સ્કંદ પુરાણ · અધ્યાય 3.48

॥ શ્રીસૂત ઉવાચ ॥ ॥
રામનાથં સમુદ્દિશ્ય કથાં પાપવિનાશિનીમ્ ॥
પ્રવક્ષ્યામિ મુનિશ્રેષ્ઠાઃ શૃણુધ્વં સુસમાહિતાઃ

પાંડ્યદેશાધિપો રાજા પુરાસીચ્છંકરાભિધઃ ॥
બ્રહ્મણ્યઃ સત્યસંધશ્ચ યાયજૂકશ્ચ ધાર્મિકઃ

વેદવેદાંગતત્ત્વજ્ઞઃ પરસૈન્યવિદારણઃ ॥
ચતુરોઽપ્યાશ્રમાન્વર્ણાન્ધર્મતઃ પરિપાલયન્

વૈદિકાચારનિરતઃ પુરાણસ્મૃતિપારગઃ ॥
શિવવિષ્ણ્વર્ચકો નિત્યમન્યદૈવતપૂજકઃ

મહાદાનપ્રદો નિત્યં બ્રાહ્મણાનાં મહાત્મનામ્ ॥
મૃગયાર્થં યયૌ ધીમાન્સ કદાચિત્તપોવનમ્

સિંહવ્યાઘ્રેભમહિષ ક્રૂરસત્વભયંકરમ્॥
ઝિલ્લિકાભીષણરવં સરીસૃપસમાકુલમ્

ભીમશ્વાપદસંપૂર્ણં દાવાનલભયંકરમ્ ॥
મહારણ્યં પ્રવિશ્યાથ શંકરો રાજશેખરઃ ॥

અનેકસૈનિકોપેત આખેટિકુલસંકુલઃ ॥
પાદુકાગૂઢચરણો રક્તોષ્ણીષો હરિચ્છદઃ

બદ્ધગોધાંગુલિત્રાણો ધૃતકોદણ્ડસાયકઃ ॥
કક્ષ્યાબદ્ધમહાખઙ્ગઃ શ્વેતાશ્વવરમાસ્થિતઃ

સુવેષધારી સન્નદ્ધઃ પત્તિસંઘસમાવૃતઃ ॥
કાંતારેષુ ચ સર્વેષુ પર્વતેષુ ગુહાસુ ચ

સમુત્તીર્ણ મહાસ્રોતા યુવા સિંહપરાક્રમઃ ॥
વિચચાર બલૈઃ સાકં દરીષુ મૃગયન્મૃગાન્

બધ્યતાં વધ્યતામેષ યાતિ વેગાન્મૃગો વને ॥
એવં વદત્સુ સૈન્યેષુ સ્વયમુત્પ્લુત્ય શંકરઃ

મૃગં હંતિ મહારાજો વિગાહ્ય વિપિનસ્થલીમ્ ॥
સિંહાન્વરાહાન્મહિષાન્કુઞ્જરાચ્છરભાંસ્તથા

વિનિઘ્નન્સ મૃગાનન્યાન્વન્યાઞ્છંકરભૂપતિઃ ॥
કુત્રચિદ્વિપિનોદ્દેશે દરીમધ્યનિવાસિનમ્

વ્યાઘ્રચર્મધરં શાંતં મુનિં નિયતમાનસમ્ ॥
વ્યાઘ્રબુદ્ધ્યા જઘાનાશુ શરેણાનતપર્વણા

અતિવેગેન વિપ્રેંદ્રાસ્તત્પત્નીં ચ સસાયકઃ ॥
નિજઘાન પતિપ્રાણાં નિવિષ્ટાં પત્યુરંતિકે

વિલોક્ય માતાપિતરૌ તત્પુત્રો નિહતૌ વને ॥
રુરોદ ભૃશદુઃખાર્તો વિલલાપ ચ કાતરઃ

ભોસ્તાત માતર્માં હિત્વા યુવાં યાતૌ ક્વ વાધુના ॥
અહં કુત્ર ગમિષ્યામિ કો વા મે શરણં ભવેત્

કો મામધ્યાપયેદ્વેદાઞ્છાસ્ત્રં વા પાઠયેત્પિતઃ ॥
અંબ મે ભોજનં કા વા દાસ્યતે સોપદેશકમ્

આચારાઞ્ચ્છિક્ષયેત્કો વા તાત ત્વયિ મૃતેઽધુના ॥
અંબ બાલં પ્રકુપિતં કા વા મામુપલાપ()યેત્

