સ્કંદ પુરાણ · અધ્યાય 7.31

॥ પુલસ્ત્ય ઉવાચ ॥ ॥
રક્તાનુબન્ધં વૈ ગચ્છેત્તીર્થં ત્રૈલોક્યવિશ્રુતમ્ ॥
યત્ર સ્નાતો નરઃ સમ્યઙ્મુચ્યતે બ્રહ્મહત્યયા

પુરાઽઽસીત્પાર્થિવોનામ ઇંદ્રસેનો મહીપતિઃ ॥
તસ્યાઽઽસીત્સુપ્રિયા ભાર્યા સુનન્દાનામ ભામિની ॥
પતિવ્રતા પતિપ્રાણા સદા પત્યુઃ પ્રિયે સ્થિતા

કસ્યચિત્ત્વથ કાલસ્ય સ રાજા સપરિગ્રહઃ ॥
પરદેશં ગતો હંતું શત્રુસંઘં દુરાસદમ્

તં નિહત્ય ધનં ભૂરિ ગૃહીત્વા પ્રસ્થિતો ગૃહમ્ ॥
તતોઽગ્રે પ્રેષયામાસ સ દૂતં કૃત્રિમં નૃપ

સુનન્દાં બ્રૂહિ ગત્વા ત્વમિન્દ્રસેનો હતો રણે ॥
તદાકારસ્તતો લક્ષ્યઃ પાતિવ્રત્યે મમાજ્ઞયા

યદિ સા નિશ્ચયં ગચ્છેન્મરણં પ્રતિ ભામિની ॥
તદા રક્ષ્યા પ્રયત્નેન વાચ્યં હાસ્યં મમોદ્ભવમ્

એવમુક્તો ગતો દૂતસ્તત્ક્ષણાન્નૃપસત્તમ ॥
તસ્યૈ નિવેદદામાસ યદુક્તં તેન ભૂભુજા

અથ તસ્ય વચઃ શ્રુત્વા સુનંદા ચારુહાસિની ॥
ગતપ્રાણા નૃપશ્રેષ્ઠ પતિપ્રાણા મહાસતી

યસ્મિન્કાલે મૃતા સા તુ સુનન્દા શીલમંડના ॥
તસ્મિન્કાલે નૃપઃ સોઽપિ તત્પાપેન સમાશ્રિતઃ

અથાપશ્યદ્દ્વિતીયાં સ ચ્છાયાં ગાત્રસ્ય ચોપરિ ॥
તથા ગુરુતરં કાયં સાલસ્યં સમપદ્યત

તેજોહીનં સુદુર્ગંધિ વિવર્ણં નૃપસત્તમ ॥
અથ પ્રાપ્તો ગૃહં રાજા શ્રુત્વા ભાર્યાસમુદ્ભવમ્

વિનાશં દુઃખશોકાર્તઃ કરુણં પર્યદેવયત્॥
સ જ્ઞાત્વા પાપમાત્માનં સ્ત્રીહત્યાસુવિદૂષિતમ્

બ્રાહ્મણાનાં સમાદેશાત્તથા યાત્રાપરોઽભવત્ ॥
કૃત્વૌર્દ્ધ્વદૈહિકં તસ્યા લઘુમાત્ર પરિગ્રહઃ ॥
વારાણસ્યાં ગતઃ પૂર્વં તત્ર દાનં દદૌ બહુ

કપાલમોચને તીર્થે સર્વપાપપ્રણાશને ॥
ત્રિનેત્રો યત્ર નિર્મુક્તઃ પુરા વૈ બ્રહ્મહત્યયા

તસ્ય ચ્છાયા દ્વિતીયા સા ન નષ્ટા તત્ર ભૂપતે ॥
તતઃ કનખલં પ્રાપ્તઃ સુપુણ્યં શુદ્ધિદં નૃણામ્

તથૈવ પુષ્કરારણ્યં તસ્માદમરકણ્ટકમ્ ॥
કુરુક્ષેત્રં તતો રાજન્પ્રાપ્તોઽસૌ નૃપસત્તમઃ

પ્રભાસં સોમતીર્થં ચ તતસ્તુ કૃમિજાંગલે ॥
એકહંસં તતો રાજન્પુણ્યપારિપ્લવં તતઃ

રુદ્રકોટિં વિરૂપાક્ષં તતઃ પંચનદં નૃપ ॥
એવમાદીનિ તીર્થાનિ પુણ્યાન્યાયતનાનિ ચ ॥
પરિભ્રમન્મહીપાલ પરિશ્રાંતો નરાધિપઃ

