શિવ પુરાણ · અધ્યાય 6.8

ઈશ્વર ઉવાચ ॥
અત્રાસ્તિ ચ મહાદેવિ ખલ્વાવરણપંચકમ્ ॥
પંચાવરણપૂજાન્તુ પ્રારભેત યથાક્રમમ્

પ્રથમમ્પૂજિતૌ યત્ર તત્રૈવ ક્રમશસ્સુધીઃ ॥
ગન્ધાદ્યૈરર્ચયેત્પૂર્વં દેવૌ હેરંબષણ્મુખૌ

પંચ બ્રહ્માણિ પરિતો વૃત્તે સમ્પૂજયેત્ક્રમાત્ ॥
ઈશાનદેશે પૂર્વે ચ દક્ષિણે ચોત્તરે તથા

પશ્ચિમે ચ તતસ્તસ્મિન્ષડંગાનિ સમર્ચયેત ॥
આગ્નેયે ચ તથૈશાને નૈરૃતે વાયુદેશકે

મધ્યે નેત્રન્તદ્વદસ્ત્રમ્પૂર્વાદિપરિતઃ ક્રમાત્ ॥
પ્રથમાવરણમ્પ્રોક્તં દ્વિતીયાવરણં શૃણુ

અનન્તમ્પૂર્વદિક્પત્રે સૂક્ષ્મન્દક્ષિણતસ્તથા ॥
શિવોત્તમં પશ્ચિમત એકનેત્રન્તથોત્તરે

એકરુદ્રન્તથૈશાને ત્રિમૂર્તિં વહ્નિદિગ્દલે ॥
શ્રીકણ્ઠં નૈરૃતે વાયૌ શિખણ્ડીશં સમર્ચયેત્

દ્વિતીયાવરણે ચૈવ પૂજ્યાસ્તે ચક્રવર્તિનઃ ॥
પૂર્વદ્વારસ્ય મધ્યે તુ વૃષેશાનમ્પ્રપૂજયેત્

તદ્દક્ષિણે નન્દિનઞ્ચ મહાકાલન્તદુત્તરે ॥
ભૃંગીશન્દક્ષિણદ્વારપશ્ચિમે સમ્પ્રપૂજયેત્

તત્પૂર્વકોષ્ઠે ગન્ધાદ્યૈસ્સમ્પ્રપૂજ્ય વિનાયકમ્ ॥
પશ્ચિમોત્તરકોષ્ઠે ચ વૃષભન્દક્ષિણે ગુહમ્

ઉત્તરદ્વારપૂર્વે તુ પ્રદક્ષિણવિધાનતઃ ॥
નામાષ્ટકવિધાનેન પૂજયેદુચ્યતે હિ તત્

ભવં શર્વં તથેશાનં રુદ્રમ્પશુપતિમ્પુનઃ ॥
ઉગ્રમ્ભીમમ્મહાદેવન્તૃતીયાવરણન્ત્વિદમ્

યો વેદાદૌ સ્વર ઇતિ સમાવાહ્ય મહેશ્વરમ્ ॥
પૂજયેત્પૂર્વદિગ્ભાગે કમલે કર્ણિકોપરિ

ઈશ્વરમ્પૂર્વદિક્પત્રે વિશ્વેશન્દક્ષિણે તતઃ ॥
સૌમ્યે તુ પરમેશાનં સર્વેશમ્પ શ્ચિમે યજેત્

દક્ષિણે તુ યજેદ્રુદ્રમાવોરાજાનમિત્યૃચા ॥
આવાહ્ય ગન્ધપુષ્પાદ્યૈઃ કર્ણિકાયાન્દલેષુ ચ

શિવઃ પૂર્વે દક્ષિણતો હર ઉત્તરતો મૃડઃ ॥
ભવઃ પશ્ચિમદિક્પત્રે પૂજ્યા એતે યથાક્રમમ્

ઉત્તરે વિષ્ણુમાવાહ્ય ગન્ધપુષ્પાદિભિર્યજેત્ ॥
પ્રતદ્વિષ્ણુરિતિ પ્રોચ્ય કર્ણિકાયાન્દલેષુ ચ

વાસુદેવમ્પૂર્વભાગે દક્ષિણે ચાનિરુદ્ધકમ્ ॥
સૌમ્યે સંકર્ષણઞ્ચૈવ પ્રદ્યુમ્નમ્પશ્ચિમે યજેત્

બ્રહ્માણમ્પશ્ચિમે પદ્મે સમાવાહ્ય સમર્ચયેત્ ॥
હિરણ્યગર્ભઃ સમવર્તત ઇતિ મંત્રેણ મંત્રવિત્