યુવાં નિરાગસાવદ્ય કેન પાપેન સાયકૈઃ ॥
નિહતૌ વૈ તપોનિષ્ઠૌ મત્પ્રાણૌ મદ્ગુરૂ વને

એવં તયોઃ સુતો વિપ્રા મુક્તકણ્ઠં રુરોદ વૈ ॥
અથ પ્રલપિતં શ્રુત્વા શંકરો વિપિને ચરન્

તચ્છબ્દાભિમુખઃ સદ્યઃ પ્રયયૌ સ દરીમુખમ્ ॥
તત્રત્યા મુનયોઽપ્યાશુ સમાગચ્છંસ્તમાશ્રમમ્

તે દૃષ્ટ્વા મુનયઃ સર્વે શરેણ નિહતં મુનિમ્॥
તત્પત્નીં ચ હતાં વિપ્રા રાજાનં ચ ધનુર્ધરમ્

વિલપંતં સુતં ચાપિ વિલોક્ય ભૃશવિહ્વલાઃ ॥
પુત્રમાશ્વાસયામાસુર્મા રોદીરિતિ કાતરમ્

॥ મુનય ઊચુઃ ॥ ॥
આઢ્યે વાપિ દરિદ્રે વા મૂર્ખે વા પંડિતેઽપિ વા ॥
પીને વાથ કૃશે વાપિ સમવર્તી પરેતરાટ્

વને વા નગરે ગ્રામે પર્વતે વા સ્થલાંતરે ॥
મૃત્યોર્વશે પ્રયાતવ્યં સર્વૈરપિ હિ જંતુભિઃ

વત્સ નિત્યં ચ ગર્ભસ્થૈર્જાતૈરપિ ચ જંતુભિઃ ॥
યુવભિઃ સ્થવિરૈઃ સર્વૈર્યાતવ્યં યમપત્તનમ્

વર્ણિભિશ્ચ ગૃહસ્થૈશ્ચ વાનપ્રસ્થૈશ્ચ ભિક્ષુભિઃ ॥
કાલે પ્રાપ્તે ત્વયં દેહસ્ત્યક્તવ્યો દ્વિજપુત્રક

બ્રાહ્મણૈઃ ક્ષત્રિયૈર્વૈશ્યૈઃ શૂદ્રૈરપિ ચ સંકરૈઃ ॥
યાતવ્યં પ્રેતનિલયે દ્વિજપુત્ર મહામતે

દેવાશ્ચ મુનયો યક્ષા ગંધર્વોરગરાક્ષસાઃ ॥
અન્યે ચ જંતવઃ સર્વે બ્રહ્મવિષ્ણુહરાદયઃ

સર્વે યાસ્યંતિ વિલયં ન ત્વં શોચિતુમર્હસિ ॥
અદ્વયં સચ્ચિદાનંદં યદ્બ્રહ્મોપનિષદ્ગતમ્

ન તસ્ય વિલયો જન્મ વર્ધનં ચાપિ સત્તમ ॥
મલભાંડે નવદ્વારે પૂયાસૃક્છોણિતાલયે

દેહેઽસ્મિન્બુદ્બુદાકારે કૃમિયૂથસમાકુલે ॥
કામક્રોધભયદ્રોહમોહમાત્સર્યકારિણિ

પરદારપરક્ષેત્રપરદ્રવ્યૈકલોલુપે ॥
હિંસાસૂયાશુચિવ્યાપ્તે વિષ્ઠામૂત્રૈકભાજને

યઃ કુર્યાચ્છોભનધિયં સ મૂઢઃ સ ચ દુર્મતિઃ ॥
બહુચ્છિદ્રઘટાકારે દેહેઽસ્મિન્નશુચૌ સદા

વાયોરવસ્થિતિઃ કિં સ્યાત્પ્રાણાખ્યસ્ય ચિરં દ્વિજ ॥
અતો મા કુરુ શોકં ત્વં જનનીં પિતરં પ્રતિ

તૌ સ્વકર્મવશાદ્યાતૌ ગૃહં ત્યક્ત્વા ત્વિદં ક્વચિત્॥
તવ કર્મવશાત્ત્વં ચ તિષ્ઠસ્યસ્મિન્મહીતલે

