શિવ ગીતા · અધ્યાય 4

શ્રીસૂત ઉવાચ ।
એવમુક્ત્વા મુનિશ્રેષ્ઠે ગતે તસ્મિન્નિજાશ્રમમ્ ।
અથ રામગિરૌ રામઃ પુણ્યે ગોદાવરીતટે

શિવલિઙ્ગં પ્રતિષ્ઠાપ્ય કૃત્વા દીક્ષાં યથાવિધિ ।
ભૂતિભૂષિતસર્વાઙ્ગો રુદ્રાક્ષાભરણૈર્યુતઃ

અભિષિચ્ય જલૈઃ પુણ્યૈર્ગૌતમીસિન્ધુસંભવૈઃ ॥
અર્ચયિત્વા વન્યપુષ્પૈસ્તદ્વદ્વન્યફલૈરપિ

ભસ્મચ્છન્નો ભસ્મશાયી વ્યાઘ્રચર્માસને સ્થિતઃ ।
નામ્નાં સહસ્રં પ્રજપન્નક્તંદિવમનન્યધીઃ

માસમેકં ફલાહારો માસં પર્ણાશનઃ સ્થિતઃ ।
માસમેકં જલાહારો માસં ચ પવનાશનઃ

શાન્તો દાન્તઃ પ્રસન્નાત્મા ધ્યાયન્નેવં મહેશ્વરમ્ ।
હૃત્પઙ્કજે સમાસીનમુમાદેહાર્ધધારિણમ્

ચતુર્ભુજં ત્રિનયનં વિદ્યુત્પિઙ્ગજટાધરમ્ ।
કોટિસૂર્યપ્રતીકાશં ચન્દ્રકોટિસુશીતલમ્

સર્વાભરણસંયુક્તં નાગયજ્ઞોપવીતિનમ્ ॥
વ્યાઘ્રચર્મામ્બરધરં વરદાભયધારિણમ્

વ્યાઘ્રચર્મોત્તરીયં ચ સુરાસુરનમસ્કૃતમ્ ।
પઞ્ચવક્ત્રં ચન્દ્રમૌલિં ત્રિશૂલડમરૂધરમ્

નિત્યં ચ શાશ્વતં શુદ્ધં ધ્રુવમક્ષરમવ્યયમ્ ॥
એવં નિત્યં પ્રજપતો ગતં માસચતુષ્ટયમ્

અથ જાતો મહાનાદઃ પ્રલયામ્બુધિભીષણઃ ।
સમુદ્રમથનોદ્ભૂતમન્દરાવનિભૃદ્ધ્વનિઃ

રુદ્રબાણાગ્નિસંદીપ્તભૃશત્રિપુરવિભ્રમઃ ।
તમાકર્ણ્યાથ સંભ્રાન્તો યાવત્પશ્યતિ પુષ્કરમ્।
તાવદેવ મહાતેજો રામસ્યાસીત્પુરો દ્વિજાઃ

તેજસા તેન સંભ્રાન્તો નાપશ્યત્સ દિશો દશ।
અન્ધીકૃતેક્ષણસ્તૂર્ણં મોહં યાતો નૃપાત્મજઃ

વિચિન્ત્ય તર્કયામાસ દૈત્યમાયાં દ્વિજેશ્વરાઃ ॥
અથોત્થાય મહાવીરઃ સજ્યં કૃત્વા ધનુઃ સ્વકમ્

અવિધ્યન્નિશિતૈર્બાણૈર્દિવ્યાસ્ત્રૈરભિમન્ત્રિતૈઃ ॥
આગ્નેયં વારુણં સૌમ્યં મોહનં સૌરપાર્વતમ્

વિષ્ણુચક્રં મહાચક્રં કાલચક્રં ચ વૈષ્ણવમ્ ॥
રૌદ્રં પાશુપતં બ્રાહ્મં કૌબેરં કુલિશાનિલમ્

