શતપથબ્રાહ્મણમ્ · અધ્યાય 13.8.3

અથ સર્વૌષધં વપતિ યદેવાદઃ સર્વૌષધં તદેતદ્બહ્વીભિસ્તદ્વપત્યેકયેદં દૈવં ચૈવ તત્પિત્ર્યં ચ વ્યાકરોત્યશ્વત્થે વો નિષદનં પર્ણે વો વસતિષ્કૃતેતિ જ્યોગ્જીવાતુમેવૈભ્ય એતદાશાસ્તે તથો હૈષામેકૈકોઽપરો જરસાનુપ્રૈતિ -

અથૈનન્નિવપતિ(અથ હ એનં નિવપતિ)। ઇયં વૈ પૃથિવી પ્રતિષ્ઠાઽસ્યામેવૈનમેતત્પ્રતિષ્ઠાયામ્પ્રતિષ્ઠાપયતિ પુરાદિત્યસ્યોદયાત્તિરૈવ વૈ પિતરસ્તિરૈવ રાત્રિસ્તિર એવ તત્કરોતિ યથા કુર્વતોઽભ્યુદિયાત્તદેનમુભયોરહોરાત્રયોઃ પ્રતિષ્ઠાપયતિ -

સવિતા તે શરીરાણિ માતુરુપસ્થ આવપત્વિતિ સવિતૈવાસ્યૈતચ્છરીરાણ્યસ્યૈ પૃથિવ્યૈ
માતુરુપસ્થ આવપતિ તસ્યૈ પૃથિવિ શમ્ભવેતિ યથૈવાસ્મા ઇયં શંસ્યાદેવમેતદાહ પ્રજાપતૌ ત્વા દેવતાયામુપોદકે લોકે નિદધામ્યસાવિતિ નામ ગૃહ્ણાત્યયં વૈ લોક ઉપોદકસ્તદેનં પ્રજાપતૌ દેવતાયામુપોદકે લોકે નિદધાતિ -

અથ કઞ્ચિદાહ એતાં દિશમનવાનન્ત્સૃત્વા કુમ્ભં પ્રક્ષીયાનપેક્ષમાણ એહીતિ તત્ર જપતિ પરં મૃત્યો અનુ પરેહિ પન્થાં યસ્તે અન્ય ઇતરો દેવયાનાત્ ચક્ષુષ્મતે શૃણ્વતે તે બ્રવીમિ મા નઃ પ્રજાં રીરિષો મોત વીરાનિતિ જ્યોગ્જીવાતુમેવૈભ્ય એતદાશાસ્તે તથો હૈષામેકૈકોઽપરો જરસાનુપ્રૈતિ -

અથૈનં યથાઙ્ગં કલ્પયતિ શં વાતઃ શં હિ તે ઘૃણિઃ શં તે ભવન્ત્વિષ્ટકાઃ શં તે ભવન્ત્વગ્નયઃ પાર્થિવાસો મા ત્વાભિશૂશુચન્ કલ્પન્તાં તે દિશસ્તુભ્યમાપઃ શિવતમાસ્તુભ્યં ભવન્તુ સિન્ધવઃ અન્તરિક્ષં શિવં તુભ્યં કલ્પન્તાં તે દિશઃ સર્વા ઇત્યેતદેવાસ્મૈ સર્વં કલ્પયત્યેતદસ્મૈ શિવં કરોતિ -

અથ ત્રયોદશ પાદમાત્ર્ય ઇષ્ટકા અલક્ષણાઃ કૃતા ભવન્તિ યા એવામૂરગ્નાવિષ્ટકાસ્તા
એતા યજુષા તા ઉપદધાતિ તૂષ્ણીમિમા દૈવં ચૈવ તત્પિત્ર્યં ચ વ્યાકરોતિ -

ત્રયોદશ ભવન્તિ ત્રયોદશ માસાઃ સમ્વત્સર ઋતુષ્વેવૈનમેતત્સમ્વત્સરે પ્રતિષ્ઠાયાં પ્રતિષ્ઠાપયતિ -

પાદમાત્ર્યો ભવન્તિ પ્રતિષ્ઠા વૈ પાદઃ પ્રતિષ્ઠામેવાસ્મૈ કરોત્યલક્ષણા ભવન્તિ તિરૈવ વૈ પિતરસ્તિરૈવ તદ્યદલક્ષણં તિર એવ તત્તિરઃ કરોતિ -

તાસામેકાં મધ્યે પ્રાચીમુપદધાતિ સ આત્મા તિસ્રઃ પુરસ્તાન્મૂર્દ્ધસંહિતાસ્તચ્છિરસ્તિસ્રો દક્ષિણતઃ સ દક્ષિણઃ પક્ષસ્તિસ્ર ઉત્તરતઃ સ ઉત્તરઃ પક્ષસ્તિસ્રઃ પશ્ચાત્તત્પુચ્છં સોઽસ્યૈષ પક્ષપુચ્છવાનાત્મા યથૈવાગ્નેસ્તથા -

અથ પ્રદરાત્પુરીષમાહર્તવા આહ એતદ્ધાસ્યાઃ પિત્ર્યમનતિરિક્તમથો અઘમેવ તદ્બદ્ધૃ કરોત્યસ્મિન્નુ હૈકેઽવાન્તરદેશે કર્ષૂં ખાત્વા તતોઽભ્યાહારં કુર્વન્તિ પરિકૃષન્ત્યુ હૈકે દક્ષિણતઃ પશ્ચાદુત્તરતસ્તતોઽભ્યાહારં કુર્વન્તિ સ યથા કામયેત તથા કુર્યાત્ -

તદ્વૈ ન મહત્કુર્યાત્ નેન્મહદઘં કરવાણીતિ યાવાનુદ્બાહુઃ પુરુષસ્તાવત્ક્ષત્રિયસ્ય કુર્યાન્મુખદઘ્નં બ્રાહ્મણસ્યોપસ્થદઘ્નં સ્ત્રિયા ઊરુદઘ્નં વૈશ્યસ્યાષ્ઠીવદ્દઘ્નં શૂદ્રસ્યૈવમ્વીર્યા હ્યેત ઇતિ -

અધોજાનુ ત્વેવ કુર્યાત્ તથાપરસ્મા અવકાશં ન કરોતિ તસ્ય ક્રિયમાણસ્ય તેજનીમુત્તરતો ધારયન્તિ પ્રજા હ સા પ્રજામેવ તદુત્તરતો ધારયન્તિ તાં ન ન્યસ્યેદ્ધૃત્વા વૈનામૂઢ્વા વા ગૃહેષૂચ્છ્રયેત્પ્રજામેવ તદ્ગૃહેષૂચ્છ્રયતિ -

કૃત્વા યવાન્વપતિ અઘં મે યવયાનિત્યવકાભિઃ પ્રચ્છાદયતિ કં મેઽસદિતિ દર્ભૈઃ પ્રચ્છાદયત્યરૂક્ષતાયૈ -