હિરણ્યગર્ભં પૂર્વસ્યાં વિરાજન્દક્ષિણે તતઃ ॥
ઉત્તરે પુષ્કરઞ્ચૈવ કાલમ્પશ્ચિમતો યજેત્

સર્વોર્દ્ધ્વપંક્તૌ પૂર્વાદિપ્રદક્ષિણવિધાનતઃ॥
તત્તત્સ્થાનેષુ સંપૂજ્ય લોકપાલાનનુક્રમાત્

રાન્તંપાન્તં તથા જ્ઞાન્તં લાન્તં લાન્તમપૂર્વકમ્ ॥
ષાન્તં સાન્તઞ્ચ વેદાદ્યં શ્રીબીજઞ્ચ દશક્રમાત્

બીજાનિ લોકપાલાનામેતૈરેતાન્સમર્ચયેત્ ॥
નૈરૃતે ચોત્તરે તદ્વદીશાનસ્ય ચ દક્ષિણે

બ્રહ્મ વિષ્ણૂ ચ વિધિના પૂજયેદુપચારકૈઃ ॥
બાહ્યરેખાસુ દેવેશમ્પઞ્ચમાવરણે યજેત્

શ્રીમત્ત્રિશૂલમીશાને વજ્રં માહેન્દ્રદિઙ્મુખે ॥
પરશું વહ્નિદિગ્ભાગે યામ્યે સાયકમર્ચયેત્

નૈરૃતે તુ યજેત્ખડ્ગમ્પાશં વરુણગોચરે ॥
અંકુશં મારુતે ભાગે પિનાકં ચોત્તરે યજેત્

પશ્ચિમાભિમુખં રૌદ્રં ક્ષેત્રપાલં સમર્ચયેત્ ॥
યથાવિધિ વિધાનજ્ઞશ્શિવપ્રીત્યર્થમેવ ચ

કૃતાઞ્જલિપુટાસ્સર્વે ચિન્ત્યાઃ સ્મિતમુખામ્બુજાઃ ॥
સાદરં પ્રેક્ષમાણાશ્ચ દેવં દેવીઞ્ચ સર્વદા

ઇત્થમાવરણાભ્યર્ચાં કૃત્વા વિક્ષેપશાન્તયે ॥
પુનરભ્યર્ચ્ય દેવેશમ્પ્રણવં ચ શિવં વદેત્

એવમભ્યર્ચ્ય વિધિવદ્ગન્ધાદ્યૈરુપચારકૈઃ॥
ઉપચર્ય્ય તતો દદ્યાન્નૈવેદ્યં વિધિસાધિતમ્

પુનરાચમનીયં ચ દદ્યાદર્ઘ્યં યથા પુરા ॥
તતો નિવેદ્ય પાનીયન્તામ્બૂલં ચોપદેશતઃ

નીરાજનાદિકં કૃત્વા પૂજાશેષં સમાપયેત્ ॥
ધ્યાત્વા દેવં ચ દેવીઞ્ચ મનુમષ્ટોત્તરં જપેત્

તત ઉત્થાય રચિતપુષ્પાઞ્જલિપુટઃ સ્થિતઃ॥
જપેદ્ધ્યાત્વા મહાદેવં યો દેવાનામિતિ ક્રમાત્

યો વેદાદૌ સ્વરઃ પ્રોક્ત ઇત્યંતમ્પરમેશ્વરિ ॥
પુષ્પાઞ્જલિન્તતો દત્ત્વા ત્રિઃ પ્રદક્ષિણમાચરેત્

સાષ્ટાંગમ્પ્રણમેત્તં સ ભક્ત્યા પરમયાન્વિતઃ ॥
પુનઃ પ્રદક્ષિણાં કૃત્વા પ્રણમેત્પુનરેકધા

સ્થિત્વાસને સમભ્યર્ચ્ય દેવં નામાષ્ટકેન ચ ॥
સાધુ વાસાધુ વા કર્મ યદ્યદાચરિતં મયા

તત્સર્વં ભગવઞ્છમ્ભો ભવદારાધનમ્પરમ્ ॥
ઇતિ શંખોદકેનૈવ સપુષ્પેણ સમર્પયેત્

પૂજ્યં પુનસ્સમભ્યર્ચ્ય સાર્થં નામાષ્ટકં જપેત્ ॥
તદેવ શૃણુ દેવેશિ સંબ્રુવે તવ ભક્તિતઃ

ઇતિ શ્રીશિવમહાપુરાણે ષષ્ઠ્યાં કૈલાસસંહિતાયામાવરણપૂજાવર્ણનં નામાષ્ટમોઽધ્યાયઃ