ભાર્ગવાદિબહૂન્યસ્ત્રાણ્યયં પ્રાયુઙ્ક્ત રાઘવઃ

તસ્મિંસ્તેજસિ શસ્ત્રાણિ ચાસ્ત્રાણ્યસ્ય મહીપતેઃ ।
વિલીનાનિ મહાભ્રસ્ય કરકા ઇવ નીરધૌ

તતઃ ક્ષણેન જજ્વાલ ધનુસ્તસ્ય કરાચ્ચ્યુતમ્ ।
તૂણીરં ચાઙ્ગુલિત્રાણં ગોધિકાપિ મહીપતેઃ

તદ્દૃષ્ટ્વા લક્ષ્મણો ભીતઃ પપાત ભુવિ મૂર્ચ્છિતઃ ।
અથાકિંચિત્કરો રામો જાનુભ્યામવનિં ગતઃ

મીલિતાક્ષો ભયાવિષ્ટઃ શંકરં શરણં ગતઃ ।
સ્વરેણાપ્યુચ્ચરન્નુચ્ચૈઃ શંભોર્નામસહસ્રકમ્

શિવં ચ દણ્ડવદ્ભૂમૌ પ્રણનામ પુનઃ પુનઃ ।
પુનશ્ચ પૂર્વવઞ્ચાસીચ્છબ્દો દિઙ્મણ્ડલં સ્વનન્ ।
ચચાલ વસુધા ઘોરં પર્વતાશ્વ ચકમ્પિરે

અથ ક્ષણેન શીતાંશુશીતલં તેજ આદધત્ ॥
ઉન્મીલિતાક્ષો રામસ્તુ યાવદ્યાવત્પ્રપશ્યતિ

 તાવદ્દદર્શ વૃષભં સર્વાલંકારસંયુતમ્ ॥
પીયૂષમથનોદ્ભૂતનવનીતસ્ય પિણ્ડવત્

પ્રોતસ્વર્ણં મરકતચ્છાયાશ્રૃઙ્ગદ્વયાઞ્ચિતમ્ ॥
નીલરત્નેક્ષણં હ્રસ્વકણ્ઠકમ્બલભૂષિતમ્

