સ્કંદ પુરાણ · અધ્યાય 7.84

॥ ઈશ્વર ઉવાચ ॥ ॥
તતો ગચ્છેન્મહાદેવિ આદિનારાયણં હરિમ્ ॥
તસ્યાશ્ચ પૂર્વદિગ્ભાગે સર્વપાતકનાશનમ્

પાદુકાસનસંયુક્તં સર્વદૈત્યાંતકારિણમ્ ॥
આદૌ કૃતયુગે દેવિ દૈત્યોઽભૂન્મેઘવાહનઃ

મહાબલો મહાકાયો યોજનાયુતવિસ્તરઃ ॥
અજેયઃ સર્વદેવાનાં ત્રૈલોક્યક્ષયકારકઃ ॥
બ્રહ્મણા તસ્ય તુષ્ટેન વરો દત્તો વરાનને

યદા પાદુકયા વિષ્ણુસ્ત્વાં હનિષ્યતિ સંયુગે ॥
તદૈવ મૃત્યુર્ભવિતા નાન્યથા મરણં તવ

ઇતિ લબ્ધવરો દૈત્યઃ સંતાપયતિ ભૂતલમ્ ॥
યુગાનાં કોટિમેકાં તુ સદેવાસુરમાનુષમ્

સંતપ્ય બહુધા દેવિ દક્ષિણો દધિમાગતઃ ॥
તત્ર વિધ્વંસયામાસ ઋષીણામાશ્રમાણિ વૈ

તતસ્ત ઋષયઃ સર્વે વિધ્વસ્તાશ્રમમણ્ડલાઃ ॥
શરણં ચૈવ સંપ્રાપ્તા દેવદેવં તુ કેશવમ્ ॥
અજેયં તં તુ સંજ્ઞાત્વા તુષ્ટુવુર્ગરુડધ્વજમ્

॥ ઋષય ઊચુઃ ॥
નમઃ પરમકલ્યાણકલ્યાણાયાત્મયોગિને ॥
જનાર્દ્દનાય દેવાય શ્રીધરાય ચ વેધસે

નમઃ કમલકિંજલ્કસુવર્ણમુકુટાય ચ ॥
કેશવાયાતિસૂક્ષ્માય બૃહન્મૂર્તે નમોનમઃ

મહાત્મને વરેણ્યાય નમઃ પંકજનાભયે ॥
નમોઽસ્તુ માયાહરયે હરયે હરિવેધસે

હિરણ્યગર્ભગર્ભાય જગતઃ કારણાત્મને ॥
અચ્યુતાય નમો નિત્યમનન્તાય નમોનમઃ

નમો માયાપટચ્છન્ન જગદ્ધાત્રે મહાત્મને ॥
સંસારસાગરોત્તાર જ્ઞાનપોતપ્રદાયિને ॥
અકુંઠમતયે ધાત્રે સર્ગસ્થિત્યંત કર્મણે

યથા હિ વાસુદેવેતિ પ્રોક્તે નશ્યતિ પાતકમ્ ॥
તથા વિલયમભ્યેતુ દૈત્યોઽયં મેઘવાહનઃ

યથા વિષ્ણુઃ સ્વભક્તેષુ પાપમાપ્નોતિ સંસ્થિતમ્॥
તથા વિનાશમાયાતુ દૈત્યોઽયં પાપકર્મકૃત્

સ્મૃતમાત્રો યથા વિષ્ણુઃ સર્વં પાપં વ્યપોહતિ ॥
તથા પ્રણાશમભ્યેતુ દૈત્યોઽયં મેઘવાહનઃ

ભવંતુ ભદ્રાણિ સમસ્તદોષાઃ પ્રયાંતુ નાશં જગતોઽખિલસ્ય ॥
અભેદ્યભક્ત્યા પરમેશ્વરેશે સ્મૃતે જગદ્ધાતરિ વાસુદેવે