યદા કર્મક્ષયસ્તે સ્યાત્તદા ત્વં ચ મરિષ્યસિ ॥
મરિષ્યમાણપ્રેતો હિ મૃતપ્રેતસ્ય શોચતિ

યસ્મિન્કાલે સમુત્પન્નૌ તવ માતા પિતા તથા ॥
ન તસ્મિંસ્ત્વં સમુત્પન્નસ્તતો ભિન્ના ગતિર્હિ વઃ

યદિ તુલ્યા ગતિસ્તે સ્યાત્તાભ્યાં સહ મહામતે ॥।
તર્હિ ત્વયાપિ યાતવ્યં મૃતૌ યત્ર હિ તૌ ગતૌ

મૃતાનાં બાંધવા યે તુ મુંચંત્યશ્રૂણિ ભૂતલે ॥
પિબંત્યશ્રૂણિ તાન્યદ્ધા મૃતાઃ પ્રેતાઃ પરત્ર વૈ

અતઃ શોકં પરિત્યજ્ય ધૃતિં કૃત્વા સમાહિતઃ ॥
અનયોઃ પ્રેતકાર્યાણિ કુરુ ત્વં વૈદિકાનિ તુ

શરઘાતાન્મૃતાવેતૌ યસ્માત્તે જનની પિતા ॥
અતસ્તદ્દોષશાંત્યર્થમસ્થીન્યાદાય વૈ તયોઃ

રામનાથશિવક્ષેત્રે રામસેતૌ વિમુક્તિદે ॥
સ્થાપયસ્વ તથા શ્રાદ્ધં સપિંડીકરણાદિકમ્

તત્રૈવ કુરુ શુદ્ધ્યર્થં તયોર્બાહ્મણપુત્રક ॥
તેન દુર્મૃત્યુદોષસ્ય શાંતિર્ભવતિ નાન્યથા

॥ શ્રીસૂત ઉવાચ ॥ ॥
એવમુક્તઃ સ મુનિભિઃ શાકલ્યસ્ય સુતો દ્વિજાઃ ॥
જાંગલાખ્યસ્તયોઃ સર્વં પિતૃમેધં ચકાર વૈ

અન્યેદ્યુરસ્થીન્યાદાય હાલાસ્યં પ્રયયૌ ચ સઃ ॥
તસ્માદ્રામેશ્વરં સદ્યો ગત્વાઽયં જાંગલો દ્વિજઃ

મુનિપ્રોક્તપ્રકારેણ તસ્મિન્રામેશ્વરસ્થલે॥
નિધાય પિત્રોરસ્થીનિ શ્રાદ્ધાદીન્યકરોત્તથા

પ્રથમાબ્દિકપર્યંતં કાર્યં તત્રાકરોચ્ચ સઃ॥
સ્થિત્વાબ્દં સ મુનેઃ પુત્ર એકો જાંગલસંજ્ઞકઃ

।
આબ્દિકાંતે દિને વિપ્રો રાત્રૌ સ્વપ્ને વિલોક્ય તુ॥
સ્વમાતરં ચ પિતરં શંખચક્રગદાધરૌ

ગરુડોપરિ સંવિષ્ટૌ પદ્મમાલાવિભૂષિતૌ॥
શોભિતૌ તુલસીદામ્ના સ્ફુરન્મકરકુંડલૌ

કૌસ્તુભાલંકૃતોરસ્કૌ પીતાંબરવિરાજિતૌ ॥
એવં દૃષ્ટ્વા મુનિસુતો જાંગલઃ સુપ્રસન્નધીઃ

સ્વાશ્રમં પુનરાગત્ય સુખેન ન્યવસદ્દ્વિજાઃ ॥
સ્વપ્નદૃષ્ટં ચ વૃત્તાંતં માતાપિત્રોઃ સ જાંગલઃ

તેભ્યો ન્યવેદયત્સર્વં બ્રાહ્મણેભ્યોઽતિહર્ષિતઃ ॥
શ્રુત્વા તે મુનયો વૃત્તમાસન્સંપ્રીતમાનસાઃ

અથ રાજાનમાલોક્ય સર્વે તેઽપિ મહર્ષયઃ ॥
અવદન્કુપિતા વિપ્રાઃ શપંતઃ શંકરં નૃપમ્

પાંડ્યભૂપ મહામૂર્ખ ક્રૌર્યાદ્બ્રાહ્મણઘાતક ॥
સ્ત્રીહત્યા બ્રહ્મહત્યા ચ કૃતા યસ્માત્ત્વયાધુના

