સ્કંદ પુરાણ · શ્લોક 7.39-2

॥ શ્રીપ્રહ્લાદ ઉવાચ ॥ ॥
જયા ચ વિજયા ચૈવ જયંતી પાપનાશિની ॥
ઉન્મીલિની વંજુલી ચ ત્રિસ્પૃશા પક્ષવર્દ્ધિની

પુણ્યં સર્વપુરાણાનાં તે લભંતે દિનેદિને ॥
પક્વાન્નં યે પ્રકુર્વંતિ હવિર્દ્ધાન્યસમુદ્ભવમ્

જાગરે પદ્મનાભસ્ય ઘૃતેનૈવ સુપાચિતમ્ ॥
વર્તિદ્વયસમાયુક્તં દીપં ઘૃતસમન્વિતમ્

યઃ કુર્ય્યાજ્જાગરે વિષ્ણોઃ શાલિગ્રામશિલાગ્રતઃ ॥
શાલગ્રામશિલાગ્રે તુ યે પ્રકુર્વંતિ જાગરમ્

કુર્વંતિ નૃત્યવાદ્યે ચ લોકાનાં રંજનાય ચ ॥
સંછાદયંતિ કુસુમૈઃ શાલિગ્રામશિલાં ચ યે

ચક્રાંકિતાં વિશેષેણ પ્રતિમાં વૈષ્ણવીં દ્વિજાઃ ॥
ચંદનં ચ સકર્પૂરં કૃષ્ણાગુરુસમન્વિતમ્

યુક્તં મૃગમદેનાપિ યઃ કરોતિ વિલેપનમ્ ॥
દ્વાદશ્યાં દેવદેવસ્ય રાત્રૌ જાગરણે સદા

તસ્ય પુણ્યં પ્રવક્ષ્યામિ સંક્ષેપેણ ચ વોઽગ્રતઃ ॥
તત્ફલં કોટિતીર્થે તુ ઉજ્જયિન્યાં મહાલયે

વારાણસ્યાં કુરુક્ષેત્રે મથુરાયાં ત્રિપુષ્કરે ॥
અયોધ્યાયાં પ્રયાગે ચ તીર્થે સાગરસંગમે

સર્વપુણ્યેષુ તીર્થેષુ દેવતાયતનેષુ ચ ॥
કૃતૈર્યજ્ઞાયુતૈસ્તત્ર વ્રતદાનૈશ્ચ પુષ્કલૈઃ

વેદૈરધીતૈર્યત્પુણ્યં પુરાણૈશ્ચાવગાહિતૈઃ ॥
તપોભિશ્ચરિતૈઃ પુણ્યં સમ્યગાશ્રમ પાલનૈઃ

યત્ફલં મુનિભિઃ પ્રોક્તં વેદવ્યાસેન પુત્રક ॥
તત્ફલં જાગરે વિષ્ણોઃ પક્ષયોઃ શુક્લકૃષ્ણયોઃ

હૈમવત્યૈ પુરા પ્રોક્તં કૈલાસે શૂલપાણિના ॥
નારદાય પુરા પ્રોક્તં બ્રહ્મણા મત્સમીપતઃ

અરુણેન વજ્રહસ્તાય કથિતં પૃચ્છતે પુરા ॥
દ્વાદશીજાગરસ્યોક્તં ફલં વિપ્રા મયા ચ વઃ॥
તત્કુરુધ્વં દ્વિજા યૂયં જાગરં વિષ્ણુવાસરે

॥ સૂત ઉવાચ ॥ ॥
ઇત્યુક્ત્વા બ્રાહ્મણાન્પ્રાહ બલિં પૌત્રં સ્વકં તતઃ ॥
ત્વમપિ શ્રદ્ધયા પૌત્ર કુરુ જાગરણં હરેઃ

