્યસુહૃયોષ્ણગુવિમ્વાં ધ્યાયાત્પૂર્વોદિતાં દેવીમ્
સંધ્યાસિન્દૂરવર્ણાં ખરકરનિકરાયાસ્તસપ્તાર્ક્કકાન્તીં ।
કર્ત્ત્રીં સર્વાર્ત્તિહંત્રીં સ્ફુરદમૃતઘૃણીં વિભ્રતીં સવ્યદોષ્ણા ॥
વિભ્રાણાં વામદોષ્ણા કમલમતિસિતં રક્તપૂર્ણધ્વજાઢ્યાં ।
કાલ્યા દમ્ભોલિકાલ્યા પરિગતશિરસં મુક્તમૂર્દ્ધોખહસ્તાં
મુણ્ડાલીમણ્ડિતાઙ્ગીં મુખગલદસૃજં સ્વાદગું મુક્તનાદાં,
સવ્યે ચોર્દ્ધંકિરાસ્યાં વરશુભગમનાં ક્રોધમૂલાનનાન્તાં ।
સાનન્દાં સાનુરાગાં વિવિધરસયુતામર્દ્ધપર્ય્યઙ્કનૃત્યાં
મુદ્રાષણ્મુદ્રિતાઙ્ગીં વ્યપગતવસનાં ષોડશાવ્દાં વરાઙ્ગીમ્
જ્ઞાનાકર્ષાદિવિધિઃ પ્રાગિવ કૃત્વા વિધાનવિન્મંન્ત્રી ।
સ્વસ્તિકમલિકાભિમુખં ભ્રમન્તમેકં દ્રૂતં ધ્યાયાત્
તદનુ વિયદ્વતી ધાતૌ ત્રિકૂટગિરિગહ્વરે ભ્રમચ્ચક્રં ।
પ્રાગુક્તમિવ ધ્યાયાદ્રક્તં જાજ્યલ્યમાનં સત્
તત્ર સ્થિરમિવાતિવેગાન્નિર્વાતનિષ્કમ્પદીપમિવ દીપ્તં ।
દ્રાવયેદુરુસુખચક્રં શ્રવદમૃતસારકૃતસવનમ્
કાયત્રયસ્વભાવં પરમં સહજાત્મકં જગદ્વ્યાપિનં ।
સ્ફુરદમિતશાન્તસન્તતિં પશ્યેત્પશ્ચાત્સુખં પશ્ચાત્
પ્રતિદિવસં પ્રતિસન્ધ્યં યથાક્ષણમ્વા વિભાવયેદેતત્ ।
યાવત્સિદ્ધિનિમિત્તં તાવદિદમુચ્યતે વ્યક્તમ્
અયત્નજપ્રીતિલયાનુબન્ધનાત્ યદા ભવેદ્વ્યક્તમિદં વિભાવિતમ્ ॥
કશાચપેટાદિહ નૈવ વેદના તદા ભવેત્સિદ્ધિરદૂરવર્ત્તિની
પ્રતાડિતાનાં પણવાદિકાનાં પટુધ્વનિર્નશ્રુતગોચરશ્ચેત્ ।
યદાપ્યતે બોધિરનુત્તરાગ્રા સ્વપ્ને ચિરાદ્ધ્યાનવતાગ્રસિદ્ધિઃ
દૃષ્ટ્વા સિદ્ધિનિમિત્તં પિતૃવનગિરિકુઞ્જે વૃક્ષમૂલાદૌ ।
નિવસન્નુત્પન્નક્રમયોગમજસ્રં સુધીઃ કુર્યાત્
સિદ્ધૌ વસુધાદીનાં ભવતી લયો હ્યુત્તરોત્તરક્રમશઃ ।
ખ્યાતિ તદા ગગનાભં પ્રભાસ્વરં જ્ઞાનમાત્રં સત્
જાનીયાત્તચ્ચિહ્નૈશ્ચિહ્નાનિ તુ પઞ્ચધા વિદુસ્તજ્જ્ઞાઃ ।
અત એવ તાનિ યોગી સમાહિતો લક્ષયેન્મનસા
પ્રથમં મૃગતૃષ્ણાભં ધૂમાકારં દ્વિતીયકં ચિહ્નં ।
ખદ્યોતવત્તૃતીયં ચતુર્થં દીપોજ્વલં સ્પષ્ટં
વિગતાભ્રગગનસદૃશં પઞ્ચમં ચિહ્નં પ્રકાશમવિકલ્પં ।
એવં લવ્ધનિમિત્તો મુદ્રાં મહતીમવાપ્નોતિ
ઉત્થાતુકામઃ પ્રણિપત્ય યોગિનીં નાથં ચ કસ્થં સમુદીર્ય મૂઃ કૃતિં ।
ઉત્થાય કૃત્યં વિદધીત તત્વધીસ્તિષ્ઠેત્સદા યોગયુગેન યોગવિત્
મૂળ પાઠ: Tattvajñānasaṃsiddhi · Edition: Janardan Pandey: Tattvajñanasamsiddhih, with Marmakalikapanjika of Viryasrimitra. Sarnath, Varanasi : Rare Buddhist Texts Research Unit, 2000 (Rare Buddhist Text Series, 23) · Data entry members of the Digital Sanskrit Buddhist Canon Input Project · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0