અતઃ શરીરસંત્યાગં કુરુ ત્વં હવ્યવાહને ॥
નોચેત્તવ ન શુદ્ધિઃ સ્યાત્પ્રાયશ્ચિત્તશતૈરપિ

ત્વત્સંભાષણમાત્રેણ બ્રહ્મહત્યાયુતં ભવેત્ ॥
અસ્મત્સકાશાદ્ગચ્છ ત્વં પાંડ્યાનાં કુલપાંસન

ઇત્યુક્તો મુનિભિઃ પાંડ્યઃ શંકરો દ્વિજપુંગવાઃ ॥
તથાસ્તુ દેહસંત્યાગં કરિષ્યે હવ્યવાહને

બ્રહ્મહત્યાવિશુદ્ધ્યર્થં ભવતાં સન્નિધાવહમ્ ॥
અનુગ્રહં મે કુર્વંતુ ભવંતો મુનિસત્તમાઃ

તથા શરીર સંત્યાગાત્પાતકં મે લયં વ્રજેત્ ॥
એવમુક્ત્વા મુનીન્સર્વાઞ્ચ્છંકરઃ પાંડ્યભૂપતિઃ

સ્વાન્મંત્રિણઃ સમાહૂય બભાષે વચનં ત્વિદમ્ ॥
ભો મંત્રિણો બ્રહ્મહત્યા મયાઽકાર્યવિચારતઃ

સ્ત્રીહત્યા ચ તથા ક્રૂરા મહાનરકદાયિની ॥
એતત્પાતકશુદ્ધ્યર્થં મુનીનાં વચનાદહમ્

પ્રદીપ્તે ઽગ્નૌ મહાજ્વાલે પરિત્યક્ષ્યે કલેવરમ્ ॥
કાષ્ઠાન્યાનયત ક્ષિપ્રં તૈરગ્નિશ્ચ સમિધ્યતામ્

મમ પુત્રં ચ સુરુચિં રાજ્યે સ્થાપયતાચિરાત્ ॥
મા શોકં કુરુતામાત્યા દૈવતં દુરતિક્રમમ્

ઇતીરિતા નૃપતિના મંત્રિણો રુરુદુસ્તદા ॥
પાંડ્યનાથ મહારાજ રિપૂણામપિ વત્સલ

વયં હિ ભવતા નિત્યં પુત્રવત્પરિપાલિતાઃ ॥
ત્વાં વિના ન પ્રવેક્ષ્યામ પુરીં દેવપુરોપમામ્

હવ્યવાહં પ્રવેક્ષ્યામો મહા કાષ્ઠસમેધિતમ્ ॥
તેષાં પ્રલપિતં શ્રુત્વા પાંડ્ય શંકરભૂપતિઃ ॥
પ્રોવાચ મંત્રિણઃ સર્વાન્વચનં સાંત્વપૂર્વકમ્

॥ શંકર ઉવાચ ॥
કિં કરિષ્યથ ભોઽમાત્યા મહાપાતકિના મયા

સિંહાસનં સમારુહ્ય ન કર્તું યુજ્યતે બત ॥
ચતુરર્ણવપર્યંતધરાપાલનમંજસા

મત્પુત્રં સુરુચિં શીઘ્રમતઃ સ્થાપયતાસને ॥
કાષ્ઠાન્યાનયત ક્ષિપ્રં પ્રવેષ્ટું હવ્યવાહનમ્

મમ મંત્રિવરા યૂયં વિલંબં ત્યજતાધુના ॥
ઇત્યુક્તા મંત્રિણઃ કાષ્ઠં સમાનિન્યુઃ ક્ષણેન તે

અગ્નિં પ્રજ્વલિતં કાષ્ઠૈર્દૃષ્ટ્વા શંકરભૂપતિઃ ॥
સ્નાત્વાચમ્ય વિશુદ્ધાત્મા મુનીનાં સંનિધૌ તદા

અગ્નિં પ્રદક્ષિણીકૃત્ય તાન્મુનીનપિ સત્વરમ્॥
અગ્નિં મુનીન્નમસ્કૃત્ય ધ્યાત્વા દેવમુમાપતિમ્