દ્વારકા મનસા ધ્યાતા પાપં વર્ષશતાન્વિતમ્ ॥
કીર્તનાચ્છતજન્મોત્થં દહતે નાત્ર સંશયઃ

પાપં જન્મસહસ્રોત્થં પદમાત્રેણ ગચ્છતામ્ ॥
દ્વારકા હરતે નૂનં મુક્તિઃ કૃષ્ણસ્ય દર્શનાત્

ન શક્નોતિ યદા ગંતું દ્વારકાં ચૈવ માનવઃ ॥
માહાત્મ્યં પઠનીયં તુ દ્વારકાસંભવં ગૃહે

દાતવ્યં વૈષ્ણવાનાં તુ શ્રોતવ્યં ભક્તિભાવતઃ ॥
દ્વાદશ્યાં ચ વિશેષેણ પઠનીયં તુ જાગરે

દ્વારકા સંભવં પુણ્યં સ સંપ્રાપ્નોતિ માનવઃ ॥
પ્રસાદાદ્વાસુદેવસ્ય સત્યંસત્યં ચ ભાષિતમ્

ગૃહે સંતિષ્ઠતે નિત્યં મથુરા દ્વારકા તથા ॥
અવંતી ચ તથા માયા પ્રયાગં કુરુજાંગલમ્

ત્રિપુષ્કરં નૈમિષં ચ ગંગાદ્વારં ચ સૌકરમ્ ॥
ચંદ્રેશં ચૈવ કેદારં તથા રુદ્રમહાલયમ્

વસ્ત્રાપથં મહાદેવં મહાકાલં તથૈવ ચ ॥
ભૂતેશ્વરં ભસ્મગાત્રં સોમનાથમુમાપતિમ્

કોટિલિંગં ત્રિનેત્રં ચ દેવં ભૃગુવનેચરમ્ ॥
દીપેશ્વરં મહાનાદં દેવં ચૈવાચલેશ્વરમ્

બ્રહ્માદયઃ સુરગણા ગૃહે તિષ્ઠંતિ સર્વદા ॥
પિતરો નાગગંધર્વા મુનયઃ સિદ્ધચારણાઃ

તીર્થાનિ યાનિ કાનિ સ્યુરશ્વમેધાદયો મખાઃ ॥
કૃષ્ણજન્માષ્ટમીં પૌત્ર યઃ કરોતિ વિશેષતઃ

યથા ભાગવતં શાસ્ત્રં તથા ભાગવતો નરઃ ॥
ઉભયોરંતરં નાસ્તિ હરહર્યોસ્તથૈવ ચ

નીલીક્ષેત્રં તુ યો યાતિ મૂલકં ભક્ષયેત્તુ યઃ ॥
નૈવાસ્તિ નરકોદ્ધારં કલ્પકોટિશતૈરપિ

નીલીકર્મ તુ યઃ કુર્ય્યાદ્બ્રાહ્મણો લોભમોહિતઃ ॥
નાપ્નોતિ સુકૃતં કિંચિત્કુર્ય્યાદ્વા રસવિક્રયમ્

પ્રસીદતિ ન વિશ્વાત્મા વૈષ્ણવે ચાપમાનિતે ॥
અશ્વત્થં છેદયેદ્યો વૈ એકૈકસ્મિંશ્ચ પર્વણિ

મન્વંતરાણિ તાવંતિ રૌરવે વસતિર્ભવેત્ ॥
અરિષ્ટકાષ્ઠૈર્દૈત્યેંદ્ર કાર્ય્યં યઃ કુરુતે ક્વચિત્ ॥
ન પૂજામર્ઘદાનં ચ તસ્ય ગૃહ્ણાતિ ભાસ્કરઃ

છેદાપકસ્ય ચાર્કે તુ ચ્છેદકસ્ય ચ દૈત્યજ ॥
શતં જન્માનિ દારિદ્યં જાયતે ચ સરોગતા

રોપયેત્પાલયેદ્યો વૈ સૂર્ય્યવૃક્ષં નરોત્તમઃ ॥
સપ્તકલ્પં વસેત્સોઽત્ર સમીપે ભાસ્કરસ્ય હિ