તતો વર્ષસહસ્રાંતે સંપ્રાપ્તોઽર્બુદપર્વતે ॥
તત્રાપશ્યન્નરપતિસ્તીર્થાન્યાયતનાનિ ચ

તપસ્વિસંઘાન્વિવિધાન્બ્રાહ્મણાન્વેદપારગાન્ ॥
દદૌ દાનાનિ બહુશો બ્રાહ્મણેભ્યો યદૃચ્છયા

પ્રાપ્તો રક્તાનુબંધં ચ તીર્થં તત્રૈવ પર્વતે ॥
તત્ર સ્નાતો વિનિષ્ક્રાંતો યાવત્પશ્યતિ ભૂમિપઃ

તાવન્ન દૃશ્યતે ચ્છાયા દ્વિતીયા સ્ત્રીવધોદ્ભવા ॥
લઘુત્વં સર્વગાત્રાણિ સંપ્રાપ્તાનિ મહીપતે

વિગન્ધતા પ્રણષ્ટા ચ તેજોવૃદ્ધિઃ પરાભવત્ ॥
તતો હૃષ્ટમના ભૂત્વા દત્ત્વા દાનાનિ ભૂરિશઃ ॥
સ્તૂયમાનશ્ચતુર્દિક્ષુ બંદિભિઃ પ્રસ્થિતો ગૃહમ્

તતો રક્તાનુબંધસ્ય સોમાતિક્રમણં નૃપ ॥
યાવત્કરોતિ રાજેન્દ્ર તાવદસ્ય પુનસ્તથા

સા ચ્છાયા દૃશ્યતે દેહે દ્વિતીયા નૃપસત્તમ ॥
સ એવ ગન્ધો ગાત્રેષુ તેજોહાનિશ્ચ સા નૃપ

તતો દુઃખાભિસંતપ્તો ગતસ્તત્રૈવ તત્ક્ષણાત્ ॥
રક્તબંધમનુપ્રાપ્તો વિપાપ્મા સોઽભવત્પુનઃ

સ જ્ઞાત્વા તીર્થમાહાત્મ્યં પરં પાર્થિવસત્તમઃ ॥
તત્ર દારૂણિ ચાહૃત્ય ચિતાં કૃત્વા તતો નૃપ ॥
દાનં દત્ત્વા દ્વિજાગ્રેભ્યઃ પ્રવિષ્ટો હવ્યવાહનમ્

તતો વિમાનમારુહ્ય પરિત્યજ્ય કલેવરમ્ ॥
દિવ્યમાલ્યાંબરધરઃ શિવલોકમુપાગમત્

શિવલોકમનુપ્રાપ્તે તસ્મિન્પાર્થિવસત્તમે ॥
દેવર્ષયસ્તદા વાક્યમિદમાહુઃ સુવિસ્મયાત્

તીર્થેભ્યસ્તુ પરં તીર્થમિદં વૈ પાવનં પરમ્ ॥
ઇન્દ્રસેનો હ્યતઃ પાપાત્તીર્થસંગાદ્વ્યમુચ્યત

તતઃ પ્રભૃતિ તત્તીર્થં ખ્યાતં ચ ધરણીતલે ॥
રક્તાનાં પ્રાણિનાં યસ્માદનુબન્ધં કરોતિ યત્

રક્તાનુબન્ધમિત્યેવ તસ્માત્તત્કીર્ત્ત્યતે ક્ષિતૌ ॥
તત્ર સન્તર્પ્ય વૈ દેવાન્યઃ શ્રાદ્ધં કુરુતે નૃપ

તત્ર સંક્રમણે ભાનોર્યઃ સ્નાનં કુરુતે નરઃ ॥
શ્રદ્ધયા પરયા યુક્તો મુચ્યતે બ્રહ્મહત્યયા

પિતૃક્ષેત્રે ગયાયાં ચ શ્રાદ્ધં યઃ કુરુતે નરઃ ॥
ગયાશ્રાદ્ધસમં પ્રાહુઃ ફલં તસ્ય મહર્ષયઃ

ચન્દ્રસૂર્યોપરાગે વા ગોદાનં નૃપસત્તમ ॥
યઃ કરોતિ નરસ્તત્ર સ કુલાન્સપ્ત તારયેત્

ઇતિ શ્રીસ્કાંદે મહાપુરાણ એકાશીતિસાહસ્ર્યાં સંહિતાયાં સપ્તમે પ્રભાસખણ્ડે તૃતીયેઽર્બુદખંડે રક્તાનુબન્ધમાહાત્મ્યવર્ણનંનામૈકત્રિંશોઽધ્યાયઃ ॥