સ્કંદ પુરાણ · અધ્યાય 6.236

॥ બ્રહ્મોવાચ ॥ ॥
ઇષ્ટવસ્તુપ્રદો વિષ્ણુર્લોકશ્ચેષ્ટરુચિઃ સદા ॥
તસ્માત્સર્વપ્રયત્નેન ચાતુમાસ્યે ત્યજેચ્ચ તત્

નારાયણસ્ય પ્રીત્યર્થં તદેવાક્ષય્યમાપ્યતે ॥
મર્ત્યસ્ત્યજતિ શ્રદ્ધાવાન્સોઽનંતફલભાગ્ભવેત્

કાંસ્યભાજનસંત્યાગાજ્જાયતે ભૂપતિર્ભુવિ ॥
પાલાશપત્રે ભુઞ્જાનો બ્રહ્મભૂયસ્ત્વમશ્નુતે

તામ્રપાત્રે ન ભુઞ્જીત કદાચિદ્વા ગૃહી નરઃ ॥
ચાતુર્માસ્યે વિશેષેણ તામ્રપાત્રં વિવર્જયેત્

અર્કપત્રેષુ ભુઞ્જાનોઽનુપમં લભતે ફલમ્ ॥
વટપત્રેષુ ભોક્તવ્યં ચાતુર્માસ્યે વિશેષતઃ

અશ્વત્થપત્રસંભોગઃ કાર્યો બુધજનૈઃ સદા ॥
એકાન્નભોજી રાજા સ્યાત્સકલં ભૂમિમણ્ડલે

તથા ચ લવણત્યાગાત્સુભગો જાયતે નરઃ ॥
ગોધૂમાન્નપરિત્યાગાજ્જાયતે જનવલભઃ

અશાકભોજી દીર્ઘાયુશ્ચાતુર્માસ્યેઽભિજાયતે ॥
રસત્યાગાન્મહાપ્રાણી મધુત્યાગાત્સુલોચનઃ

મુદ્ગત્યાગાદ્રિપુમૃતી રાજમાષાદ્ધનાઢ્યતા ॥
અશ્વાપ્તિસ્તંડુલત્યાગાચ્ચાતુર્માસ્યેઽભિજાયતે

ફલત્યાગાદ્બહુસુતસ્તૈલત્યાગાત્સુરૂપિતા ॥
જ્ઞાની તુવરિસંત્યાગાદ્બલં વીર્યં સદૈવ હિ

માર્ગમાંસપરિત્યાગાન્નરકં ન ચ પશ્યતિ ॥
શૌકરસ્ય પીરત્યાગાદ્બ્રહ્મવાસમવાપ્નુયાત્

જ્ઞાનં લાવકસન્ત્યાગાદાજ્યત્યાગે મહત્સુખમ્ ॥
આસવં સમ્પરિત્યજ્ય મુક્તિસ્તસ્ય ન દુર્લભા

સબલઃ કનકત્યાગાદ્રૂપ્યત્યાગેન માનુષઃ

દધિદુગ્ધપરિત્યાગી ગોલોકે સુખ ભાગ્ભવેત્ ॥ ૧૩
બ્રહ્મા પાયસસંત્યાગાત્ક્ષિપ્રાત્યાગાન્મહેશ્વરઃ ॥
કન્દર્પોઽપૂપસંત્યાગાન્મોદકત્યાજકઃ સુખી

ગૃહાશ્રમપરિત્યાગી બાહ્યા શ્રમનિષેવકઃ ॥
ચાતુર્માસ્યં હરિપ્રીત્યૈ ન માતુર્જઠરે શિશુઃ

નૃપો મરીચસંત્યાગાચ્છુણ્ઠીત્યાગેન સત્કવિઃ ॥
શર્કરાયાઃ પરિત્યાગાજ્જાયતે રાજપૂજિતઃ

ગુડત્યાગાન્મહાભૂતિસ્તથા દાડિમવર્જનાત્ ॥
રક્તવસ્ત્રપરિત્યાગાજ્જાયતે જનવલ્લભઃ

પટ્ટકૂલપરિત્યાગાદક્ષય્યં સ્વર્ગ માપ્નુયાત્ ॥
માષાન્નચણકાન્નસ્ય ત્યાગાન્નૈવ પુનર્ભવઃ

કૃષ્ણવસ્ત્રં સદા ત્યાજ્યં ચાતુર્માસ્યે વિશેષતઃ ॥
સૂર્યસંદર્શનાચ્છુદ્ધિર્નીલવસ્ત્રસ્ય દર્શનાત્

ચંદનસ્ય પરિત્યાગાદ્ગાંધર્વં લોકમશ્નુતે ॥
કર્પૂરસ્ય પરિત્યાગાદ્યાવજ્જીવં મહાધની

કુસુમ્ભસ્ય પરિત્યાગાન્નૈવ પશ્યેદ્યમાલ યમ્ ॥
કેશરસ્ય પરિત્યાગાન્મનુષ્યો રાજવલ્લભઃ

યક્ષકર્દમસંત્યાગાદ્બ્રહ્મલોકે મહીયતે ॥
જ્ઞાની પુષ્પપરિત્યાગાચ્છય્યાત્યાગે મહત્સુ ખમ્

ભાર્યાવિયોગં નાપ્નોતિ ચાતુર્માસ્યે ન સંશયઃ ॥
અલીકવાદસંત્યાગાન્મોક્ષદ્વારમપાવૃતમ્

પરમર્મપ્રકાશશ્ચ સદ્યઃપાપસમા ગમઃ ॥
ચાતુર્માસ્યે હરૌ સુપ્તે પરનિન્દાં વિવર્જયેત્

પરનિન્દા મહાપાપં પરનિન્દા મહાભયમ્ ॥
પરનિન્દા મહદ્દુઃખં ન તસ્યાં પાતકં પરમ્

કેવલં નિન્દને ચૈવ તત્પાપં લભતે ગુરુ ॥
યથા શૃણ્વાન એવ સ્યાત્પાતકી ન તતઃ પરઃ

કેશસંસ્કારસંત્યાગાત્તાપત્રયવિવર્જિતઃ ॥
નખરોમધરો યસ્તુ હરૌ સુપ્તે વિશેષતઃ

દિવસેદિવસે તસ્ય ગંગાસ્નાનફલં ભવેત્

સર્વોપાયૈર્વિષ્ણુરેવ પ્રસાદ્યો યોગિધ્યેયઃ પ્રવરૈઃ સર્વવર્ણેઃ ॥
વિષ્ણોર્નામ્ના મુચ્યતે ઘોરબન્ધાચ્ચાતુર્માસ્યે સ્મર્યતેઽસૌ વિશેષાત્

ઇતિ શ્રીસ્કાંદે મહાપુરાણ એકાશીતિસાહસ્ર્યાં સંહિતા યાં ષષ્ઠે નાગરખણ્ડે હાટકેશ્વરક્ષેત્રમાહાત્મ્યે શેષશાય્યુપાખ્યાને ચાતુર્માસ્યમાહાત્મ્યે બ્રહ્મનારદસંવાદ ઇષ્ટવસ્તુપરિત્યાગમહિમવર્ણનંનામ ષટ્ત્રિંશદુત્તરદ્વિ શતતમોઽધ્યાયઃ