અગ્નૌ પતિતુમારેભે ધૈર્યમાલંબ્ય ભૂપતિઃ॥
તસ્મિન્નવસરે વિપ્રા મુનીનામપિ શૃણ્વતામ્

અશરીરા સમુદભૂદ્વાણી ભૈરવનાદિની॥
ભોઃ શંકર મહીપાલ માનલં પ્રવિશાધુના

બ્રહ્મહત્યાનિમિત્તં તે ભયં મા ભૂન્મહામતે ॥
તવોપદેશં વક્ષ્યામિ રહસ્યં વેદસંમિતમ્

શૃણુષ્વાવહિતો રાજન્મદુક્તં ક્રિયતાં ત્વયા ॥
દક્ષિણાંબુનિધેસ્તીરે ગંધમાદનપર્વતે

રામસેતૌ મહાપુણ્યે મહાપાતકનાશને ॥
રામપ્રતિષ્ઠિતં લિગં રામનાથં મહેશ્વરમ્

સેવસ્વ વર્ષમેકં ત્વં ત્રિકાલં ભક્તિપૂર્વકમ્ ॥
પ્રદક્ષિણપ્રક્રમણં નમસ્કારં ચ વૈ કુરુ

મહાભિષેકઃ ક્રિયતાં રામનાથસ્ય વૈ ત્વયા ॥
નૈવેદ્યં વિવિધં રાજન્ક્રિયતાં ચ દિનેદિને

ચન્દનાગરુકર્પૂરૈ રામલિંગં પ્રપૂજય ॥
ભારદ્વયેન ગવ્યેન હ્યાજ્યેન ત્વભિષેચય

પ્રત્યહં ચ ગવાં ક્ષીરૈર્દ્વિભારપરિસંમિતૈઃ ॥
મધુદ્રોણેન તલ્લિંગં પ્રત્યહં સ્નાપય પ્રભોઃ

પ્રત્યહં પાયસાન્નેન નૈવેદ્યં કુરુ ભૂપતે ॥
પ્રત્યહં તિલતૈલેન દીપારાધનમાચર

એતેન તવ રાજેંદ્ર રામનાથસ્ય શૂલિનઃ ॥
સ્ત્રીહત્ય્રા બ્રહ્મહત્યા ચ તત્ક્ષણાદેવ નશ્યતઃ

દર્શનાદ્રામનાથસ્ય ભ્રૂણહત્યાશતાનિ ચ ॥
અયુતં બ્રહ્મહત્યાનાં સુરાપાનાયુતં તથા

સ્વર્ણસ્તેયાયુતં રાજન્ગુરુસ્ત્રીગમનાયુતમ્ ॥
એતત્સંસર્ગદોષાશ્ચ વિનશ્યંતિ ક્ષણાદ્વિભો

મહાપાતકતુલ્યાનિ યાનિ પાપાનિ સંતિ વૈ ॥
તાનિ સર્વાણિ નશ્યંતિ રામનાથસ્ય સેવયા

મહતી રામનાથસ્ય સેવા લભ્યેત ચેન્નૃણામ્ ॥।
કિં ગંગયા ચ ગયયા પ્રયાગેણાધ્વરેણ વા

તદ્ગચ્છ રામસેતું ત્વં રામનાથં ભજાનિશમ્ ॥
વિલંબં મા કુરુ વિભો ગમને ચ ત્વરાં કુરુ

।
ઇત્યુક્ત્વા વિરરામાથ સાપિ વાગશરીરિણી ॥
તચ્છ્રુત્વા મુનયઃ સર્વે ત્વરયંતિ સ્મ ભૂપતિમ્

ગચ્છ શીઘં મહારાજ રામસેતું વિમુક્તિદમ્ ॥।
રામનાથસ્ય માહાત્મ્યમજ્ઞાત્વાસ્માભિરીરિતમ્

દેહત્યાગં કુરુષ્વેતિ વહ્નૌ પ્રજ્વલિતેઽધુના ॥
અનુજ્ઞાતો મુનિવરૈરિતિ રાજા સ શંકરઃ ॥॥

ચતુરંગબલં પુર્યાં પ્રાપયિત્વા ત્વરાન્વિતઃ ॥
નમસ્કૃત્ય મુનીન્સર્વાન્પ્રહૃષ્ટેનાંતરાત્મના