યે ભૂતલે યે દિવિ યેઽન્તરિક્ષે રસાતલે પ્રાણિગણાશ્ચ કેચિત્ ॥
ભવન્તુ તે સિદ્ધિયુતા નરોત્તમાઃ સ્મૃતે જગદ્ધાતરિ વાસુદેવે

યે પ્રાણિનઃ કુત્રચિદત્ર સંતિ બ્રહ્માણ્ડમધ્યે પરતશ્ચ કેચિત્ ॥
તેષાં તુ સિદ્ધિઃ પરમાસ્ત્વનિંદ્યા સ્તુતે જગદ્ધાતરિ વાસુદેવે

॥ ઈશ્વર ઉવાચ ॥ ]।
ઇતિ સ્તુતસ્તદા દેવિ આદિનારાયણો હરિઃ ॥
જ્ઞાત્વા સ ભાવિ કાર્યં તત્સમારુહ્ય ચ પાદુકામ્

બભૂવ તેષાં પ્રત્યક્ષ ઋષીણાં પાપનાશનઃ ॥
ઉવાચ પ્રણતાન્સર્વાન્કિં વા કાર્યં હૃદિ સ્થિતમ્

કથ્યતાં તત્કરિષ્યામિ યુષ્મત્સ્તોત્રેણ તર્પિતઃ

ઇત્યુક્તા ઋષયઃ સર્વે કૃતાંજલિપુટાઃ સ્થિતાઃ ॥
આદિદેવં હરિં પ્રોચુઃ સર્વે નતશિરોધરાઃ

॥ ઋષય ઊચુઃ ॥ ॥
જાનાસિ સર્વં ત્વં દેવ ન ચાસ્ત્યવિદિતં તવ ॥
ઇમં દૈત્યં મહાદેવ સંહરસ્વ મહાબલમ્॥
યથેદં સકલં વિશ્વં નિરાતંકં ભવેત્પ્રભો

ઇત્યુક્તસ્તૈસ્તદા વિષ્ણુર્દૈત્યમાહૂય સંયુગે ॥
તાડયામાસ તં દૈત્યં હૃદિ પાદુકયા શુભે

સ હતઃ પતિતો દૈત્યો વિગતાસુર્મહોદધૌ॥
હત્વા દૈત્યવરં દેવસ્તત્ર સ્થાને સ્થિતોઽભવત્॥
પાદુકાસનસંસ્થસ્તુ તત્રાદ્યાપિ વરાનને

યસ્તં પૂજયતે ભક્ત્યા એકાદશ્યાં નરોત્તમઃ ॥
સોશ્વવમેધફલં પ્રાપ્ય મોદતે દિવિ દેવવત્

ગોલક્ષં બ્રાહ્મણે દત્ત્વા યત્ફલં પ્રાપ્નુયાન્નરઃ ॥
તદાદિદેવે ગોવિન્દે દૃષ્ટે ભક્ત્યા ફલં લભેત્

કલૌ કૃતયુગં તેષાં ક્લેશસ્તેષાં સુખાધિકઃ ॥
આદિનારાયણો દેવો યેષાં હૃદયસંસ્થિતઃ

એકાદશ્યાં રવિદિને સ્નાત્વા સંનિહિતા જલે ॥
આદિનારાયણં પૂજ્ય મુચ્યતે ભવબન્ધનાત્

ઇતિ તે કથિતં દેવિ માહાત્મ્યં વિષ્ણુદૈવતમ્ ॥
શ્રુતં પાપહરં નૃણાં દારિદ્યૌઘવિનાશનમ્

ઇતિ શ્રીસ્કાંદે મહાપુરાણ એકાશીતિસાહસ્ર્યાં સંહિતાયાં સપ્તમે પ્રભાસખણ્ડે પ્રથમે પ્રભાસક્ષેત્રમાહાત્મ્ય આદિનારાયણમાહાત્મ્યવર્ણનંનામ ચતુરશીતિતમોધ્યાયઃ