સ્કંદ પુરાણ · અધ્યાય 1.2.13

॥નંદિકેશ્વર ઉવાચ ॥ ॥
કેતકીબર્હમપ્યેનં વિહસ્ય પુનરબ્રવીત્ ॥
॥ કેતક્યુવાચ ॥ ॥
અપિ મૂઢ ન કિંચિત્ત્વં વેત્સિ કસ્ત્વં કુતો ન તત્

ઈદૃશ્યઃ પરિતો લગ્ના યસ્મિન્બ્રહ્માંડકોટયઃ ॥
તસ્ય પ્રમાણમેતાવદિતિ કો વેદિતું ક્ષમઃ

ચતુર્યુગાયુતૈર્યાતં તતો નિપતતો મમ॥
ઇદાનીમપિ નાપ્રોતિ તન્મધ્યં કિલ ભૂતલમ્

ઇતિ બ્રુવાણમેનં ચ નમસ્કૃત્ય સરોજભૂઃ॥
હિત્વા નિજમહંકારમભાષત કૃતાંજલિઃ

બ્રહ્મોવાચ॥
મહાત્મન્સત્યમેવાસ્મિ મૂઢોઽહં કેતકચ્છદ॥
બ્રહ્મણા હિ મયા સ્પર્દ્ધા વિષ્ણુના સહ નિર્મિતા

દ્વાભ્યામપીદમાવાભ્યાં વિસ્મૃતં શિવવૈભવમ્॥
યન્નૌ મહાનભૂદ્ગર્વસ્સર્ગસંત્રાણમાત્રતઃ

હ્રેપણી સંકથા તાવદાસ્તામદ્યાપ્યહં યતઃ ॥
સ્પર્દ્ધયા ન વિમુક્તોઽસ્મિ બદ્ધયા ગરુડધ્વજે

સખ્યં સાપ્તપદીનં હિ કથ્યતે તદ્ભવાન્મયિ

અસંસ્તુતધિયં હિત્વા કર્તુમર્હસ્યનુગ્રહમ્ ॥
અહં વિષ્ણુશ્ચ મોહાંધૌ તેજઃસ્તંભસ્ય વીક્ષણાત્

હંસકોલાકૃતી દધ્વો મિથઃ સામ્યં વ્યપોહિતુમ્ ॥
મૂલં દિદૃક્ષુઃ સ દશાં કીદૃશીં યાતવાનિતિ

ન જાને મમ ચાસ્યાગ્રં દિદૃક્ષોરીદૃક્ષી દશા ॥
ગતમુડ્ડીયમાનસ્ય મે સહસ્રેણ હાયનેઃ ॥

જાતશ્રમોઽસ્મિ નિતરાં વિયુજ્ય ઇવ ચાસુભિઃ ॥
દિષ્ટ્યાદ્ય ભદ્ર લબ્ધસ્ત્વં મયાઽઽલંબોવસીદતામ્

તન્મે કુરુષ્વ મિત્રસ્ય સફલાં યાચનામિમામ્ ॥
સખાહં સહસંજલ્પાદસ્મિ દાસોનુષંજનાત્

તત્ત્વયા કરણીયૈવં પ્રાર્થનૈષા કૃતાંજલિઃ ॥
યદિ પશ્યતિ મૂલં સ જિતોઽહમમુના તદા

યદ્વા ન પશ્યતિ તદાપ્યસ્મિ સામ્યમુપેયિવાન્ ॥
ઇદં દ્વયમપિ પ્રાયો મમાતિહ્રેપણં સખે

ત્વયૈવ પરિહાર્યત્વમિદાનીં સમુપાગતમ્ ॥
અનૃતામભિભાષ ત્વમુચિતાં ચ સુહૃત્કૃતે

ગિરમેકામિમામગ્રે ચક્રપાણેરુદીરય ॥
એષ હંસાકૃતિર્બ્રહ્મા તેજઃસ્તંભસ્વરૂપિણઃ

અત્યુચ્ચં દૃષ્ટવાનગ્રમત્ર સાક્ષ્યે સ્થિતોઽસ્મ્યહમ્ ॥
તેનાપિ તેજઃસ્તમ્ભત્વમેયુષા ચન્દ્રમૌલિના

સંભાવિતોયં સુતરાં પિત્રેવ હિ પિતામહઃ ॥
અતોઽયમેવાભ્યધિકો ભવતો વિષ્ટરશ્રવાઃ

ઇત્યુક્ત્વા મમ સાહાય્યં સુમહત્ક્રિયતાં ત્વયા

॥ નંદિકેશ્વર ઉવાચ ॥ ॥
એવં ભૂયઃ પ્રાર્થિતોઽયં વિધાત્રા દાક્ષિણ્યાર્દ્રઃ કેતકીબર્હકોપિ ॥
તેજઃસ્તંભાભ્યર્ણભાજે તથૈવ પ્રાહાશેષં વિષ્ણવે બ્રહ્મવાક્યમ્

ઇતિ શ્રીસ્કાંદે મહાપુરાણ એકાશીતિસાહસ્ર્યાં સંહિતાયાં પ્રથમે માહેશ્વરખણ્ડેઽરુણાચલમાહાત્મ્ય ઉત્તરાર્ધે બ્રહ્મણાઽસત્યસાક્ષ્યાર્થં કેતકચ્છદપ્રાથનાવર્ણનંનામ ત્રયોદશોઽધ્યાયઃ