વૃતઃ કતિપયૈઃ સૈન્યૈઃ સમાદાય ધનં બહુ ॥
રામનાથસ્ય સેવાર્થમયાસીદ્ગંધમાદનમ્

ઉવાસ વર્ષમેકં ચ રામસેતૌ વિશુદ્ધિદે ॥
એકભુક્તો જિતક્રોધો વિજિતેંદ્રિયસંચયઃ ॥

ત્રિસંધ્યં રામનાથં ચ સેવમાનઃ સભક્તિકમ્ ॥
પ્રદદૌ રામનાથાય દશભારં ધનં મુદા

પ્રત્યહં રામનાથસ્ય મહાપૂજામકારયત્ ॥
અકરોચ્ચ ધનુષ્કોટૌ પ્રત્યહં ભક્તિપૂર્વકમ્

સ્નાનં પ્રતિદિનં ચાન્નં બ્રાહ્મણેભ્ય દદૌ મુદા ॥
અશરીરાવચઃપ્રોક્તમખિલં પૂજનં તથા

એવં કૃતવતસ્તસ્ય વર્ષમેકં ગતં દ્વિજાઃ ॥
વર્ષાંતે સ શુચિર્ભૂત્વા શંકરસ્તુષ્ટમાનસઃ ॥
તુષ્ટાવ પરમેશાનં રામનાથં ઘૃણાનિધિમ્

॥શંકર ઉવાચ ॥ ॥
નમામિ રુદ્રમીશાનં રામનાથમુમાપતિમ્

પાહિ માં કૃપયા દેવ બ્રહ્મહત્યાં દહાશુ મે ॥
ત્રિપુરઘ્ન મહાદેવ કાલકૂટવિષાદન

રક્ષ માં ત્વં દયાસિંધો સ્ત્રીહત્યાં મે વિમોચય ॥
ગંગાધર વિરૂપાક્ષ રામનાથ ત્રિલોચન

માં પાલય કૃપાદૃષ્ટ્યા છિન્ધિ મત્પાતકં વિભો ॥
કામારે કામસંદાયિન્ભક્તાનાં રાઘવેશ્વર ॥ ॥

કટાક્ષં પાતય મયિ શુદ્ધં માં કુરુ ધૂર્જટે ॥
માર્કંડેયભયત્રાણ મૃત્યુંજય શિવાવ્યય

નમસ્તે ગિરિજાર્ધાય નિષ્પાપં કુરુ માં સદા ॥
રુદ્રાક્ષમાલાભરણ ચન્દ્રશેખર શંકર

વેદોક્તસમ્યગાચારયોગ્યં માં કુરુ તે નમઃ ॥
સૂર્યદંતભિદે તુભ્યં ભારતીનાસિકાચ્છિદે

રામેશ્વરાય દેવાય નમો મે શુદ્ધિદો ભવ ॥
આનંદં સચ્ચિદાનંદં રામનાથં વૃષધ્વજમ્

ભૂયોભૂયો નમસ્યામિ પાતકં મે વિનશ્યતુ ॥
ભક્ત્યૈવં સ્તુવતસ્તસ્ય રામનાથં મહેશ્વરમ્

નિર્જગામ મુખાદ્રાજ્ઞો બ્રહ્મહત્યાતિભીષણા ॥
નીલવસ્ત્રધરા ક્રૂરા મહારક્તશિરોરુહા

તાં બ્રહ્મહત્યાં બીભત્સાં નૃપવક્ત્રાદ્વિનિર્ગતામ્ ॥
નિજઘાન ત્રિશૂલેન ભૈરવો રુદ્રશાસનાત્

હતાયાં બ્રહ્મહત્યાયાં ભૈરવેણ શિવાજ્ઞયા ॥
રામનાથો નૃપં પ્રાહ સ્તુત્યા તસ્ય પ્રસન્નધીઃ

॥ શ્રીરામનાથ ઉવાચ ॥ ॥
પાંડ્યભૂપ મહારાજ સ્તોત્રેણાનેન તેઽનઘ ॥
પ્રસન્નોઽહં વરં દાસ્યે તુભ્યં વરય ચેપ્સિતમ્

સ્ત્રીહત્યાબ્રહ્મહત્યાભ્યાં યસ્તે દોષઃ સ નિર્ગતઃ ॥
શુદ્ધો વિધૂતપાપોઽસિ રાજ્યં પાલય પૂર્વવત્