રોપિતૈર્દેવવૃક્ષૈસ્તુ યત્ફલં લક્ષકોટિભિઃ ॥
ન્યગ્રોધવૃક્ષેણૈકેન રોપિતેન ફલં હિ તત્

ધાત્રીદ્રુમેઽપ્યેવમેવ ફલં ભવતિ રોપિતે ॥
તુલસીરોપણે ચૈવ અધિકં ચાપિ સુવ્રત ॥
અમરત્વં ચ તે યાંતિ નાત્ર કાર્ય્યા વિચારણા

દ્વારકાં કલિકાલે તુ પ્રાતરુત્થાય કીર્તયેત્ ॥
સ સર્વપાપનિર્મુક્તઃ સ્વર્ગં યાતિ ન સંશયઃ

રોહિણીસહિતા યે ન દ્વાદશી સમુપોષિતા ॥
મહાપાતકસંયુક્તઃ કલ્પાંતે નાકમાપ્નુયાત્

વાસરઃ કો વિના સૂર્ય્યં વિના સોમેન કા નિશા ॥
વિના વૃક્ષેણ કો ગ્રામો દ્વાદશી કિં વ્રતં વિના

ગૃહં ચ નરકં તસ્ય યમદણ્ડં દ્વિતીયકમ્ ॥
ન યત્ર પઠતે નિત્યં વિષ્ણોર્નામસહસ્રકમ્

નરકં ચ ભવેત્તસ્ય દ્વિતીયં યમશાસનમ્ ॥
નૈવ ભાગવતં યત્ર પુરાણં ગીયતે કલૌ ॥
અન્ધકૂપેષુ ક્ષિપ્યંતે જ્વલિતેષુ હુતાશને

દ્વિષંતિ યે ભાગવતં ન કુર્વંતિ દિનં હરેઃ ॥
યમદૂતૈશ્ચ નીયન્તે તથા ભૂમૌ ભવંતિ તે

વાચ્યમાનં ન શૃણ્વંતિ હરેશ્ચરિતમુત્તમમ્ ॥
કરપત્રૈશ્ચ પીડ્યંતે સુતીવ્રૈર્યમ શાસનાત્

નિન્દાં કુર્વંતિ યે પાપા વૈષ્ણવાનાં મહાત્મનામ્ ॥
તેષાં નિરયપાતસ્તુ યાવદાભૂતસંપ્લવમ્

ગોકોટિતીર્થાદધિકં સ્નાનં તત્રાધિકં ભવેત્ ॥
યે પશ્યંતિ મહાપુણ્યા ગોપીચંદનમૃત્તિકામ્॥
ગંગાસ્નાનફલં તેષાં જાયતે નાત્ર સંશયઃ

વૈષ્ણવાનાં પ્રયચ્છંતિ ગોપીચં દનમૃત્તિકામ્ ॥
યેષાં લલાટે તિલકઃ ગોપીચંદનસંભવમ્

ગોપીચંદનપુંડ્રેણ દ્વાદશ્યાં જાગરે કૃતે ॥
વિષ્ણોર્નામસહસ્રસ્ય પાઠેન મુક્તિમાપ્નુયાત્

યે નિત્યં પ્રાતરુત્થાય વૈષ્ણવાનાં તુ કીર્તનમ્॥
ગોમતીસ્મરણં કુર્યુઃ કૃષ્ણતુલ્યા ન સંશયઃ

યે નિત્યં પ્રાતરુત્થાય દ્વારકેતિ વદંતિ ચ ॥
તીર્થકોટિભવં પુણ્યં લભંતે ચ દિનેદિને

ઇતિ શ્રીસ્કાન્દે મહાપુરાણ એકાશીતિસાહસ્ર્યાં સહિતાયાં સપ્તમે પ્રભાસખણ્ડે ચતુર્થે દ્વારકામાહાત્મ્યે દ્વાદશીવ્રતાદિમાહાત્મ્યવર્ણનંનામૈકોનચત્વારિંશત્તમોઽધ્યાયઃ