રત્નપલ્યાણસંયુક્તં નિબદ્ધશ્વેતશ્ચામરૈઃ ।
ઘણ્ટિકાઘર્ઘરીશબ્દૈઃ પૂરયન્તં દિશો દશ

તત્રાસીનં મહાદેવં શુદ્ધસ્ફટિકવિગ્રહમ્ ।
કોટિસૂર્યપ્રતીકાશં કોટિશીતાંશુશીતલમ્

વ્યાઘ્રચર્મામ્બરધરં નાગયજ્ઞોપવીતિનમ્ ॥
સર્વાલંકારસંયુક્તં વિદ્યુત્પિઙ્ગજટાધરમ્

નીલકણ્ઠં વ્યાઘ્રચર્મોત્તરીયં ચન્દ્રશેખરમ્ ।
નાનાવિધાયુધોદ્ભાસિદશબાહું ત્રિલોચનમ્

યુવાનં પુરુષશ્રેષ્ઠં સચ્ચિદાનન્દવિગ્રહમ્

તત્રૈવ ચ સુખાસીનાં પૂર્ણચન્દ્રનિભાનનામ્ ॥
નીલેન્દીવરદામાભામુદ્યન્મરકતપ્રભામ્

મુક્તાભરણસંયુક્તાં રાત્રિં તારાચિતામિવ ।
વિન્ધ્યક્ષિતિધરોત્તુઙ્ગકુચભારભરાલસામ્

સદસત્સંશયાવિષ્ટમધ્યદેશાન્તરાં વરામ્ ।
દિવ્યાભરણસંયુક્તાં દિવ્યગન્ધાનુલેપનામ્

દિવ્યમાલ્યામ્બરધરાં નીલેન્દીવરલોચનામ્ ।
અલકોદ્ભાસિવદનાં તામ્બૂલગ્રાસશોભિતામ્

શિવાલિઙ્ગનસંજાતપુલકોદ્ભાસિવિગ્રહામ્ ।
સચ્ચિદાનન્દરૂપાઢ્યાં જગન્માતરમમ્બિકામ્


સૌન્દર્યસારસંદોહાં દદર્શ રઘુનન્દનઃ।
સ્વસ્વવાહનસંબદ્ધાન્નાનાયુધલસત્કરાન્

બૃહદ્રથન્તરાદીનિ સામાનિ પરિગાયતઃ ॥
સ્વસ્વકાન્તાસમાયુક્તાન્દિક્પાલાન્પરિતઃ સ્થિતાન્

અગ્રગં ગરુડારૂઢં શઙ્કચક્રગદાધરમ્ ।
કાલામ્બુદપ્રતીકાશં વિદ્યુત્કાન્તશ્રિયા યુતમ્

જપન્તમેકમનસા રુદ્રાધ્યાયં જનાર્દનમ્ ।
પશ્ચાચ્ચતુર્મુખં દેવં બ્રહ્માણં હંસવાહનમ્

ચતુર્વક્ત્રૈશ્ચતુર્વેદરુદ્રસૂક્તૈર્મહેશ્વરમ્ ।
સ્તુવન્તં ભારતીયુક્તં દીર્ઘકૂર્ચં જટાધરમ્

અથર્વશિરસા દેવં સ્તુવન્તં મુનિમણ્ડલમ્ ।
ગઙ્ગાદિતટિનીયુક્તમમ્બુધિં નીલવિગ્રહમ્

શ્વેતાશ્વતરમન્ત્રેણ સ્તુવન્તં ગિરિજાપતિમ્ ।
અનન્તાદિમહાનાગાન્કૈલાસગિરિસંનિભાન્

કૈવલ્યોપનિષત્પાઠાન્મણિરત્નવિભૂષિતાન્।
સુવર્ણવેત્રહસ્તાઢ્યં નન્દિનં પુરતઃ સ્થિતમ્

દક્ષિણે મૂષકારૂઢં ગણેશં પર્વતોપમમ્ ।
મયૂરવાહનારૂઢમુત્તરે ષણ્મુખં તથા

મહાકાલં ચ ચણ્ડેશં પાર્શ્વયોર્ભીષણાકૃતિમ્ ।
કાલાગ્નિરુદ્રં દૂરસ્થં જ્વલદ્દાવાગ્નિસંનિભમ્

ત્રિપાદં કુટિલાકારં નટદ્ભૃઙ્ગિરિટિં પુરઃ ।
નાનાવિકારવદનાન્કોટિશઃ પ્રમથાધિપાન્

નાનાવાહનસંયુક્તં પરિતો માતૃમણ્ડલમ્ ।
પઞ્ચાક્ષરીજપાસક્તાન્સિદ્ધવિદ્યાધરાદિકાન્

દિવ્યરુદ્રકગીતાનિ ગાયત્કિન્નરવૃન્દકમ્ ।
તત્ર ત્રૈયમ્બકં મન્ત્રં જપદ્દ્વિજકદમ્બકમ્

ગાયન્તં વીણયા ગીતં નૃત્યન્તં નારદં દિવિ ॥
નૃત્યતો નાટ્યનૃત્યેન રમ્ભાદીનપ્સરોગણાન્

ગાયચ્ચિત્રરથાદીનાં ગન્ધર્વાણાં કદમ્બકમ્ ॥
કમ્બલાશ્વતરૌ શંભુકર્ણકુણ્ડલતાં ગતૌ

ગાયન્તૌ પન્નગૌ ગીતં કપાલં કમ્બલં તથા ।
એવં દેવસભાં દૃષ્ટ્વા કૃતાર્થો રઘુનન્દનઃ

હર્ષગદ્ગદયા વાચા સ્તુવન્દેવં મહેશ્વરમ્ ।
દિવ્યનામસહસ્રેણ પ્રણનામ પુનઃપુનઃ