યે મામત્ર નિષેવંતે ભક્તિયુક્તેન ચેતસા ॥
નાશયામિ નૃણાં તેષાં બ્રહ્મહત્યાયુતાન્યપિ

સુરાપાનાયુતં ભૂપ ગુરુસ્ત્રીગમનાયુતમ્ ॥
સ્વર્ણસ્તેયાયુતમપિ તત્સંસર્ગાયુતં તથા

અન્યાન્યપિ ચ પાપાનિ નાશયામિ ન સંશયઃ ॥
મત્સેવિનો નરા રાજન્ન ભૂયઃ સંસરંતિ તે

કિં તુ સાયુજ્યરૂપાં મે મુક્તિં યાસ્યન્ત્યસંશયમ્ ॥
સ્તુવંત્યનેન સ્તોત્રેણ યે માં ભક્તિપુરઃસરમ્

નાશયામ્યહમેતેષાં મહાપાતકસંચયમ્ ॥
પ્રીતોઽહં તવ ભક્ત્યા ચ સ્તોત્રેણ મનુજેશ્વર

યથેષ્ટં પ્રાર્થય વરં મત્તસ્ત્વં વરદાન્નૃપ ॥
એવમુક્તઃ શિવેનાથ શંકરો નૃપપુંગવઃ ॥
રામનાથં બભાષે તં શંકરં કરુણાનિધિમ્

॥ નૃપ ઉવાચ ॥ ॥
તવ સંદર્શનેનાહં કૃતાર્થોઽસ્મિ મહેશ્વર

ઇતઃ પરં પ્રાર્થનીયં મમ નાસ્ત્યધુનાધિકમ્ ॥
મૃકણ્ડુસુતસંતાપહારિ પાદયુગં તવ

દૃષ્ટં મયા મહાદેવ નાતઃ પ્રાર્થ્યં વિભોસ્તિ વૈ ॥
ત્વત્પાદપદ્મયુગુલે નિશ્ચલા ભક્તિરસ્તુ મે

ન પુનર્જન્મ મે ભૂયાન્માતૄણામુદરેઽશુચૌ ॥
યે મત્કૃતમિદં સ્તોત્રં કીર્તયંતિ તવ પ્રભો ॥
તે નરાઃ પાપનિર્મુક્તાસ્ત્વત્સેવાફલમાપ્નુયુઃ

॥
॥ શ્રીસૂત ઉવાચ ॥ ॥
તથાસ્ત્વિત્યનુગૃહ્યૈનં રામનાથો દ્વિજોત્તમાઃ

નીલકણ્ઠો વિરૂપાક્ષો લિંગરૂપે તિરોહિતઃ ॥
રાજાપિ રામનાથેન વિહિતાનુગ્રહસ્તતઃ

રામનાથં નમસ્કૃત્ય કૃતાર્થેનાંતરાત્મના ॥
સ સેનાસંવૃતઃ પ્રીતઃ પ્રયયાવાત્મનઃ પુરીમ્

વૃત્તાંતમેતમવદન્મુનીનાં વનવાસિનામ્ ॥
તેભ્યષિંચન્નૃપં રાજ્યે મુનયઃ પ્રીતમાનસાઃ

પુત્રદારયુતો રાજા પ્રાપ્ય રાજ્યમકણ્ટકમ્ ॥
મંત્રિભિઃ સહિતો વિપ્રા રરક્ષ પૃથિવીં ચિરમ્

તતોંતકાલે સંપ્રાપ્તે ધ્યાયન્રામેશ્વરં શિવમ્ ॥
દેહાંતે રામનાથસ્ય સાયુજ્યં પ્રયયૌ શુભમ્

એવં વઃ કથિતં વિપ્રા રામનાથસ્ય વૈભવમ્ ॥
ચરિતં પુણ્યમાખ્યાનં શંકરાખ્ય નૃપસ્ય ચ

શૃણ્વન્પઠન્વા મનુજસ્ત્વિમમધ્યાયમાદરાત્ ॥
સર્વપાપવિનિર્મુક્તો રામનાથં સમશ્નુતે

ઇતિ શ્રીસ્કાંદે મહાપુરાણ એકાશીતિસાહસ્ર્યાં સંહિતાયાં તૃતીયે બ્રહ્મખણ્ડે સેતુમાહાત્મ્યે રામનાથપ્રશંસાયાં શાકલ્યદુર્મરણદોષશાંતિપૂર્વક શંકરસ્ત્રીહત્યાબ્રહ્મહત્યાદોષશાંતિવર્ણનંનામાષ્ટચત્વારિંશોઽધ્યાયઃ