સ્મરદીપિકા · શ્લોક 61-80

સવ્યે પુંસઃ સ્ત્રિયો વામે કૃષ્ણે શુક્લે વિપર્યયઃ ।
ઊર્દ્ધ્વં પ્રતિપદાદૌ ચ કૃષ્ણે ચાધઃ પ્રચક્ષતે

એવં ચૈવ વસેત્ કામઃ સ્થાને ચૈવ વિશેષતઃ ।
પાદે જઙ્ઘે ઊરુદેશે સ્તને કક્ષે ગલે શ્રુતૌ

નખક્ષતં પ્રદાતવ્યં ભગે નાભૌ ચ મર્દનમ્ ।
ગણ્ડે નેત્રે લલાટે ચ ચુમ્બનં કામુકૈર્ ઇહ ।
હૃદયે તાડનં હસ્તાદ્ દન્તેનાધરપીડનમ્

આત્માસ્યેન્દુશરદ્વિસપ્તતિથયઃ ખ્યાતં નલિન્યા રતે પૌલસ્ત્યાબ્ધિરસાષ્ટભાસ્કરતિથૌ પ્રીતા ભવેચ્ ચિત્રિણી ।
રુદ્રાનઙ્ગગણેશશમ્ભુતિથયઃ સ્યુઃ શઙ્ખિનીભુક્તયે શેષાઃ સ્યુઃ સુરતોત્સવેષુ કરિણાં જાતાં સ્ત્રિયઃ પ્રીતયે

અઙ્ગુષ્ઠે ચરણે ચ ગુલ્ફનિચયે જાનુદ્વયે બાસ્તિકે નાભૌ વક્ષસિ કક્ષયોર્ નિગદિતા કણ્ઠે કપોલે ઽધરે ।
નેત્રે કર્ણયુગે લલાટફલકે ધૌતં ચ વામભ્રુવામ્ ઊર્ધ્વાધશ્ચલનક્રમેણ તિથયશ્ ચાન્દ્રીકલાપક્ષયે

સીમન્તે નયને ઽધરે ચ ગલકે કક્ષાતટે ચૂચુકે નાભૌ શ્રોણિતટે મનોભવગૃહે જઙ્ઘાતટે પિણ્ડકે ।
ગુલ્ફે પાદતલે તદઙ્ગુલિતલે ઽઙ્ગુષ્ઠે ચ તિષ્ઠત્ય્ અસૌ વૃદ્ધક્ષીણસમં તદા શશિકલાપક્ષદ્વયે યોષિતામ્

મૌલૌ કુન્તલકર્ષણં નયનયોર્ આચુમ્બનં ગણ્ડયોઃ દન્તેનાધરપીડનં હૃદિ હતિમ્ મુષ્ટ્યા ચ નાભૌ શનૈઃ ।
કક્ષાકણ્ઠકપોલમણ્ડલકુચશ્રોણીષુ દેયા નખાઃ સીમન્તે શિખરં નખૈર્ ઉરસિજૌ ગૃહ્ણીત ગાઢં તતઃ

કુર્વાણો વિરતિં મનોભવગૃહે માતઙ્ગલીલાયિતં જાન્વઙ્ગુષ્ઠપદોરુગુલ્ફહનનં ચાન્યોન્યતઃ કામિનામ્ ।
ઇત્ય્ એવં ગદિતં પ્રદેશકલનાદ્ ઇન્દોઃ કલારોપણં કર્તવ્યં ચ નરૈસ્ તુ સ્ત્રીષુ રભસાદ્ ઉક્તઃ પ્રબોધાધિકઃ

ઇતિ કામુકસંઘાતૈઃ કર્તવ્યં કામચાલનમ્ ।
દ્રવત્ય્ અનેન કામો હિ ઘૃતભાણ્ડમ્ ઇવાગ્નિના

આલિઙ્ગનં ચુમ્બનં ચ દન્તક્ષતનખક્ષતે ।
મર્દનં નખચાટુશ્ ચાધરપાનં કુચગ્રહઃ

ચુમ્બનં સંપ્રહરણં નારીક્ષોભણમ્ એવ ચ ।
એતદ્ બાહ્યરતં કુર્યાત્ કામપ્રકટહેતવે

અધરે ગણ્ડયોર્ ભાલે કપોલે ગલકે હૃદિ ।
સ્તને ચ કક્ષયોર્ હસ્તે નાભિમૂલે ભગસ્થલે

કુક્ષૌ જઘનયોર્ મૂલે હૃદયોર્ નેત્રયોર્ મુખે ।
કટ્યાં ચ ચુમ્બનં દન્તક્ષતં નેત્રે તુ વર્જિતમ્

ભગે મર્દનમ્ આપૂર્ય તતો મૈથુનમ્ આચરેત્ ।
કૃત્વા વિવસ્ત્રાં કાન્તાં તુ મેઢ્રં તત્ર પ્રવેશયેત્

વક્ષસા સ્તનયુગ્મં તુ સમ્પીડ્ય બાહુબન્ધનમ્ ।
અન્યોન્યં દૃઢમ્ આક્રમ્ય કુર્યાદ્ આલિઙ્ગનં સ્ત્રિયઃ

રસિકેન રસજ્ઞેન સતતં રતિમ્ ઇચ્છતા ।
ગાઢમ્ આલિઙ્ગનં દેયં તત્સખ્યા હ્ય્ અનુરાગતઃ

ગલે વક્ષઃસ્થલે કુક્ષૌ કણ્ઠપાર્શ્વે ભગે તથા ।
જઘનોરુનિતમ્બેષુ પૃષ્ઠે હસ્તે શિરઃસુ ચ

કણ્ઠમૂલે કપોલે ચ નખક્ષતમ્ અથાચરેત્

કક્ષાકણ્ઠકપોલેષુ નાભિશ્રોણિકુચૌ તથા ।
ભગસ્કન્ધૌ કર્ણમૂલૌ ત્રયોદશ નખાલયઃ

સ્થાનેષ્વ્ એતેષુ કુક્ષૌ ચ નખચાટું સમાચરેત્ ।
રોમાઞ્ચહેતુસુખદં મદનોદ્દીપનં મતમ્